tolays

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg moolayn.

(Noolays-ka)

Noolayn.

m.l la-mid: noolayn.

vl. n. act of reviving, keeping alive, resurrecting

name-m reviving, keeping alive, resurrecting, nourisher

magac loo bixiyo wiil la rajaynayo in uu reerkii uu u dhashay barwaaqo iyo nolol wacan u horseedo.

-ka: (magac, lab, keli) qori dab ah oo dambaska la xuluuliyo si hadhaw dab looga shito.

noolays-ta: (magac, dhedig, keli) eeg noolayn.

de: act of reviving, keeping alive, resurrecting

lx: noolays

pd: (-ka)

ps: vn2a-m

key: noolays

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg ololayn.

m.l la-mid: qolaysasho.

f.mg3 (-stay, -satay) 1. Biyo badan dar yar ku leexsasho. 2. Qol aan rasmi ahayn samaysasho.

-ka: (magac, lab, keli) eeg tiflayn.

1) coudre, 2) tailler.

-ka: (magac, lab, keli) eeg tookaynta.

-ka: (magac, lab, keli) eeg xoolayn.

pron., pro: someone ... him

-ka: (magac, lab, keli) eeg layn.

de: someone ... him = la + is

lx: lays

ps: pro + pro

key: lays

(fal) «u ~» ciyaar ama dagaal u godee oo dad u soo ururi.

golay -ga: (magac, lab, keli) ciyaar maaweelo iyo jimicsi iskugu jirta oo ay carruurtu ciyaarto.

golay -ga: (magac, lab, keli) ciyaar ay wiilashu habeenkii ciyaaraan oo labo inan oo inta kale wada taqaan la soo xulo uu midi yidhaa: ii cug; ka kalana waxa uu ugu jawaabaa: ciiro wiilkii ku horeeyey ii cugta iyaa xusha wiil, dhiggiisuna waxa uu xushaa wiil kale sidaa ayay tiro is le'eg u kala doortaan. Koox walba waxay samaysataa goob la difaaco oo lama taabtaan ah si ciyaarta loo bilaabo waxaa la kala doortaa kab labadeeda weji dabadeed kabtii ayaa cirka loo ganaa iyada oo lagu dhawaaqayo: kabey kabey, kabaabullo, ninna ha sirin, sir la'aan u dhac. Kabtaasi marka ay dhulka ku soo dhacdo waxa ciyaarta ku horeeya ninkii dhanka ay u taallo sii doortay ee ay astaanta u ahayd, waxa uu ka soo bilaabaa ciyaaarta goobtii iyaga u ahayd lama taabtaanka, waxa uu beegsadaa qaybta ka soo horjeeda koobta u ah lama taabtaanka, isaga oo adeegsanaya farsamooyin kala gaddisan oo iskugu dhafan xoog iyo xeelad, haddiise la xambaareeyo waxaa ciyaarta bilaabaysa kooxdii kale ee ka soo horjeedday.

(Ilays-ka)

Waxa aan la'aantiis wax la arki karin; if; iftiin; kaah.

m.l (-syo, m.dh) Iftiin.

m.l (-syo, m.dh) Iftiin.

Light

m. n., [collective] faint ~ dim light

-ka: (n) light (laayt) ~ iftiin, if

-ka: (magac, lab, keli) iftiin; nuur. Iilku waa aqal aan ilays lahayn. Dh: nal, tiriig, laydh, kaah.

ilays -ka: (magac, lab, keli) hirar birlabdanab oo hirbaacyo u gooniya leh, ishuna arki karto oo ka kooban midabada oo dhan.

cf: if, nuur

de: faint ~ dim light

lx: ilays

pd: (-ka)

ps: n2a-m-col

key: ilays

(Kolay-ga)

Kiish ama qandi alaabta lagu rito.

m.l (-yo, m.dh) Kiish ama qandi alaabta lagu rito.

m.l (-yo, m.dh) Kiish ama qandi alaabta lagu rito.

m. n. basket, bag, pouch, box; bucket; diplomatic pouch

-ga: (n) bag (baag); sack (saak); pouch (paawj) ~ kiish

-ga: (magac, lab, keli) sallad iyo wixii la mid ah oo wax lagu rito. Dh: munbeer.

kolay -ga: (magac, lab, keli) gellinka hore ee sayladda ama suuqa wax la kala iibsanaayo.

a: koley

cf: kiish, ohli, qandi

de: basket, bag, pouch, box; bucket; [ext.] diplomatic pouch

lx: kolay

pd: (-ga)

ps: n2-m

key: kolay

(fal) wax dareere ah meel docaha ka awdan isugu gee. Dh: qolee.

m.l Hilib iyadoo aan biyo iyo weel la isticmaalin dab lagu bisleeyey.

m.l Hilib iyadoo aan biyo iyo weel la isticmaalin dab lagu bisleeyey.

-ga: (magac, lab, keli) hilibka dabka dushiisa lagu dubo, lagu solo, solan, duban. Solay waa sahay fudud.

solay-ga: (magac, lab, keli) bir ballaaran oo hilibka lagu solo.

/tudhey/ (adv) (n) maanta.

1. La tolay.

2. (Tolan-ka) Daliigaha (idiin, xargo, dun, ...) waxa la tola hayo lagu tolo.

tolan¹: m.l (-anno, m.dh) Liilan dheer oo saamaha laga jeexo oo kabaha lagu tolo. la-mid: tolon.

tolan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la tolay ahaansho.

