Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Tig-ta)

2

1. Bahal jiirka u eg oo leh lugo dheerdheer oo xoogag badan iyo jeenyo aad u gaaggaaban oo aan ishu dhab u qaban karin.

3

2. (*) Gaari yar oo saddex garangarood leh (mid hore iyo labo danbe).

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Bahal jiirka u eg oo leh lugo dhaadheer iyo jeenyo aad u gaagaaban. 2. (go, m.l) Gaari yar oo saddex garan-garood (mid hore iyo labo dambe).

waa la naqliyay ✓

1

f. n. gerbil species, kangaroo rat

2

tig [feminine] n. three-wheeled cart

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xadhig iyo wax la mid ah, ku xidh oo dhagdhaqaaqa u diid. Wuu tigay ka yar. Dh: giji.

2

tig -ta: (magac, dhedig, keli) bahal jiirka u sansaan eeg oo leh lugo dhaadheer oo aad u xoogan iyo jeenyo aad u gaagaaban oo aan ishu dhabu qaban karin.

3

tig-ta: (magac, dhedig, keli) gaadhi yar oo saddex shaag leh; mid hore iyo labo danbe.

waa la naqliyay ✓

1

(Bishkil-ka)

2

Tigin ama qori yar oo wax lagu shakaro, lagu adkeeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhidib-ka)

2

Tigin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Doog-ga) Doogaad; naq; tigaad.

2

2. (Doog-ta) Nabarka biskooda soo labakaclayntiisa.

waa la naqliyay ✓

1

(Doogaad-da)

2

Tigaad; doogad.

waa la naqliyay ✓

1

(Naq-a)

2

Caleenta iyo cawska cusub oo roobku soo saaro; doog; tigaad.

waa la naqliyay ✓

1

* (Teendha-da)

2

Aqal shiraac ah oo loogu talaggalay in degdeg loo dhiso ama loo furo ama loo raro oo tiirar iyo tigimmo iyo xargo leh; waxaa dhista askarta iyo dadka socdaalka ku jira; taanbuug; khaymad.

waa la naqliyay ✓

1

(Tigaad-da)

2

Meel doogatey oo naq badani ka baxay.

waa la naqliyay ✓

1

(Tigin-ka)

2

Qori yar oo inta dhulka lagu aaso salkiisa wax lagu xiro (xargaha teendhada iyo wax la mid ah).

waa la naqliyay ✓

1

(Tigtig-ga)

2

Xirmo, tolmo u eg, oo wax ballaaran ama af weyn leh qarkiisa xoog isugu soo uruurisa oo isu keenta oo xirta.

waa la naqliyay ✓

La tigtigay.

waa la naqliyay ✓

1

(Tigtigid-da)

2

Wax tigtigan ka dhigid; xirxirid.

waa la naqliyay ✓

1

(Tigtignaan-ta)

2

Wax tigtigan ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Wareenta-da)

2

1. Wareemato.

3

2. a) Cudur xanuun kulul leh oo badanaa madaxa dhinacyadiisa ku dhaca; dhanjaf xun. b) Eyddin wax tigtigta.

waa la naqliyay ✓

1

bishkil¹: m.l (-llo, m.dh) Qori yar oo xalleefsan mayrax iyo wixi lamida oo dalool yar la agu gufeeyo. la-mid: bishil¹.

2

bishkil²: f.g1 (-ilay, -ishay) Tigin ama qori yar oo wax ku shakarid, ku adkayn. la-mid: bishil².

waa la naqliyay ✓

m.l Tigin; dhidib; udub.

waa la naqliyay ✓

1

doog¹: m.l 1. Caleenta iyo cawska cusub ee uu roobka soo saaro; naq; tigaad. 2. Xilli roob da'ay, dhulku cagaaranyahay dadka iyo xooluhuna baraare ku jiraan. la-mid: doogaad.

2

doog²: m.dh 1. Soo laba kacleynta uu soo laba kacleeyo nabar hore u biskooday. 2. D. ah: biyo cirka ka yimid oo weel loo hoorsaday. 3. la-mid: daab².

3

doog³: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Nabar hore u biskooday mar labaad soo kicid. 2. Roob da'aya weel u hoorsasho (qof).

