ereyga

uul

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

uul

DHAN

(tilmaame) midab madaw dhalaalaya ah leh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Istiqaalo

DHAABAN
1

(Istiqaala-da)

2

Xil ama mas'uuliyad qof saarrayd oo qofkii weyddiisto in laga qabto, in laga wareejiyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Mas'uul

DHAABAN
1

(Mas'uul-ka)

2

1. (qof) Wax u qoolan, eeddu fuulayso, wax laga weyddiiyo.

3

2. Qof cod qaadi kara; xilkas; (ama masuul).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Mas'uuliyad

DHAABAN
1

(Mas'uuliyad-da)

2

Xilka qofka mas'uulka ah saaran.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Mukallaf

DHAABAN
1

(Mukallaf-ka)

2

Qof wax loo sheegan karo ama wuxuu falo ka mas'uul ah; qaangaar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Qaangaar

DHAABAN
1

(Qaangaar-ka)

2

Filka, kolka la gaaro qofka loo qabto oo uu mas'uul ka noqdo waxa uu bi'iyo ama cid yeelo, qofkii gaara; qofka hadduu qaan galo loo qaban karo, loo sheegan karo; qof 15 jir gaarey; gaashaanqaad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Qoolan

DHAABAN
1

1. Qool ku jira; la qoolay.

2

2. (u-qoolan) Eeddu saaran tahay; wax ka mas'uul ah.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Sharid

DHAABAN
1

(Sharid-da)

2

Qof iin yeeshay, mas'uuliyad ka qaadid, ka wareejin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ATP

DHAABAN

m.dh (kiimika) Iskudhis orgaanika ah oo ka kooban adaniin ribows iyo saddex kooxood oo foosfeyt aan orgaanik ahayn. ATP-du waa niyukliyotaydh. Waxaanay mas'uul ka tahay inay tamarta si ku meel gaadh ah u keydiso intay socoto neefsashada unuggu. Waxay ka samaysantay ADP lagu daray foosfeyt saddexaad taas oo keydisa tamar soona saarta marka looga baahdo dariiqad kale oo dheef samayneed.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

aabonimo

DHAABAN

m.dh (siyaasad) Mowqifka dawlad, ama mujtamac kale ku muujinayaan in ay go'aan kasta u sameeyaan dadka ay mas'uulka ka yihiin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bari

DHAABAN
1

bari¹: m.l Jahada ay qoraxda ka soo baxdo.

2

bari²: m.dh 1. Cadka baruurta ah oo ka baxa dibka idaha. 2. (-iyo, m.l) Salka dadku ku fariisto. 3. (-iyo, m.l) Buruq.

3

bari³: f.g/mg1 (-ryay, -riday; -ryi) 1. (f.g) Cid wax ay leedahay ama ka mas'uul tahay si debecsan u weyddiisasho. 2. (f.mg) Habeen meel u hoyasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

baryo

DHAABAN

m.dh Si debacsan oo cid waxay leedahay ama mas'uul ka tahay loo weyddiisto; tuugmo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

cagaariye

DHAABAN

m.l (-yayaal, m.l/dh) (baayoloji) Walaxda mas'uulka ka ah midabka cagaaran ee dhirta badidoodu leedahay, molikiyuulka cagaariyuhu waa xudunta ugu muhimsan ee nuugista ilayska marka la eegayo falgallada ilayska ee footoosintasiska.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dammiin

DHAABAN
1

dammiin¹: m.l (-nno, m.dh) Qof la yaqaan oo qof kale mas'uul ka noqda. la-mid: damiin¹.

2

dammiin²: f.g1 (-nay, -ntay) Qof kale mas'uul ka noqosho (qof). la-mid: damiin².

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dani

DHAABAN
1

dani¹: m.l Qof mas'uul ka ah baabuur, bas iyo wixi lamida. la-mid: deni.

