taago — Macnaha & Turjumaada

m.dh (-ooyin, m.l) Dhul yara sarreeya. la-mid: tąag (2).

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kor u muuji; kor u qaad.

2

taago-da: (magac, dhedig, keli) kor u muujiso; kor u qaadid.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) 1. Tabar yeelasho. 2. Qun yar socosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-saday, -satay) 1. Tabar yeelasho. 2. Qun yar socosho. m.f.dh, taagsasho.

waa la naqliyay ✓

inch. v. be invigorated, become strong, gain strength

waa la naqliyay ✓

1

(fal) awood jidheed yeelo. Taagso oo cunto fiican cun, wuu taagsaday oo gashi fiican buu helay: Dh: itaalso, xoogso.

2

taagso: (fal) dhaqaale fiican inaad hesho ku dedaal; shaqada labanlaab si hayntaadu u fiicnaato. Luula waa baayacmushtar oo way taagsatay.

3

taagso: (fal) wax jiifay ama dhulka yaalay, toosiso.

waa la naqliyay ✓

1

de: be invigorated, become strong, gain strength

2

initial: t

3

lx: taagso

4

nt: taagsad (ka) [vn-m], taagsasho (/da) [vn-f], taagsi (ga) [vn-m]

5

pd: (taagsaday)

6

ps: v3a=inch

7

key: taagso

waa la naqliyay ✓

f. n. number, plural, ate, car license; tag, label

waa la naqliyay ✓

-taargada: (n) license plate; numberplate (nam-bar-plaleeyt)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) lanbarka gaadiidka kaga yaalla xaga hore iyo halka danbe ee lagaga sooco kuwa kale.

waa la naqliyay ✓

1

de: number-plate, car license; tag, label Alt sp: taarga {It}

2

initial: t

3

lx: taargo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: taargo

waa la naqliyay ✓

1

1. (Taag-ga) a) Meel dhulkeedu sarreeyo; buur; kood. b) Cudur la is qaadsiiyo oo xubnuhu la togtogmaan; togtogan.

2

2. (Taag-ta) a) Xoog; itaal; tabar; awood, b) Karti; maaro.

waa la naqliyay ✓

1

taag¹: m.dh 1. Xoog; itaal. 2. Karti; maaro.

2

taag²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax meel joojin. 2. Wax kor u qaadid. 3. Wax qotomin. 4. Isku t.: qof ama wax lid noqosho. 5. Isku t.: wax dushooda ku joogsasho. 6. Isku t.: dhar qurxoon xirasho.

3

tąag: m.l (-gag, m.l) 1. Cudur sababa adkaanta addimaha. 2. la-mid: taago. Meel dhulkeedu sarreeyo; buur; kood.

waa la naqliyay ✓

1

taag¹: m.dh 1. Xoog; itaal. 2. Karti; maaro.

2

taag²: f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax meel joojin. 2. Wax kor u qaadid. 3. Wax qotomin. 4. Isku t.: qof ama wax lid noqosho. 5. Isku t.: wax dushooda ku joogsasho. 6. Isku t.: dhar qurxoon xirasho. m.f.dh, taagid.

3

tąag: m.l (-gag, m.l) 1. Cudur sababa adkaanta addimaha. 2. la-mid: taago. Meel dhulkeedu sarreeyo; buur; kood.

waa la naqliyay ✓

1

v. stand upright; raise, set up, erect

2

taag m. n. high ground, hill, mountain

3

taag m. n. contagious disease involving stiffening of the limbs

4

taag [feminine] n. strength, energy, ability, capability

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) uphill (ap-hiil)-, steep (istiip); hill (hiil); plateau (palaatoowf an upward slope ~ buur

2

taag -ay / tay: (v) 1. fix in an upright position; erect (irekt) ~ istaaji. 2. stretch (istareej)', extend (ikis-teend) Ex: gacmihiisii buu kala taagay; he stretched out his hands.

3

taag -ta: (n) ability (a-biliti); strength (istareen-gath); capacity (ka-paasiti); talent (taalant); skill (is-kil), competence, (kom-patansi) ~ tabar, karti

waa la naqliyay ✓

1

(fal) gidaar iyo wixii la mid ah dhis.

2

taag: (fal) jooji, inuu kaa socdo u diid.

3

taag: (fal) wax la qaadi karo qaabkuu u yaalo ka bedel, sare u jooji. Tag ruumiga biyuhu ha ka gororaane. Dh: qotomi.

4

taag: (fal) is ~ joogso, fadhiga ka istaag ama socodka ka joogso. Fadhiga ayuu ka istaagaye kaxee odayga.

5

taag-ga: (magac, lab, keli) meel agagaarka u dhaw ka saraysa. Si uu geela u arko ayuu taag u baxay. Dh: tuur, kood.

