tea

/tiik/ (n) alwaax-adag, geedka alwaaxa.

koox

/tiim/ (n) koox.

(n) (m) a drop of liquid secreted from around the eye.

ilmo, illin

tear: (v) (m) to pull apart or into pieces; to make an opening by ripping; to divide, disunite.

jeex jeexis

tear: (v) (m) to secrete liquid from around the eye.

ilmaynayaa

/tir/ (n) oohin (ilmo).

tear: /ter/ (n) 1. jeexdin (meel jeexan) (v) 2. jeexid (kala-jeexid).

n., ilmo, -adi; (rent) dilaac, -i, jeex, -i; v.tr., (lacerate) dilaaci, jeex, jeexjeex, kidif.

/tiit/ (n) 1. ib (ibta naaska) 2. cinjir (caaga dhalada caanaha lugu xiro).

n., ib, -ti.

s.f. - dhar ka sameysan suuf.

s.m. - curis, mowduuc.

-ta

(naxwe) Labada qodob oo dhabta ah oo qodbaha kale ka farcamaan midkood (midka kale waa -ka); waxaa ka farcama -da iyo -sha. Waxaa qaata magacyada dheddig oo ku dhammaada B, F, G, N, R, S.

ta¹: mu.ti.dh kuwa, w Magacuyaal tilmaame oo dhaddig, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: “Ta timid waa Caasho”. la-mid: tan¹

ta²: (-ta) q.dh Qodob magaca dhaddig dib looga qodbo si looga dhigo wax cayiman. Xarafka “t” ee qodobkan wuxuu isu beddelaa “d” markuu raaco magacyada lab oo ku dhammaada d,c,x, h, y, iyo (') hamsa. Markii la raaciyana magac ku dhammaada xarafka “l” labadaa xaraf waxay isu beddelaan “sh”. Tusaale: “ul+ta-> usha, bad+ta> badda”.

ta¹: mu.ti.dh (kuwa, w) Magacuyaal tilmaame oo dhaddig, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: Ta timid waa Caasho. la-mid: tan.

ta²: (-ta) q.dh Qodob magaca dhaddig dib looga qodbo si looga dhigo wax cayiman. Xarafka 't' ee qodobkan wuxuu isu beddelaa 'd' markup raaco magacyada lab oo ku dhammaada d, c, x, h, y, iyo (') hamsa. Markii la raaciyana magac ku dhammaada xarafka 'l' labadaa xaraf waxay isu beddelaan 'sh'. Tusaale: ul+ta -> usha, bad+ta> badda.

(magac'uyaal) tilmaame oo dhedig oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Dh: tan. Wa: kuwa.

ta, adj. poss. - lahaan dhadig ah

pron. - ku, kuu (adiga oo aan fale ahayn).

s.m. - shaah.

te, pron. pers. - adiga

s.f. - ilaahad.

Bad

/sii/ (n) bad.

n., bad, -di.

Taas.

taa¹: mu.ti.dh (kuwaas, w) Magacuyaal tilmaame oo dhaddig, oo wax qofka hadlaya ka fog oo farta la isugu fiiqayo lagu tilmaansado. Tu. “taa soo socota waa Hodan”. la-mid: taas¹

taa²: (-taa) dk.ti.dh la-mid: taas².

taa³: (-taa) dk.lh.dh la-mid: taada².

mu.ti.dh (kuwaas, w) Magacuyaal tilmaame oo dhaddig, oo wax qofka hadlaya ka fog oo farta la isugu fiiqayo lagu tilmaansado. Tu. Taa soo socota waa Hodan. la-mid: taas.

(pronoun) for that ~ taas, saas. Ex: taa darteed; for that reason

(magac'uyaal) wax dhedig oo wax kaa fog. fartana lagu fiiqayo lagu tilmaansado. Taa sii jeedda la hadal. Dh: taas. Wa: kuwaa, kuwaas.

f.g1 (-bay, -btay) Wax maqnaanshahooda dareemid. la-mid: tow.

v. feel, come to know, realize

-ay/tay: (v) miss (mis); feel the lack or loss of. Ex: ma i tebtay? did you miss me? tab

(fal) xasuuso, wax hore u lumay, maqnaantooda dareen.

a: tab

de: feel, come to know, realize

initial: t

lx: teb

pd: (tebay / tebtey)

ps: v1=tr

key: teb

tee¹: mu.we.dh (kuwee, w) Magacuyaal weyddiimeed oo dhaddig, oo iskii u taagan, oo wax ama qof lagu hubsado. Tusaale: “Waa tee midda hadlaysa imminka?”.