2

dani²: m.dh Geed weyn, ciinka iyo dharkeenka ay isku bahyihiin oo ceelasha, guryaha, waraha iyo wixi lamida deyr looga dhigo; dano.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dulsaar

DHAABAN
1

dulsaar¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Faa'iido laga helo lacag bangi la dhigtay. 2. Lacag dheeraad ah oo laga qaato lacag cid la amahiyey. 3. D. ah: qof ka shaqeeya hay'adda uu ka tirsanyahay mid aan ahayn. 4. D. ah: cid ciddii mas'uuliyaddu ka saarrayd aan ahayn la nool. 5. la-mid: dulsaarid.

2

dulsaar²: m.dh Ood weyn oo godaha laga keymamiyo.

3

dulsaar³: f.g/lg1 (-ray, -rtay) 1. (f.lg) Ood weyn oo oodafada ka kormarid. 2. (f.g) Lacag la amaahday faa'iido dheeraad ah ku kordhin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

duulduul

DHAABAN
1

duulduul¹: m.l 1. Fudayd iyo wax ka fiirsasho la'aan cidi ku sifoowdo. 2. la-mid: duulduulid.

2

duulduul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) Fudayd iyo wax ka fiirsasho la'aan ku kicid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

fardafuul

DHAABAN
1

fardafuul¹: m.l 1. Aqoon loo adeegsado sida fardaha loo fuulo. 2. F. ah: qof ku xeel dheer sida fardaha loo fuulo.

2

fardafuul²: f.g1 (-uulay, -uushay) Faras dusha ka korid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Buul

DHAFANDHAAF
1

(Buul-ka)

2

1. Aqal yar oo aan hab wanaagsan u dhisnayn.

3

2. Aqalka shinbirta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

buul

DHAFANDHAAF

m.l (-lal, m.dh) 1. Aqal yar oo aan hab wanaagsan u dhisnayn. 2. Aqal shimbir. 3. Dhullax, kasoobax.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

buul

DHAFANDHAAF

m.l (-lal, m.dh) 1. Aqal yar oo aan hab wanaagsan u dhisnayn. 2. Aqal shimbir. 3. Dhullax, kasoobax.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

buul

DHAFANDHAAF

m. n. hut; nest

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

buul

DHAFANDHAAF

-ka: (n) [Plural buulal- buulasha] hut (hat); makeshift dwelling ~ waab

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

buul

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) aqalka yar ee noocyada kala duwan leh ee ay shimbirtu dhisato.

2

buul -ka: (magac, lab, keli) aqalsoomaali aan si wanaagsan u dhisnayn, raro fiican ka samaysnayn.

3

buul -ka: (magac, lab, keli) timo badan ama dhogor badan. Dh: gas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

buul

DHAFANDHAAF
1

de: hut; nest

2

lx: buul

3

pd: (-ka Pl: buulal)

4

ps: n4-m

5

key: buul

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

buul

DHAFANDHAAF

عُش الطَّائِرِ، وَكْرِ، كُوحَ

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

cuul

DHAFANDHAAF

f.mg1 (-uulay, -uushay) Wax hullaab ku qarin (qof).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Duul

DHAFANDHAAF
1

(Duul-ka)

2

Dad; dooyo; cid; col; dar.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

duul

DHAFANDHAAF
1

duul¹: m.l (baayoloji) Heer loo isticmaalo kala soocidda noolayaasha, kaas oo ka kooban tiro sinjiyaddoodu ay isku egyihiin ama ay isku dhawyihiin.

2

duul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) 1. Diyaarad, shimbir iyo wixi lamida hawada dhexdeeda marid. 2. Diyaarad iyo wixi lamida ku safrid.

3

dųul¹: m.l (-lal, m.l) 1. Dad aad u badan oo aan la aqoon. 2. Jinni.

4

dųul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) Dad badan in ay dagaal qaadaan u bixid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

duul

DHAFANDHAAF
1

duul¹: m.l (baay.) Heer loo isticmaalo kala soocidda noolayaasha, kaas oo ka kooban tiro sinjiyaddoodu ay isku egyihiin ama ay isku dhawyihiin.

