tuur — Macnaha & Turjumaada

1

1. (Tuur-ka) Timaha madaxa oo inta la daayo in yar kor u dheeraada.

2

2. (Tuur-ta) a) Lo'da qaarkeed, cadka sida kuruska uga baxa meesha labada garab isaga yimaadaan korkeeda. b) Dadka gasarku ku dhaco, qaabka dhabarkoodu yeesho. c) Dhulka meel taagan; kood; burco.

waa la naqliyay ✓

1

tuur: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Wax gacanta ku gamid. 2. (f.mg) Ka t.: sharaab dhaqso u cabbid.

2

tųur¹: m.l 1. Timaha madaxa oo inta la daayo in yar kor u dheeraada. 2. Wax meel ta tųuray qaabkiisa. la-mid: tuul¹.

3

tųur²: m.dh (-ro, m.l) 1. Kurus. 2. Dadka gasarku ku dhaco, qaabka dhabarkoodu yeesho.

4

tųur³: f.g1 (-ray, -rtay) Wax meel tubid. la-mid: tuul².

waa la naqliyay ✓

1

f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Wax gacanta ku gamid. 2. (f.mg) Ka t.: sharaab dhaqso u cabbid. m.f.dh, tuurid.

2

tųur¹: m.l 1. Timaha madaxa oo inta la daayo in yar kor u dheeraada. 2. Wax meel ta tųuray qaabkiisa. la-mid: tuul.

3

tųur²: m.dh (-ro, m.l) 1. Kurus. 2. Dadka gasarku ku dhaco, qaabka dhabarkoodu yeesho.

4

tųur³: f.g1 (-ray, -rtay) Wax meel tubid. m.f.dh, tųurid. la-mid: tuul.

waa la naqliyay ✓

1

v. throw, hurl, cast, launch; pile up, make a pile of

2

tuur m. n. lock of hair

3

tuur [feminine] n. mound, hummock, hillock; hump (on cattle); hunchback

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) 1. throw (tha-roow); throw with the hand. 2. gather (ga-ther); cause to come together; convene; assemble. Ex. Xoolihii bay soo tuurtay; she gathered the livestock

2

tuur -ta: (n) hump (hamp); hunchback; deformity of the back in human beings

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhagax ama wax kale, gacanta ku lali oo tuur. Dh: xoor, maguuji, gan, rid.

2

tuur: (fal) wax badan kob yar isugu keen, hoji, tuumi.

3

tuur-ka: (magac, lab, keli) timaha madaxa oo inta la daayo aad u dheeraada oo wax weyn oo humbullan noqda.

4

tuur-ta: (magac, dhedig, keli) cad lo'du ku yeelato labada garab dushooda oo baruur ah.

5

tuur -ta: (magac, dhedig, keli) dhulka meelo taagan, meel saraysa, oo inta kale ka taagan. Dh: kood, burco, karood.

waa la naqliyay ✓

tueur, n.m. - dad-dil; qofka dadka dila, gacan ku dhiigle

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xoolaha inta ay bixiso cid kaste ee ku jirta heshiiska dhagarbixinta oo aan ahayn xigtada dhagarqabaha.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-rtay, -ratay) 1. (f.g) Wax meel isugu geysasho. 2. (f.mg) Wax meel isugu imaasho. 3. Timaha tuurid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-rtay, -ratay) 1. (f.g) Wax meel isugu geysasho. 2. (f.mg) Wax meel isugu imaasho. 3. Timaha tuurid. m.f.dh, tuurasho.

waa la naqliyay ✓

v. pile up, be amassed ~ gathered together

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax tuusan ka dhigo; tuunso.

2

tuuro: (fal) ciyaar'markaaga rido. Tuuro waranka markaaga.

waa la naqliyay ✓

1

de: pile up, be amassed ~ gathered together

2

initial: t

3

lx: tuuro

4

pd: (tuurtay)

5

ps: v3b=intr

6

key: tuuro

waa la naqliyay ✓

1

(Baabbu-sha)

2

Timo aad u baxa iyagoo aan la ilaalin; yoofil; tuur.

waa la naqliyay ✓

1

(Balfin-ta)

2

1. Riddo la soo tuuray, inta ul ama gaashaan si yar loogu dhufto oo gees kale loo leexsho.

3

2. Biyaddiidka xoolaha; balaf.

waa la naqliyay ✓

1

(Barroosin-ka)

2

Bir culus oo ilko dhawr ah oo dib usoo laaban iyo dabo daloosha oo silsilad loogu xiro leh, oo maraakiibta iyo doonyaha badda loogu tuuro kolka la joojina hayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Buqid-da)

2

Biyo, neef, gaas iyo wixii la mid ah oo inta xoog ku soo baxa, daboolkii celina hayey tuura ama jeexa; dillaacid; burqasho; qarxasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabshid-ka)

2

Sanada Soomaalida oo qorraxda dhammaadkeeda, oo dab la shido ama la tuuro lagu xuso: Afgooye, dabka ka sokow, waxaa lagu xusaa Istun, dalka intiisa kalena, cayaaro; neyruus; dabtuur; istun.

waa la naqliyay ✓

1

1. (aqal, kd.) dhisan.

