tag — Macnaha & Turjumaada

1

(Tag-ga)

2

1. Aroos lala tago; guur; kaxaysasho.

3

2. Ayaan; cawo; nasiib; qadan; buruud; bili; doobir.

waa la naqliyay ✓

1

tag¹: m.l/dh 1. Guur. 2. Nasiib.

2

tag²: f.g/mg1 (-gay, -gtay; -tegi) 1. (f.g) Cid meel aadid. 2. (f.mg) Ka t.: wax dayn ama dhaafid. 3. (f.mg) Kala t.: cid wax kala baxsasho; kala bixid. 4. (f.mg) U t.: u imaansho; la kulmid; nin naag u galmoosho. 5. (f.mg) Ku t.: meel la tagayo gaadiid u raacid; wax la qaatay ka samrid. 6. (f.mg) Ula t.: arrin iyo wixi lamida cid la kaashad. 7. (f.mg) Uga t.: wax cid ku dhaafid. 8. (f.mg.) La t.: qaadasho; wadasho; kaxaysasho; raacid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-gay, -gtay; -tegi) 1. (f.g) Cid meel aadid. 2. (f.mg) Ka t.: wax dayn ama dhaafid. 3. (f.mg) Kala t.: cid wax kala baxsasho; kala bixid. 4. (f.mg) U t.: u imaansho; la kulmid; nin naag u galmoosho. 5. (f.mg) Ku t.: meel la tagayo gaadiid u raacid; wax la qaatay ka samrid. 6. (f.mg) Ula t.: arrin iyo wixi lamida cid la kaashad. 7. (f.mg) Uga t.: wax cid ku dhaafid. 8. (f.mg.) La t.: qaadasho; wadasho; kaxaysasho; raacid. m.f.dh, tegid.

waa la naqliyay ✓

1

v. go (to); depart

2

tag m. n., [abstract] luck, fate, fortune (good ~ bad)

3

tag m. n., [collective] marriage kin, affinity ~ relationship brought by a marriage

waa la naqliyay ✓

/taag/ (n) 1. lifaaq yar oo warbixin ama aqoonsi loola jeedo, oo meel lugu dhajiyo (n) 2. dhuumashow (ciyaar carruureed) (v) 3. ku xirid (ku dhejin) (v) 4. daba-gelid (daba-raacid).

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) go away; leave (liiv); depart (di paart) Ex: iga tag: leave me alone —isku tag -a: (i) 1. gathering; assembly (a-sem-bli), congregation (kon-gi-rigeey-shin). 2. sexual intercourse

waa la naqliyay ✓

1

(fal) halkan ka dhaqaaq oo meel kale qabo.

2

tag: (fal) «ka ~» beretanka dheeree, ka mudh, dhaaf.

3

tag: (fal) (ka ~) cid meel ama wax jira, ka reeb oo ha ku darin.

4

tag: (fal) (ka ~) meel ama cid ka anbabbax, ka boqool, ka soco. Maanta ayuu laaska ka tegey.

5

tag: (ka ~) cid ama wax meel ku dhaaf; dhig oo dhaaf. Wuxuu ka tegey qalin iyo buug.

6

tag: (ka ~) ha xusin; ha sheegin. Markuu khudbadda akhriyayey, wuxuu ka tegey intii ugu fiicnayd.

7

tag: (ka ~) qof geeryooday iyo wixii la mid ah, reeb.

8

tag: (fal) (kala ~) walaxyo isu dhowaa, kala durug, kala fogow.

9

tag: (fal) (kala ~) ka guur, isfura, kala socda. Labdii isqaban waayaa, way kala tagaan.

10

tag: (fal) (la ~) qaado oo la dhaqaaq.

11

tag: (fal) (la ~) gabadh inaad guursato darteed u kaxayso; la bax. Gabadh aan raalli ahayn, lalama tago.

12

tag: (fal) (u ~) u imaw; la kulan.

13

tag: (fal) (u ~) jinsi kaa duwan, u galmoo.

