tiinbo

-ha: (magac, lab, keli) eeg tiimbaro.

-ka: (magac, lab, keli) biyo dhex muquuradka. Tiimbadka waa lagu haftaa.

(Tiin-ka)

1. Miro yaryar oo macaan badan oo gudaha ku leh gan ubax ah; waxay lee yihiin dalool yar oo uurka iyo afka isu haya; wax ka bisayldhaafi og, oo sidaas daraaddeed, waa la engejiyaa.

2. Geedka mirahaasi ka baxaan.

3. Geed dhulka kulul iyo lamaddegaannada ka baxa oo aan caleemo lahayn oo laamihiisu ka samaysan yihiin xubno bagbagafsan oo wada buruq ah oo korka iska saarsaaran oo qodxo ku wada rogan yihiin; wuxuu dhalaa miro qaabka ugaxda leh oo kolkay bislaadaan aad u guduudan oo iyagana qodxo ku rogan yihiin; qurcis; tiin-hindi.

tiin¹: m.l 1. Geed aan caleemo lahayn oo korkiisa qodxo ku wada rogon; miraha geedkaas. 2. Macdan.

tiin²: (-tiin) dk.lh.dh la-mid: tiinna².

m.l 1. Geed aan caleemo lahayn oo korkiisa qodxo ku wada rogon; miraha geedkaas. 2. Macdan.

Cactus

m. n. cactus plant; succulent used as a hedge

tiin m. n. fig tree; fig ~ figs (fruit)

(Tin) S, C, N, May. NFD Opuntia ficus indica L. Cactaceae.

-ka: (magac, lab, keli) geed lamaddegaannada iyo dhulka kulul ka baxa oo aan laamihiisu caleemo lahayn ayse ka kooban yihiin xubno bagbagafsan oo wada baruq ah oo korka iska saarsaaran oo qodxo ku wada rogan yihiin, wuxuu dhalaa midho qaabka ugaxda leh oo kolkay bislaadaan aad u guduudan oo iyagana ay qodoxi ku rogan tahay. Dh: qurcis, tiinhindi.

tiin -ka: (magac, lab, keli) midhaha geedka tiinka ka baxa.

-da: (magac, dhedig, keli) erey la isticmaalo marka wax la diidayo. Dh: i'iinyo, diiday.

jinbo¹: m.l Awr madax adag oo aan la xiriiri karin.

jinbo²: f.mg3 (-baday, -batay) Awr xiriir goosasho; xiriirfuro.

-ha: (magac, lab, keli) awr madax adag oo aan la xiriiri karin.

* (Miina-da)

Qalab gudihiisa wax qarxadaa ka buuxaan oo wax lagu burburiyo (buuraha qararka ah, dhisaska ad'adag, qalcadaha iyo xudurrada, gaadiidka dagaalka oo dhulka iyo badda, kd.).

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Qalab gudihiisa wax qarxa ka buuxaan oo loogu talo galay in lagu burburiyo, dhismo, dhagax, iyo wixi lamida. 2. Kontorobaan.

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Qalab gudihiisa wax qarxa ka buuxaan oo loogu talo galay in lagu burburiyo, dhismo, dhagax, iyo wixi lamida. 2. Kontorobaan.

f. n. mine (explosive device); dynamite

miinada: (n) mine (maayn); dynamite (dhaay na maayt)

-da: (magac, dhedig, keli) qalab hubka lagu dagaallamo ka mid ah oo dhulka lagu aaso oo kolka la dul maro qaraxda amma meel shishe laga qarxiyo waxa inta badan lagu laayaa dadka iyo gaadiidka. Baabuurkii miino ayaa la kacday.

de: mine (explosive device); dynamite {It}

lx: miino

pd: (/da)

ps: n6-f

key: miino

f.g3 (-btay, -batay) 1. Ku n.: wax meel daloosha ku buuxsasho. 2. Dhegaha n.: xayawaan aad u ordid. 3. Dhego furaysasho.

f.g3 (-btay, -batay) 1. Ku n.: wax meel daloosha ku buuxsasho. 2. Dhegaha n.: xayawaan aad u ordid. 3. Dhego furaysasho. m.f.dh, niibasho.

v. stick something to some place, apply ~ attach (for oneself)

-da: (magac, dhedig, keli) eeg niib.

de: stick s.t. to some place, apply ~ attach (for oneself) With preposition ku

lx: niibo

nt: niibasho (/da) [vn-f]

pd: (niibtay)

ps: v3b=

key: niibo

f.g3 (siibtay, siibatay) Qodax, musbaar, xidid iyo wixi lamida oo meel ku jirey ka soo bax-sasho.

f.g3 (-btay, -batay) Qodax, musbaar, xidid iyo wixi lamida oo meel ku jirey ka soo baxsasho. m.f.dh, siibasho.

v. detach, extract, pull out ~ uproot for oneself

(fal) wax siiban noqo.

siibo: (fal) 'adoo dad ku dhexjira' ka dhexbax: dhuumo.

siibo: (fal) aqoon, orad iyo wixii la mid ah, ka wada badi dadka kale.

de: detach, extract, pull out ~ uproot for oneself

initial: s

lx: siibo

pd: (siibtay)

ps: v3b=tr

key: siibo

-ha: (magac, lab, keli) buuri sanka laga. adeegsado oo xoog loo ursado. Dh: siine, buuri.

m.dh Jaad ama nooc geedaha ka mid ah.

f.mg3 (-gtay, -gatay) 1. Cid socod ku fogaansho. 2. Ku t.: cid aad ugu xadgudbid.

