suuryaan

dhuuryaan¹: m.l Jaad duqsi ka mid ah oo waaweyn.

dhuuryaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Ku dh.: cid ku fawfawlayn ama ku nuunaasid (cayayaanka duula sida diqsiga iyo wixi lamida).

m.f.dh eeg shuuran. la-mid: shuurnaansho.

-ka: (magac, lab, keli) hurdo dheer, suulitaan.

f. n., [abstract] stoutness, obesity, fatness

de: stoutness, obesity, fatness Alt sp: buurraan

lx: buuraan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

syn: cayillaan, shishlaan

key: buuraan

(Curyaan-ka)

Qof lugaha wax ka gaareen oo aan fadhiga ka kici karin.

curyaan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Qof labada lugood beelay. 2. Hawl socon waayday.

curyaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Qof labada lugood beelid.

curyaan¹: m.l (-nno, m.dh) 1. Qof labada lugood beelay. 2. Hawl socon waayday.

curyaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Qof labada lugood beelid. m.f.dh, curyaamid.

m. n. cripple, handicapped person

curyaan [inchoative] v. become crippled

-ka: (n) physically disabled person or one unable to use a limb or limbs; handicap (heendhikaap)

(fal) curyaan noqo; naafo noqo; xanniban.

curyaan -ka: (magac, lab, keli) qof labada lugood beelay oo aan kici karin. Ma ogtahay curyaankaba, cago looma waayine, caynkaa waxa loo yidhi, kuwa cararayee ladan, inay ku cibro qaataan.

m.f.dh eeg suran. la-mid: surnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel wax la sudhay ahaan. Surnaanta alaabada qaaligaa ee aad meelhaa surtaa waa halis. Dh: laalaadsanaan.

m.f.dh eeg suryee.

-ta: (magac, dhedig, keli) surin u samayn.

(Suubaan-ka)

Dhagaxa kuwiisa sulubka ah.

suubaan¹: m.l (-nno, m.dh) Dhagax sulub ah oo aan xanaf lahayn.

suubaan²: m.dh 1. Dhul bannaan oo ciid guduudan oo carro san ah leh oo caws ka baxo. 2. Nooc qorratada ka mid ah oo ku nool dhulalka cadduunka ah. 3. Miraha goosayga iyo wixi lamida oo bisil marka ay wax yar dharaan.

m. n. polished ~ smooth stone

(tilmaame) sibiil ah oo karkar iyo kurtimo midna lahayn. Masku dub suubaan ah buu leeyahay.

suubaan -ka: (magac, lab, keli) dhagaxa kuwiisa sulubka ah.

suubaan -ta: (magac, dhedig, keli) ciid jilicsan oo casuus ah, aan dibir ahayn.

cf: sulub

de: polished ~ smooth stone

initial: s

lx: suubaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: suubaan

(n) Sudan; Khartoum is the capital and the largest city ~ Soodaan

(Suugaan-ta)

1. Wax kasta oo la qoro ama lagu hadlo oo ulajeeddadooda loo jeelo ama loo bogo ama si kale loo jeclaysto ama saamays weyn oo la dareemo leh; murti; xigmad.

2. Hadal xallad ama quluud ama xudduud la xiiseeyo leh.

3. Hadal sarbeeb hoose ama xifaalo qarsoon leh.

4. Laamaha cilmiga mid ka mid ah, waxyaalaha laga qoray ama laga yiri.

5. Naq: doog; cosob; magool; (ama soogaan).

m.dh 1. Hadal tix ama tiraab ah oo murti hugan. 2. Laan aqoonta ka mid ah oo la barto; adab. 3. Naq; doog; cosob. la-mid: soogaan.

m.dh 1. Hadal tix ama tiraab ah oo murti hugan. 2. Laan aqoonta ka mid ah oo la barto; adab. 3. Naq; doog; cosob. la-mid: soogaan.

f. n. literature, poetry

-ta: (n) literature (liti-rijor); creative writing; poem (pooym); poetry (powa-tiri) poetic composition

Letteratura

Literature

-ta: (magac, dhedig, keli) laamaha culuunta mid ka mid ah oo ku salaysan qoraal ama hadal ulajeeddo iyo fikrad leh dareenka aadamba na xiise iyo baraarug ku sameeya oo xadanteeya. Suugaantu, waxay u kala baxdaa tix sida: gabayga, heesta, geeraarka, guuxa iyo wixii la mid ah iyo tiraab sida riwaayadda iyo sheekada.

suugaan -ta: (magac, dhedig, keli) hadal sarbeeb hoose ama xifaalo qarsoon leh.