14

tag-ga: (magac, lab, keli)) barako Ilaahay dadka qaarkood raaciyo oo wixii ay ka qaybqaataanba tarmo. Taggaaga ayaa wanaagsan. Dh: cawo, nasiib, ayaan, qadan, doobir.

waa la naqliyay ✓

1

(Aakhira-da)

2

Meesha iyo nolosha danbe oo lagu noolaan doono, kolka adduunka laga tago.

waa la naqliyay ✓

(idaha) Wan u taga u baahan.

waa la naqliyay ✓

1

(Barabbax-a)

2

1. Barada lagu koray oo laga tago; barakac.

3

2. Aqalkabbax.

waa la naqliyay ✓

1

(Bogdoox-a)

2

Waddada dheer oo laga leexdo oo tu kale oo gaaban oo toobiye ah la qaado, si durba meeshii la doona hayey loo tago; qoorato; qoorsad.

waa la naqliyay ✓

1

(Booqad-ka)

2

Tegidda meel la tago ama qof loo tago oo la soo arko oo in waqti ah lala soo joogo, salaan ama wehelyeel ama sabab kale darteed; booqasho.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dalaaq-a) Furriinka dadka isu dhaxa; kala tag.

2

2. (Dalaaq-da) Ereyada kolka wax la fura hayo lagu dhawaaqo midkood.

waa la naqliyay ✓

1

(Dalxiis-ka)

2

Dal shisheeye ama kan tolka gudihiisa oo soo arkid iyo raaxaysi loo tago.

waa la naqliyay ✓

1

* (Dalxiisa-ha)

2

Qof dal shisheeye ama dalkiisa gudihiisa meel kamid ah, socdaal ku taga, dantiisuna badanaa tahay inuu soo arko oo ku raaxaysto keliya.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhaxal-ka)

2

Xoolaha dadka dhintaa ka tagaan oo carruurtooda, waalidkooda ama xigto kale si sharci ah loogu qaybsho.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhilla-da)

2

Naag xun oo ragga la mid ahi u wada tago; gogoldhaaf taqaan; sharmuuto; qaxbad.

waa la naqliyay ✓

1

(Doolaala-da)

2

1. Meel kale ama dal kale oo qalaad oo layska tago.

3

2. Waxaan wax ugu jirin oo layska dhexgalo.

waa la naqliyay ✓

1

(Duula-ha)

2

1. Habaar-qabe; lala-tage; alla-qaad.

3

2. Ku colka duullaanka ah kamid ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Foodsaar-ka)

2

1. Legdan kd. toos iyo kafool kafool laysaga hor yimaado.

3

2. Wax soo socda oo bareer looga hor tago.

4

3. Raar aqalka fooddiisa la saaro.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaarid-da)

2

Wax durugsan oo tiigsasho ama socod ama si kale loogu tago ama loo taabto; ka dabategid; soo qabasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Gadaala'aqoon-ta)

2

Xubnaba laga dhalo oo laboodka iyo dheddigoodku isaga tagaan iyo waxa ku saabsan, kasmo iyo aqoon u lahaansho; sida carruurta loo dhalo ama ay u dhalato aqoon.

waa la naqliyay ✓

1

(Gadaalabbarid-da)

2

Sida laboodka iyo dheddigoodku isugu tagaan barid; xubnaha laga dhalo iyo sida carruurtu u dhalato ama loo dhalo barid.

waa la naqliyay ✓

1

(Gadaala-ha)

2

1. Waayo danbe; ciribdanbeed; dib. (keli: gadaal).

3

2. Oogada qaarkeeda danbe siiba xubnaha laga dhalo oo laboodka iyo dheddigoodku isaga tagaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Gelliin-ka)

2

Dad wax isu qaba midkood oo ergo loogu tago, si heshiis loo helo; gargelyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Goor-ta)

2

Waqti gudihiisa wax dhacaan ama waxyaalo dhacay u dhexeeya, oo loo qaybsho mid jooga, mid tegey iyo mid soo socda (tagto, joogto, timaaddo); waqti; waa; had; kol; shin; wesin; samaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Haayir-ka)

2

1. Col weyn.

3

2. Meel laga tago oo aad looga fogaado; haajir; dalaw.

4

3. Libaax-badeedka waaweyn, siiba kuwa aad wax u laaya oo dadqaadka ah.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Taag-ga) a) Meel dhulkeedu sarreeyo; buur; kood. b) Cudur la is qaadsiiyo oo xubnuhu la togtogmaan; togtogan.

2

2. (Taag-ta) a) Xoog; itaal; tabar; awood, b) Karti; maaro.

waa la naqliyay ✓

1

taag¹: m.dh 1. Xoog; itaal. 2. Karti; maaro.

