togan — Macnaha & Turjumaada

La togey; kala jiidan; fidsan.

waa la naqliyay ✓

1

togan¹: f.mg1 (-gmay, -gantay; -gmi) Wax la togay noqosho.

2

togan²: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax la togay ahaansho. 2. (xisaab) Wax eber ka badan ahansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax la togay ahaansho. 2. (xisaab) Wax eber ka badan ahansho. m.f.dh, tognaan.

waa la naqliyay ✓

Positive

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] stretched, spread out; taut

waa la naqliyay ✓

-tognaa / tognayd: (adj) pulled tight; stiffened (istifanidh); drawn tight ~ giigsan

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) la togey, la giijiyey. Xadhigu wuu togan yahay. Dh: tigan, fidsan.

2

togan: (tilmaame) wax toosnaan. Dh: toosan. Li: weecsan

waa la naqliyay ✓

Gigtiran, kala jiidan, kala dhisan.

waa la naqliyay ✓

1

de: stretched, spread out; taut

2

initial: t

3

lx: togan

4

nt: togan (togmay) [v1=inch]

5

pd: (tognaa)

6

ps: adj-der

7

key: togan

waa la naqliyay ✓

1

togane¹: m.l (-nayaal, m.l/dh) Tiro xisaabeed oo eber ka badan.

2

togane²: m.l (-nayaal, m.l/dh) (kiimika) Labada saldanab, isla eg oo walxuhu leeyihiin middood oo aan elektaroonno xambaarsanayn.

waa la naqliyay ✓

1

togane¹: m.l (-nayaal, m.l/dh) (xisaab) Tiro xisaabeed oo eber ka badan.

2

togane²: m.l (-nayaal, m.l/dh) (kiim.) Labada saldanab, isla eg oo walxuhu leeyihiin middood oo aan elektaroonno xambaarsanayn.

waa la naqliyay ✓

Positive

waa la naqliyay ✓

nickname-m tall and stretched; tauten

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil taagan ama muuq toosan.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) calaamad ka soo horjeedda tabanaha.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) Wax la gogay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

La oogey; aad u shidan.

waa la naqliyay ✓

1

oogan¹: f.mg1 (-gmay, -gantay; -gmi) 1. Dab wax la oogay noqosho. 2. Dacwo, rabsho iyo wixi lamida wax la oogay noqosho.

2

oogan²: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Dab wax la oogay ahaansho. 2. Wax si wanaagsan loo fuliyey ahaansho (salaad). 3. Dacwo, rabsho iyo wixi lamida wax la oogay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] blazing, afire

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) aad u abaabulan.

2

oogan: (tilmaame) ah dab aad u shidan, belbelaya, ololaya.

waa la naqliyay ✓

1

de: blazing, afire

2

lx: oogan

3

pd: (oognaa)

4

ps: adj-der

5

key: oogan

waa la naqliyay ✓

La rogey; dhinaca kale loo dhigay; geddisan; genboon.

waa la naqliyay ✓

1

rogan¹: f.mg1 (-gmay, -gantay) 1. Wax dhankii hooseen lahaa sareeyo noqosho. 2. Sidiisii hore wax ka duwan noqosho. 3. Fure hal mar sakatuuro ku wareegid. 4. Reer ama dad tirtirmid. 5. Ka r.: meel biyo ka dulundulcoobid.

2

rogan²: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax dhiniiciisa hoose la sarraysiiyay ahaansho. 2. Wax gaadiid laga dejiyay ahaansho (rar). 3. Wax isteensal lagu badiyay ahaansho (qoraal). 4. Ku r.: wax, wax kale ku gambisan ahaansho. 5. Ka r.: wax meel agteeda ku sugan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

rogan¹: f.mg1 (-gmay, -gantay) 1. Wax dhankii hooseen lahaa sareeyo noqosho. 2. Sidiisii hore wax ka duwan noqosho. 3. Fure hal mar sakatuuro ku wareegid. 4. Reer ama dad tirtirmid. 5. Ka r.: meel biyo ka dulundulcoobid. m.f.dh, rogmid.

2

rogan²: f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax dhiniiciisa hoose la sarraysiiyay ahaansho. 2. Wax gaadiid laga dejiyay ahaansho (rar). 3. Wax isteensal lagu badiyay ahaansho (qoraal). 4. Ku r.: wax, wax kale ku gambisan ahaansho. 5. Ka r.: wax meel agteeda ku sugan ahaansho. m.f.dh, rognaan.

waa la naqliyay ✓

Converse

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] turned around, overturned

waa la naqliyay ✓

-rognaa / rognayd: (adj) flipped (filipidh); upturned (ap-teenidh) ~ gaddisan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qalliban oo dhanka kale isku rog. Rogan oo jirjirxadka isku dhig.