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la tolay ahaansho. m.f.dh, tolnaan.

der. [adjective] sewn

tolan: m. n. thread, yarn

-tolnaa / tolnayd: (adj) sewed (soowidh); sewn (soown); seamed (siimidh); sewn up

(tilmaame) shey dillaacsanaa oo la tolay.

tolan: (tilmaame) la muquunshey oo lagu qasbay ama sandullaysan.

tolan -ka: (magac, lab, keli) daliig yar oo ka samaysan maas ama laga jeexay caag adag. Tolan iigu daruur kabtan.

tolan -ka: (magac, lab, keli) daliigaha 'idiin, xadhko, dun'waxa la tolayo lagu tolo. Tolanka dunta ah ku tol.

tolan -ka: (magac, lab, keli) waxyaabaha halaha toojada ah lagu tolo. Tolanka ku samee hadha.

-ta: (n) sewing (soowing); seaming (siim-ing); stitch (istiij); the act of sewing ~ tolid, tolmo, tolliin

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg tolid.

m.l la-mid: ulayn.

-ka: (magac, lab, keli) ul ku garaacis; ul la dhicis. Ulayska ayuu wax ku maqlaa qofkii madax adagi. Dh: dhengedays.

-ka: (magac, lab, keli) belo iyo baas u keenis. Dh: balays.

-ka: (magac, lab, keli) bulaynta ul qoyan. Bulayska cidaaddu dhiilshaa lagu cugaa.

-ka: (magac, lab, keli) eeg codayn.

(Culays-ka)

Culaab; miisaan.

culays¹: m.l Xoog walaxda u jiidaya. la-mid: cuslaan.

culays²: m.l (-syo, m.dh) (fiisikis) Xoogga uu dhulka ku soo jiidanayo walax ayaa ah culeyska walaxdaas. Culeyska walax waxa lagu helaa mg. taasoo culeysku ku xiran yahay hadba inta uu u jiro xuddunta dhulka. Waxa astaan u ah (w), halbeeguna waa niyuutan (N).

culays¹: m.l Xoog walaxda u jiidaya. la-mid: cuslaan. culays²: m.l (-syo, m.dh) (fiisikis) Xoogga uu dhulka ku soo jiidanayo walax ayaa ah culeyska walaxdaas. Culeyska walax waxa lagu helaa mg. taasoo culeysku ku xiran yahay hadba inta uu u jiro xuddunta dhulka. Waxa astaan u ah (w), halbeeguna waa niyuutan (N).

Weight

weight

m. n. heaviness; weight {physics}; shot-put

-ka: (n) weight (weeyt); load (lowdh)-, heaviness, burden ~ culaab

Pesantezza

Heaviness

-ka: (magac, lab, keli) culaab; miisaan.

culays -ka: (magac, lab, keli) wax miisaan badan leh; aan fududayn. Li: fudayd.

culays-ka: (magac, lab, keli) miisaanka xaddiga ay walaxi leedahay. Halbeegga lagu cabbirina waa Kg.

cf: culus

de: heaviness; weight {physics}; [ext.] shot-put

lx: culays

pd: (-ka)

ps: n2a-m

syn: culaab

key: culays

-ka: (magac, lab, keli) geed hadhuudhka u eg oo xubno iyo caleemo dhaadheer leh waxna lagu dhisto foodhintana laga goosto. Dh: gobeys.

(Golayn-ta)

1. Gol ka dhigid.

2. Gole ka dhigid.

3. Gole u dhigid; u fagaarayn; u golaadin.

m.f.dh eeg golee.

-ta: (magac, dhedig, keli) «u» ciyaar ama dagaal dad u soo meegaarid oo u ururin.

golayn-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, meel ut bannayn.

-ka: (magac, lab, keli) hilibka ama cunnada kale ee hogga lagu dubo. Dh: duban.

hogays -ka: (magac, lab, keli) gorof iyo wixii la mid ah, culid.

hogays -ka: (magac, lab, keli) urta udgoon ee gorfaha la hogeeyo.

-ka: (magac, lab, keli) makhluuq aan dhiman oo xumaan iyo shar ka shaqeeya kuna qalqaaliya dadka inay ka tegaan wanaagga, xumaantana falaan. Dh: Shaydaan, Ibliis.

(Jilays-ka)

Jilayn.

m.l la-mid: jilayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg malayn. malaysad' -ka: (magac, lab, keli) sida ay wax noqonayaan ka arrinsasho oo talada ku habboon meel dhigasho. Dh: malaysi, arrinsi, malaysasho, tashi. Li: hubid.

-ka: (magac, lab, keli) eeg milayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg nalayn. nalee: (fal) iftiimi; nal ku xidh. Xaafadda soo nalee

-ka: (magac, lab, keli) eeg olkayn.

m.l la-mid: qalayn.

(Qolayn-ta)

Wax shubma sida biyaha meel docaha ka awdan isugu geyn, ku uruurin.

m.f.dh eeg qolee.

m.l la-mid: salayn.

-ka: (magac, lab, keli) sal u yeelid; salayn.

m.l la-mid: tabayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg tabayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg tibayn.

(Togaya-da)

Tan laga togto oo ugu wanaagsan; door; xulanti.

m.dh 1. Soocidda. 2. Wax middooda xulka ah.

f. n. selected ~ chosen thing(s); selection, choice

-da: (magac, dhedig, keli) wax badan, inta ama tan laga togto oo ugu wanaagsan. Dh: door, xulanti.

de: selected ~ chosen thing(s); selection, choice

initial: t

lx: togayo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: togayo

-ha: (magac, lab, keli) gogol ka samaysan dun iyo caws aadna u qurux badan. Tolanihii la i dhigay kuma seexan kumana fadhiisan.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg xilayn.