u_tali
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_tali
de: command; direct; rule ~ govern (people)
initial: u
lx: u tali
pd: (taliyey)
ps: v2a=expr
key: u_tali
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u tali
v. command; direct; rule ~ govern (people)
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Abbaan
(Abbaan-ka)
Dad u taliya; madax; magangeliye.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Baxaar
(Baxaar-ka)
Nin webiyada aqoon dheer u leh oo la yiraahdo wuxuu u taliyaa nafleyda ku jirta siiba yaxaaska iyo kalluunka.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Beeldaaje
(Beeldaaja-ha)
Madaxa beesha u taliya; taliye.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Boqor
(Boqor-ka)
1. Nin tol ama qaran u taliya; madaxa boqortooyada.
2. Dhuub maro ah oo faraq leh oo dumarku dhexda ku xirto.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Boqorad
(Boqorad-da)
Qof dumar ah oo boqortooyo u talisa; marantida boqorka.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Boqortooyo
(Boqortooya-da)
Dal boqor u taliyo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Daraawiish
(Daraawiish-ta)
1. Urur wadaaddood (dariiqo) oo shiikh u taliyo, nabaddiyo colaaddaba.
2. Daraawiishtii Mahdigii Suudaan iyo tii Ina Cabdille Xasan.
3. Ciidanka Soomaalida oo nabadda gudaha, qayb kamid ah.
4. Masaakiin; cayr.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dowlad
(Dowlad-da)
Maamulka iyo laliska kore oo qaranka; madaxda qaranka u talisa; ahaanta layahay qaran isutalis leh oo madaxbannaan; (ama dawlad).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Eebbe
(Eebba-ha)
Kan wax walba abuura oo u taliya oo weligi jirey weligina jiri doona; Ilaah; Rabbi; Guulle; Madhinte; Weyne; Baahilaawe.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Guddoomin
(Guddoomin-ta)
1. Guddoon ridid.
2. Guddi madax u noqosho, u talin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gun
(Gun-ta)
1. Aan dadka sare oo gobta ah kamid ahayn ee ka tirsan dad hoose oo la liido; aan nasab ahayn.
2. (ulajeeddo wanaagsan) dadweynaha maamulka dhaqanka iyo nolosha tolka ka arrimiya; taliska dadweynaha.
3. Aan dhaqan-wanaagga iyo reer-magaalnimada lahayn ama aqoon, 4. * Dad shisheeye u taliyo oo la gumeysto; beel.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Hanad
(Hanad-ka)
1. Karti u leh inuu wax lahaado ama yeesho ama haysto.
2. Dhul ama dad ama wax kale gacanta ku haya oo u taliya; beeldaaje; wabar; gob; diric.
3. Qof wax lagu hallayn karo oo hawshiisa ka adag; qof karti leh.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Iddaaro
(Iddaara-da)
Urur ama maamul, madaxda u talisa; (ama iddaarad).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Keligitaliye
(Keligitaliya-ha)
Qof tol ama qaran keligi u taliya; taliye jiitaa ah; duunkiyeel.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Maskax
(Maskax-da)
1. Xubin u eg dhuux weyn oo duuban oo cad oo arorro leh oo lafta madaxa gudeheeda ku jirta; waa xubinta u talisa waxgarashada, caqliga, xusuusta, hadalka, maqalka, aragga, dhadhanka, urka, dhaqdhaqaaqa, kd.
2. Garaad; maan, laab; qalbi; kal; fiiro.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Raaciye
(Raaciya-ha)
Dad talis qalaad u taliyo oo ku hoos nool; beel.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Saldano
(Saldana-da)
Dowladnimo suldaan u taliyo, (ama saldanad).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ugaas
(Ugaas-ka)
Nin tol u taliya; madax; garaad; wayeel; iimaan; wabar; islaan; beeldaaje.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Xor
(Xor-ta)
1. Wuxuu doono samayn kara; aan cidi u talin; wuxuu maskaxdiisa ka maago samayn kara isagoo aan cidna kala tashan; isu taliya; madax bannaan; aan hawl ama shiidaad kale horjoogin ama xayirayn.