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal ..., m.l) (juqraafi) Halbeeg fogaansho ee lagu isticmaalo maaxidda badda oo la eg dhererka hal daqiiqo (1') ee tigraar goobo weyn oo ku sawiran isfeer la bed ah dhulka; mayl badeed waa 6,080 ft. ugu dhawaan.

waa la naqliyay ✓

1

naq¹: m.l 1. Caleenta iyo cawska ay soo saaraan biyo ama roob; doog; tigaad. 2. Hadal dood iyo dacwad isugu jira.

2

naq²: f.g/mg1 (-qay, -qday) 1. (f.g) Wax meeshii uu ka yimid ku celin. 2. (f.g) Gar qaadid. 3. (f.g) Cid dood iyo dacwo u jeedin. 4. (f.mg) U n.: u meerin, u akhrin. 5. (f.mg) Ku n.: ku celi.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg tigayso.

waa la naqliyay ✓

1

tigtig¹: m.l la-mid: tigtigid.

2

tigtig²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax la tolayo ama la xirayo dhuujin.

waa la naqliyay ✓

tige, n.f. - geedka marka laga saaro xididka laamaha iyo caleenta

waa la naqliyay ✓

1

(Tiig-ta)

2

Meel fog; socod dheer.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Socod degdeg ah oo meel lagu gaaro. 2. la-mid: tiigsahso.

waa la naqliyay ✓

f. n. far away place; long journey

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhaddig, keli) masaafo, meel durugsan u foofid xoolaad dheef u raadsi meel tahan jirta.

waa la naqliyay ✓

1

de: far away place; long journey

2

initial: t

3

lx: tiig

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f

6

key: tiig

waa la naqliyay ✓

Tafaq

waa la naqliyay ✓

/twig/ (n) 1. laan-yar oo geed (v) 2. fahmid (garasho).

waa la naqliyay ✓

(-ti) dk.lh.dh la-mid: tiisa².

waa la naqliyay ✓

pron. - ku, kuu (adiga aan fale ahayn).

waa la naqliyay ✓

1

(Big-ta)

2

1. If muuqda oo durba libdha; carar durba la qarsoomo; bidhaan; bilig.

3

2. (Xarad) Bar, gaashi.

4

3. Orod haddiiba la libdho.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Sharrax, bilid, naqash, qurxin. 2. (sh.r) If, inta muuqda durbadiiba qarsooma; bilig. 3. B. dheh: carar meel si deg-deg ah looga tago.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Sharrax, bilid, naqash, qurxin. 2. (sh.r) If, inta muuqda durbadiiba qarsooma; bilig. 3. B. dheh: carar meel si deg-deg ah looga tago.

waa la naqliyay ✓

f. n. spark, flash

waa la naqliyay ✓

/big/ (adj) wayn (weyni) sida caadiga ah ka weyn.

waa la naqliyay ✓

/big/ (adj) 1. wiing, billeeryng. 2. muhiim eh, qiimy leh.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) xaradh ama bar yar Big yar buu dibigu wejiga ku leeyahay. Dh: gaashi.

2

big-ta: (magac, dhedig, keli) orod degdeg ah oo markaaba la libdho. Goormay big tidhi gabadhii halkan joogtay? Dh: taw.

3

big-ta: (magac, dhedig, keli) waxyar, qaddar yar. Big yaroo kaleetaan, badin maayee ku sii dari. Dh: yar, nagan.

waa la naqliyay ✓

1

cf: bidhaan, bilig, iftiin, walac

2

de: spark, flash

3

lx: big

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f

6

key: big

waa la naqliyay ✓

a., weyn; make big, weenay.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-gay, -gtay) la-mid: cifo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) 'awood Rabbi' u beddel; u cawilceli.

2

cig-ta: (magac, dhedig, keli) cawedcelin; beddelaad; cawilaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Dig-ta)

2

1. Dhaqdhaqaaqa wareegga dhiigga.

3

2. (oogada nafleyda) rubad; dhuun.

4

3. Naf.

waa la naqliyay ✓

1

dig¹: m.dh 1. Rubad. 2. Naf. wadnaha ee halbowlayaasha wax yar ka 3. Garaaca laga garto. 4. (sh.r) Cod lagu muujiyo shalaq.

