ereyga

ubax-guduud

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

UBAX-GUDUUD

DHAN

(Ubah-gudud) N Indigofera intricata Boiss. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Buuri

DHAABAN
1

(Buuri-ga)

2

1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; Tabako.

3

2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno).

4

3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo; sigaar; shurrug; saliid; dawo; udgoon; kd.

5

4. Buuriga la qiiqiyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

buuri

DHAABAN
1

buuri¹: m.l 1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; tabaako. 2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno). 3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo: sigaar, shurug, saliid, daawo, udgoon iyo wixi lamida. 4. Buuriga la qiiqiyo.

2

buuri²: f.g2 (-iyay, -isay) Qof ama wax cayilin, naaxin; wax weynayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

buuri

DHAABAN

m.l 1. Geedo jaadad badan ah oo ubax guduud iyo caddaan ah iyo caleemo waaweyn, oo waran qaabki leh, bixiya; saakarro; tabaako. 2. Caleenta geedahaas oo siyaalo badan loogu isticmaalo (afka oo laga qiiqiyo ama laga cuno, sankoo laga cuno). 3. Waxyaalo kaloo caleemahaas laga sameeyo: sigaar, shurug, saliid, daawo, udgoon iyo wixi lamida. 4. Buuriga la qiiqiyo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

BARI-GUDUUD

DHAFANDHAAF

(Bari-gudud) N Heteropogon contortus (L) Roem. & Schult. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

xummad-guduud

DHAFANDHAAF

m.dh (daawo) Cudur si aad ah la isu qaadsiiyo sida badan ku dhaca carruurta, waxaana keena baktiiriyada “streptococcus”. Waxaana laga qaadaa qof qaba ama qof jeermigu jirkiisa ku jiro oo aan bukin - waxaana la isugu gudbiya qufac ama caano jeermigu gaaray.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

xummad-guduud

DHAFANDHAAF

m.dh (daaw.) Cudur si aad ah la isu qaadsiiyo sida badan ku dhaca carruurta, waxaana keena baktiiriyada 'streptococcus'. Waxaana laga qaadaa qof qaba ama qof jeermigu jirkiisa ku jiro oo an bukin -waxaana la isugu gudbiya qufac ama caano jeermigu gaaray.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

MUKOY-GUDUUD

DHAFANDHAAF

(Mucoi-gudud) S Ficus sycomorus L. Moraceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

XIBNO-GUDUUD

DHAFANDHAAF

(Hibno-gudud) May Indigofera tinctoria L. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]

Afguduud

DHAFANDHAAF

nickname-m red-lipped

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

beyguduud

DHAFANDHAAF

m.l Midab lo'aad ah, bey guduud ku dhafanyahay. la-mid: beycas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

beyguduud

DHAFANDHAAF

m.l Midab lo'aad ah, bey guduud ku dhafanyahay. la-mid: beycas.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

Galguduud

DHAFANDHAAF

pr. n., loc. Galgaduud [region of central Somalia.]

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

Galguduud

DHAFANDHAAF

(n) region of central Somalia; Galgaduud

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

Galguduud

DHAFANDHAAF
1

cf: Dhuusomareeb

2

de: Galgaduud [region of central Somalia]

3

lx: Galguduud

4

pd: (Galgaduud)

5

ps: n0-loc

6

key: Galguduud

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

mayguduud

DHAFANDHAAF

m. n., [abstract] reddish gray color (of camel)

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

mayguduud

DHAFANDHAAF
1

de: reddish gray color (of camel)

2

lx: mayguduud

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-abs

5

key: mayguduud

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

beeyguduud

DHAFANDHAAF

m. n., [collective] reddish gray color of cattle ~ livestock

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

beeyguduud

DHAFANDHAAF
1

de: reddish gray color of cattle ~ livestock

2

lx: beeyguduud

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m-col

5

key: beeyguduud

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

cawsguduud

DHAFANDHAAF

-ka: (magac lab, keli) geed cawsaad laga sameeyo rarada kana baxa buuraleyda.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

haarguduud

DHAFANDHAAF

m.dh Meel leh xammuuradda maryaha la gasho.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

haarguduud

DHAFANDHAAF

-da: (magac, hedig, keli) leel xammuuradda maryaha la gasho leh.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

COWS-GUDUUD

DHAFANDHAAF
1

(Aus-gudud) N Sechima ischaemoides Forsk. Gramineae.

2

N Sechima nervosum (Rottl)Stapf. Gramineae.

3

S, N? Bothriochloa insculpta (A. Rich.) A. Camus. Gramineae.

4

N Cymbopogon schoenanthus (L) Spreg. Gramineae.

5

May Cymbopogon sp. Gramineae.

6

S Gisekia pharnaceoides L. Aizoaceae

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

GEED-GUDUUD

DHAFANDHAAF
1

(Ged-gudud) ? Indigofera schimperi Jaub. & Spach. Papilionaceae.

2

S, C Polygala sp. aff. P. erioptera DC. Polygalaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

CADAAD-GUDUUD

DHAFANDHAAF

(Adad-gudud) C Acacia unispinosa (Fiori) Chiov. Mimosaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

CARMO-GUDUUD

DHAFANDHAAF

(Armo-gudud) S Limeum praetermissum Jeffery. Aizoaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

CIDDI-GUDUUD

DHAFANDHAAF
1

(Idi-gudud) May, S Caesalpinia trothae Harms. Caesalpinaceae.