2

rogan: (tilmaame) qalliban oo dhanka kale u yaal ah. Dh: afgembiyan, genbiyan.

3

rogan: (tilmaame) soo janjeedha oo kor u soo taagan ah.

4

rogan: (tilmaame) baaba' ah; hoog ku jira.

5

rogan: (tilmaame) biyo iyo wixii la mid ah, kulayl dartii, la rogrogan.

6

rogan: (tilmaame) qodan oon shinni lahayn. rogan: (tilmaame) maankiisu qalliban yahay oon caadi ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: turned around, overturned

2

lx: rogan

3

pd: (rognaa)

4

ps: adj-der

5

key: rogan

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid taagan oo aan dhaqdhaqaaq lahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Toban-ka)

2

Tirada u dhexaysa sagaalka iyo kow-iyo-tobanka; (10) (ama toman).

waa la naqliyay ✓

m.l.t. Tirada u dhexeysa sagaal iyo koob iyo toban; “10”. la-mid: toman.

waa la naqliyay ✓

m.l.t. Tirada u dhexeysa sagaal iyo koob iyo toban; 10. la-mid: toman.

waa la naqliyay ✓

Deca

waa la naqliyay ✓

num: ten

waa la naqliyay ✓

dix.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) ten (teen)-, number [10] ~ toman.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tirada sagaalka ka sarraysa kow iyo tobankana ka hoosaysa. Dh: toman.

waa la naqliyay ✓

1

a: toman

2

de: ten

3

initial: t

4

lx: toban

5

pd: (-ka)

6

ps: num-m

7

key: toban

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) laan geed birimmaggeydo ah laga soo jaro oo lagu taago udubdhexaadka guriga arooska cusub, waxa loogu saadshaa barwaaqo iyo bashbash. Togonka u soo gooya arooska.

waa la naqliyay ✓

1

1. La tolay.

2

2. (Tolan-ka) Daliigaha (idiin, xargo, dun, ...) waxa la tola hayo lagu tolo.

waa la naqliyay ✓

1

tolan¹: m.l (-anno, m.dh) Liilan dheer oo saamaha laga jeexo oo kabaha lagu tolo. la-mid: tolon.

2

tolan²: f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la tolay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax la tolay ahaansho. m.f.dh, tolnaan.

waa la naqliyay ✓

1

der. [adjective] sewn

2

tolan: m. n. thread, yarn

waa la naqliyay ✓

-tolnaa / tolnayd: (adj) sewed (soowidh); sewn (soown); seamed (siimidh); sewn up

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) shey dillaacsanaa oo la tolay.

2

tolan: (tilmaame) la muquunshey oo lagu qasbay ama sandullaysan.

3

tolan -ka: (magac, lab, keli) daliig yar oo ka samaysan maas ama laga jeexay caag adag. Tolan iigu daruur kabtan.

4

tolan -ka: (magac, lab, keli) daliigaha 'idiin, xadhko, dun'waxa la tolayo lagu tolo. Tolanka dunta ah ku tol.

5

tolan -ka: (magac, lab, keli) waxyaabaha halaha toojada ah lagu tolo. Tolanka ku samee hadha.

waa la naqliyay ✓

1

(Toman-ka)

2

Toban.

waa la naqliyay ✓

m.l.t la-mid: toban.

waa la naqliyay ✓

num: ten

waa la naqliyay ✓

(n) ten (teen); number 10 ~ toban

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg toban.

waa la naqliyay ✓

1

de: ten

2

initial: t

3

lx: toman

4

pd: (-ka)

5

ps: num-m

6

see: toban {S}

7

key: toman

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax meel tuban.

waa la naqliyay ✓

La jiidey ama la kala jiidey; fidsan; togan.

waa la naqliyay ✓

1

(Togmid-da)

2

Wax togan noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

(Tognaansha-ha)

2

Wax togan ama la togey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

abnaq¹: m.l (-qyo, m.dh) (xisaab) Tirada soo baxda marka la isku dhufto dhammaan abyooneyaasha togan ee ka yar ama le'eq abyoone togan ee la isa siiyey. Abnaqa abyoone n oo loo qoro n! waa: (n - 1) (n - 2) (n - 3) ... 3. 2. 1. Cidala isku raacay o! = 1.