6

taag-ta: (magac, dhedig, keli) tabarta ama xoogga wax lagu qabsado. Togba taagtii buu rogmadaa. Dh: itaal, awood, tamar, xoog, karti.

7

taag -ga: (magac, lab, keli) cudur la is qabadsiiyo oo xubnuhu la tigtigmaan. Dh: togtogan.

waa la naqliyay ✓

وة، هَصْبَة

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg daagad.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Dibi jixinaya raaf dhul ku jiidid. 2. (f.g) Dhul hoos u qodid. 3. (f.mg) Ka f.: in yar ka fogaasho.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Dibi jixinaya raaf dhul ku jiidid. 2. (f.g) Dhul hoos u qodid. 3. (f.mg) Ka f.: in yar ka fogaasho. m.f.dh, faagasho.

waa la naqliyay ✓

v. dig; burrow for oneself (of animals)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cabsi darteed ama xishood, dib u guro; cid aad is hayseen dib uga bax.

2

faago: (fal) dibi, kan kale ka fogow oo jeenyaha dhulka ku qod, adiga oo dagaal isku diyaarinaya.

3

faago: (fal) halkaad taagantahay dib uga guro; dhowr tallaabo dib u durug. Dh: durug.

waa la naqliyay ✓

1

a: fago

2

de: dig; burrow for oneself (of animals)

3

lx: faago

4

pd: (faagtay)

5

ps: v3b=

6

key: faago

waa la naqliyay ✓

mąago: f.mg3 (-gtay, -gatay) Ka m.: wax cabsi darteed uga dheeraansho.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax ad fali lahayd ha ku sii socone ka joogso. Intad qalad gali lahayd waxaad ka shakido ka maago. Dh: hako, joogso. Li: wad, soco.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-btay, -batay) 1. Jir, derbi iyo wixi lamida aayar gacan u saarid. 2. Arrin iyo wixi lamida in yar ka sheegid.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-btay, -batay) 1. Jir, derbi iyo wixi lamida aayar gacan u saarid. 2. Arrin iyo wixi lamida in yar ka sheegid. m.f.dh, taabasho.

waa la naqliyay ✓

v. touch (upon); contact; regard, concern

waa la naqliyay ✓

-taabtay I taabatay: (v) touch (taj); touch with the hand or fingers; come in contact with

waa la naqliyay ✓

(fal) sacabka, farta ama meel kale dusha ka saar, si aad u dareento oo aad u garato. Taabo inanka yar madaxiisa xumad ayaa haysee.

waa la naqliyay ✓

1

de: touch (upon); contact; regard, concern

2

initial: t

3

lx: taabo

4

pd: (taabtay)

5

ps: v3b=tr

6

xe: He ran as fast as he could. [idiom]

7

xv: Far iyo suul isku taabtey.

8

key: taabo

waa la naqliyay ✓

1

(Taaka-da)

2

Suulka iyo fardhaxada gacanta oo fidsan, inta ay isu jiraan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Cabbiraadda suulka gacanta iyo fardhexaadda oo fidsan u dhexeysa. 2. Wax, wax kale lagu hakiyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Cabbiraadda suulka gacanta iyo fardhexaadda oo fidsan u dhexeysa. 2. Wax, wax kale lagu hakiyo.

waa la naqliyay ✓

f. n. hand-span measurement

waa la naqliyay ✓

taakada: (n) type of measurement; the full stretch of the hand from the thumb to the middle finger; span (ispaan); approximately nine inches (23 centimeters) ~ suulka iyo farta-dhexe inta u dhaxaysa

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, kali) suulka iyo fardhexada oo la kala bixiyo inta u dhaxaysa.

2

taako -da: (magac, dhedig, kali) wax kasta oo wixii wareegaya lagu joojiyo. Dh: gariirad.

waa la naqliyay ✓

1

de: hand-span measurement (based on the distance between the thumb and the tip of the outstretched middle finger)

2

initial: t

3

lx: taako

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: taako

waa la naqliyay ✓

m.dh Lacag sarif ah oo shan senti u dhiganta.

waa la naqliyay ✓

f. n. five cents, 'nickel'

waa la naqliyay ✓

-taanada: (n) Somali coin worth five cents; nickel (ni-kal)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) inta lacagta ugu yar. Dh: senti, qaddaadiic.

waa la naqliyay ✓

1

cf: lacag, shilin

2

de: five cents, 'nickel'

3

initial: t

4

lx: taano

5

pd: (/da)

6

ps: n6-f

7

key: taano

waa la naqliyay ✓

m.dh Tabar; awood.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-rtay, -ratay) 1. Rati raran oo taagan wax saarasho. 2. Qof kaalmayn.

waa la naqliyay ✓

1

v. hang something up for oneself; help out, do a favor for (which demands some service in return)

2

taaro v. hang something up for oneself

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax meel soo sudho oo ka soo laadlaadso. Taaro shandada dhulka ha dhigine.

