taguug — Macnaha & Turjumaada

-ga: (magac, lab, keli) weel laga sameeyo dambas iyo digo la isku daray oo dheriga dhoobada ah u eg oo hadhuudhka lagu shubto.

waa la naqliyay ✓

1

aguug¹: m.l la-mid: aguugid.

2

aguug²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Cid, ceel, god iyo wixi lamida duugid. 2. Isku a.: dad yoobsan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Cid, ceel, god iyo wixi lamida duugid. 2. Isku a.: dad yoobsan ahaansho. m.f.dh, aguugid.

waa la naqliyay ✓

v. move in a group ~ mass

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) socod habqan ah oo la is dhex socdo. Aguuggaad ka garataa, sidduu u harraaday geelu. Dh: aguuj.

waa la naqliyay ✓

1

de: move in a group ~ mass

2

lx: aguug

3

nt: aguug (ga) [vn-m], aguugid (da) [vn-f]

4

pd: (aguugay)

5

ps: v1=intr

6

key: aguug

waa la naqliyay ✓

(fal) rigaax oo burburi, jejebi adiga oo xoog isticmaalaya. Boqollaal gu' oo tegey wixii idin baguugaayey.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Ceel, god iyo wixi lamida aasid. 2. Wax baabbi'in.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) jilci ama liili sida saan iyo wixii la mid ah. Daguug saanta adigu. Dh: megdi.

2

daguug: (fal) wax muuqda aas oo god intaad ku riddo gari ku daguug godka bakhtiga yaan dib loo arkine. Dh: aas.

3

daguug: (fal) (ka ~) wax meel laga gororiyay ama ku daatay oo dareere ahaa, aad uga tirtirid.

4

daguug -a: (magac, lab, keli) bakaaro xaar lo'aad ka samaysan oo hadhuudhka lagu kaydiyo. Daguug ma daahiro. Dh: bukaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Jaguug-ga)

2

Madax adayg; debec la'; qallafsan; macangag.

waa la naqliyay ✓

m.l Xoolo ama qof madax adag oo hoggaamintiisu ay dhib badan tahay.

waa la naqliyay ✓

m.l Xoolo ama qof madax adag oo hoggaamintiisu ay dhib badan tahay.

waa la naqliyay ✓

m. n. stubborn, obstinate ~ pig- headed person

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) awr aad u hoggaanqaad xun oo hooggaaminta ku gaabiya; qof xag-u-tulli ah oo talodiid noqda. Jaguug awra lama dhaansadiyo jiica aan hoyan e. Dh: jiic, gaabshow, jacjuun, xagutulli, haad. Li: talo-raac.

2

jaguug -a: (magac, lab, keli) madax adayg oo qallafsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: stubborn, obstinate ~ pig-headed person

2

lx: jaguug

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

syn: macangag, madax adag

6

key: jaguug

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Huummaag (qof meel fog jooga). 2. M. ah: xoolo xul ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. image, shape; profile (seen in the distance)

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) tuurmo dheer oo gacanta wax laga tuuro. Gacanta ayaa i xanuuhaysa oo maguug ma karayo. Dh: murgugaaf.

2

maguug -ta: (magac, dhedig, keli) huummaagga qof meel fog jooga.

3

maguug-ta: (magac, dhedig, keli) qaalmo ishin ah oo xul ah oo midna mid ka laadlaadin quruxda iyo sharafta. Hibashada maguugtaa dalaaq looga hirayaaye, hamrashada ka daa yaradku waa gabadh hubkeedii e.

waa la naqliyay ✓

1

de: image, shape; profile (seen in the distance)

2

lx: maguug

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

key: maguug

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) saalada lo'da ee qoyan. Faltida Lo'daa taguugyada laga sameeyaa. Dh: faanto, xaar.

2

falti -ga: (magac, lab, keli) wax la sameeyay mar hore.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) qof ama wax la rigaaxay oo xoog lagu jejebiyay. Dh: burbur, abshax, jajab.

2

baguuge -ha: (magac, lab, keli) rigaaxaha, burbur iyo jejebin xoog la isticmaalo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) madax'adayg iyo canaadid. Xasanow dhawaaq gabay haddaad iga dhaguugayso.