tee²: (-tee) dk.we.dh Dibkabe weyddiimeed oo dheddig, oo wax ama qof lagu hubsado. Tusaale: “Fartee baa kula qurxoon?”.

tee¹: mu.we.dh ( kuwee, w) Magacuyaal weyddiimeed oo dhaddig, oo iskii u taagan, oo wax ama qof lagu hubsado. Tusaale: Waa tee midda hadlaysa imminka?

tee²: (-tee) dk.we.dh Dibkabe weyddiimeed oo dheddig, oo wax ama qof lagu hubsado. Tusaale: Fartee baa kula qurxoon?

(magac'uyaal) erey su'aaleed u dhigma: waa tuma? Wa: kuwee.

(fal) meel kale aad.

(Tel-ka)

Seri; xasaw.

m.l Seri; xasaw.

m. n. shiny metallic thread; tinsel

-ka: (magac, lab, keli) dun xaasaw ah, oo dharka qaarkii ama alaabo kalaba lagu qurxiyo. Tel baa lagu muunadeeyey macawista Cabsiiye. Dh: seri, xasaw.

tel, adj. - sida

de: shiny metallic thread; tinsel

initial: t

lx: tel

pd: (-ka Pl: telel (ka))

ps: n4-m

see: seri

key: tel

/ten/ (n) toban.

n.c., toban, -ki.

tes, adj. poss.pl - waxaaga oo wadar ah

prep. u dhexeeya.

ad., haa, waayahay.

/steyk/ (n) isteeg (hilib xaleef loo sameeyo).

/stiil/ (v) xadid (tuugeysi).

v.tr., (rob) xad.

Uumi

/stiim/ (n) 1. uumi (bukhaar, qaac) (v) 2. uumi-bixid (bukhaar ku karin).

n., (vapour) uumis, -ki.

/tiij/ (v) barid (wax-barid).

v.tr., bar, u dhig, waani.

/tiis/ (v) 1. foorjayn. (caayid) 2. Dhibid.

v.tr., daali.

Tan iyadu ay leedahay.

teeda¹: mu.lh.dh (kuweeda, w) Magacuyaal lahaansho oo dhaddig ah oo tilmaamaya wax iyadu (qofka saddexaad ee kelida ah ee dheddig) ay leedahay. eeg keeda. Tusaale: “Weyddii halka ay teeda uga tagtay”.

teeda²: (-teeda) dk.lh.dh Dibkabe lahaansho oo tilmaamaya wax iyadu (qofka saddexaad ee kelida ah ee dheddig) ay leedahay. eeg keeda. Tusaale: “Gacanteeda ayay ku qortay warqaddan”. la-mid: teed³.

teeda¹: mu.lh.dh (kuweeda, w) Magacuyaal lahaansho oo dhaddig ah oo tilmaamaya wax iyadu (qofka saddexaad ee kelida ah ee dheddig) ay leedahay. eeg keeda. Tusaale: Weyddii halka ay teeda uga tagtay.

teeda²: (-teeda) dk.lh.dh Dibkabe lahaansho oo tilmaamaya wax iyadu (qofka saddexaad ee kelida ah ee dheddig) ay leedahay. eeg keeda. Tusaale: Gacanteeda ayay ku qortay warqaddan. la-mid: teed.

(magac'uyaal) lahaansho oo muujinaya tan iyadu ay leedahay. Li: tiisa.

s.f. - daah, ilxir, teendho.

ténia, n.m. - bahal caloosha dadka gala cudurna keena waxa laga qaada hilibka lo'da iyo doofaarka

s.f. - saddexley.

s.f. - dhul, ciid.

Tesla

s.f. - madax.

pref. - horkabe tilmaama afar.

/tred/ (v) 1. lugayn (socosho) (v) 2. ku istaagid (n) 3. xanafta shaaga (n) 4. fadalayn (tallaaba-qaadka).

/triit/ (v) 1. ula-macaamilid (ula-dhaqmid) (v) 2. daawayn (v) 3. u hibeyn; ku casuumid (wax qof loo garto, sida qado-sharaf laga bixiyo) (v) 4. ka munaaqashood (ka doodid) (n) 5. farxad; raaxo (siiba aan la filayn).

v.tr., ballan; treat with, la ballan.

tréma, n.m. - laba dhibcoo oo isgarab taala oo xaraf la dul dhigo