2

taaro: (fal) abaal ama eed horummarso oo cid gaadhsii.

waa la naqliyay ✓

1

de: hang s.t. up for oneself; help out, do a favor for (which demands some service in return)

2

initial: t

3

lx: taaro

4

pd: (taartay)

5

ps: v3b=tr

6

key: taaro

waa la naqliyay ✓

1

(Taawa-da)

2

1. Malayn; filid; hindiso; yididdiilo.

3

2. (Taawa-ha) Weel burka lagu dubo; birlaxooxeed (ama daawo).

waa la naqliyay ✓

1

taawo¹: m.dh (-ooyin, m.l) 1. la-mid: daawe, daawo ¹, taawe. Weel bir ah oo wareegan siddana leh oo wax lagu dubo ama lagu shiilo. 2. Xayrta geela.

2

taawo²: m.f.dh la-mid: taawin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. la-mid: taawe. Weel bir ah oo wareegan siddana leh oo wax lagu dubo ama lagu shiilo. 2. Xayrta geela.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. griddle, frying pan

2

taawo [feminine] n. thought, plan, way of thinking

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) malayn wax soo socda; halka aad higsanayso filid. Dh: hindiso, yiddidiilo.

2

taawo -ha: (magac, lab, keli) bir laxooxeed, lagu dubo canjeelada. Taawohu waa bir balaadhan oo madow. Dh: daawe.

waa la naqliyay ✓

/taangow/ (n) 1. taango (muusig dabacsan) (v) 2. muusig dabacsan dheelid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Marka karoorka badarka la tumo ee maseggadu sabuulka ka baxdo dufalka soo hara.

waa la naqliyay ✓

m.dh Marka karoorka badarka la tumo ee maseggadu sabuulka ka baxdo dufalka soo hara.

waa la naqliyay ✓

1

(Cirbadhiibsi-ga)

2

Faraha lugaha oo la isku taago, inta cirbaha kor loo qaado; cirbataag.

waa la naqliyay ✓

1

(Dakhal-ka)

2

Tiir dheer oo qori ah ama bir ah oo doonyaha iyo maraakiibta dhexdooda laga taago oo faarmaanka iyo shiraaca celiya.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaafasha-da)

2

1. (xoolo) habka neefka godlan oo la lisa hayaa isu taago oo lugaha u kala durkiyo; faarumaysasho.

3

2. Taagnaan ama socod gaar ah oo digtoonaani ku jirto, oo wax la qaban doono ama dhici doona la isu golaadiyo oo loo darbado.

waa la naqliyay ✓

1

(Gooja-da)

2

(geel, kd.) dabada oo kor loo taago: waxay calaamo u tahay inuu rimman yahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Haaneed-ka)

2

1. Dhinaca geela la iska taago kolka la lisa hayo.

3

2. Sida la isu taago kolkaas.

4

3. Hab wanaagsan; habsami; qurux.

waa la naqliyay ✓

1

(Qaadasha-da)

2

1. Wax inta gacanta loo soo taago, oo lagu qabto lala tago, si meel kale loo geysto ama wax loogu qabsado ama cid kale loo siiyo; hantiyid.

3

2. Hadal talo ah ama waano yeelid, maqlid, oggolaansho.

4

3. (dhib, kd.) Dul u yeelasho, u sabrid.

waa la naqliyay ✓

1

(Raka-da)

2

1. Dhis loo sameeyey in korkiisa laysku taago ama lagu fariisto ama lagu nasto.

3

2. Dhis qoryo ah, oo dadka meelaha kore dhisayaa isku taagaan.

4

3. Kaabad; raar; sallo.

5

4. Cagasaar kasta.

6

5. Meel ciriiri ah; dhudhub.

waa la naqliyay ✓

1

(Salaan-ta)

2

1. Nabad iyo wax la mid ah oo afka layska yiraahdo ama gacanta oo laysa saaro ama laysu taago; nabdaadi; gacanqaad.

3

2. Wejiga bartankiisa.

waa la naqliyay ✓

1

(Saloolasha-da)

2

1. Badar salool ka dhigasho.

3

2. (nafleyda daaqda qaarkeed) inta labada lugood keliya la isku taago, labada jeenina, laamaha sare lagu qabsado, is dheerayn, si meel kore loo gaaro oo wax looga daaqo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Tiir dheer oo qori ah ama bir ah oo doonyaha iyo maraakiibta dhexdooda laga taago oo farnaanka iyo shiraaca celiya. 2. Qar hoos u dheer.

waa la naqliyay ✓

m.l Kor u taaggidda wadaan biyeysan si xoog iyo xeelad leh kor loogu taago.

waa la naqliyay ✓

1

hanqaltaag¹: m.l 1. Si wax fog loo arko hanqalka oo kor loo taago. 2. Wax aan helitaankoodu sahlanayn oo la higsado.

