Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Tarid-da)

2

1. Karti wax lagu sameeyo lahaan.

3

2. Wax loo baahan yahay cid siin; u gelid.

4

3. Waxtar lahaansho.

5

4. Wax xun ama wax san cid gaarsiin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg tar³. la-mid: tar¹ (2).

waa la naqliyay ✓

vl. n. ability, being able; usefulness; assistance

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) inta qof qaban karo hawl ama waxtarkiisu yahay. Ku tabay oo ku tabay waxad tari se mooyaane. Dh: karid.

2

tarid -da: (magac, dhedig, keli) wax loo baahan yahay cid siin; abaal u gelid. Dh: taris.

waa la naqliyay ✓

1

de: ability, being able; usefulness; assistance

2

initial: t

3

lx: tarid

4

pd: (-da)

5

ps: vn1-f

6

see: tar

7

key: tarid

waa la naqliyay ✓

1

(Taarid-da)

2

Meel dheer ama sare wax soo surid, ka soo laallaadin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg taar².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meel kore soo sudhid, ka soo laadlaadin. Taarida alaabta dedeji gaadhigu wuu baxayaaye. Dh: taaris.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg taran 2 la-mid: taran¹, taranti.

waa la naqliyay ✓

vl. n. reproduction

waa la naqliyay ✓

-da: (n) the act of generating, multiplying or producing many children or offspring

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) farcan badan yeelasho. Dh: bulaalid, badasho.

2

tarmid -da: (magac, dhedig, keli) carruur badan dhalid, farcamid.

waa la naqliyay ✓

1

de: reproduction

2

initial: t

3

lx: tarmid

4

pd: (-da)

5

ps: vn-f

6

key: tarmid

waa la naqliyay ✓

Oomane

waa la naqliyay ✓

/aarid/aridity;(adj) 1. dhul lama dagaan u eg oo aan dhir ka bixi karin (qalalan). e.g. Most of our country is arid or semi-arid. 2. qoraal ama mawduuc aan xiisa lahayn. e.g. I have read an article in the paper which was very arid and boring.

waa la naqliyay ✓

/arid/ (adj) dhul roob yer amy engjeghing oo geethy hannuung ingky bahaany. An arid land.

waa la naqliyay ✓

tard, adv. - daahida; dib u dhac

waa la naqliyay ✓

1

(Aarid-da)

2

Qof hor loo diley darti, qof u dilid; aargudid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aar². la-mid: aaris.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) (u ~) qof dhib iyo aano loo geystay, uga soo gudid.

waa la naqliyay ✓

1

(Barid-da)

2

1. Qof, wax uusan horay ugu aqoon, tustusid, u sheegsheegid, ugu celcelin, taniyo intuu ka garto oo ka aqoodo; hawsha baraha.

3

2. Bar ka dhigid; buuxin waayid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg bar³. la-mid: baris, baritan.

waa la naqliyay ✓

vl. n. instruction, teaching

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, cashar u dhigidda.

2

barid -da: (magac, dhedig, keli) «is ~» dad aan is aqoon isbarid. Isbarid buu agaasimuhu shirka ku bilaabay.

waa la naqliyay ✓

1

de: instruction, teaching

2

lx: barid

3

pd: (-da)

4

ps: vn1-f

5

key: barid

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: cartamid.

waa la naqliyay ✓

1

(Darid-da)

2

1. Weel biyo ama wax kale, wax kaga qaadid.

3

2. (ku darid) Ku kordhin; ku biirin.

4

3. (ka darid) Soo (ama sii) xumaansho; sidii hore si ka xun samayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dar³. la-mid: daris.

waa la naqliyay ✓

vl. n. adding

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) wax meel ku jira biyo oo wax godan la dhexgeliyo oo qayb ka mid ah lagu soo qaado.

2

darid-da: (magac, dhedig, keli) (ka ~) xanuun sidii hore ka sii xumaansho. Bukaanku ka darid mooyee ka soo rayn maleh. Jumlum ular oo bile.