2

dig²: f.g/mg1 (-gay, -gtay) 1. (f. g) Aroos iyo wixi lamida cid ogeysiin. 2. (f.mg) U d.: qof wax u daran oo ku soo fool leh ama lala maagganyahay dareensiin si uu uga gaashaanto.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-gay, -gtay) 1. (f.g) Aroos iyo wixi lamida cid ogeysiin. 2. (f.mg) U d.: qof wax u daran oo ku soo fool leh ama lala maagganyahay dareensiin si uu uga gaashaanto. m.f.dh, digid.

waa la naqliyay ✓

1

v. announ, give notice, inform, advise, warn

2

dig [feminine] n., [collective] pulse; jugular vein, main artery

waa la naqliyay ✓

/dhig/ (v) 1. qodid (n) 2. dacnin (hadal qalloocis ah).

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: [with preposition u] warn (woon); admonish (adh-mo-nish); caution (koo-shin); forewarn (foor-woon) ~ u dig, digniin sii

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhiillo, col ama wax dhib xanbaarsan dadka u sii sheeg.

2

dig: (ereycodeed) lagu tusmeeyo wax xoog meel ugu soo dhacay.

3

dig -ta: (magac, dhedig, keli) liqid ama dejin. Masku markiiba dig buu ka siiyay jirki. Li: tufid.

4

dig: (ereydhawaaq) milatarigu isticmaalo oo ah isgiji. Dig iyo digtoonow buu taliyuhu is raacshay.

waa la naqliyay ✓

dig up, v.tr., qod.

waa la naqliyay ✓

1

fig¹: m.dh la-mid: fiq.

2

fig²: m.dh (-gyo, m.dh) (jooloji) Meesha fiigan ee buurta, ee ka dul taagan dhulka ku wareegsan ama buurta inteeda kale.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-gyo, m.dh) (jool.) Meesha fiigan ee buurta, ee ka dul taagan dhulka ku wareegsan ama buurta inteeda kale.

waa la naqliyay ✓

Apex

waa la naqliyay ✓

Apex

waa la naqliyay ✓

Peak

waa la naqliyay ✓

/fig/ (n) tiin, geedka tiinka.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) buur iyo wixii la mid ah, halka ugu sarraysa ee aan meeli ka korayn. Figta buurta nimankaa fantaan farasku gaadhayne. Dh: dhalad, dusha, fiin.

2

fig: (fal) carar oo meel kale u baxso. Gandihii midduu wada nacee gacalka fiigaysa, abidkay intaan gabaw wataba guur aan ka la'aado. Dh: firix, carar, baxso, baydad.

3

fig-ga: (magac, lab, keli) noole, carar iyo baxsad ku jirid. Dh: baxso, caymad, carar. Li: hebedow.

waa la naqliyay ✓

n., berde or berda, -ihi, daray, -gi.

waa la naqliyay ✓

1

v. stretch out (to smooth ~ remove wrinkles)

2

gig [feminine] n., idiom: rustic person; extremist

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) maro iyo wax la mid ah oo inta la fidiyay la sigibtiray.

2

gig: (ereycodeed) tusmeeya sanqadha ay sameeyaan labo wax oo ad'adag oo isku dhaca ama la isku dhuftay.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo buuxidda.

waa la naqliyay ✓

hig!: (ereycodeed) lagu tilmaansado wax meel ku dhacay ama meel dhuun ah isku taagay.

waa la naqliyay ✓

Alaab

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu tusmeeyo wax soo dhacay oo dhulka cuskaday.

waa la naqliyay ✓

1

(Lig-ta)

2

Wax kor u taagan oo toosan oo aan soo laabma hayn ahaan; wax likaysan ama liqdaaran.

waa la naqliyay ✓

1

lig¹: m.dh Wax kor u taagan oo toosan oo aan soo laabmayn ahaan; wax likaysan ama liqdaaran.

2

lig²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax meel taagid si aysan u dhaqdhaqaaqin.

waa la naqliyay ✓

f. n. (adj.): upright structure; erect and rigid

waa la naqliyay ✓

1

(fal) (ka ~) wax wax mudi kara, meel ka taag.