2

duul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) 1. Diyaarad, shimbir iyo wixi lamida hawada dhexdeeda marid. 2. Diyaarad iyo wixi lamida ku safrid. m.f.dh, duulid.

3

dųul¹: m.l (-lal, m.l) 1. Dad aad u badan oo aan la aqoon. 2. Jinni.

4

dųul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) Dad badan in ay dagaal qaadaan u bixid. m.f.dh, dųulid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

duul

DHAFANDHAAF
1

v. fly

2

duul v. raid; attack

3

duul vl. n. attack, raiding

4

duul m. n. people, group of people

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

duul

DHAFANDHAAF

-ay / duushay: (v) 1. fly (flaay) 2. attack (ataak)-, take the offensive ~ ku duul, weerar

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

duul

DHAFANDHAAF
1

(fal) weerar dagaal qaad. Labadii beelood beel baa lagu duulay.

2

duul: (fal) samada mar oo sare u haad.

3

duul -ka: (magac, lab, keli) dir ama dad isku asal ah. Dh: dir.

4

duul-sha: (magac, dhedig, keli) xawayaan weyn oo agdaaga biyaha webiyada iyo haraha laga helo. Dh: jeer.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

fuul

DHAFANDHAAF

f.g1 (-uulay, -uushay) 1. Wax kor u tafid. 2. Wax dushiisa ku boodid. 3. Haweeney kufsasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

fuul

DHAFANDHAAF

f.g1 (-uulay, -uushay) 1. Wax kor u tafid. 2. Wax dushiisa ku boodid. 3. Haweeney kufsasho. m.f.dh, fuulid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

fuul

DHAFANDHAAF

v. get on top of, climb up ~ on; mount, ride, board

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

fuul

DHAFANDHAAF

-fuulay / fuushay: (n) climb (kaleem); board (boordh); mount (mawnt); ride (reeydh); go aboard, walk up ~ kor. Ex: fuul buurta; climb the mountain

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

fuul

DHAFANDHAAF
1

(fal) meel sare kor; wax dusha uga bax, Dh: kor. Li: deg, dhaadhac.

2

fuul -ka: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah noocyada digirta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

fuul

DHAFANDHAAF
1

de: get on top of, climb up ~ on; mount, ride, board

2

lx: fuul

3

pd: (fuulay / fuushay)

4

ps: v1=

5

xe: Where did you get on?

6

xv: Xaggee baad ka soo fuushay?

7

key: fuul

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Guul

DHAFANDHAAF
1

1. (Guul-ka) Habeenka xoolaha aroorka ah ceelka agtiisa lagu hoyiyo, iyagoo ama weli oomman (guul-oommane; oonguul) ama cabbey oo fulliin ah (guul-cukane; wabaxguul).

2

2. (Guu-sha) dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

guul

DHAFANDHAAF
1

guul¹: m.l 1. Xoolo aroor ah oo ka dhaxay xeradoodii. 2. la-mid: guulid.

2

guul²: m.dh (-lo, m.l) Dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

3

guul³: f.g/mg1 (-uulay, -uushay) 1. (f.g) Cid haddadid. 2.(f.mg) Xoolo aroor ama wabax ah meel ceelka u dhow habeen u hoyasho. 3. (f.mg) Xoolo iyo wixi lamida dhaan isugu keenid. Tusaale: “Geelii wuxuu isugu guulmay gasada”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

guul

DHAFANDHAAF
1

guul¹: m.dh (-lo, m.l) Dagaalka ama tartanka oo lagu adkaado; lib; libin; liibaan.

2

guul²: f.g/mg1 (-uulay, -uushay) 1. (f.g) Cid haddadid. 2.(f.mg) Xoolo aroor ama wabax ah meel ceelka u dhow habeen u hoyasho. 3. (f.mg) Xoolo iyo wixi lamida dhaan isugu keenid. Tusaale: Geelii wuxuu isugu guulmay gasada. m.f.dh, guulid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

guul

DHAFANDHAAF
1

f. n. victory, success

2

guul m. n. night spent with one's livestock at the watering place

3

guul v. spend the night at the watering place with one's livestock

4

guul v. frighten, terrify, intimidate, menace

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

guul

DHAFANDHAAF

-guusha: (n) success (saksees); victory (viktari); win (win); triumph (taraayamf); conquest (konkuwest)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

guul

DHAFANDHAAF
1

(fal) nala guul; nala wadaag: nala shirkadow; nala qaybso; wax la iibinayo oo laba qof ama in ka badani lacagta wada bixiso oo ay wada yeelato.