2

2. (dhagax, kd.) meel ku uruursan oo taallo laga dhigay.

3

3. (xoolo, dad, ...) meel yoobsan; meel tuuran; xoonsan.

4

4. (fallaar) waabaayaysan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhoobid-da)

2

1. Wax meel isugu geyn oo taallo ka dhigid; tuumin.

3

2. (xoolo, kd.) tuurid; xoomin.

4

3. (fallaar) waabaayo marin.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhoobnaan-ta)

2

1. Dhisnaan; malaasnaan.

3

2. Taallaysnaan; tuunsanaan.

4

3. Tuurnaan; xoonsanaan; yoobsanaan.

5

4. (fallaar) Waabaayaysnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Faanbi-ga)

2

1. Baaris ama faaqidid aan turaal ku jirin ee silcis iyo tuurtuur ah.

3

2. Si foolxun oo wax loo dhaco oo loo boobo.

4

3. Baaris maskaxeed.

waa la naqliyay ✓

1

(Faanbiyid-da)

2

1. Si jimic daran wax u baarid.

3

2. (alaabo, kd.) si foolxun u dhicid ama u boobid; kala tuurtuurid; meel walba gacan gelin.

4

3. Maskax ka baarid.

waa la naqliyay ✓

1

(Faranfar-ka)

2

Bahal yar oo caanaleyda kamid ah oo godadka gudohooda ku nool; wuxuu lee yahay indho iyo dhego aad u yaryar oo aan ishu fudayd u qaban karin; labo cagood oo hore oo serfo la moodo, gafuur yuuban iyo dhogor jilicsan; wuxuu ku nool yahay oo cunaa cayayaanka; kolkuu god qodanayo, dibaddaa laga arkaa ciidda uu kor u soo tuurtuura hayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Filqid-da)

2

Wax wax ku dhegsan ama haya, xoog u finiinin, u tuurid; fikin.

waa la naqliyay ✓

1

(Finiin-ka)

2

1. Wax meeshuu ku dhegsanaa ama joogey xoog iyo dhaqso uga dhacay ama uga ganmay.

3

2. Tuuryo, dhicid.

4

3. Wax kastoo finiina ama la finiiniyo.

5

4. Wax finiin u eg ama sida finiin la ganay, aad u dheereeya.

waa la naqliyay ✓

1

(Firdhin-ta)

2

Kala tuurtuurid; kala yaacin.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaashaan-ka)

2

Qalab lagu dagaallamo oo wareegsan: wuxuu ka samaysan yahay bir ama harag adag ama wax kale, oo inta gacanta lagu qabsado, riddada iyo nabarrada tuuryada ah laysaga dhigo oo lagaga gabbado.

waa la naqliyay ✓

1

(Gabbasha-da)

2

Nabar laysku soo tuuray oo lagu kaco si uusan wax ugu dhicin: ka leexasho; gaashaan ama qalab kale ku balfin; iska gaabin; kd.

waa la naqliyay ✓

1

(Ganid-da)

2

Xabbad, fallaar, iyo wax kale oo la mid ah, ridid, tuurid.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gantaal-ka) Qalab lagu dagaallamo, ama wax kale, oo loogu talaggalay in la gano ama la rido ama la tuuro.

2

2. (Gantaa-sha) Riddo: tuuryo.

waa la naqliyay ✓

1

(Garbin-ta)

2

Garab ku dhufasho, ku riixid; horay u tuurid.

waa la naqliyay ✓

1

(Gawaamin-ta)

2

Meel gawaan ah ku tuurid; legdid: dibrin; (ama gawaanin).

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-ray, -rtay) U tur: cid u naxariisasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-ray, -rtay) U tur: cid u naxariisasho. m.f.dh, turid.

waa la naqliyay ✓

v. be merciful ~ lenient; reduce one's punishment

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) [with proposition u] be lenient (bii lii-ni-yant); not be too hard on; go easy; have mercy ~ u tur

waa la naqliyay ✓

1

(fal) u cees oo qalad uu galay yari darteed ugu saamax. Dh: tudh.