2

lig: (fal) is dul saarsaar oo adkee. Qalwada aad u lig yaanay dumine. Dh: juf.

3

lig: (fal) meel ku tiiri oo xoog ugu curji. Ninka gidaarka ku lig. Dh: nab.

4

lig-ga: (magac, lab, keli) adkaynta dhismaha ama oodda la is duldhigo. Lig oodeed waa la dugsadaa.

5

lig-ta: (magac, dhedig, keli) wax kor u taagan oo toosan oo aan soo laabnayn; wax likaysan ama liqdaaran.

6

lig: (fal) weel dareere ku jiro oo xidhan, wax sii daa; ha wada xejine qayb sii daa. Dh: adeer. Li: cawl.

waa la naqliyay ✓

1

cf: isliqdaar, likee

2

de: upright structure; [atr.] erect and rigid

3

lx: lig

4

pd: (-ta Pl: ligag (ga))

5

ps: n4-f

6

key: lig

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) lagu asteeyo cod wax weyn o meel dhulka ah ku dhaca. Dh: dem.

waa la naqliyay ✓

/pig/ (n) doofaar (khaansiir).

waa la naqliyay ✓

n., doofaar, -ki.

waa la naqliyay ✓

Riig

waa la naqliyay ✓

n., (top of a mountain) jar, -ki.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (sigay, sigtay) 1. Wax halis u dhawayn. 2. Wax u dhawaasho.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax halis u dhawayn. 2. Wax u dhawaasho. m.f.dh, sigid.

waa la naqliyay ✓

v. narrowly miss, avoid, escape (danger ~ accident)

waa la naqliyay ✓

-sigay / sigtay: (v) miss (mis); escape or avoid. Ex: wuxuu ku sigtay inuu geed duqeeyo; he narrowly missed crashing into the tree

waa la naqliyay ✓

1

(fal) in yar u jirso, halis geli. Libaax baa i sigay inuu i ligo.

2

sig: (fal) u dhowow; ku dhowow.

3

sig: (fal) cid ama noole la tooganayo ama wax lagu tuurayo oo lala waayo oo in yar loo jirsado in lala helo. Dhagaxa aad soo tuurtay wuu i sigay.

4

sig: (falkaabe) si wax dhaqaaqayaa jirin. Hawadu waa sig saaka.

waa la naqliyay ✓

1

de: narrowly miss, avoid, escape (danger ~ accident)

2

initial: s

3

lx: sig

4

pd: (sigay)

5

ps: v1=

6

key: sig

waa la naqliyay ✓

1

(Tag-ga)

2

1. Aroos lala tago; guur; kaxaysasho.

3

2. Ayaan; cawo; nasiib; qadan; buruud; bili; doobir.

waa la naqliyay ✓

1

tag¹: m.l/dh 1. Guur. 2. Nasiib.

2

tag²: f.g/mg1 (-gay, -gtay; -tegi) 1. (f.g) Cid meel aadid. 2. (f.mg) Ka t.: wax dayn ama dhaafid. 3. (f.mg) Kala t.: cid wax kala baxsasho; kala bixid. 4. (f.mg) U t.: u imaansho; la kulmid; nin naag u galmoosho. 5. (f.mg) Ku t.: meel la tagayo gaadiid u raacid; wax la qaatay ka samrid. 6. (f.mg) Ula t.: arrin iyo wixi lamida cid la kaashad. 7. (f.mg) Uga t.: wax cid ku dhaafid. 8. (f.mg.) La t.: qaadasho; wadasho; kaxaysasho; raacid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-gay, -gtay; -tegi) 1. (f.g) Cid meel aadid. 2. (f.mg) Ka t.: wax dayn ama dhaafid. 3. (f.mg) Kala t.: cid wax kala baxsasho; kala bixid. 4. (f.mg) U t.: u imaansho; la kulmid; nin naag u galmoosho. 5. (f.mg) Ku t.: meel la tagayo gaadiid u raacid; wax la qaatay ka samrid. 6. (f.mg) Ula t.: arrin iyo wixi lamida cid la kaashad. 7. (f.mg) Uga t.: wax cid ku dhaafid. 8. (f.mg.) La t.: qaadasho; wadasho; kaxaysasho; raacid. m.f.dh, tegid.