2

taag²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax meel joojin. 2. Wax kor u qaadid. 3. Wax qotomin. 4. Isku t.: qof ama wax lid noqosho. 5. Isku t.: wax dushooda ku joogsasho. 6. Isku t.: dhar qurxoon xirasho.

3

tąag: m.l (-gag, m.l) 1. Cudur sababa adkaanta addimaha. 2. la-mid: taago. Meel dhulkeedu sarreeyo; buur; kood.

waa la naqliyay ✓

1

taag¹: m.dh 1. Xoog; itaal. 2. Karti; maaro.

2

taag²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax meel joojin. 2. Wax kor u qaadid. 3. Wax qotomin. 4. Isku t.: qof ama wax lid noqosho. 5. Isku t.: wax dushooda ku joogsasho. 6. Isku t.: dhar qurxoon xirasho. m.f.dh, taagid.

3

tąag: m.l (-gag, m.l) 1. Cudur sababa adkaanta addimaha. 2. la-mid: taago. Meel dhulkeedu sarreeyo; buur; kood.

waa la naqliyay ✓

1

v. stand upright; raise, set up, erect

2

taag m. n. high ground, hill, mountain

3

taag m. n. contagious disease involving stiffening of the limbs

4

taag [feminine] n. strength, energy, ability, capability

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) uphill (ap-hiil)-, steep (istiip); hill (hiil); plateau (palaatoowf an upward slope ~ buur

2

taag -ay / tay: (v) 1. fix in an upright position; erect (irekt) ~ istaaji. 2. stretch (istareej)', extend (ikis-teend) Ex: gacmihiisii buu kala taagay; he stretched out his hands.

3

taag -ta: (n) ability (a-biliti); strength (istareen-gath); capacity (ka-paasiti); talent (taalant); skill (is-kil), competence, (kom-patansi) ~ tabar, karti

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gidaar iyo wixii la mid ah dhis.

2

taag: (fal) jooji, inuu kaa socdo u diid.

3

taag: (fal) wax la qaadi karo qaabkuu u yaalo ka bedel, sare u jooji. Tag ruumiga biyuhu ha ka gororaane. Dh: qotomi.

4

taag: (fal) is ~ joogso, fadhiga ka istaag ama socodka ka joogso. Fadhiga ayuu ka istaagaye kaxee odayga.

5

taag-ga: (magac, lab, keli) meel agagaarka u dhaw ka saraysa. Si uu geela u arko ayuu taag u baxay. Dh: tuur, kood.

6

taag-ta: (magac, dhedig, keli) tabarta ama xoogga wax lagu qabsado. Togba taagtii buu rogmadaa. Dh: itaal, awood, tamar, xoog, karti.

7

taag -ga: (magac, lab, keli) cudur la is qabadsiiyo oo xubnuhu la tigtigmaan. Dh: togtogan.

waa la naqliyay ✓

وة، هَصْبَة

waa la naqliyay ✓

1

(Ag-ta)

2

Meel ku dhow ama u dhow; aan ka fogeyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) Meel inta u dhow ama hareerka kaga xeeran.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) Meel inta u dhow ama hareerka kaga xeeran. Tusaale: Qalinka iyo buugga is agdhig.

waa la naqliyay ✓

f. n., loc. (adj.): nearness, proximity; near, close

waa la naqliyay ✓

-ta: (adv) [with possessive pronouns] near (niyar); close (kaloows). Ex: guriga agtiisa; near the house, agtayda keen; bring closer to me

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel qof ku dhow; meel aan qofka ka durugsanayn; aan ka fogayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: nearness, proximity; [atr.] near, close Used with possessive pronouns

2

lx: ag

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f-loc

5

xe: near the market

6

xv: suuqa agtiisa

7

key: ag

waa la naqliyay ✓

1

-ta

2

(naxwe) Labada qodob oo dhabta ah oo qodbaha kale ka farcamaan midkood (midka kale waa -ka); waxaa ka farcama -da iyo -sha. Waxaa qaata magacyada dheddig oo ku dhammaada B, F, G, N, R, S.

waa la naqliyay ✓

1

ta¹: mu.ti.dh kuwa, w Magacuyaal tilmaame oo dhaddig, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: “Ta timid waa Caasho”. la-mid: tan¹

2

ta²: (-ta) q.dh Qodob magaca dhaddig dib looga qodbo si looga dhigo wax cayiman. Xarafka “t” ee qodobkan wuxuu isu beddelaa “d” markuu raaco magacyada lab oo ku dhammaada d,c,x, h, y, iyo (') hamsa. Markii la raaciyana magac ku dhammaada xarafka “l” labadaa xaraf waxay isu beddelaan “sh”. Tusaale: “ul+ta-> usha, bad+ta> badda”.

waa la naqliyay ✓

1

ta¹: mu.ti.dh (kuwa, w) Magacuyaal tilmaame oo dhaddig, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: Ta timid waa Caasho. la-mid: tan.