2

dhaguug -ga: (magac, lab, keli) si adag u madax'adaygid.

waa la naqliyay ✓

(fal) meel dheer wax ku tuur. Usha ku maguugi. Dh: kaynaani, murgugaafi, tuur.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) bud ama ul. Sanguug adag haddaad qaadatood sooman kaga jeexdo. Dh: ul.

waa la naqliyay ✓

1

(Tuug-ga)

2

Qofka wax xada; taroox.

waa la naqliyay ✓

1

tuug¹: m.l (tuug, m.dh) Nin wax xadid caadaystay.

2

tuug²: m.dh Wax baryo lagu keenay.

3

tuug³: f.g1 (-gay, -gtay) Wax baryid; yaboohsasho.

waa la naqliyay ✓

1

tuug¹: m.l (tuug, m.dh) Nin wax xadid caadaystay.

2

tuug²: m.dh Wax baryo lagu keenay.

3

tuug³: f.g1 (-gay, -gtay) Wax baryid; yaboohsasho. m.f.dh, tuugid.

waa la naqliyay ✓

1

v. beg (for), entreat, implore

2

tuug vl. n. entreaty, begging

3

tuug m. n., [collective] thief, robber

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) thief (thiif), crook (kuruuk); burglar (boor-galar); pickpocket; thug (thaag)

2

tuug -ay / tay: (n) beg (beeg); cadge (kaaj); solicit (soli-sit); plead (piliidh); entreat (en-tiriit) ~ bari —Syn: crave, beseech, implore, importune —tuugid -da: (n) the act of begging ~ baryo

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax bari oo yaboohso.

2

tuug-ga: (magac, lab, keli) ruux wax xada. Dh: taroox. Li: aamin.

waa la naqliyay ✓

لص، سارق

waa la naqliyay ✓

1

afuug¹: m.l Caws ka jaridda beer la geed qaaday. la-mid: afuugid.

2

afuug²: f.g1 (-gay, -gtay) Beer la geed qaaday caws ka jarid. la-mid: afruug².

waa la naqliyay ✓

m.l Caws ka jaridda beer la geed qaaday. la-mid: afuugid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Wax alla wixii sarreeya (cir).

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) alool yar oo irridda aqalka lagu xidho oo albaab oo kale u ah.

waa la naqliyay ✓

hasha magta u danbaysa ama labiyo toban laxaad oo intaan la kala aguugin la gawracdo oo labada dhinac ee magta kala qaadanaysaayi wada qashaan. Ruuga iyo aguuga waa la wadaagaa.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Alaab aad u burburin. la-mid: baduuji, baduuq.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Alaab aad u burburin. m.f.dh, baduugid. la-mid: baduuji, baduuq.

waa la naqliyay ✓

v. break, smash to pieces

waa la naqliyay ✓

-ay/tay: (v) crash (karaash); break violently; smash (ismaash)~ jajabi

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xasuuq wax ku burburi; wax jiray daqiiqaha iyo carjaajuqaha ka dhig. Baabuurkii baabuur kale ayaa baduugay. Dh: burburi.

2

baduug: (fal) niyadda ka dil ama ka jebi. Waa si ay niyadda baariga ah uga baduugaane.

waa la naqliyay ✓

1

de: break, smash to pieces

2

lx: baduug

3

pd: (baduugay)

4

ps: v1=tr

5

key: baduug

waa la naqliyay ✓

v. massage

waa la naqliyay ✓

1

(Dalug) S Suaeda fruticosa (L) Forsk. Chenopodiaceae.

2

S Suaeda micromeris Brenan. Chenopodiaceae.

3

S Suaeda monoica J.F.Gmel. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

1

a: daliig

2

de: massage

3

lx: daluug

4

pd: (daluugay)

5

ps: v1=

6

key: daluug

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) digir inta la dubay la falfalliidhay oo la karshay.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dareere cufan oo isjeedanaya.

2

laguun -ka: (magac, lab, keli) meel godan oo biyo ku jiraan oo biil ay ka dhex baxdo.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magacwadareed) tirooyin aad u badan, lag iyo aalaaf.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg magguur.

waa la naqliyay ✓

1

mid ka mid ah koox ama hurin xiddigo ah oo tiradoodu tahay qiyaastii boqol kun oo milyan oo walxood gorraxduna ku jirto. Dh: habarjiid.