3

darid -da: (magac, dhedig, keli) (ku ~) labo tiro isku biirin ama isu geyn. Dh: wadarayn.

4

darid-da: (magac, dhedig, keli) (ku ~) wax hore, wax kale ku kordhin.

waa la naqliyay ✓

1

de: adding

2

lx: darid

3

pd: (-da)

4

ps: vn1-f

5

key: darid

waa la naqliyay ✓

1

(Farid-da)

2

1. Hadal ama farriin qof qof ugu dhiibid.

3

2. Qof ku adkayn inuu wax sameeyo ama fuliyo ama yeelo.

4

3. (oogada dadka, kd.) dalool ama nabar yar oo af leh, waxa ku jira ka soo bixin; meel wax ku jiraan af yar u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg far². la-mid: faarid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) qof kale ku adkayn in uu wax loo igmaday sameeyo ama fuliyo ama yeelo. Dh: amrid, faris.

2

farid-da: (magac, dhedig, keli) oogada dadka, iyo wixii la mid ah, dalool ama nabar yar oo af leh u samayn. Dh: fadhid, faris.

3

farid -da: (magac, dhedig, keli) farriin u dhiibid; hadal ama farriin qof ugu dhiibid; farriin u dirid. Waayeel wanaag farid baa lagu ogyahay. Dh: faris.

waa la naqliyay ✓

1

(Garid-da)

2

Caaradda ama afka, astaan ama midab gaar ah uga yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg gar³.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) caaradda ama afka, astaan ama midab gaar ah ugu yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

(Harid-da)

2

1. Wixii lala socdey ama laga mid ahaa ka soo go'id, raacid la'aan.

3

2. Waxaan weli iman ama aan wax laga qaban.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg har². la-mid: haris².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) hadhitaanka wax kale oo badan laga soo hadho. Dh: haris.

2

harid -da: (magac, dhedig, keli) meel, wasakhda iyo qashinka ka nadiinin. Dh: xaadhid, fiiqid, haris, xaaqid,haaqid.

waa la naqliyay ✓

1

(Jarid-da)

2

Wax is haysta, labo cad ama ka badan u kala goyn; googgoyn; jarjarid; kidfid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg jar³. la-mid: jarriin.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) «kala ~>> wax isku yaallay kala goyn

2

jarid -da: (magac, dhedig, keli) wax meel ku yaalla ama ka baxay ka goyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Karid-da)

2

1. Maaro u hayn; awoodid.

3

2. Rogmashada iyo abur soo saaridda biyaha iyo wixii la mid ah oo la kululeeyo.

4

3. Wax dillaacay jaansaarid; kabid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg kar³.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) hawl iyo wax la mid ah, qabashadiisa awooddid.

2

karid-da: (magac, dhedig, keli) wax dalooshamay ragcadayn oo karin ku dul tolid.

3

karid-da: (magac, dhedig, keli) aqoonta lisitaanka xoolaha. Karidda geela bar wiilka kol uun baad maqnaane.

4

karid-da: (magac, dhedig, keli) dheri, kulayl dartii is la rogrogis oo daadasho. Dh: faxid, baylid.

5

karid-da: (magac, dhedig, keli) dibbiro buuxsamid. Xabagtii aad cuntay baa karidda kuugu wacan.

waa la naqliyay ✓

1

(Larid-da)

2

Wax, wax kale oo tiirsha ama bila, ku darid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg lar².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax, wax kale oo tiirsha ama bila, ku darid. Dh: ladhid.

waa la naqliyay ✓

1

(Marid-da)

2

1. Meel socod ku dhaafid, gudbid.

3

2. Geel maraq naasaha kaga xirid.

4

3. Marriin ama daliig kale wax ku dunbid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg mar³. la-mid: mar¹ (4), maris².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) ido badan habeen keliya wada asoolin. Dh: asoolin, rimin, saarasho, maris.

2

marid -da: (magac, dhedig, keli) maraq ku xidhid: maraq naasaha hasha kaga duudduubid. Maraq gaaban kuma filla maridda afarta naase ku dheer qaado. Dh: marqid, maris.

