taagnaan — Macnaha & Turjumaada

1

(Taagnaan-ta)

2

Wax taagan ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg taagan. la-mid: taag-naansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] standing, being upright, erect ~ raised

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) the act of tanding ~ taagnaansho

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax taagan ahaan.

2

taagnaan-ta: (magac, dhedig, keli) dherernaanta, joogitaanka mudo la sare joogo. Dh: dherernaanta, dhidbanaan, turuqnaan, lignaanta, quturnaanta.

waa la naqliyay ✓

1

de: standing, being upright, erect ~ raised

2

initial: t

3

lx: taagnaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n0-f-abs

6

key: taagnaan

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg taaran. la-mid: taarnaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel sare lagu laalay ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg istaagan. la-mid: istaagnaansho.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Baar-ka) a) Geedka madixiisa kore oo laamuhu ka baxaan. b) (geel) Timaha kuruska korkiisa ka baxa. c)* Meel lagu iibsho waxyaalaha la cabbo, badanaa taagnaan baa wax lagu cabbaa.

2

2. (Baar-ta) Geed jaadad badan ah oo dhulka kulul ka baxa: wuxuu leeyahay dhex dheer oo aan lamo lahayn, madaxana wuxuu ku lee yahay caleemo aad u waaweyn oo dheerdheer.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhakoolid-da)

2

Meel cidla' ah, iska taagnaan ama ka dhisnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhererid-da)

2

1. Aad u sugid; raagsasho; daahsasho.

3

2. Taagnaan; likaysnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Dusid-da)

2

Meel daloosha dhex marid; meel kor ka awdan oo aan taagnaan lagu mari karin, ka bixid.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaafasha-da)

2

1. (xoolo) habka neefka godlan oo la lisa hayaa isu taago oo lugaha u kala durkiyo; faarumaysasho.

3

2. Taagnaan ama socod gaar ah oo digtoonaani ku jirto, oo wax la qaban doono ama dhici doona la isu golaadiyo oo loo darbado.

waa la naqliyay ✓

1

(Goror-ka)

2

1. Dhiig yar oo sanka ka yimaada.

3

2. Taagnaan badan ama dhaqdhaqaaq la'aan, dhiiggu meel oogada kamid ah ku soo ururo.

4

3. Wax shubma oo yar oo weel salki ama meel kale ka yimaada, ka soo daata.

waa la naqliyay ✓

1

(Gororid-da)

2

1. (Wax shubma) sida gororka u daadasho, u dindimid.

3

2. Sanka dhiig ka immaansho.

4

3. Taagnaan badan ama dhaqdhaqaaq la'aan darteed, dhiiggu meel oogada kamid ah ku soo ururid.

waa la naqliyay ✓

1

(Hogasha-da)

2

(xoolo, kd.) meel in door ah istubid, istaagid; taagnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Likaysnaan-ta)

2

Sida likaha kor u taagnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Qandoodid-da)

2

Si qandood ah, meel ugu sugnaan, u taagnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Qotomid-da)

2

Qoton u taagnaan, u dhignaan; lig ahaan; likaysnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Qoton-ka)

2

Joog; dherer; taagnaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Sarajoog-ga)

2

Taagnaan; sarakac.

waa la naqliyay ✓

1

(Shirib-ka)

2

Cayaar raggu lee yahay oo la tumo iyadoo warmo iyo gaashaammo la qurxiyey la sito; waxay ka mid tahay cayaaraha shirarka waaweyn oo taagnaan iyo socodba waa lagu tumaa.

waa la naqliyay ✓

1

(Yoxoob-ka)

2

1. Fadhi ama taagnaan iyadoo oogada la goda hayo.

3

2. Lo'da, kd. kolka inta roob qabto ay docda roobku ka yimid maahee docda kale wada aaddo, iyadoo is wada qooxaysa.

4

3. Fadhi yuurur ah.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-beeyay, -baysay) 1. Ka d.: wax, wax kale gadaashooda socosho ama taagnaan. 2. Ka d.: cid xushmadeyn.

waa la naqliyay ✓

1

dhakool¹: m.l 1. Qof, wax meel cidla' ah taagan ama ka dhisan. 2. la-mid: dhakoolid.

2

dhakool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Qof, meel cidla' ah iska taagnaansho ama ka dhisnaansho.

waa la naqliyay ✓

1

dherer¹: m.l 1. Salka iyo baarku inta ay isu jiraan, joog. 2. Wax dacalka uu ka bilowdo iyo ku dhammaado inta ay isu jiraan. 3. Fogaan.