2. (dhar) dacal; daraf; serji.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
arrimi
f.mg2 (-iyay, -isay) 1. Ka a.: arrin, talo ka dhiibid. 2. U. a.: cid u talin.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ka_tali
de: administer, rule over, govern (a country ~ place)
lx: ka tali
pd: (taliyey)
ps: v2a=expr
key: ka_tali
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
ku tali
-yey / say: (v) advise (adhvaayz); recommend (rekamendh); counsel
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
la_tali
de: advise ~ counsel s.o.
lx: la tali
pd: (taliyey)
ps: v2a=expr
key: la_tali
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_xagli
de: tend towards, incline ~ bend towards rw: xagal
initial: u
lx: u xagli
pd: (xagliyey)
ps: v2a=expr
key: u_xagli
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
tali
f.mg2 (-iyay, -isay) 1. U t.: cid meel xukumid. 2. Ka t.: meel xukunkeeda qabsasho. 3. Ku t.: arrin talo ka bixin.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
tali
f.mg2 (-iyay, -isay) 1. U t.: cid meel xukumid. 2. Ka t.: meel xukunkeeda qabsasho. 3. Ku t.: arrin talo ka bixin. m.f.dh, talin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
tali
v. rule, govern, be the head, administer
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
tali
-yey / say: (v) 1. give or offer advice; advise (adh-veeyz) ~ la tali. 2. give an order; issue a command. 3. rule (ruul) ~ xukun
la tali -yey / say: (v) give or offer advice; advise (adh-veeyz)-, counsel (kawn-sal) ~ talo sii
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
tali
(fal) arrin guul horseeda keen; talo keen oo dhiib. Dh: arrimi.
tali: (fal) xukunka qaad oo caddee go'aanka.
tali: (fal) (u ~) maammule u noqo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
tali
de: rule, govern, be the head, administer
initial: t
lx: tali
pd: (taliyey)
ps: v2a=intr
key: tali
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
bulaali
f.g2 (-iyay, -isay) Nafley taran iyo barwaaqo siin (Eebbe). 2. Wax tiradooda iyo tayadooda badin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
bulaali
v. multiply, cause to grow ~ increase
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
bulaali
(fal) tarmi; badi. Guurso oo dalka bulaali.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
bulaali
de: multiply, cause to grow ~ increase
lx: bulaali
pd: (bulaaliyey)
ps: v2a=tr
key: bulaali
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dugaali
(fal) wax, dugsi ka dhig.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
guntani
-da: (magac, dhedig, keli) eeg guntanaan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
guubali
-da: (magac dhedig keli) xabagta udgoon ee ka baxda geedka xiiska.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
intalbi
m.l (-iyo, m.dh) (fiisikis) Summada H ayaa lagu asteeyaa waana wadarta tamargudeedka (U) iyo cadaadiska (P) iyo mugga (V) ee hab leeyahay ( H = U + PV).
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
intalbi
m.l (-iyo, m.dh) (fiisikis) Summada H ayaa lagu asteeyaa waana wadarta tamargudeedka (U) iyo cadaadiska (P) iyo mugga (V) ee hab leeyahay ( H = U + PV).
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
ka tali
v. administer, rule over, govern (a country ~ place)
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
kootali
m.l (-iyo, m.dh) Nin aan ilaah iyo Nabigiisa rumaysnayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
kootali
(tilmaame) nin aan Ilaah iyo Nebigiisa rumaysnayn.
kootali -ga: (magac, lab, keli) qofka haysta mad-habka Kootaliga (Katooliga) ee diinta Masiixiga.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_bari
de: spend the night, pass the night in peace
lx: ku bari
pd: (baryay / bariday)
ps: v1=
xe: At night, they used to stay in the same corral.
xv: Habeenkii isku xero bey baryi jireen.
key: ku_bari
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_celi
de: repeat; return to, give back to
lx: ku celi
pd: (celiyey)
ps: v2a=expr
key: ku_celi
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_kadi
a: kedi
de: take s.o. by surprise, surprise
lx: ku kadi
pd: (kadiyey)
ps: v2a=expr
key: ku_kadi
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_kale
de: another; the other
lx: ku kale
ps: np
key: ku_kale
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_tiri
de: consider, count as
lx: ku tiri
pd: (tiriyey)
ps: v2a=expr
key: ku_tiri
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
la tali
v. advise ~ counsel someone
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
la tali
-yey say: (v) give or offer advice to; advise (adh-vaayz) ~ waani
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
matalid
m.dh la-mid: masalid.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
matalid
-da: (n) representation (rap'ar zen teey shan) ~ matalaad
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
matalid
-da: (magac, dhedig, keli) riwaayad ama dhacdo hore fal ahaan cid ku tusid. Mataliddu waa aqoon mawhibo la socoto. Dh: masalid.
