toomigaan

-ka: (magac, lab, keli) biyo u baahasho. Oomitaanka ka ilaali beerta. Dh: harraaditaan.

m.dh la-mid: feeyigaan.

-ka: (magac, lab, keli) hurdada ka kicitaan. Dh: baraarugitaan

toositaan -ka: (magac, lab, keli) si aan baydhbaydh lahayn u socod. Dh: qumitaan.

toositaan-ka: (magac, lab, keli) wax toosan noqod, hagaagitaan.

m.dh la-mid: feeyigaan.

-ta: (magac, dhedig, kali) eeg feejignaan.

-ka: (magac, lab, keli) dhooditaan; faanitaan..

(tilmaame) bilaha dayaxa, tan aan soddon ku dhamaan, Bishii sabuux waxay ahayd tooman. Dh: dhiman, khamaas.

(Moogaan-ta)

Ogaal la'aan; warqabid la'aan.

m.f.dh eeg moog². la-mid: moogaansho.

f. n., [abstract] ignorance; absent-mindedness; absence

(tilmaame) ogaansho la'aan; kas l'i

a: moogaansho (/ha) [vn6-m-st]

de: ignorance; absent-mindedness; absence

lx: moogaan

pd: (-ta)

ps: n-f-abs

key: moogaan

m.dh la-mid: suugaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg suugaan.

Bilaha dayaxa, tan aan soddon ku dhalane, 29 maalmood keliya noqota; aan gardhalad ahayn; khamaas.

m.l.kh T. ah: bishu marka ay 29 beri ku dhammato.

m.l.kh T. ah: bishu marka ay 29 beri ku dhammato.

der. [adjective] having only 29 days (of certain months of the Somali lunar calendar; the others have 30 days each)

de: having only 29 days (of certain months of the Somali lunar calendar; the others have 30 days each)

initial: t

lx: toomman

pd: (toommanaa)

ps: adj-der

key: toomman

f.mg4 (-gaa, -gayd) la-mid: feeyig.

-aa: (adj) cautious (koo-shas); careful (keerful) ~ feejigan

/huuligan/ (n) fallaago (rabshoole aad wax u kharriba).

-ka: (magac, lab, keli) ood afka ka saarid, oo ku awdid.

ooditaan -ka: (magac, lab, keli) ijaar ama deyr ood ku wareejin.

ooditaan -ka: (magac, lab, keli) xidhitaanka albaab furan. Dh: xidhitaan, awditaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg oogid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg oohitaan.

-ka: (magac, lab, keli) togidda lafteeda.

togitaan-ka: (magac, lab, keli) xoog u kala bixin. Togitaanka badan xadhiga ka daa. Dh: kala jiidid, dhisid.

-ka: (magac, lab, keli) habka loo hagaajiyo jeexnaanta, maro iyo wixii la mid ah. Tolitaanka duntii ayaa ka go'day.

tolitaan -ka: (magac, lab, keli) ogolaysiinka, qof waxaanuu doonayn lagu qasbo, tolidda lafteeda. Dh: tolniin, tolliin.

tolitaan-ka: (magac, lab, keli) hal qallaxitaan. Tolitaanka hasha ka daaya.

tolitaan-ka: (magac, lab, keli) xoog ku muquunis. ku qasbid.

m.f.dh eeg tooban. la-mid: toobnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid la toobay ahaan.

m.f.dh eeg tooran. la-mid: toornaansho.

(Toosnaan-ta)

Wax toosan ahaan.

m.f.dh eeg toosan. la-mid: toosnaansho.

f. n., [abstract] state of straightness ~ correctness

-ta: (magac, dhedig, keli) wax xaq ku toosan ahaan.

de: state of straightness ~ correctness

initial: t

lx: toosnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: toosnaan

(Tooxnaan-ta)

1. Wax la tooxay ahaan.

2. Qooxnaan; godnaan; nadoocsanaan.

m.f.dh eeg tooxan. la-mid: tooxnaansho.

f. n., [abstract] state of being measured (by width)

tooxnaan [feminine] n., [abstract] state of being curved, arched ~ bent

-ta: (magac, dhedig, keli) qooxnaan; qalloocnaan; godnaan.

-ka: (magac, lab, keli) ciyaar lagu soo jeedo, qalab u garaacid, ama sacab jiib iyo jaanba leh. Tumitaanka aroosku halkee weeyaan.

tumitaan-ka: (magac, lab, keli) dhufaanitaanka laboodka xoolaha. Tumitaanka way ku naaxaan xooluhu.

tumitaan-ka: (magac, lab, keli) farsamaynta birta, wixii la doonayo laga sameeyo.

tumitaan -ka: (magac, lab, keli) garaacitaanka, albaab iyo wixii la mid ah oo la tumo. Tumitaanka albaabka aayar.

tumitaan-ka: (magac, lab, keli) habka firida looga rido galka ay ku dhrx jirto, ama qaab kale looga dhigo.

-ka: (magac, lab, keli) si degdeg ah wax u qaadasho.

-ka: (magac, lab, keli) degdeg u kicitaan. Orod iyo booditaan bu isku daray.

-ka: (magac, lab, keli) sac irmaan oo dabada maydhax gumareed ama wax kale laga geliyo si uu ilmaha u oggolaado ama u godlado.

-ka: (magac, lab, keli) sare u kicitaan; soo foocniin; soo fuuritaan.