2

dherer²: f.g/mg1 (ray, -rtay) 1. (f.g) Aad u sugid; raagsasho; dhaahsasho. 2. (f.mg) Taagnaan; likaysnaan.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax meel ku sugan la joogid si looga warqabo. 2. Hawl iyo wixi lamida iska dul taagnaan iyadoo aan wax laga qabaneyn. 3. Cid dhaqdhaqaaqeed ilaalin.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-qay, -qday) Dan la'aan meel muddo u taagnaan (cid).

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: ammaagnaan.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Qof tabar yar ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-rnaa, -rnayd) Qof tabar yar ahaansho. m.f.dh, taagdarnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] weak, powerless

waa la naqliyay ✓

taagdarnaa taag-darnayd: (adj) weak (wiik); feeble (fiibal); impotent (im-po-tent); incapable (in-keeypabal) ~ tabardaran

waa la naqliyay ✓

1

de: weak, powerless

2

initial: t

3

lx: taagdaran

4

pd: (taagdarnaa)

5

ps: adj-der

6

key: taagdaran

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) sare u qaaditaanka, madaxa dhaafinta, muujin. Taagitaanka taabuloogu waa igu culays.

2

taagitaan-ka: (magac, lab, keli) taagitaankiisa dhisitaanka. Dh: taagis.

3

taagitaan -ka: (magac, lab, keli) qotominta shay qaabkuu yahay laga bedelo oo sare loo joojiyo. Taagitaanka dhirta dedeji. Dh: dhererin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Aagaan-ka) Furka aagaamaha iyo haamaha lagu daboolo.

2

2. (Aagaan-ta) Haan yar.

waa la naqliyay ✓

1

aagaan¹: m.l (-nno, m.l/dh) Weel yar oo wax lagu shuban karo oo haamaha lagu aabburo.

2

aagaan²: m.dh (-aamo, m.l) Haan yar oo biyaha ama caanaha lagu shubto.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-aamo, m.l) Haan yar oo biyaha ama caanaha lagu shubto.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. lid ~ cover of a container (large ~ small)

2

aagaan [feminine] n. small milk jar ~ storage container

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. lid or cover used by the nomadic society ~ haruub. 2. small milk container

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dabool la saaro haamaha iyo dhiilaha. Dh: fur, aabudh, murke.

2

aagaan -ka: (magac, lab, keli) xab weyn oo ilmaha dhalanaya ku duuban. Dh: dahaadh..

3

aagaan -ta: (magac, dhedig, keli) haan yar oo ah weel dhaqameed biyaha ama caano lagu shubto. Dh: gurungur, dhoon, marke, araari.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof afka uu ku hadlo balaaqo aan u lahayn. Dh: afgarooc Li: aftahan.

waa la naqliyay ✓

1

1. La taagey; la joojiyey.

2

2. Aan fadhiyin, soconaynna; joog cagaha dhulka ugu haya.

3

3. Soo baxsan; likaysan; liqdaaran.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax la togay ahaansho. 2. Wax ama qof aan socon ahansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) 1. Wax la togay ahaansho. 2. Wax ama qof aan socon ahansho. m.f.dh, taagnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] erect, fixed, standing, upright; halted; stable, permanent

waa la naqliyay ✓

-taagnaa / taagnayd: (adj) standing (istaandhing); vertical (veer-tikaal); erect (irekt); remaining upright

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax qaab dhereran leh. Nin taagan ayaan soo dhaafay. Dh: turqan, dhereran, dhidban, quturan, ligan.

2

taagan: (tilmaame) likaysan; kacsan; liqdaarsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: erect, fixed, standing, upright; halted; stable, permanent

2

initial: t

3

lx: taagan

4

pd: (taagnaa)

5

ps: adj-der

6

key: taagan

waa la naqliyay ✓

1

(Aasnaan-ta)

2

Wax la xabaalay ahaan; xabaalnaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aasan². la-mid: aasnaansho.

waa la naqliyay ✓

vl. n., [abstract] state of being buried

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) a condition or state of being buried

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) xabaalnida uu qof ama shey ku qarsoomo god loo diyaariyay ama meel qodan.

waa la naqliyay ✓

1

a: aasnaansho

2

de: state of being buried

3

lx: aasnaan

4

pd: (-ta)

5

ps: vn0-f-abs

6

key: aasnaan

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xero ood yar oo khafiif ah leh oo xoolo lagu xareeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dagnaan-ta)

2

Ahaanta la yahay wax dagan ama wax la yeeli karo.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg dagan². la-mid: dagnaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] defenselessness

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) being a defenseless

waa la naqliyay ✓

1

Disattesa; trascuratezza

2

Carelessness

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) dayacnaan, warmaqabto cadowgaagu kaa helo. Garbadiiri reer dagan ma waydo. Dh: dayacnaan.