2

abnaq²: m.l Cilmiga abtiriska.

3

abnaq³: f.mg1 (-qay, -qday) U a.: cid u abtirin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nayaal, m.l/dh) (xisaab) Urur ka kooban tirooyinka idil ee togan iyo kuwa taban; 0, 1, 2, 3, 4, ... Abyooneyaasha togan ee 1, 2, 3, 4,... waxa lagu magacaabaa tirooyinka tirsiimo ama kuwa wax lagu tirsado.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) (kiimika) 1. Nooc iskudhis ah oo leh haydarojiin kuna kalafurma biyaha oona saara ayoonno togan oo haydarojiin ah. 2. Aragtida lowriboronistidh ee asiidhada iyo beysyada (1923), waxay qeexiddaa hore u ballaadhisay, in asiidhu tahay borotoo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-myo, m.dh) (fiisikis) Saxarka ugu yar ee curiye jiri kara kana qaybqaadan kara falgal kiimikaad. Waxa uu ka koobanyahay bu' iyo elektaroonno ku dul wareega. Bu'du waxa ay siddaa saldanab togane ah, elektaroonnaduna waxa ay sidaan saldanab tabane ah. Atamku danabneg ahaan waa dhexdhexaad. la-mid: atom.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-nno, m.dh) (kiimika) Atam ama koox atamyo ah oo lumiyay hal ama in ka badan oo elektaroonno ah si ay u yeeshaan saldanab togan (a. togan), ama helay hal ama in ka badan oo elektaroonno ah si ay u yeeshaan saldanabtaban (a. taban). Weliba eeg aayoonayn.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno ..., m.dh) (kiimika) Ayoon saldanab taban leh, oo sameysma marka atamyada ama molikiyuulada lagu daro elektaroonno. Marka danabsoocidda la sameynaayo, ayoonada taban waxa jiita qotinka togan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno ..., m.dh) (kiimika) Ayoon saldanab togan oo ka dhashay atammo ama molikuyuullo laga xayuubiyey elektaroonno. Marka danabsoociddu dhacayso, ayoon-toganayaasha waxa jiita qotinka taban.

waa la naqliyay ✓

m.l (kiimika) Curiyayaasha ururka 1aad ee tusaha kalgalka curiyayaasha. Waxay dhammaantood ku leeyihiin hal elektaroon heertamarkooda ugu sarreeya. Waxay sameeyaan ayoonno togan oo xaaladdooda ogsidhayntu tahay I. Ogsaydhadoodu waxay ku milmaan biyaha si ay u sameeyaan alkaaliyo. Biraha alkali waa litiyam (li), soodiyam (Na), botaasiyam (K), rubiidiyam (Rb), susiyam (Cs) iyo faransiyam (Fr).

waa la naqliyay ✓

m.l (kiimika) Curiyayaasha ururka 2aad ee tusaha kalgalka curiyayaasha. Inkasta oo aanay aad ugu milmin biyaha haddana waxay la sameeyaan iyo beysyo. Waxay dhamaantood ku leeyihiin laba elektaroon heertamarta ugu sarreysa. Waxay sameeyaan ayoonno togan oo xaaladdooda ogsidhayntu tahay II. Biraha ururkani waa: biriliyam (Be), magniisiyam (Mg), kaalsiyam (Ca), istorontiyam (Sr), baariyam (Ba) iyo radiyam (Ra).

waa la naqliyay ✓

m.l (-nno, m.dh) (kiimika) Saxar asaasi ah oo leh saldanab togan. B.nnadu waa iniin-bu'eedyo laga helo dhammaan bu'leyda.

waa la naqliyay ✓

1

bu'¹: m.dh (bu'o, m.l) 1. Isha nafleyda inteeda madow. 2. Afarta caloolood ee raamsatada middeed. 3. Cudur beeryarada barariya oo kaneecada laga qaado. 4. (sh.r) B. dheh: cod lagu muujiyo shanqar aad u badan.