suugaan -ta: (magacwadareed) hadal xallad ama quluud ama falsmi iyo xuduud la xiiseeyo leh, sida: gabayga, heesta, geeraarka, guuxa, iyo wixii la mid ah

suugaan -ta: (magac, dhedig, keli) laamaha cilmiga mid ka mid ah, waxyaalaha laga qoray ama laga yidhi.

suugaan -ta: (magac, dhedig, keli) cawska roobaystay oo qoyay geedaha ugu horreeya ee ka soo baxa. Dh: naq, doog, cosob, magool, soogaan.

suugaan-ta: (magac, dhedig, keli) wax kasta oo la qoro ama lagu hadlo oo ulajeeddadooda loo jeelo ama loo bogo ama si kale loo jeclaysto ama xiise ay naftu dareento leh. Dh: murti, xikmad.

suugaan -ta: (magac, dhedig, keli) layrta qabow ee ka danbaysa roobka da'a: yalanyalxo.

suugaan -ta: (magac, dhedig, keli) budada hadhuudhka.

de: literature, poetry

initial: s

lx: suugaan

pd: (-ta)

ps: n-f

key: suugaan

أدب

suuraaf¹: m.l 1. Isla-wareeg. 2. S. ah: qof socod badan oo dan la'aana samayn.

suuraaf²: m.dh 1. S. ah: gabar inan ah oo gurigooda uga tagtay sabab la'aan; islawareegto. 2. S. ah: neef ugub ah oo lumid badan.

-ka: (magac, lab, keli) socdaalka uu nooluhu sabadkiisii ka maqnaado ama ka fogaado.

suuraaf -ta: (magac, dhedig, keli) gabadha aan gurigooda seexan ee wareegaysata; islawareeg, haweeney danteeda moog oo is ka wareegta. Ereyada saluuggoo dhan kuma lihid Sahraay meella, suuraafta magan baa leh, inta sharafta saydhaa leh, waxba aan sugayn baa leh.

m.f.dh eeg suuree.

-ta: (magac, dhedig, keli) suurad ka bixid; tilmaamid.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax hurdo dheer ku jira ahaansho.

(tilmaame) hurda oo xisku maqan yahay. Odaygii waa suursan yahay ilaa intii xummaddu ka jabtay. Dh: aroorsan, muquursan.

(Uuryaal-ka)

1. Aan dibadyaal ama ifyaal ahayn; maskaxda iyo maanka lagu garan karo: aan la taaban karin; dahsoon; (magac uuryaal ah, sida: male, run, boqortooyo).

2. Gurguurato.

m.l (-llo, m.dh) 1. Xanuunka ay ummushu dareento marka ilmasidaheedu isku soo uruurayo. 2. (-llo, m.dh) Uurjiif. 3. Wax indhuhu aanay qaban karin.

m.l (-llo, m.dh) 1. Xanuunka ay ummushu dareento marka ilmasidaheedu isku soo uruurayo. 2. (-llo, m.dh) Uurjiif. 3. Wax indhuhu aanay qaban karin.

-ka: (magac, lab, keli) wax aan debedyaal ama ifyaal ahayn; wax maskaxda iyo maanka lagu garan karo.

uuryaal -ka: (magac, lab, keli) magacyada intooda indhuhu aanay qaban karin, sida: male, run, iyo wixii la mid ah.

uuryaal -ka: (magac, lab, keli) eeg gurguurato.

de: post-partem pains, pain felt after delivery

initial: u

lx: uuryaal

pd: (-ka)

ps: n2-m-cmp

syn: cillan, gurguurto, qarsoon

key: uuryaal

(fal) u kuur gal oo hoos xog u raadi. Soo xuuraan magaalada waxa ka jira. Dh: dhegadhegee, indha'indhee.

xuuraan: (fal) jahawareer oo is daba wareeg.

xuuraan-ka: (magac, lab, keli) wardoon meelahaa laga dhegadhegeeyo. Dadbaa xuuraanka magaalada ka hela. Dh: warraadin.

xuuraan -ka: (magac, lab, keli) buuq iyo iska dabawareeg aan nidaamsanayn. Saaka meeshi xuuraan baa galay oo fasalladii lama furin. Dh: buuq, jahawareer.

(Buurnaan-ta)

Buuran ahaan; cayillaan; shishlaan; weynaan.

m.f.dh eeg buuran. la-mid: buurnaansho, buurni.

f. n., [abstract] stoutness, obesity, fatness

-ta: (n) obesity (oo-bii-siti); fatness (faatnes) ~ buurni, buurnaasho

-ta: (magac, dhedig, keli) wax buuran oon weyd ahayn ahaan; hilib badan lahaan. Buurnaanta isboori ayaa lagula dagaallamaa. Dh: buurri.

de: stoutness, obesity, fatness

lx: buurnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: buurnaan

m.f.dh eeg cuuran². la-mid: cuurnaansho.