2

dagnaan-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo iyo wax la mid ah, dayacnaaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: defenselessness

2

lx: dagnaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n2-f-abs

5

key: dagnaan

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax fadhan ama la fadhay ahaan. Dh: fadhni.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg hagan. la-mid: hagnaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qof la hagay ahaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax meel kore saaran ahaan. Raanaan baan ku ogaa kubbaddee yaa soo dejiyey. Dh: laallaan.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) tamarin waa ama awoodi waa. Dh: caalwaa, awoodiwaa.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg taban. la-mid: tabnaansho.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax taban ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Taxnaan-ta)

2

Wax taxan ama la taxay ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg taxan². la-mid: taxnaansho, tixnaan, tixnaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n. state of being threaded on a string; being arranged ~ aligned

waa la naqliyay ✓

1

de: state of being threaded on a string; being arranged ~ aligned

2

initial: t

3

lx: taxnaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n-f

6

key: taxnaan

waa la naqliyay ✓

1

(Tognaan-ta)

2

Wax togan ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg togan². la-mid: tognaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] state of being stretched ~ spread out; tension; inflexibility

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax togan ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

a: tognaansho (/ha) [vn6-m-st]

2

de: state of being stretched ~ spread out; tension; inflexibility

3

initial: t

4

lx: tognaan

5

pd: (-ta)

6

ps: n0-f-abs

7

key: tognaan

waa la naqliyay ✓

-ka: ((magac, lab, keli) qof jooga meel aanu cid ka garanayn. Waagaan ayaan ahay oo ma kala garanayayo meesha. Dh: marti, qarriib. Li: mudane.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) go'aan dacwadeed oon xeer iyo qodobbo qaanuun la raacine dan iyo maslaxo kolkaa joogta la eego inta dacwadda daraf ka ahina oggolaato; arrin gudashadeeda aan xeer la raacin ee dan guud iyo ilaalinta maslaxada uun la eegay oo la isku tanaasulo. Gar xeer ku hagaagi weyday xaagaan baa lagu dayaa. Dh: xal, xeerjajab.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg xagan². la-mid: xagnaansho.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) wax la xagay oo gunta fujiskii laga xaquuqay ahaan.

2

xagnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax ciddi iyo wixii la mid ah lagu xagtay oo la xarruuftay ahaan. Dh: xarruufnaan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) mid falan ahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg baahan. la-mid: baahnaansho.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qabitaanka baahida ama haqab.

waa la naqliyay ✓

1

(Daabnaan-ta)

2

Daab ku waxaysnaan; daab lahaan.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg daaban. la-mid: daabnaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n. state of having a handle

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) daab ku jiritaan. Masaarta daabnaan baan ku soo iibsaday.

waa la naqliyay ✓

1

de: state of having a handle

2

lx: daabnaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n2-f

5

key: daabnaan

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] state of being spilled

waa la naqliyay ✓

1

a: daadsanaan

2

de: state of being spilled

3

lx: daadnaan

4

pd: (-ta)

5

ps: n2-f-abs

6

key: daadnaan

waa la naqliyay ✓

1

(Daahnaan-ta)

2

Daah lahaan.

waa la naqliyay ✓

dąahnaan: m.f.dh eeg dąahan. la-mid: dąahnaansho.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] state of being curtained ~ screened; not knowing, being in the dark

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) ahaansha wax aan muuqan ahaan. Daahnaan arrin kuma hagaago. Dh: qarsoonaan, dahsoonaan.

2

daahnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax daah ku xiranyahay ahaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: state of being curtained ~ screened; [fig.] not knowing, being in the dark

2

lx: daahnaan

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f-abs

5

key: daahnaan

waa la naqliyay ✓

1

(Daarnaan-ta)

2

Wax daaran ahaan.

waa la naqliyay ✓