waa la naqliyay ✓

1

v. go (to); depart

2

tag m. n., [abstract] luck, fate, fortune (good ~ bad)

3

tag m. n., [collective] marriage kin, affinity ~ relationship brought by a marriage

waa la naqliyay ✓

/taag/ (n) 1. lifaaq yar oo warbixin ama aqoonsi loola jeedo, oo meel lugu dhajiyo (n) 2. dhuumashow (ciyaar carruureed) (v) 3. ku xirid (ku dhejin) (v) 4. daba-gelid (daba-raacid).

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) go away; leave (liiv); depart (di paart) Ex: iga tag: leave me alone —isku tag -a: (i) 1. gathering; assembly (a-sem-bli), congregation (kon-gi-rigeey-shin). 2. sexual intercourse

waa la naqliyay ✓

1

(fal) halkan ka dhaqaaq oo meel kale qabo.

2

tag: (fal) «ka ~» beretanka dheeree, ka mudh, dhaaf.

3

tag: (fal) (ka ~) cid meel ama wax jira, ka reeb oo ha ku darin.

4

tag: (fal) (ka ~) meel ama cid ka anbabbax, ka boqool, ka soco. Maanta ayuu laaska ka tegey.

5

tag: (ka ~) cid ama wax meel ku dhaaf; dhig oo dhaaf. Wuxuu ka tegey qalin iyo buug.

6

tag: (ka ~) ha xusin; ha sheegin. Markuu khudbadda akhriyayey, wuxuu ka tegey intii ugu fiicnayd.

7

tag: (ka ~) qof geeryooday iyo wixii la mid ah, reeb.

8

tag: (fal) (kala ~) walaxyo isu dhowaa, kala durug, kala fogow.

9

tag: (fal) (kala ~) ka guur, isfura, kala socda. Labdii isqaban waayaa, way kala tagaan.

10

tag: (fal) (la ~) qaado oo la dhaqaaq.

11

tag: (fal) (la ~) gabadh inaad guursato darteed u kaxayso; la bax. Gabadh aan raalli ahayn, lalama tago.

12

tag: (fal) (u ~) u imaw; la kulan.

13

tag: (fal) (u ~) jinsi kaa duwan, u galmoo.

14

tag-ga: (magac, lab, keli)) barako Ilaahay dadka qaarkood raaciyo oo wixii ay ka qaybqaataanba tarmo. Taggaaga ayaa wanaagsan. Dh: cawo, nasiib, ayaan, qadan, doobir.

waa la naqliyay ✓

(fal) meel kale aad.

waa la naqliyay ✓

1

(Tib-ta)

2

1. Kasha mooyaha wehelisa oo badarka lagu tumo.

3

2. Ul kasta oo weyn oo kasha u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab/-bo, m.l) Ul weyn oo siyaalo kala duwan loo isticmaalo, badarkana lagu tumo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab/-bo, m.l) Ul weyn oo siyaalo kala duwan loo isticmaalo, badarkana lagu tumo.

waa la naqliyay ✓

f. n. pestle; large club, cane, long stick

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) usha mooyaha wehelisa ee badarka lagu tumo. Dh: kal.

2

tib-ta: (magac, dhedig, keli) ul kasta oo weyn. Dh: gaar.

waa la naqliyay ✓

1

cf: sukuliye

2

de: pestle; large club, cane, long stick

3

initial: t

4

lx: tib

5

pd: (-ta Pl: tibab (ka))

6

ps: n4-f, n1-f

7

key: tib

waa la naqliyay ✓

/tik/ (n) dubaaxis (siiba boodboodka murquhu mar-mar sameeyaan).

waa la naqliyay ✓

tic, n.m. - cudur qofku uu boodboodo oo uu il jabiyo mar kasta

waa la naqliyay ✓

/tay/ (n) 1. negatiin (taay, dhuubka marada ah ee ragu xirto) (n) 2. xarig (shay wax-isku xira) (v) 3. xirid (dhuujin; isku-xirid).

waa la naqliyay ✓