-ka: (n) 1. procurer (poro-kiyuurar); pander (paandher); pimp (pimp) ~ fataal. 2. spy (ispaay)

m.f.dh eeg suuqan². la-mid: suuqnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) ka lajiidnaan oo dhuubnaan, aad u dheeraan oo dhuubnaan. Xanuunka ayaa ugu wacan suuqnaanta. Dh: miiqnaan.

tuurnaan: m.f.dh eeg tuuran. la-mid: tuurnaansho.

tųurnaan: m.f.dh eeg tųuran¹. la-mid: tuulnaan, tuulnaansho, tųurnaansho.

(Tuuryayn-ta)

Tuuryo is dabajoog ah la dhicid.

m.f.dh eeg tuuryee. la-mid: tuuryo.

-ta: (magac, dhedig, keli) tuuryo isdabajjoog ah la dhicid. Dh: tuuryays.

m.l (-nno, m.dh) 1. Qof sigaarka aad u cabba. 2. Qof tubaakada cuniddeeda badsada.

m.l (-nno, m.dh) 1. Qof sigaarka aad u cabba. 2. Qof tubaakada cuniddeeda badsada.

m. n. tobacco-user, smoker, person who chews tobacco

de: tobacco-user, smoker, person who chews tobacco

lx: buuriyahan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: buuriyahan

m.f.dh eeg suursan. la-mid: suursanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) suursan ahaan, maqnaan hurdo awgeed. Sii cuntada marka suursanaantu ka ba'do oo dareenku soo noqdo. Dh: aroorsanaan.

m.f.dh eeg abuuran². la-mid: abuurnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid jira oo abuuran ahaan. Dh: abuurni..

(Asturnaan-ta)

Wax asturan ahaan.

m.f.dh eeg asturan². la-mid: asturnaansho.

f. n. preservation; act of covering

-ta: (n) protection (pro tek shen); the condition of being covered or protected

-ta: (magac, dhedig, keli) qarsoonaan oo daboolnaan.

asturnaan -ta: (magac, dhedig, keli) ceeb iyo xil, mid la gutay ahaan.

de: preservation; act of covering

lx: asturnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f

key: asturnaan

-ka: (magac, lab, keli) buuridda wax. Buuritaan u sooh dawliska.

(Buuryaqab-ka)

Buuryo ku taal; aan la gudin.

buuryaqab¹: m.l (buuryaqab/-byo, m.dh) Qof aan gudnayn. la-mid: beejaqab.

buuryaqab²: m.dh (-bo, m.l) Gabar aan gudnayn.

m.l (buuryaqab/-byo, m.dh) Qof aan gudnayn. la-mid: beejaqab.

m. n., [compound] uncircumcised male

-ka: (n) not circumcised male

-ka: (magac, lab, keli) baarada weli laga goyn, weli la gudin. Waan ogahayinaad buuryoqab tahoo, weli biri ku taabane. Dh: beejaqab, baaraqab.

de: uncircumcised male

lx: buuryaqab

pd: (-ka)

ps: n2a-m-cmp

key: buuryaqab

-ka: (magac, lab, keli) eeg fuurid.

-ka: (magac, lab, keli) huuridda lafteeda.

(Kuukiyaan-ka)

Bocoosha badda qaarkeed midabyo badan; (ama kuuki).

m.l la-mid: kuuki.

-ka: (magac, lab, keli) bocolsha badda qaarkeed oo midabo leh. Dh: kuuki.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qayuurnaan.

m. n. pimp

de: pimp

lx: ruufiyaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

syn: fataal {C & S}

key: ruufiyaan

m.f.dh eeg sukulan. la-mid: shukulnaan, shukulnaansho, sukulnaansho.

name: Solomon

name-m peace; Solomon, prophet in the holy Qur'an

de: Solomon

initial: s

lx: Suleymaan

ps: name-m

key: Suleymaan

m.l Bariis karsan oo dhir midabbo leh lagu daray.

m. n. rice preparation

-ka: (magac, lab, keli) bariis iskudhexkaris ah oo aad loo macaanshey.

de: rice preparation

initial: s

lx: surbiyaan

pd: (-ka)

ps: n-m

key: surbiyaan

f.mg4 (-snaa, -snayd) Xarig, wax suryo loo yeelay ahaansho.

(tilmaame) wax la suryeeyey ah.

(tilmaame) sanuunadaysan; suugo leh.

f.mg4 (-snaa, -snayd) Cunto wax suugo loo yeelay ahaansho.

f.mg4 (-snaa, -snayd) Cunto wax suugo loo yeelay ahaansho. m.f.dh, suugeysnaan.