2

maluug-ga: (magac, lab, keli) muuqaal durugsan oo aan la sixi karayn waxa uu yahay oo inta beeraha la dhextaago qof loo ekeysiiyo. Dh: tuhun. Li: hubaal.

3

maluug -ta: (magac, dhedig, keli) tuhun aan markhaati iyo caddayn kale midna loo hayn. Dh: matatuul.

waa la naqliyay ✓

1

(Masuug-ga)

2

Dhabcaal; bakhayl; muudal.

waa la naqliyay ✓

1

masuug¹: m.l 1. Bakhaylidda wax lagu bakhaylo. 2. M. ah: qof bakhayl ah.

2

masuug²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax ku bakhaylid.

waa la naqliyay ✓

1

masuug¹: m.l 1. Bakhaylidda wax lagu bakhaylo. 2. M. ah: qof bakhayl ah.

2

masuug²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax ku bakhaylid. m.f.dh, masuugid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] avarice, dissatisfaction with one's lot; miser

2

masuug v.; v: be a miser ~ miserly; be dissatisfied; begrudge something

waa la naqliyay ✓

-ay -tay: (v) fall short of expectations; feel oneself not to have sufficient, adequate or enough ~ qawad, dhaliil

waa la naqliyay ✓

1

(fal) saluug oo yarayso. Adoo xalay qaday haddii hal laxoox ah lagu siyo masuug. Dh: saluug. Li: qanac.

2

masuug: (fal) ku bakhayl oo wax yar ood hayso la waako. Waxaan adigaba kugu fillayn la masuug. Dh: waako, bakhayl.

3

masuug-ga: (magac, lab, keli) yaraysi cidi wax la siiyaay ay yaraysto oo ay aragto inaanu ku fillayn oo biiro ay u baahan tahay. Dh: saluug. Li: qanac.

4

masuug -ga: (magac, lab, keli) waakasho lala waakado wax la haysto iyadoo sabab looga dhigayo inaanay ku fillayn. Masuugga iska daa oo waxa had hayso bixi. Dh: bakhaylid.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) qaraar kaste oo aad la iskugu adkeeyo si loo fuliyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Saluug-ga)

2

Wax laysa siiyey oo la diido ama laga xumaado inta loo qaato inay yar yihiin; qawad.

waa la naqliyay ✓

1

saluug¹: m.l Qawadidda qof wax la siiyey ka qawado.

2

saluug²: f.g1 (-gay, -gtay) Qof wax la siiyey ka qawadid.

waa la naqliyay ✓

1

saluug¹: m.l Qawadidda qof wax la siiyey ka qawado.

2

saluug²: f.g1 (-gay, -gtay) Qof wax la siiyey ka qawadid. m.f.dh, saluugid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. refusal of ~ dissatisfaction with something (as a gift)

2

saluug v. reject, decline; refuse ~ despise a gift

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) be unwilling to accept or receive something because it fell short of expectations; not meeting expectations; be disappointed. —saluug -a: (n) disappointment (dis-a-pooyn-menty, discontent (dis-kon-teni)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) diid oo ha oggolaan. Dh: qawed, mansuug, qanbi.

2

saluug -ga: (magac, lab, keli) wax lagu siiyay ama laguu soo wado oo laga hanweynaado oo la diido. Dh: qawad, mansuug.

waa la naqliyay ✓

1

(Taacug-ga)

2

Geed yar oo ubax qurux badan leh.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed yar oo ubax qurux badan leh.

waa la naqliyay ✓

m. n. flowering plant species

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) geed yar oo ubax qurux badan leh oo xooluhu cunaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: flowering plant sp.

2

initial: t

3

lx: taacug

4

pd: (-ga)

5

ps: n2a-m

6

key: taacug

waa la naqliyay ✓

1

(Tagoog-ta)

2

Xubinta cududda iyo majinta u dhexaysa, (ama tagoogo).

waa la naqliyay ✓

m.dh Xubinta cududda iyo majinta u dhaxaysa. la-mid: tagoogo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xubinta cududda iyo majinta u dhaxaysa. la-mid: tagoogo.

waa la naqliyay ✓

f. n. forearm; shank ~ lower part of the front leg (of animal)

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xubinta cududda iyo majinta u dhexaysa; tagoogo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: shansho

2

de: forearm; shank ~ lower part of the front leg (of animal)

3

initial: t

4

lx: tagoog

5

pd: (-ta)

6

ps: n1-f

7

key: tagoog

waa la naqliyay ✓

1

taluul¹: m.dh Boor, qiiq iyo wixi lamida oo samada isku taaga.