2

bu'²: m.dh 1. (baayoloji) Jidh dhex yaallo saytobalaasamka unugyada, kaasoo ay ku jiraan walxaha hiddo side DNA. 2. (kiimika) Qaybta atamka ee saldanabeedku toganyahay, cufka atamkuna ka yimaado; b.du borotoonno iyo niyuutroonno ayay ka koobantahay; b.da atamka waxaa lagu muujin karaa summad tilmaamaysa tirada (cufka, borotoonnada, atamka) iyo curyaha magaciisa.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Tiro xisaabeed oo marka ay kaligeed tahay aan macne lahayn, laakiin marka tiradu midig ka raacdo toban ku dhufata. 2. Barta kala barta toganaha iyo tabanaha xisaabta. 3. E. ah: wax ama meel maran.

waa la naqliyay ✓

m.l (-ayaal, m.l/dh) (fiisikis) Durdur elektaroono oo ka soo baxa qotin tabanaha tuubbada madhan ee leh qotin tabane iyo qotin togan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) (fiisikis) Summad E. Itaalka badada danabka ee bar, waa xoogga saaran halkii saldanab togane ah oo yaalla bar ka mid badada danabka. Xoogga, F, ee ku abbaaran saldanabka, Q, waxa lagu helaa F = QE, markaas E = F/Q halbeegga itaalka danabku waa (N/C).

waa la naqliyay ✓

1

koror¹: m.l Inta, wax ku darsanta.

2

koror²: m.l (kiimika) Isbeddel togan ama taban ee ku dhaca doorsoome. Koror guud ahaan waxaa loo isticmaalaa micno ahaan isbeddel yar.

3

koror³: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Wax is khordin. 2. Ku k.: wax, wax kale ku darid.

waa la naqliyay ✓

1

(Tognaan-ta)

2

Wax togan ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg togan². la-mid: tognaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] state of being stretched ~ spread out; tension; inflexibility

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax togan ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

a: tognaansho (/ha) [vn6-m-st]

2

de: state of being stretched ~ spread out; tension; inflexibility

3

initial: t

4

lx: tognaan

5

pd: (-ta)

6

ps: n0-f-abs

7

key: tognaan

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la bogay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax dhammaystiran; wax ebyan oo faraha laga qaaday ah.

waa la naqliyay ✓

s.f. - dekad, furdo.

waa la naqliyay ✓

1

(Fogaan-ta)

2

Fogaansho.

waa la naqliyay ✓

1

fogaan¹: m.f.dh eeg fog. la-mid: fogaansho.

2

fogaan²: m.dh (xisaab) Summad d. Dhererka xarriijin u dhexeysa laba barood, xarriiqood sallax iyo wixi lamida. Tusaale ahaan, f.ta u dhexeysa laba xarriiqood oo barbarro ah waa dhererka xarriijin qotanta ee isku xirta labadooda; halbegga caalamiga ah ee f.ta waa mitir (m.).

waa la naqliyay ✓

m.dh (xisaab) Summad d. Dhererka xarriijin u dhexeysa laba barood, xarriiqood sallax iyo wixi lamida. Tusaale ahaan, f.ta u dhexeysa laba xarriiqood oo barbarro ah waa dhererka xarriijin qotanta ee isku xirta labadooda; halbegga caalamiga ah ee f.ta waa mitir (m.).

waa la naqliyay ✓

Distance

waa la naqliyay ✓

Distance

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] (adj.): remoteness, distance; far away ~ removed

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) distance (distansi); remoteness (rimowtnis)

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) durugsanaanta meel ama milay; dhowaasho la'aan. Dh: dheeraan.

2

fogaan-ta: (magac, dhedig, keli) inta uu dhanyahay cabirka dhererka isku xidha labo barood oo kala durugsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: remoteness, distance; [atr.] far away ~ removed

2

lx: fogaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n2-f-abs

5

key: fogaan

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel durugsan geyn. Dh: dheerayn. Li: dhowayn.

waa la naqliyay ✓

Wax ku taagan: wax ku diran; taagan; kacsan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) Wax soo taagan oo aan meel laga maro lahayn ahaansho.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] raised, lifted; erected

waa la naqliyay ✓

nickname; name-f busy; raised, lifted; erected

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) taagan ama qotoma.

2

foogan: (tilmaame) «ku ~» ku mashquulsan oo ka shaqaynaya. Dh: taagan, hawllan.

waa la naqliyay ✓

1

de: raised, lifted; erected

2

lx: foogan

3

pd: (foognaa)

4

ps: adj-der

5

syn: taagan

6

key: foogan

waa la naqliyay ✓

1

1. Gogol laga dhigay; la gogley.

2

2. Sida gogosha, dhulka ugu daadsan, ugu bilqan, ugu fidsan.

waa la naqliyay ✓

1

goglan¹: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) Wax la goglay noqosho.

2

goglan²: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la goglay ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax la goglay ahaansho. m.f.dh, goglanaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] covered with mats, carpeted

waa la naqliyay ✓

-aa: (adj) spread out, usually a cloth covering for a bed

waa la naqliyay ✓