matalid -da: (magac, dhedig, keli) masal soo qaadasho. Dh: masalid, tusaalayn.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
mustawi
-ga: (magac, lab, keli) tira is le'ego turub ah wada helid. Mustawi ayaan ku badiyay.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qatalid
-da: (magac, dhedig, keli) dilid ama waxyeello dilka ka dhicin samayn. Inuu Eebbahay inni qatalin qariya laabtiinna.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
sootali
-ga: (magac, lab, keli) xadhig dhumuc yar oo aha xadhakaha jawaanda laga sooho. Sootali ayaan soohay maanta. Dh: shootali.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
tu_kale
de: another one [feminine]
initial: t
lx: tu kale
ps: np-f
key: tu_kale
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
tumaali
m.dh.kh (-iyaal, m.l/dh) T. ah: wax gacan lagu farsameeyay (bir).
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
u xagli
v. tend towards, incline ~ bend towards
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_baahi
de: make s.o. need ~ want s.t.
initial: u
lx: u baahi
pd: (baahiyey)
ps: v2a=expr
key: u_baahi
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_calaf
de: give ~ grant s.o. the opportunity ~ chance (of God)
initial: u
lx: u calaf
pd: (calfay)
ps: v1=expr
key: u_calaf
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_dhalo
de: be a native of; be a citizen of (a country)
initial: u
lx: u dhalo
pd: (dhashay)
ps: v3b=expr
xe: An American citizen was killed.
xv: Qof Mareykan u dhashay baa la dilay.
key: u_dhalo
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_fadhi
de: be stationed in / at
initial: u
lx: u fadhi
pd: (fadhiyey)
ps: v1=expr
xe: That Egyptian ambassador was stationed in America.
xv: Danjirahaas dalka Masar ayuu u fadhiyey Mareykan.
key: u_fadhi
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_galbo
de: go home (of bride and groom after the wedding ceremony)
initial: u
lx: u galbo
pd: (galbaday)
ps: v3a=expr
key: u_galbo
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_hiili
a: u hiilli
de: support, defend, favor, be partial to, take sides ~ side with, show a bias
initial: u
lx: u hiili
pd: (hiiliyey)
ps: v2a=
key: u_hiili
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_kaadi
de: postpone, delay
initial: u
lx: u kaadi
pd: (kaadiyey)
ps: v2a=expr
key: u_kaadi
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_qalan
de: deserve; fit, be adapted, suitable ~ appropriate
initial: u
lx: u qalan
pd: (qalmay)
ps: v1=expr
xe: He deserved the position.
xv: Shaqada wuu u qalmay.
key: u_qalan
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_saadi
de: wish s.t. for s.o. else (not necessarily good or evil)
initial: u
lx: u saadi
pd: (saadiyey)
ps: v2a=expr
key: u_saadi
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_tag_1
de: go to s.o.
hm: 1
initial: u
lx: u tag
pd: (tagey)
ps: v1=expr
key: u_tag_1
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
u_tag_2
de: have sexual relations with (a woman, of a man)
hm: 2
initial: u
lx: u tag
pd: (tagey)
ps: v1=expr
key: u_tag_2
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Ultamid
(Ultamid-da)
Ulo ku cayaarid; ul isla dhicid cayaareed; ultan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
ultamid
m.f.dh eeg ultan². la-mid: ulootamid, ulootan¹, ultan¹.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
ultamid
-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar ama xus ulaha la isku tumo; ulo isku garaacid; ulo ku ciyaarid. Ultamiddu waa ciyaar miyi oo aad u naxariis daran.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_haliil
de: act without hesitating; confront, face (up to)
lx: ku haliil
pd: (haliilay / haliishay)
ps: v1=
key: ku_haliil
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_kallif
de: compel, force; bother, impose (upon)
lx: ku kallif
pd: (kallifay)
ps: v1=expr
xe: Why did you bother? (e.g., to bring lunch for me)
xv: Maxaad isku kalliftay?
key: ku_kallif
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_maliiq
cf: mari
de: smear ~ rub s.t. on s.o.; put on heavy makeup
lx: ku maliiq
pd: (maliiqay)
ps: v1=expr
key: ku_maliiq
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
ku_sallid
de: force, compel; subject s.o. ~ s.t. to
lx: ku sallid
pd: (salliday)
ps: v1=expr
key: ku_sallid
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
la_taliye
de: advisor, counsellor
lx: la taliye
pd: (/ha)
ps: n7-m-cmp
key: la_taliye