2

ta²: (-ta) q.dh Qodob magaca dhaddig dib looga qodbo si looga dhigo wax cayiman. Xarafka 't' ee qodobkan wuxuu isu beddelaa 'd' markup raaco magacyada lab oo ku dhammaada d, c, x, h, y, iyo (') hamsa. Markii la raaciyana magac ku dhammaada xarafka 'l' labadaa xaraf waxay isu beddelaan 'sh'. Tusaale: ul+ta -> usha, bad+ta> badda.

waa la naqliyay ✓

(magac'uyaal) tilmaame oo dhedig oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Dh: tan. Wa: kuwa.

waa la naqliyay ✓

ta, adj. poss. - lahaan dhadig ah

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhul ballaaran oo meel la yaqaano ku fadhiyo. Tusaale: “Aagga Ceelbuur waxaa laga helaa dhagax jilicsan oo burjikooyinka laga qoro”.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhul ballaaran oo meel la yaqaano ku fadhiyo. Tusaale "Aagga Ceelbuur waxaa laga helaa dhagax jilicsan oo burjikooyinka laga qoro".

waa la naqliyay ✓

Range

waa la naqliyay ✓

m. n. surroundings, neighborhood, environs

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. area (ee-riya); a region. Ex: aagga beeraha; the farming area. Aagga Xamar; the Xamar area. 2. nearby araes ~ u dhaw.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dhul xadaysan oo dhinac marsan. Aaggaa hore ayuu roob jiraa. Dh: deegaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: surroundings, neighborhood, environs

2

lx: aag

3

pd: (-ga)

4

ps: n-m

5

key: aag

waa la naqliyay ✓

/baag/bags;(n) 1. boorso; shandad. e.g. He opened his bag and took out a black suit.(n) 2. bac. e.g. I bought two bags of candies.

waa la naqliyay ✓

/baag/ (n) tiif (boorsy), hashing, araar.

waa la naqliyay ✓

n., joonyad, -di; bag made of skins, hashin, -ti, jirab, -ki, oxli, -gi; bag of dates, min, -ki, goosarad, -di; half a bag of dates, min gohi; (purse) kiish, -ki; long bag used to go into the country, madad, -ki; (of cows, udder) candho, -adi.

waa la naqliyay ✓

1

(Cag-ta)

2

Lugta dadka iyo nafleyda kale qaarkeed, inta canqawga ka hoosaysa.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) 1. Canqawga inta ka hooseysa ee lugta dadka ama nafleyda qaarkeed. 2. (fk) C.ta/c.aha: imminka; hadda.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) 1. Canqawga inta ka hooseysa ee lugta dadka ama nafleyda qaarkeed. 2. (fk) C.ta/c.aha: imminka; hadda.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. foot; feet

2

cag [feminine] n. now, at present

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) foot (fuut) —caga cad: (adj) barefoot (beer-fuut)

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) magta dhiiga lagu baxsho, magac guud oo loo yaqaan geela lagu bixiyo dhagarka.

2

cag -ta: (magac, dhedig, keli) lugta qofka inteeda kabta lagu xidho ama inta canqawga ka hoosaysa.

waa la naqliyay ✓

قدم

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Cid dhibaato aysan filayn gaarsiin ama ka dhaadhicin wax aan jirin; dhagrid; khatalid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Cid dhibaato aysan filayn gaarsiin ama ka dhaadhicin wax aan jirin; dhagrid; khatalid. m.f.dh, dagid.

waa la naqliyay ✓

v. deceive, cheat; ambush

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) 1. cheat (jiit)-, deceive (di-ziiv) ~ khiyaan, hod. 2. come down to the ground ~ soo dag

waa la naqliyay ✓

(fal) isagoon iska kaa fileyn khayaamee. Dh: khatal; mardabay; khiyaamee; dhagar mar i dage ale ha dago.

waa la naqliyay ✓

1

de: deceive, cheat; ambush

2

lx: dag

3

pd: (dagay)

4

ps: v1=

5

syn: hod, khatal

6

key: dag

waa la naqliyay ✓

1

fag¹: m.dh.sh.r F. dheh: orod!