2

guul-ka: (magac, lab, keli) dhexda u hoyasho; xooluhu markay arooraan ee ceelka lagu wado ama la soo waraabiyo ee dhexda loo sii hooyo, waxaana la yidhaahdaa: guul oomman iyo guul cokan.

3

guul-sha: (magac, dhedig, keli) labo dhinac ama in ka badan oo tartan ka dhexeeyo ama goob dagaal iskaga hor yimi dhinaca gacan sarreeya ama ay libintu raacdo. Dh: libin, badin. Li: guuldarro.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

juul

DHAFANDHAAF

m.l (-lal, m.l) (xisaab) Summad J. Halbeegga Caalamiga (H.C.) ee hawsha iyo tamarta, waxana uu le'egyahay hawsha la qabtay, marka xoog hal niyuutan (n) ah dhaqaajiyo walax fogaan (s) hal mitir ah. Waxa loogu magac daray aqoonyankii (1818-18 89) ee Jaymis Biriskot Juul.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

juul

DHAFANDHAAF

m.l (-lal, m.l) (xisaab) Summad J. Halbeegga Caalamiga (H.C.) ee hawsha iyo tamarta, waxana uu le'egyahay hawsha la qabtay, marka xoog hal niyuutan (n) ah dhaqaajiyo walax fogaan (s) hal mitir ah. Waxa loogu magac daray aqoonyankii (1818-18 89) ee Jaymis Biriskot Juul.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Fisikis (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Juul

DHAFANDHAAF

Joule

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

juul

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) summadda halbeegga caalamiga ah (H.C.) ee hawsha iyo tamarta, waxana uu le'egyahay hawsha la qabtay, marka xoog hal niyuutan (n) ah dhaqaajiyo walax fogaan (s) hal mitir ah. Astaantan, waxa loogu magac daray aqoonyankii (1818-18 89) ee Jaymis Biriskot Juul.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Kuul

DHAFANDHAAF
1

(Kuu-sha)

2

Iniino dhalo ah ama wax kale oo dhexda ka daldaloola oo inta dun lagu taxo, surka lagu xirto oo lagu xarragoodo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

kuul

DHAFANDHAAF
1

kuul¹: m.dh (-lo, m.l) Iniinyo kulkulucsan oo dhalo iyo wixi lamida ka sameysan, dhexdana ka daloola oo inta dun lagu taxo qoorta haweenku ku xirtaan, si ay ugu xarragoodaan.

2

kuul²: f.g1 (-uulay, -uushay) Khad madow indho marin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

kuul

DHAFANDHAAF
1

kuul¹: m.dh (-lo, m.l) Iniinyo kulkulucsan oo dhalo iyo wixi lamida ka sameysan, dhexdana ka daloola oo inta dun lagu taxo qoorta haweenku ku xirtaan, si ay ugu xarragoodaan.

2

kuul²: f.g1 (-uulay, -uushay) Khad madow indho marin. m.f.dh, kuulid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

kuul

DHAFANDHAAF
1

f. n. kohl (eye makeup)

2

kuul v. put kohl on, beautify ~ blacken one's eyebrows

3

kuul [feminine] n. bead; necklace

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

kuul

DHAFANDHAAF

-kuusha: (n) beads (biidis)', a necklace made of beads

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

kuul

DHAFANDHAAF

-sha: (magac, dhedig, keli) iniinyo dhalo ah oo leh qaabab kala duwan ama wax kale oo dhexda ka daloola oo inta dun lagu taxo, oo qoorta lagu xidho oo lagu xarragoodo. Kuul qurux badan ayay qoorta ku xidhnayd. Wa: kuulo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Luul