2

May, S Caesalpinia erianthera Chiov. Caesalpinaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

DIGIR-GUDUUD

DHAFANDHAAF

(Dighir-gudud) S, C Vignaunguiculata (L) Walp. Papilionaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

XAMIR-GUDUUD

DHAFANDHAAF

(Hamir-gudud) S Ximenia americana L. Olicaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

basbaas guduud

DHAFANDHAAF

-ka: (n) paprika (paaprika); red peppers

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

KAADI-GUDUUDIS

DHAFANDHAAF

(Kadi-gududis) May Acridocarpus glaucescens Engl. Malpighiaceae.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

yaxaduud

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) fadhi inta cidhbaha lagu fadhiisto gadhkana jilbaba la saaro oo darxumo ka muuqato. Yaxaduud xun ayuu u fadhiyaa. Dh: kambadhuud, yoxoob, yuurar, kuudud.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

cirguduud

DHAFANDHAAF

m.l la-mid: cirgaduud.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

cirguduud

DHAFANDHAAF

f. n., [compound] time before dawn ~ after sunset, when the sky is red

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

cirguduud

DHAFANDHAAF

-da: (n) sunset glow; dusk (das-ki)

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

cirguduud

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) labada waqti ee waaberiga iyo gabbaldhaca ee dhulku guduudan yahay. Cirguduudda sagal muuqday buu, ku cimro qaataaye. Dh: mood.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

cirguduud

DHAFANDHAAF
1

de: time before dawn ~ after sunset, when the sky is red {C & S}

2

lx: cirguduud

3

pd: (-da)

4

ps: n2-f-cmp

5

key: cirguduud

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

gudguduud

DHAFANDHAAF

m.l 1. Midab, midab guduud ahi meela dhowra kaga jiro. 2. Waabberi.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

gudguduud

DHAFANDHAAF

m. n., pl. redness of the sky at dawn; red objects ~ things

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

gudguduud

DHAFANDHAAF
1

de: redness of the sky at dawn; red objects ~ things Sg: guduud

2

lx: gudguduud

3

pd: (-ka)

4

ps: n8-m-pl

5

key: gudguduud

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

qaaxaduud

DHAFANDHAAF

-ka: (magac, lab, keli) xanuun lafaha ku dhaca oo jajabiya laakiin laga daawoobo. Qaaxaduud ayaa ku dhacay oo laga daweeyey. Dh: tiinbaylafood.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Abaalgudid

DHAFANDHAAF
1

(Abaalgudid-da)

2

Abaalmarin; abaalcelin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

abaalgudid

DHAFANDHAAF

m.f.dh eeg abaalgud². la-mid: abaalgud¹.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

abaalgudid

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) samafal iyo abaal hore laguugu galay celintii. Abaalgudiddu waa karaamayn iyo sharfin. Dh: abaalmarin, abaalcelin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

DUBAN-DUUR

DHAFANDHAAF

(Duban-dur) N Lasiurus scindicus Henr. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

tibix-guud

DHAFANDHAAF

m.dh 1. (xisaab) Guud ahaan, qayb ka mid ah isle'eg ama tibaax-xisaabeed. Marka laga hadlaayo tibxaale tibixyadu waa tibaaxaha oo la isugeeyo. 2. (xisaab) Tibixda guud ee susun ama dareerin waa tibaax la hoos dhigay abyoone, kaas oo lagu helo geleye kasta ee rabo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

tibix-guud

DHAFANDHAAF

m.dh 1. (xisaab) Guud ahaan, qayb ka mid ah isle'eg ama tibaax-xisaabeed. Marka laga hadlaayo tibxaale tibixyadu waa tibaaxaha oo la isugeeyo. 2. (xisaab) Tibixda guud ee susun ama dareerin waa tibaax la hoos dhigay abyoone, kaas oo lagu helo geleye kasta ee rabo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

carraguduud

DHAFANDHAAF

m.l Dhul midabka ciiddiisu cas tahay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

carraguduud

DHAFANDHAAF

m.l Dhul midabka ciiddiisu cas tahay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Roob guduud

DHAFANDHAAF

Blood rain

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

unug-gudeed

DHAFANDHAAF

m.l (-dyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Unugyada inta u dhaxaysa.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

unug-gudeed

DHAFANDHAAF

m.l (-dyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Unugyada inta u dhaxaysa.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

agaalliguduud

DHAFANDHAAF

-da: (magac, dhedig, keli) xiddig cas oo la baasaysato.

waa la naqliyay ✓

Magacyada Dhirta Ceel-Dheere iyo Buula-Burte (Soomaali-Laatiin) - D. Herloker, B. Kujar [1985]

CADAAD GUDUUD

DHAFANDHAAF

Acacia oliveri 10

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

dhoobo-guduud

DHAFANDHAAF

m.dh (jooloji) Nooc tuullimaad oo daboola meelaha hooseeya iyo moolka gunta bad weynta, meelahaas oo gundhererkoodu 4.000 oo mitir uu ka badanyahay; dhoobo guduudaasi waxay sida badan ka kooban tahay walaxaan orgaanig ahayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

FILFIL-GUDUUD

DHAFANDHAAF
1

(Filfil-gudud) S Capsicum abyssinicum Rich. Solanaceae.

2

S Capsicum annum L. Solanaceae.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Magacyada Dhirta Soomaaliyeed (Soomaali-Laatiin) - Axmed M. I. Barkhadle [1990]

SHOORI-GUDUUD

DHAFANDHAAF

(Sciori-gudud) S Rhizophora mucronata Lam. Rhizophoraceae.

waa la naqliyay ✓