2

hanqaltaag²: f.mg1 (-gay, -gtay) U h.: Wax aan helitaankoodu sahlanayn higsasho.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) Go'aan cad oo uu qof iska taago arrin adag. la-mid: mowqif.

waa la naqliyay ✓

1

qataar¹: m.l (-rro, m.dh) 1. Qori yar oo albaabka hoos looga xiro; handaraab. 2. Bir xoog leh oo qoryaha iyo dhagxaantaba lagu jajebiyo. 3. Q. ah: baabuur aad u duugoobay oo kala daadsan laakiin socda. 4. Nooc sixirka ka mid ah oo inta geed musmaar lagu taago isla markiiba qofka la sixraayo xanuunsada.

2

qataar²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Qori adag albaab hoos uga xirid. 2. Qof sixrid, iyadoo geed musmaar loogu taagayo.

waa la naqliyay ✓

1

salaan¹: m.dh 1. Ereyo laysu jeediyo ama gacanta oo si gaar ah laysugu taago marka laysu yimaad ama la kala tegayo, iyadoo laysu muujinayo kalgacal. 2. Bartanka wejiga fardaha, lo'da iyo wixi lamida.

2

salaan²: f.g1 (-aamay, -aantay; -aami) Cid salaan u jeedin.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhismo meel laga taago oo lagu xusuusanayo qofdhintay oo qabrigiisu meel kale ku yaal.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) 1. Tiir dheer oo qori ah ama bir ah oo doonyaha iyo maraakiibta dhexdooda laga taago oo farnaanka iyo shiraaca celiya. 2. Qar hoos u dheer.

waa la naqliyay ✓

1

hanqaltaag¹: m.l 1. Si wax fog loo arko hanqalka oo kor loo taago. 2. Wax aan helitaankoodu sahlanayn oo la higsado.

2

hanqaltaag²: f.mg1 (-gay, -gtay) U h.: Wax aan helitaankoodu sahlanayn higsasho. m.f.dh, hanqaltaagid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo, m.dh) Go'aan cad oo uu qof iska taago arrin adag. la-mid: mowqif.

waa la naqliyay ✓

v. stand still, be erect, remain standing up

waa la naqliyay ✓

1

de: stand still, be erect, remain standing up

2

initial: t

3

lx: taagnow

4

pd: (taagnaaday)

5

ps: v3a=intr

6

key: taagnow

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: tannaagood.

waa la naqliyay ✓

f. n. shouting, calling out

waa la naqliyay ✓

1

de: shouting, calling out

2

initial: t

3

lx: tayaago

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

see: tannaago

7

key: tayaago

waa la naqliyay ✓

1

(Cagaga-da)

2

Cudur afka ku dhaca.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nabarro salka carrabka ee dadka iyo geela ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nabarro salka carrabka ee dadka iyo geela ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

f. n. sore in the mouth (on the back of the tongue)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cudur afka ku dhaca. Cagago ayaa ilmahan ku dhacday.

waa la naqliyay ✓

1

de: sore in the mouth (on the back of the tongue)

2

lx: cagago

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: cagago

waa la naqliyay ✓

1

(Daanga-da)

2

Galley la saloolay: salool; qaloon.

waa la naqliyay ✓

m.dh Galley ama messeggo la saloolay.

waa la naqliyay ✓

m.dh Galley ama messeggo la saloolay.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] popped grain (such as corn, wheat, lentils)

waa la naqliyay ✓

-daangada: (n) popcorn (paap-koorn) ~ salool, qaloon

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) galley la saloolay. Daango iyo bigays baan ku cuwaaftay.

waa la naqliyay ✓

1

cf: qaloon, salool

2

de: popped grain (such as corn, wheat, lentils)

3

lx: daango

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

key: daango

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Lago

waa la naqliyay ✓

name-f silvery; rich

waa la naqliyay ✓

1

de: Lago

2

lx: Lacago

3

ps: name-f

4

key: Lacago

waa la naqliyay ✓

1

da: (magac, dhedig, keli) midho macaan oo buruq jilicsan oo udgoon leh khudrada karin la'aanta lagu cunana ka mid ah oo qeedka cambaha la yidhaa uu bixiyo. Nin maango cabbaa mabsuud noqoy. Dh: cambo-laf, maangoo.

2

maango -da: (magac, dhedig, keli) geed weyn oo hadh macaan leh oo bixiya midhaha maangada. Dh: cambe-laf.

waa la naqliyay ✓

Sorgham

waa la naqliyay ✓

(Masago) All. Som. Sorghum bicolor (L) Moench. Gramineae.

waa la naqliyay ✓