DHAFANDHAAF
1

(Luul-ka)

2

Iniino kulkulucsan oo dhagaxdidib ama xaraar ah oo badanaa cad kolkolna midabyo kale leh oo aad qaali u ah; waxaa si yaab leh u sameeya lohodka qaarkiis: qalbacyada dhulmanta bahalku ku jiro baa waxaa soo dhexgala bahal kaloo yar ama iniin ciid ah ama wax kale; kolkaasaa bahalku si uu waxaan gudihiisa soo galay uga nabad galo, dhacaan qoyan oo xabag oo kale ah ku daboolaa oo kubbad kulucsan ka dhigaa; dabadeed kubbaddaa adkaata oo luul noqota; luulka la beero isaguna waa la mid: qalbacyada gudohooda baa uun wax loo geshaa oo dabadeed bahalku luul ka dhigaa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

luul

DHAFANDHAAF
1

luul: f.mg1 (luulay, luushay) Carrab calalinta ay carruurtu carrabka calaliso.

2

lųul: m.l.u Iniino kulkulucsan, sida dhagaxa u adag oo cad ama midab kale leh aadna qaali u ah, kuna dhex jira laba qalbac oo dhulman ah oo laga helo badda gudaheeda.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

luul

DHAFANDHAAF

lųul: m.l.u Iniino kulkulucsan, sida dhagaxa u adag oo cad ama midab kale leh aadna qaali u ah, kuna dhex jira laba qalbac oo dhulman ah oo laga helo badda gudaheeda.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

Luul

DHAFANDHAAF

pr. n., [feminine] Lul, Lool

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

luul

DHAFANDHAAF
1

v. chew one's tongue ~ grind the gums (of baby in teething stage)

2

luul m. n. precious item (e.g., pearl, diamond)

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Luul

DHAFANDHAAF

name-f precious, pearl, diamond; gems grinder

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

luul

DHAFANDHAAF

-ka: (n) pearl (peerl); gem (jeem)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

Luul

DHAFANDHAAF

magac loo baxsho gabadh qaali ah sida uu luulku nolosha ku yahay.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

luul

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) iniino kulkulucsan oo dhagax, didib ama xaraar ah oo badanaa cad, kolkolna midabyo kale leh oo aad u qaali ah. Waxa uu ku dhex samaysmaa bilbilka oy isu egyihiin ee lohodka. Qalbacyada bilbilka dhulmantiisa ayaa waxa dhexgala wax yar oo nool ama iniin ciideed ah, kolkaas ayuu bahalku si uu waxaa gudihiisa soo galay uga nabadgalo, waxa uu ku sii daayaa dheecaan qoyan oo subag oo kale ah oo dabeed adkaada oo sidii kubad yar 'luul' noqda. Luul ayaan xeebta ka helay Dh: lulu'.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Muul

DHAFANDHAAF
1

(Muul-ka)

2

1. Wax buuxa; wax tiro badan.

3

2. Wax wax ugu wanaagsan.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

muul

DHAFANDHAAF

m.l (-lal, m.l) 1. M. ah; wax badan. 2. M. ah: wax, wax ugu wanaagsan. 3. Qof mingis laga tumayo, ciyaaraha loo ciyaaro middooda saddexaad.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

muul

DHAFANDHAAF

m. n. abundance, something full ~ complete; excellent

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

muul

DHAFANDHAAF
1

-ka: (magac, lab, keli) buuxa aad ah oo tira badan. Dh: buux, daf. Li: qabaabsi, naadir.

2

muul -ka: (magac, lab, keli) bawaariista doontal saaran kan ugu weyn.