2

fag²: f.g1 (-gay, -gtay) Dhul si aan dheereyn u qodid.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r F. dheh: orod!

waa la naqliyay ✓

v. dig, dig up

waa la naqliyay ✓

/faag/ (n) 1. khaniis (n) 2. sigaar.

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (n) dig (dhig); unearth (aneerth); excavate (ekiska-vaayt) ~ qod, faag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) miiqmiiq u saarsaar oo rif. Dh: rif, fadhqi.

2

fag: (fal) si tamar la'aan ah dhulka u qod. Fag geedka hoostiisa oo biyo ku shub. Dh: faq, fadh, far. Li: aas.

3

fag: (fal) fag dheh oo orod isa sii daa!

waa la naqliyay ✓

1

de: dig, dig up

2

lx: fag

3

pd: (fagay)

4

ps: v1=

5

key: fag

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. (sh.r) cod lagu muujiyo jug xoog leh. 2. G. ah: qof mintid ah oo gacan'adag.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): wax

waa la naqliyay ✓

/gaag/ (n) 1. af-xir, gabal maro ah oo qof afka looga xiro, si uusan u hadlin 2. maad, xifaalo (v) 3. af-xirid, afka ka-gufayn.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) qof mintid ah oo gacan'adag.

2

gag: (ereycodeed) tusmeeya sanqadha uu sameeyo xadhig go'ay ama qof naxay.

waa la naqliyay ✓

1

de: wax

2

lx: gag

3

pd: (-ta)

4

ps: n2a-f-mass

5

key: gag

waa la naqliyay ✓

v.tr., af duub; gagging, n., af duub, -ki.

waa la naqliyay ✓

e.d Cod lagu isticmaalo in dameer socodsiiyo; yalla!

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Qof indho la' hoggaamin.

waa la naqliyay ✓

hąg: f.g1 (-gay, -gtay) Qof indho la' hoggaamin. m.f.dh, hagid.

waa la naqliyay ✓

v. guide a blind person, lead the blind

waa la naqliyay ✓

/haag/ (n) naag qumanyo ah.

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) show the way by leading, directing, or advising; guide (gaaydh)

waa la naqliyay ✓

1

(ereydhawaaq) lagu joojiyo dameeraha soconaya. Li: kir.

2

hag: (fal) qof indhala' usha u qabo oo horkac. Dh: hoggaami.

3

hag: (fal) cid meel aanay garanayn horsoco oo tus. Dadka dalxiiska ah hag. Dh: horsoco.

waa la naqliyay ✓

1

de: guide a blind person, lead the blind

2

lx: hag

3

pd: (hagay)

4

ps: v1=

5

key: hag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dameer, joogso oo istaag. Dameero jag waa u wada dhega taagaan. Dh: bes, joogso, istaag. Li: jac, kir, kac.

2

jag: (fal) qodax muddideed; qodaxi ha ku turuqdo. Dh: jurduq, juq, nab.

waa la naqliyay ✓

v. freeze; congeal

waa la naqliyay ✓

1

de: freeze; congeal

2

lx: kag

3

pd: (kagay)

4

ps: v1=

5

key: kag

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Tiro aan cayinnayn oo ka badan kun. 2. Tiro dhan boqol kun. 3. Kun malyuun; bilyan. 4. la-mid: laag².

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Tiro aan cayinnayn oo ka badan kun. 2. Tiro dhan boqol kun. 3. Kun malyuun; bilyan. 4. la-mid: laag.

waa la naqliyay ✓

Dibdhac

waa la naqliyay ✓

/laag/ (v) ka gaabin (aayar u socosho).

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) sakaarka ama bogga. Labajir waa lag iyo badhi. Dh: leg, sakaar.

2

lag -ga: (magac, lab, keli) tiro badan oo aan sheegeyn mid sugane, tilmaamaysa wixii kun ka badan. Kumanyaal lag wada duub cad buu keenay beerdhiga'e.

waa la naqliyay ✓

vi., (stay behind) dambee, raag.

waa la naqliyay ✓

1

(Mag-ta)

2

Qiimaha dhiigga; qofka gardarro lagu dilo, xoolaha laga bixiyo; diyo.

waa la naqliyay ✓