3

marid-da: (magac, dhedig, keli) haylaaq dheer oo maro ama wax kale ah wax dusha kaga duuduubid oo ku wareejin. Dh: duubid, maris.

4

marid -da: (magac, dhedig, keli) meel socod ku dhaafid. Maridda magaaladu waa igu qallooc. Dh: gudbid, maris.

5

marid-da: (magac, dhedig, keli) taabasho oo uskagayn. Maridda renjiga qoyan iska jir

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg garbed.

2

qarid -ka: (magac, lab, keli) eeg qarad.

waa la naqliyay ✓

1

(Rarid-da)

2

Dusha rar ka saarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg rar². la-mid: raris, rarmo.

waa la naqliyay ✓

Translation

waa la naqliyay ✓

vl. n. loading

waa la naqliyay ✓

-da: (n) the act of loading (loowdhing) ~ raritaan

waa la naqliyay ✓

1

Caricare

2

Loading

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) muur ama gaadid xamuul dusha ka saarid; rar uu qaado xambaarsin. Dh: raris.

2

rarid -da: (magac, dhedig, keli) meel ka gaadid meel kale dejin. Dh:guurin. Li: dejin.

waa la naqliyay ✓

1

a: raris (ka) [vn-f]

2

de: loading

3

lx: rarid

4

pd: (-da)

5

ps: vn-f

6

key: rarid

waa la naqliyay ✓

1

(Sarid-da)

2

Sarmo u yeelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg sar². la-mid: sarniin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jeexid ama dilaacin; sarmo ku samayn.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) tallowga meel laga gudbo. Dh: tebid.

2

tabid-da: (magac, dhedig, keli) xasuusashada aad xasuusato inay wax kaa maqan yihiin oo aad illawday.

waa la naqliyay ✓

1

(Tafid-da)

2

Meel sarraysa oo aan lagu socon karin ama geed dheer, afarta addin si dhib badan ugu fuulid, ugu korid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg taf².

waa la naqliyay ✓

-da: (n) the act of climbing (kalaaming) ~ fuulid

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) fagidda, dacalka marada oo la tifo.

2

tafid-da: (magac, dhedig, keli) meel sarraysa oo aan lagu socon karin ama geed dheer afarta adin si dhib badan ugu fuulid. Dh: korid.

3

tafid -da: (magac, dhedig, keli) ka dhex dusid oo dhinaca ama koonaha kale ka soo dhex saarid. Dh: dusin.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) departure (dipaar-jar), the act of leaving or going away

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) «ka ~ cid ama wax jira ama cid dhimatay, xusid la'aan; sheegid la'aan.

2

tagid-da: (magac, dhedig, keli) (ka ~) cid ama wax meel ku dhaafid, dhigid oo dhaafid. Dadkii ayuu gaadhigu ka tegay. Dh: tegis.

3

tagid -da: (magac, dhedig, keli) «kala kala durkid; kala fogaad.

4

tagid -da: (magac, dhedig, keli) (kala ~) nin iyo naag is qabey kala taggooda. Kalsooni darriddu kala tag ayey keentaa. Dh: isfurid.

5

tagid-da: (magac, dhedig, keli) (la ~) gabadh in la guursado loo kaxaystay, la bixid. Samsam nin ayaa la tagay.

6

tagid -da: (magac, dhedig, keli) «la wax qaadasho oo la dhaqaagid.

7

tagid-da: (magac, dhedig, keli) «u» jinsi kale, u galmood.

8

tagid -da: (magac, dhedig, keli) beretan dheeraynta, ka mudhid, ka tegis

9

tagid-da: (magac, dhedig, keli) meel ama cid ka ambabixid, ka boqoolid. Dh: tegis.

10

tagid-da: (magac, dhedig, keli) socodka meel laga tago ee meel kale lagu tooso.

11

tagid-da: (magac, dhedig, keli) «u>uimaad oo la kulmid.

waa la naqliyay ✓

tarif, n.m. - qiimo; sicir.

waa la naqliyay ✓

tarir, v. - qalalid (togu marka uu galalo ama gudho); joogsada

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedid, keli) eeg tarid.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) tusbax ama kuul iyo wixii lamid ah, si xidhiidh iyo isdaba joog ah isu sudhan.