(fal) u adeeg doono meel kaa durugsan u tiigo shaqadaada.

tiigo: (fal) «ku ~» xoog ka badan kii loo baahnaa saar. Tiigo oo ka faaiidayso. Dh: ku talaxtag.

m.dh 1. (xisaab) Xagasha ay xarriiqi la sammeyso dhidibka-x. 2. (xisaab) Tiirada xarriiq marta baraha (x,y) iyo x2,y2) waa tiirada (y2-y1)/(x2-x1). 3. (xisaab) Tiirada xood halkabar B waa tiirada xarriiqda taabtaha ah ee xoodka halka barta B.

m.dh 1. (xisaab) Xagasha ay xarriiqi la sammeyso dhidibka-x. 2. (xisaab) Tiirada xarriiq marta baraha (x,y) iyo x2,y2) waa tiirada (y2- y1)/(x2-x1). 3. (xisaab) Tiirada xood halkabar B waa tiirada xarriiqda taabtaha ah ee xoodka halka barta B.

Gradient

Gradient, Slope

-da: (magac, dhedig, keli) meel taag ah oo kor loo fanto. Dh: taag. Li: siman.

tiiro-da: (magac, dhedig, keli) cabirka janjeedhsanaanta xarriiq majiiran ama leexsan. Xarriiq toosani isle'egtan ayuu leeyahay. y = tx + m marlka y iyo x ay yihiin kulanno m ay tahay ma doorsoome, twaa tiiro. Dh: janjeedh. Li: toos; qummaati.

-da: (magac, dhedig, keli) timaha qofka oo cudur ama wax kale la go'a.

m.dh la-mid: bayb.

-biinsada: (n) [Pl. biisooyin- ka] pincers (pin saris); pliers (palaayaris) ~ kelbed

-da: (magac, dhedig, keli) dhagax ay ka soo taagan yihiin qolfanyood fiiqfiiqan oo lagu cagaago. Dhul fiinyo leh cagaag laguma mari karo.

fiinyo -da: (magac, dhedig, keli) xadhig saca fiigtada ah ama dibiga la laylyayo sanka lagaga xidho oo lagu hogaamiyo. Waxa la isku xidhaa mirqeeyaha oo ah tiirka u dhexeeya labada dul oo dhexda laga dalooliyo iyo labada gees. Dh: sanwad, cafuuf.

-da: (magac, dhedig, keli) iin xagga haddalka ah oo aanu qofku hadalka si taxan u wada odhan karin. Dh: gaangi, gango, hagahago.

giingo -da: (magac, dhedig, keli) sibidh saafi ah oo inta biyo lagu walaaqo, korka lagaga shubo oo lagu simo meel hore qaldad sibidhaysan loo mariyay.

(Hiinda-da)

Hooyo.

m.dh (-ooyin, m.l) Hooyo.

f. n. mother

-da: (magac, dhedig, keli) eeg hooyo.

de: mother

lx: hiindo

pd: (/da)

ps: n6-f

syn: hooyo

key: hiindo

f.g3 (-saday, -satay) la-mid: heenso.

v. sip ~ suck up small amount of milk (etc.) from a vessel

(fal) wax yar oo caano ah oo weel ku jira, ka fuuqso. Dh: heenso.

de: sip ~ suck up small amount of milk (etc.) from a vessel

lx: hiinso

nt: hiinsad (ka) [vn-m], hiinsasho (/da) [vn-f], hiinsi (ga) [vn2a-m]

pd: (hiinsaday)

ps: v3a=

key: hiinso

-da: (magac, dhedig, keli) uurxumo qofku uu soo gocdo uur xumo. Hiinyo iyo gocasho ciil baa leh. Dh: caloolyow. Li: caloolfayoobi.

hiinyo -da: (magac, dhedig, keli) amminta hiraabta ka danbaysa ee aanu weli waagu beryin.

m.l Qasabka alanka ugu hooseeya ee macaan.

f.mg3 (-saday, -satay) Duuf iska soo saarid.

v. blow one's nose

de: blow one's nose

initial: s

lx: siinso

pd: (siinsaday)

ps: v3a=intr

syn: duufso

key: siinso

f.g3 (-saday, -satay) Wax durugsan gaaritaankooda ku dadaalid.

f.g3 (-saday, -satay) Wax durugsan gaaritaankooda ku dadaalid. m.f.dh, tiigsasho.