3

muul -ka: (magac, lab, keli) dhuumaha ama maangaddada biyaha uskagga ah magaalada ka qaada ee badda ama meelaha loogu tala galay geeya. Dh: foos. Wa: muulal

4

muul-ka: (magac, lab, keli) waxa ugu wanaagsan shey meel yaal oo badan. Muul qaado kolka wax lagu doorransiiyo. Dh: haldoor

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

muul

DHAFANDHAAF
1

de: abundance, s.t. full ~ complete; [atr. fig.] excellent

2

lx: muul

3

pd: (-ka Pl: muulal (ka))

4

ps: n4-m

5

key: muul

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

QUUL

DHAFANDHAAF

(Gul) May Schizachyrium kelleri (Hack) Stapf. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Suul

DHAFANDHAAF
1

(Suul-ka)

2

Farta weyn oo sacabka ama cagta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

suul

DHAFANDHAAF
1

suul¹: m.l (-lal, m.l) Farta weyn ee sacabka ama cagta ku taal.

2

suul²: f.mg1 (-uulay, -uushay) Wax dhammaasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

suul

DHAFANDHAAF
1

m. n. thumb (finger); big toe

2

suul v. come, scrape ~ rub off, disappear

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

suul

DHAFANDHAAF
1

-ka: (n) thumb (tham)

2

suul -ay / suushay: (v) disappear (dis-apiir); fade (feeydh); vanish (vaa-nish); pass out of existence

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

suul

DHAFANDHAAF
1

(fal) isqari; qarsoon; aroor.

2

suul-ka: (magac, lab, keli) farta weyn ee sacabka ama cagta ku taal. Suul faro kuma jiro.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

suul

DHAFANDHAAF

إنهام

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

tuul

DHAFANDHAAF
1

tuul¹: m.l la-mid: tųur¹.

2

tuul²: f.g1 (-ray, -rtay) la-mid: tųur³.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

tuul

DHAFANDHAAF

v. load; dump in a heap, pile (up); throw

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

tuul

DHAFANDHAAF
1

(fal) is dul saarsaar ama meel ku wada ururi oo tiiri. Cawskan gur oo tuul. Dh: taallay, tuumi.

2

tuul-ka: (magac, lab, keli) qalab waxyaabo badan ka kooban oo matoorrada, raadyayaasha iyo wixii la mid ah, lagaga shaqeeyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

tuul

DHAFANDHAAF
1

a: tuur

2

de: load; dump in a heap, pile (up); throw

3

initial: t

4

lx: tuul

5

pd: (tuulay)

6

ps: v1=tr

7

key: tuul

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ugul

DHAFANDHAAF

(tilmaame) midab madaw ah oo dhalaalaya.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ul

DHAFANDHAAF
1

(U-sha)

2

1. Xidid ama laan dhuuban oo geed laga gooyo oo loo qaato xarrago ama faraqabsi ama lagu dagaallamo ama wax laysaga cesho, ama waxyaalo kale lagu qabsado; dhenged.

3

2. Hoodo; ayaan; nasiib.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ul

DHAFANDHAAF

m.dh (-lo, m.l) 1. (-lo, m.l) Qori dhuuban, geedaha laga goosto oo loo qaato in laysku daafaco ama xoolaha lagu raaco. 2. Lo' tiradeedu boqol (100) gaartay. 3. Tiro lo' ah oo gaar isula soofta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

ul

DHAFANDHAAF

m.dh (-lo, m.l) 1. (-lo, m.l) Qori dhuuban, geedaha laga goosto oo loo qaato in laysku daafaco ama xoolaha lagu raaco. 2. Lo' tiradeedu boqol (100) gaartay. 3. Tiro lo' ah oo gaar isula soofta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

ul

DHAFANDHAAF

f. n. stick, piece of wood; staff, cane, racquet

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

ul

DHAFANDHAAF

-usha: (n) stick (istik); cane (keeyn); rod (rood) ~ laan

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

ul

DHAFANDHAAF
1

(fal) hawl isku dubbarid ama abaabul.

2

ul: (fal) weel dareere lagu shubto, qiiq ku shid. Dh: buukhuuri.

3

ul-sha: (magac, dhedig, keli) laan ama xidid geed laga gooyo oo faraqabsi laga dhigto ama xoolaha lagu celiyo ama lagu dagaallamo.