2

tur: (tilmaame) qabo; tudh.

3

tur: ciyaar gaar u ah geeljirka oo laga ciyaaro gobollada Shabeellada Hoose iyo meelo kale.

waa la naqliyay ✓

1

de: be merciful ~ lenient; reduce one's punishment (e.g., impose a lighter punishment than expected or deserved)

2

initial: t

3

lx: tur

4

pd: (turay)

5

ps: v1=

6

key: tur

waa la naqliyay ✓

e.d Juu! la-mid: tu' (2).

waa la naqliyay ✓

inter. down!

waa la naqliyay ✓

1

a: tu'

2

de: down! (command to make a camel kneel down)

3

initial: t

4

lx: tuu

5

ps: intj

6

key: tuu

waa la naqliyay ✓

1

(Uur-ka)

2

1. Nafleyda waaweyn, inta u dhexaysa bogga iyo miskaha iyo labada kelyood; waxaa ku jira beer, beeryaro, calool, xiidmo. ganac, kelyo, kaadihays, kd.

3

2. Cur weyn oo ilmo ku jiraan; (xoolo) rimman.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Inta u dhaxaysa bogga miskaha iyo laba kelliyood waxa ku jira: beerka, caloosha, xiidmaha iyo wixi lamida. 2. Ilma galeenka cunuggu ku jira kolka uu dusha ka muuqdo oo calool weyn u ekaado. 3. Laabta.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Inta u dhaxaysa bogga miskaha iyo laba kelliyood waxa ku jira: beerka, caloosha, xiidmaha iyo wixi lamida. 2. Ilma galeenka cunuggu ku jira kolka uu dusha ka muuqdo oo calool weyn u ekaado. 3. Laabta.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. pregnancy (pareg-nan-si)', gestation (jas-teey-shiri) ~ xaammil. 2. abdomen (aab-do-man), stomach (istoo-mak)

waa la naqliyay ✓

1

Gravidanza

2

Pregnancy

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ilmaggaleenka dhedigga kolka uu cunug ku jiro.

2

uur-ka: (magac, lab, keli) naflayda waaweyn inta u dhaxaysa miskaha iyo bogga iyo labada keliyood ee ay ku jiraan uurkujirtu sida: beer, beeryaro, ganac, xammayti, kaadihays iyo wixii la mid ah.

3

uur-ka: (magac, lab, keli) garashada iyo maanka qarsoon ee wax lagu kala sooco. Dh: maan, haab.

waa la naqliyay ✓

1

de: pregnancy; [atr.] pregnant; stomach, abdomen, belly; [ext.] internal organs, viscera

2

initial: u

3

lx: uur

4

pd: (-ka Pl: uurar)

5

ps: n4-m

6

xe: She is pregant again.

7

xv: calool; wab

8

key: uur

waa la naqliyay ✓

حمل، حبل

waa la naqliyay ✓

1

(Buur-ka, Buur-ta)

2

Dhul kooban oo kor iyo xagga cirka aad ugu dheeraada oo badanaa madax fiiqan leh.

waa la naqliyay ✓

1

buur¹: m.l/dh (-rar/-ro, m.l) 1. Wax sida dhagax ciid iyo wixi lamida oo inta la is-dul-saaray dhulka ka yare kacsan. 2. Cuf dhul ah oo in door ah ka sarreeyo dhulalka ku wareegsan kana joog dheer gunbur.

2

buur²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax sida ciid, dhagxaan iyo wixi lamida meel tuurid. 2. Afka b.: caro darteed la aamusid (qof).

waa la naqliyay ✓

1

buur¹: m.l/dh (-rar/-ro, m.l) 1. Wax sida dhagax ciid iyo wixi lamida oo inta la is-dul-saaray dhulka ka yare kacsan. 2. Cuf dhul ah oo in door ah ka sarreeyo dhulalka ku wareegsan kana joog dheer gunbur.

2

buur²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax sida ciid, dhagxaan iyo wixi lamida meel tuurid. 2. Afka b.: caro darteed la aamusid (qof).

waa la naqliyay ✓

Mountain, Jabel

waa la naqliyay ✓

1

f. n./m: mountain, bare-topped hill

2

buur v. make a mountainous object; enlarge; bundle up

waa la naqliyay ✓

nickname-m fattie

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) [buuro / buuraha] mountain (maawn tan); hill (hiil)

2

buur -ay/tay: (v) make a large heap; pile up~tuur, dhoob

3

buuraleey ah: (adj) mountainous (maawn-ta-nas)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intii hore ka weynaysii. Xadhigga ii buur.