v. reach out ~ strive for; exert oneself, make a great effort

-tiigsaday / tiigsatay: (v) make an effort to achieve; tale pains; struggle (istara-gel); strive (istaraayv); endeavor (en-dha-ver); exert oneself.

ku tiigso: ku tiigsatay / tiigsatay: (v) not approve; disapprove (dis-a-pruuv); reject (ri-jakt)

(fal) hiigso ama dedaal samee. Tiigso si aad u gaadho halka uu qayrkaa gaadho. Dh: hiigso.

tiigso: (fal) wax meel dheer saaran soo qaad. Tiigso oo soo qaad. Dh: gacantogaalay, laacid.

de: reach out ~ strive for; exert oneself, make a great effort

initial: t

lx: tiigso

pd: (tiigsaday)

ps: v3a=tr

key: tiigso

f.lg2 (-iyay, -isay) Wax biyo quusin.

f.lg2 (-iyay, -isay) Wax biyo quusin. m.f.dh, tiimbin.

(fal) biyo dhexgal; quus; dhunbo.

cf: qurcis

de: cactus plant; succulent used as a hedge

hm: 1

initial: t

lx: tiin

pd: (-ka)

ps: n-m

key: tiin_1

bw: Arabic

de: fig tree; fig ~ figs (fruit)

hm: 2

initial: t

lx: tiin

pd: (-ka)

ps: n-m

key: tiin_2

name-m fig tree; fig~ figs (fruit). Lit: a man named after that fig tree (Arb)

Waxa ama tan idinku aad leedihiin.

tiinna¹: mu.lh.dh (kuwiinna, w) Magacuyaal lahaansho oo tilmaamaya wax idinku (qofka labaad ee wadarta ah) aad leedihiin.

tiinna²: (-tinna) dk.lh.dh Dibkabe lahaansho oo tilmaamaya wax idinku (qofka labaad ee wadarta ah) aad leedihiin. Tusaale: “Waa la ogaaday sirtiinna”. la-mid: tiin².

tiinna¹: mu.lh.dh (kuwiinna, w) Magacuyaal lahaansho oo tilmaamaya wax idinku (qofka labaad ee wadarta ah) aad leedihiin.

tiinna²: (-tinna) dk.lh.dh Dibkabe lahaansho oo tilmaamaya wax idinku (qofka labaad ee wadarta ah) aad leedihiin. Tusaale: Waa la ogaaday sirtiinna. la-mid: tiin.

(magac'uyaal) waxa ama tan aad idinku leedihiin. Lacagtiinna marka aad bixisaan annana waanu keeni taayada.

f.g/mg3 (-saday, -satay) 1. (f.g) Wax meel cuskasho. 2. (f.mg) Ku t.: wax ku santeecsasho. 3. (f.mg) Ku t.: kaalmo darteed cid ugu xirraansho.

f.g/mg3 (-saday, -satay) 1. (f.g) Wax meel cuskasho. 2. (f.mg) Ku t.: wax ku santeecsasho. 3. (f.mg) Ku t.: kaalmo darteed cid ugu xirraansho. m.f.dh, tiirsasho.

v. lean, make something incline for oneself

(fal) «ku meel cusko. Ku tiirso gidaarka.

tiirso: (fal) jiifka ka kacoo kor isu dhidib. Tiirso tiirsiga ayaa kuu wanaagsane.

de: lean, make s.t. incline for oneself

initial: t

lx: tiirso

nt: tiirsasho (/da) [vn-f]

pd: (tiirsaday)

ps: v3a=tr

key: tiirso

-da: (magac, dhedig, keli) eeg tuubbo.

m.dh (-ooyin, m.l) Webiyada, durdurrada iyo wixi lamida meelaha biyadhaca ah oo xiinka sameeya.

m.dh (-ooyin, m.l) Webiyada, durdurrada iyo wixi lamida meelaha biyadhaca ah oo xiinka sameeya.

f. n. rushing water (river, waterfall)

-da: (magac, dhedig, keli) webi iyo wixii la mid ah shanqadha ka yeedha. Xiinto badan ayu webigu bixiyaa. Dh: biya'dhac.

de: rushing water (river, waterfall) See also: xiintoy

initial: x

lx: xiinto

pd: (/da)

ps: n6-f

key: xiinto

(Tiinbasha-da)

Biyo ama wax kale oo badan dhexdooda mar wada gelid, ku qarsoomid, ku librid; quusid; mukhuurid.

vl. n. dive, diving

-tiinbashada: (n) the act of diving (dhaay-ving) ~ quusid

-da: (magac, dhedig, keli) muquurasho; tiimbasho.

de: dive, diving

initial: t

lx: tiinbasho

pd: (/da)

ps: vn-f

see: tiimbo

key: tiinbasho

(fal) iftiin ka day; ilays ka dhigo.

-da: (magac, dhedig, keli) gabal yar oo waraaq la xardhay ama wax lagu sawiray oo waraaqaha xafiisyada lagu dhufto.