-ka: (magac, lab, keli) xoolo, dibad u dareeritaan oo u soofitaan.

-ka: (magac, lab, keli) (ka ~) dhib ama wax kale, ka gudbitaan oo u dhabar'adayg.

-ka: (magac, lab, keli) eeg foorid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg goobid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hoogid.d

-ka: (magac, lab, keli) eeg hoolid.

-ka: (magac, lab, keli) di'itaan ama tiixista roobka.

hooritaan-ka: (magac, lab, keli) dindimitaanka iyo shubmidda dareere. Dh: di'id, hoorniin.

-ka: (magac, lab, keli) hoos iyo hadh u yeelitaan.

vl. n. staying

-ka: (n) presence (para sansi); the act of staying ~ joogid, joogis

-ka: (magac, lab, keli) tegitaan la'aan. Dh: nagaansho.

de: staying

lx: joogitaan

pd: (-ka)

ps: vn2-m

key: joogitaan

-ka: (magac, lab, keli) koobaab u samayn; goobaabitaan.

-ka: (magac, lab, keli) soofayn oo lool marin. Dh: loolniin.

loolitaan -ka: (magac, lab, keli) ciyaarta loolka ciyaaritaan. Dh: loolliin.

-ka: (magac, lab, keli) horay uga gudbitaan. Dh: dhaafitaan.

mooditaan-ka: (magac, lab, keli) malayn aan la hubin qaadasho. Dh: ismoodsiis. Li: hubitaan.

-ka: (magac, lab, keli) ciid daad celisa dhinac u rogitaan: moos uu daad maroamayn. Dh: moosid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg noogganaanta.

-ka: (magac, lab, keli) qool u yeelitaan. Qoolitaanka maqasha ha ku raagin. Dh: qoolliin.

-ka: (magac, lab, keli) qooqidda lafteeda. Dh: qoogid.

-ka: (magac, lab, keli) orditaan la rooro

-ka: (magac, lab, keli) xulitaan; madhitaan; miiritaan; soocniin.

-ka: (magac, lab, keli) maydhax miiqan, xadhig ka samayn; soohniin.

-ka: (magac, lab, keli) kala qaybin; soorriin.

sooritaan-ka: (magac, lab, keli) sooridda lafteeda; soorniin.

-ka: (magac, lab, keli) boob wax ku qaadasho. Dh: dhicitaan.

-ka: (magac, lab, keli) iska tuuritaan. Xooritaanka qashinka meel ku hubso. Dh: xoorriin, xoorniin.

(Toolmoonaan-ta)

Wax toolmoon ahaan.

m.f.dh eeg toolmoon. la-mid: toolmoonaansho, toolmooni, toolmoonsanaan.

f. n., [abstract] goodness, beauty, virtue

-ta: (magac, dhedig, keli) wax toolmoon ahaan. Dh: wanaagsanaan, quruxsanaan. toolmoonaansho -ha: (magac, lab, keli) qummanaansho; wanaagsanaansho.

a: toolmooni (da) [n0-f-abs]

de: goodness, beauty, virtue

initial: t

lx: toolmoonaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: toolmoonaan

-ka: (magac, lab, keli) qudhun dartii la muudhmuudhitaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aloosid. aloosnaan -ta: (magac, dhedig, keli) xaaladda qabanqaabo iyo isku diyaarinta hawl taagan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aqoolid.

-ka: (magac, lab, keli) biyo doonitaan; ceel biyo u doonasho.

arooritaan-ka: (magac, lab, keli) wax, meel hoose u daadejin.

arooritaan -ka: (magac, lab, keli) erey ama weedh macno leh oo meel kale laga soo xiganayo.

-ka: (magac, lab, keli) eeg awoodid.

-ka: (magac, lab, keli) jabidda qori, laf ama ilig. Bololitaan dhowaa xoday ingegay.

-ka: (n) departure (di-paarjar)-, departing (di-paarting)-, travelling or leaving (liiving) ~ dhoofid, bixitaan, dhoofniin

m.dh la-mid: goommoonaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) gaajo qabitaan; baahi qabitaan.

-ka: (magac, lab, keli) eeg hooshid.

m.f.dh eeg hoosiman. la-mid: hoosinnaansho.

m.f.dh eeg qoomman. la-mid: qoommanaansho.

-ka: (magac, lab, keli) qooshidda lafteed. Dh: qooshniin.

-ka: (magac, lab, keli) faanid; tookhitaan; dhooditaan.

-ka: (magac, lab, keli) hoos u reemitaan; sheemitaan.

m.f.dh eeg soomman. la-mid: soommanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid soon gudanaya ahaan, qof soon ku jira ahaan oo aan cunto cunayn maalintii oo dhan. Dh: afxidhnaan.

(Tigtignaan-ta)

Wax tigtigan ahaan.

m.f.dh eeg tigtigan. la-mid: tigtignaansho.

vl. n. state of being tied up tight ~ cinched

(tilmaame) wax tigtigan ahaan. Dh: xidhxidhnaan.

de: state of being tied up tight ~ cinched

initial: t

lx: tigtignaan

pd: (-ta)

ps: vn-f

key: tigtignaan

-ta: (magac, dhedig, keli) giigsanaanta, qalafsanaanta. Togtognaanta in yar ka bi'i xadhiga.

Direttamente

Directly

-ka: (magac, lab, keli) dhawaaqitaan dheer oo ujeeddo leh. Booyaamitaan birmadka, beesha wada gaadhye.