2

taluul²: f.mg1 (-lay, -uushay) Boor, qiiq iyo wixi lamida kor isu taagid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Boor, qiiq iyo wixi lamida oo samada isku taaga.

waa la naqliyay ✓

(fal) yohoon oo socod aan soo jeesi lahayn ku jir. Halkeed saaka u tamuumsan tahay. Dh: yahoon.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-uumay, -uuntay; -uumi) Meel abbaarid.

waa la naqliyay ✓

v. go directly toward a place

waa la naqliyay ✓

1

(fal) tuuran oo sida gantaalaha u dhac.

2

tamuun -ka: (magac, lab, keli) tuuryada xoogga ah iyo xawaaraha uu jaro wax la ganay. Gantaalaha tamuumiyo suntaa tuurista u dhaw e.

waa la naqliyay ✓

1

de: go directly toward a place

2

initial: t

3

lx: tamuun

4

pd: (tamuumay)

5

ps: v1=intr

6

key: tamuun

waa la naqliyay ✓

1

(Tamuux-da)

2

Cammuud iniino ah oo aan habaas lahayn sida tan dixda ama xeebta; xaani.

waa la naqliyay ✓

m.dh Carro shawle ah oo aan habaas lahayn sida tan xeebta; xaano; xaani.

waa la naqliyay ✓

f. n. sand granules

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) cammuud iniino ah oo aan habaas lahayn sida tan dixda ama xeebta. Dh: xaani.

waa la naqliyay ✓

1

cf: bacaad, cammuud, xaani

2

de: sand granules

3

initial: t

4

lx: tamuux

5

pd: (-da)

6

ps: n0-f

7

key: tamuux

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) caag madaw oo jilicsan oo ka hooseya taayirka babuurka naqaskana celiya.

2

tayuub -ka: (magac, lab, keli) cinjir shaagga ka hooseeya oo neefta lagu rido, neefta laga buuxsho.

waa la naqliyay ✓

1

(Tibug) N Commiphora tubuk Sprague. Burseraceae.

2

N Commiphora ellenbeckii Engl. Burseraceae.

3

C Commiphora schimperi (0. Berg) Engl. Burseraceae.

4

N Commiphora gowlello Sprague Burseraceae.

5

C Commiphora oddurensis Chiov. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

1

(Tibug) N Commiphora tubuk Sprague. Burseraceae.

2

N Commiphora ellenbeckii Engl. Burseraceae.

3

C Commiphora schimperi (0. Berg) Engl. Burseraceae.

4

N Commiphora gowlello Sprague Burseraceae.

5

C Commiphora oddurensis Chiov. Burseraceae.

waa la naqliyay ✓

m.dh.w eeg teneg.

waa la naqliyay ✓

f. n., pl. tanks; stupid people

waa la naqliyay ✓

1

de: tanks; stupid people Sg: teneg

2

initial: t

3

lx: tunuug

4

pd: (-ta)

5

ps: n8-f-pl

6

key: tunuug

waa la naqliyay ✓

(Habugh) N Salsola frutescens Pall. Chenopodiaceae.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) jejebinta iyo burburinta xoog la adeegsanayo.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) jejebis iyo burburin xoog ah. Dh: baguugid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-gmay, -gantay; -gmi) Wax la daguugay noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax aan muuqan oo aasan ahaan. Xidh daguugan kayn daahan iyo bananka diirdiiran. Dh: malaasan, aasnaan, qarsoonaan.

2

daguugan: (tilmaame) weel ama meel wixii ku hadhay laga xobkiyay oo laga engejiyay.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg daguug.

waa la naqliyay ✓

(fal) hawl socota inta u badan fuli; hawl in yari ha kuu hadho; hawl inta mucdeed ama culus fuli. Dh: dhadhawey, faguugee.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) jaad kalluunka badda ku jirta ka mid ah.

waa la naqliyay ✓