2

taxid -da: (magac, dhedig, keli) xadhig, dun, iyo wixii la mid ah, dhexgelin oo isku xidhiidhin, tixis.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) midhicirka xoolaha waxa ku jira ka siiddayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Tirid-da)

2

Wax meel ku sugan ama ku ba'ay ama ku yaal, wada baabbi'in.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg tir. la-mid: tiris², tirniin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax meel ku ba'ay ama ku sugan ama ku yaal, ka baabi'in, ka masaxid. Hab tirida saxarada bar ubadka.

waa la naqliyay ✓

1

(Turid-da)

2

(cid) Turriimo u gelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg tur.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, dhawrid oo u dhibrin. Dh: tudhid.

2

turid -da: (magac, dhedig, keli) xulidda mid ku cajabiyay ama aad dooratay.

waa la naqliyay ✓

1

(Warid-da)

2

Dhar ama wax la mid ah oo qoyan, meel qorrax ah ku kala bixin, ku engejin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg war4.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) kala bixin oo dhar ama wax la mid ah meel qorrax ah ku laydhin. Waridda dharka ani igu daa adna dheriga. Dh: warid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg yari.

waa la naqliyay ✓

1

(Isnoolayn-ta)

2

Nolol ama naf isku soo celin; wax nool iska dhigid; wax is tarid.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-deeyay, -deysay) U f.: cid faa'iido u tarid. la-mid: faa'idee.

waa la naqliyay ✓

1

kalkaal¹: m.l Gargaar; kaalmo; taageero; waxtar.

2

kalkaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Cid taageero u fidin ama wax tarid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Qof wax tarid ama kaalmayn. la-mid: teegaar.

waa la naqliyay ✓

1

tar¹: m.l 1. Mid ka mid ah godadka dayaxa oo u dhexeeya neefmadoobaha iyo majinta oo la rumaysanyahay qofka dhasha inuu yeesho taran badan. 2. la-mid: tarid.

2

tar²: m.dh 1. Magac xiddig; afqays. 2. Bow-do.

3

tar³: f.g/lg1 (-ray, -rtay) 1. Wax t./wax u t.: cid wax qabasho. 2. Wax badin.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-cay, -cday) 1. Wax u t.: wax u tilmaamid, u sarid. 2. (f.mg) Wax u tarid.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-deeyay, -deysay) U f.: cid faa'iido u tarid.m.dh, faa'iidayn. la-mid: faa'idee.

waa la naqliyay ✓

1

kalkaal¹: m.l Gargaar; kaalmo; taageero; waxtar.

2

kalkaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Cid taageero u fidin ama wax tarid. m.f.dh, kalkaalid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ray, -rtay) Qof wax tarid ama kaalmayn. m.f.dh, taageerid.

waa la naqliyay ✓

f.g/lg1 (-ray, -rtay) 1. Wax t./wax u t.: cid wax qabasho. 2. Wax badin. m.f.dh, tarid.

waa la naqliyay ✓

-maammulnaa: (adj) managed (maanajidh)-, administered (adh-minis-taridh)

waa la naqliyay ✓

(adv) 1. only (oon 'li); exactly (ig saktili); alone (a loon); just (jast); exclusively ~ soocan, miidhan. 2. (adj) very (veeri). Ex: caqli miiran; very intelligent; dhib miiran; very troublesome. 3. leached (liijidh); filtered (fil'taridh); sieved (seevidh)

waa la naqliyay ✓

v.tr. - kalkaalin, wax tarid, u adeegid.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) wanaag la isu taray oo aan la gudin. Abaaldhac uquubo ayuu dhalaa. abaaldhigad -ka: (magac, lab, keli) cid wax u tarid iyada oo abaal danbe mustaqbalka laga sugayo. Soomaalidii hore abaaldhigad bay lahayd. Dh: abaaldhigasho. Li: abaaldar.

waa la naqliyay ✓