4

ul-sha: (magac, dhedig, keli) hoodo iyo nasiib. Dh: ayaan, tag.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

ul

DHAFANDHAAF
1

de: stick, piece of wood; staff, cane, racquet

2

initial: u

3

lx: ul

4

pd: (/sha)

5

ps: n1-f

6

key: ul

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

ul

DHAFANDHAAF

عصا

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Uu

DHAFANDHAAF
1

1. Xarafka u oo dheer; (ū).

2

2. Uyaalka qofka aan lala hadlayn oo lab oo keli ah; isagu.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

uu

DHAFANDHAAF
1

uu¹: mu.dhm.y Magacuyaal tilmaamaya qofka saddexaad ee kelida lab ah (kan laga hadlayo). Tusaale: “Wuxuu rabaa inuu wax ka barto”

2

uu²: e.d Erey dareen oo tilmaamaya wax kedo ah ama wax naxdin ah, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

uu

DHAFANDHAAF
1

uu¹: mu.dhm.y Magacuyaal tilmaamaya qofka saddexaad ee kelida lab ah (kan laga hadlayo). Tusaale: Wuxuu rabaa inuu wax ka barto.

2

uu²: e.d Erey dareen oo tilmaamaya wax kedo ah ama wax naxdin ah, iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

uu

DHAFANDHAAF

(n) long vowel of u letter of Somali alphabet. Ex: uurka; the pregnancy (pareg-nan-si)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

uu

DHAFANDHAAF
1

shaqalka dheer ee xarafka 'u'. guur, buur.

2

uu: (ereydhawaaq) qaylodhaan ah oo gurmad lagu doonayo. Uu, uu... Waar ayaa Soomaali ahey!

3

uu: (magacuyaal) magacuyaalka qofka saddexaad ee lab. Aadan waxa uu tegey dugsigii.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Bul

DHAFANDHAAF
1

(Bul-ka)

2

Xirmo ka samaysan dun ama mayrax ama wax kaloo la budliyey oo la jilciyey.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

bul

DHAFANDHAAF
1

bul¹: m.l (-lal, m.l) 1. Miiqyo badan oo dun, mayrax iyo wixi lamida ah oo salka isaga xiran waxna lagu qurxiyo. 2. Saynta ka laallaadda dabada nafleyda qaarkeed inteeda dambe.

2

bul²: f.g1 (bulay, bushay) Mayrax, dun iyo wixi lamida miiqyo yaryar ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

bul

DHAFANDHAAF

m.l (-lal, m.l) 1. Miiqyo badan oo dun, mayrax iyo wixi lamida ah oo salka isaga xiran waxna lagu qurxiyo. 2. Saynta ka laallaadda dabada nafleyda qaarkeed inteeda dambe.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bul

DHAFANDHAAF
1

m. n. tassel; fringe

2

bul v. take (away); reduce, curtail

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

bul

DHAFANDHAAF
1

(fal) bul ka dhig maydhax ama xaskul. Aan horey u dhammeeyee xaskusha ii bul.

2

bul: (fal) u yeel bul oo bulad u samee. Cidaadda bul oo dhiilka si fiican u cug.

3

bul!: (ereycodeed) lagu tusmeeyo qarax halmar isla kaca. Dh: bug.

4

bul -ka: (magac, lab, keli) xaskul ama maydhax aad loo tumay oo bul jilicsan noqday.

5

bul -ka: (magac, lab, keli) ul qoyan oo laga soo gooyo galoolka, qararrida ama salaalmacada oo inta la jarjaro, afka hore loo bulo, geeljirku kolkuu dhiilasha cugayo catir ama masaxaad ahaan u adeegsado. Dh: cidaad.

waa la naqliyay ✓

Ereybixinta Qalabka Farsamada Gacanta - Maxamuud Iimaan Aadan [1975]

Bul

DHAFANDHAAF

Madaxa burushaanta rinjiga biyaha, caddaynta iyo kan saliidda ee ka samaysan xig ama diriq.

waa la naqliyay ✓