2

buur-ta: (magac, dhedig, keli) dhul kor iyo xagga cirka u dheeraada, badanaa dhagax badan. Buurta Caarray haddaan u baxo, oon baroor iyo qaylo diro, baahidayda billow ogaa. Dh: haar, qarri.

waa la naqliyay ✓

جبل

waa la naqliyay ✓

1

(Cuur-ka)

2

1. (dad, kd.) koox; horin; xayn.

3

2. Aan teelteel ahayn; cumur;

waa la naqliyay ✓

1

cuur¹: m.l 1. Ciyaarta laylada godadkeeda mid ka mid ah oo bocool, dhagxaan iyo wixi lamida ka buuxaan. 2. C. ah: wax badan meel ku wada urursan.

2

cuur²: f.g1 (-ray, -rtay) Weel aad u buuxin.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] group; crowd; dense clouds, thick trees, (etc.)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) buur oo qaro u yeel. Cuur xadhiga in uu kaa dhuubane.

2

cuur-ka: (magac, lab, keli) aan teelteel ahayne is haya. Dh: cumudh, jiq, cumur.

3

cuur-ka: (magac, lab, keli) dad ama wax kale oo xoog leh.

4

cuur-ka: (magac, lab, keli) madax geela ama ka badan. Cuur geela nin dhaqdaa cuud haysta.

waa la naqliyay ✓

1

de: group; crowd; dense clouds, thick trees, (etc.)

2

lx: cuur

3

pd: (-ka Pl: cuurar (ka))

4

ps: n4-m-col

5

key: cuur

waa la naqliyay ✓

1

(Duur-ka)

2

1. Geedo badan oo meel ku wada yaal; hawd; jiq; miyi.

3

2. Geed magici.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel geedo badan oo jiq ah leh, oo aan cidi degganayn. 2. D.gal: duudgaloobidda (qof). 3. (-rar, m.l) Nooc cawska ka mid ah oo aad u dhaadheer, oo hawdka ka baxa xooluhuna cunaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel geedo badan oo jiq ah leh, oo aan cidi degganayn. 2. D.gal: duudgaloobidda (qof). 3. (-rar, m.l) Nooc cawska ka mid ah oo aad u dhaadheer, oo hawdka ka baxa xooluhuna cunaan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. jungle, woods, forest, wilderness

2

duur m. n. bush plant species

waa la naqliyay ✓

1

(Dur) Al.Som. Schizachyrium kelleri (Hack) Stapf. Gramineae.

2

N Andropogon abyssinicus Fresen. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bush (bush)-, forest, jungle ~ kayn, baaddiye

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meel aan la degganayn oo ay ah.

2

duur-ka: (magac, lab, keli) caws dhuudhuuban oo adayg badan leh iyo xubno oo dhaadheer oo burbur u baxa lagana sameeyo aloolka iyo wixii la mid ah. Dad iyo duur ba waxaanad filayn baa kaagaga soo baxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Fuur-ka)

2

1. Dibbiridda iyo soo buurashada waxa dhinta.

3

2. Waxa ciir ama dhanaanno lagu daro, oo soo buurta ama kara ama soo fooca.

4

3. Wax duuban ama buuran oo dhulka hoostiisa ama biyaha hoostooda, sida likaha uga soo baxa.

waa la naqliyay ✓

1

fųur¹: m.l 1. Geed gaab aad u baxay oo dhulka qariyey. 2. Wax dhulka ka soo fooca. 3. F. ah: caano dhanaanay oo intii faarka ahayd kor soo martay.

2

fųur²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Dibirid. 2. Dhulka ka soo foocid. 3. Caano dhanaan awgeed faar kor soo marid.

waa la naqliyay ✓

1

fųur¹: m.l 1. Geed gaab aad u baxay oo dhulka qariyey. 2. Wax dhulka ka soo fooca. 3. F. ah: caano dhanaanay oo intii faarka ahayd kor soo martay.

2

fųur²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Dibirid. 2. Dhulka ka soo foocid. 3. Caano dhanaan awgeed faar kor soo marid. m.f.dh, fųurid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. bloated corpse

2

fuur v. be blown up, inflated; swell; rise (of dough, etc.)

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) become swollen or inflated; bloat (baloot)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) naqas calooshaada ha buuxi oo fooc.

2

fuur: (fal) wax mar hore naftii ka haadday noqo.

3

fuur-ka: (magac, lab, keli) dibbiraad iyo soo buurnaansho wax dhintay ama baqtiyey. Dh: fooc.

4

fuur -ka: (magac, lab, keli) meel wax lagu moofeeyo. Dh: moofo.

waa la naqliyay ✓

1

(Guur-ka)

2

Nin iyo naag, si sharci ah, laysugu xiro inta laysu mehersho, si ay u wada joogaan oo u wada dhaqmaan oo iyaga iyo carruurta ay dhalaanba qoys u noqdaan oo u wada noolaadaan; aroos; nikaax.

waa la naqliyay ✓

1

guur¹: m.l 1. Xiriir mideynaya nin iyo naag ayadoo wada noolaanshahooda lagu saleynayo heshiis sharciyeysan oo dammaanad u ah xaas inuu unkamo. 2. Meel la degganaa ka tegid (cid, reer, dad).

2

guur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Reer meel uu degganaa ka guurid, ayadoo uu meel kale degayo.

waa la naqliyay ✓

1

guur¹: m.l 1. Xiriir mideynaya nin iyo naag ayadoo wada noolaanshahooda lagu saleynayo heshiis sharciyeysan oo dammaanad u ah xaas inuu unkamo. 2. Meel la degganaa ka tegid (cid, reer, dad).

2

guur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Reer meel uu degganaa ka guurid, ayadoo uu meel kale degayo. m.f.dh, guurid.

waa la naqliyay ✓

1

v. move away, migrate; move house, change residence

2

guur m. n. marriage

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) marriage (maareeyj); wedlock (weed look) ~ guursad

2

guur: -ay / tay: (v) go from one residence or location to another: move (muuv)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) geeddi gal; meeshaad degganayd ka tag oo meel kale tag. Halkeed u guurteen? Dh: qayaad, hayaan. Li: deg, nagaw

2

guur: (fal) goor habeen ah soco.

3

guur -ka: (magac, lab, keli) isku xidhanka sharciga ah ee labka iyo dhedigga aadamaha. Li: furriin.

waa la naqliyay ✓

1

(Huur-ka)

2

Meesha dabaysha iyo neecawda ka xiran sida ay noqoto; uumi; cawd; kulayl.

waa la naqliyay ✓

1

huur¹: m.l Kulayl hawo la'aani keentay.

2

huur²: m.l (fiisikis) Xaaladda gibilka marka la eego uumi biyoodka ku jira hawada.

3

huur³: f.mg1 (-ray, -rtay) Nafley kulayl dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

huur¹: m.l Kulayl hawo la'aani keentay.

2

huur²: m.l (fiisikis) Xaaladda gibilka marka la eego uumi biyoodka ku jira hawada. m.f.dh, huurid.

3

huur³: f.mg1 (-ray, -rtay) Nafley kulayl dareemid. m.f.dh, huurid.

waa la naqliyay ✓

Humidity

waa la naqliyay ✓

Humidity

waa la naqliyay ✓

1

m. n. uncomfortable heat, high temperature

2

huur: [inchoative] v. become stuffy ~ overheated

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) lacking fresh air; stuffy (istaafi)

2

huursan -aa: (adj)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) neecaw iyo dabayl la'aan darteed la dhidid.

2

huur -ka: (magac, lab, keli) kulayl neecaw iyo hawo midna jirin oo aad loo dhidido. Dh: kulayl. Li: laydh.

3

huur -ka: (magac, lab, keli) tirada uumibiyoodka ee ku jirta gibildhuleedka.

4

huur-ka: (magac, lab, keli) xaddiga uumibiyoodka ee ku jira hawada.

waa la naqliyay ✓

1

(Juur-ka)

2

(cayaaraha, cubtanka) karti qof la siiyo inuu labo jeer cayaaro ama labo jeer cod dhiibto (badanaa waa kolka aan lays tiro le'ekayn) ~ laba'eef.

waa la naqliyay ✓

m. n. player who plays twice over to fill up the gap in a team

waa la naqliyay ✓

1

de: player who plays twice over to fill up the gap in a team

2

lx: juur

3

pd: (-ka)

4

ps: n-m

5

key: juur

waa la naqliyay ✓

1

(Kuur-ka)

2

Kaabi, ag; cimil.

waa la naqliyay ✓

1

kuur¹: m.l (-rar, m.l) Kaabi; ag; cimil.

2

kuur²: f.g1 (-ray, -rtay) Cid cabsiin, indho ku gubid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Cid cabsiin, indho ku gubid. m.f.dh, kuurid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., loc. (adj.): nearness, proximity, vicinity; near

2

kuur v. intimidate, look ~ glare at someone with threatening eyes

waa la naqliyay ✓

1

Prossimità

2

Proximity

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kaabi; cimil; ag.

waa la naqliyay ✓