Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Sool-ka)

2

Dhul oommane ah.

waa la naqliyay ✓

m.l Hawd oommane ah.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Sol [region of eastern Somalia.]

waa la naqliyay ✓

m. n. waterless country, arid land, desert

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) dhul oomane ah.

2

sool-sha: (magac, dhedig, keli) buuraha yar. Dh: gunbur

waa la naqliyay ✓

1

asool¹: m.l 1. la-mid: oslid. Baahida neef ida ah oo dheddig u qabo kudmo. 2. A. ah: neef dheddig oo ida ah oo kudmo u baahan.

2

asool²: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Neef dheddig oo ida ah kudmo u baahasho. la-mid: osol².

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oolay, -ooshay) Neef dheddig oo ida ah kudmo u baahasho. m.f.dh asoolid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) lax, sumal ku tallaaba u baaho. Laxdaasi way asoolaysaa.

2

asool-ka: (magac, lab, keli) sida laxdu dabada ay u Jusho si ay muujiso marka wanka ay doonayso inuu tallaabo. Laxdu way muujisay asoolkeeda.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oolay, -ooshay) Faanid (cid).

waa la naqliyay ✓

v. boast, brag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) faan; is'ammaan; tookh; dhood.

2

shool -ka: (magac, lab, keli) cid kale, u faanid.

waa la naqliyay ✓

1

de: boast, brag

2

initial: s

3

lx: shool

4

pd: (shoolay)

5

ps: v1=intr

6

key: shool

waa la naqliyay ✓

(Solol) S, NFD Calyptrotheca somalensis Gilg. Portulacaceae.

waa la naqliyay ✓

/spuul/ (bre) reel (ame); (n) garangar yar oo wax lugu duubo (sida tan kaawada korontada, ama dunta lugu galoolo).

waa la naqliyay ✓

1

(n) feces; human waste excreted from the anus.

2

saxaro

waa la naqliyay ✓

/stuul/ (n) 1. ganbar (kursi aan dhabar lugu tiirsado lahayn) 2. saxaro (xaar).

waa la naqliyay ✓

Saxaro

waa la naqliyay ✓

n., barjin, -ki, gambadh, -ki, kabadh, -ki.

waa la naqliyay ✓

1

(Soolana-ha)

2

1. Qof aan dadka dheehin oo keli ahaanta jecel; goonijoog.

3

2. Shaah sonkortu ku yar tahay caanuhuna ku badan yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab ..., m.l) (cilmiga naflayda) Sooloji ahaan lakabka ugu sareeya ee unugyada jidhka xayawaanka.

waa la naqliyay ✓

1

liif¹: m.l 1. la-mid: lųuf. 2. Xashiish jilicsan oo ka hara alwaaxda la qoro. 3. Dhagax xalleefsan oo lagu luufo. 4. Qaynbaar. 5. Sooloji ahaan, dhisme timaha oo kale ah oo dheer, sida tifafka yar yar ee baalasha shimbiraha.

2

liif²: f.mg1 (-fay, -ftay) 1. Liif ciyaarid. 2. Caatoobid. la-mid: luuf.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (baayoloji) Meerta nooleed noole, taas oo taranku uu dhaco si talantaalli ah fac walba isaga oo marna u dhaca taran jinsi ah, marka kalena taran jinsilaawe ah. Tusaale: “Soolantaraata”. 2. (baayoloji) Ka dhicidda ay ka dhacayaan meerta nololeedka noole dhexdiisa laba ama in ka badan oo qaabab gooni ah, kuwaas oo ku kala duwan muuqaalka, sabada iyo habka taranka.

waa la naqliyay ✓

1

xoon¹: m.l 1. Laxle. 2. Koox.

2

xoon²: m.l.u (cilmiga naflayda) Sooloji ahaan, koox xayawaanka ka mid ah oo iskusinji ah oo meel ku wada nool, noloshooduna iskuxidhantahay. Qaarkood sida shacaabiga iyo isboonjiga waxay iskaga dhegsanyihiin dusha, una shaqeeyaan sidii xayawaan keliya. Kuwu kalena, sida xoon cayayaanka dusha iskagama dhegsana, waxaanay leeyihiin ururro bulsho oo heer sare ah oo xubnahoodu shaqooyin kala duwan qabtaan.

3

xoon³: f.mg1 (-oomay, -oontay; -oomi) Wadajir, wax ama meel isugu soo ururid, isu soo tuurid; shamuumid; heemasho.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab ..., m.l) (cilmiga naflayda) Sooloji ahaan lakabka ugu sareeya ee unugyada jidhka xayawaanka.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. la-mid: lųuf. 2. Xashiish jilicsan oo ka hara alwaaxda la qoro. 3. Dhagax xalleefsan oo lagu luufo. 4. Qaynbaar. 5. Sooloji ahaan, dhisme timaha oo kale ah oo dheer, sida tifafka yar yar ee baalasha shimbiraha.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (baay.) Meerta nooleed noole, taas oo taranku uu dhaco si talantaalli ah fac walba isaga oo marna u dhaca taran jinsi ah, marka kalena taran jinsilaawe ah. Tusaale: 'Soolantaraata'. 2. (baay.) Ka dhicidda ay ka dhacayaan meerta nololeedka noole dhexdiisa laba ama in ka badan oo qaabab gooni ah, kuwaas oo ku kala duwan muuqaalka, sabada iyo habka taranka.

waa la naqliyay ✓

1

xoon¹: m.l 1. Laxle. 2. Koox.

2

xoon²: m.l.u (cilmiga naflayda) Sooloji ahaan, koox xayawaanka ka mid ah oo iskusinji ah oo meel ku wada nool, noloshooduna iskuxidhantahay. Qaarkood sida shacaabiga iyo isboonjiga waxay iskaga dhegsanyihiin dusha, una shaqeeyaan sidii xayawaan keliya. Kuwu kalena, sida xoon cayayaanka dusha iskagama dhegsana, waxaanay leeyihiin ururro bulsho oo heer sare ah oo xubnahoodu shaqooyin kala duwan qabtaan.

3

xoon³: f.mg1 (-oomay, -oontay; -oomi) Wadajir, wax ama meel isugu soo ururid, isu soo tuurid; shamuumid; heemasho. m.f.l, xoomid.

waa la naqliyay ✓

/soolt/ (n) 1. cusbo (milix).

waa la naqliyay ✓

/soolt-selar/saltshaker;(n) weel-yar oo cusbada lugu shubto sida dhalada cusbada.

waa la naqliyay ✓

/soolt-wootar/ (adj) biyo cusbaysan (biyo milix leh, sida kuwa badda).

waa la naqliyay ✓

/soolti/ (adj) cusbaysan (milix leh).

waa la naqliyay ✓

/samar soolt/ (n)(v) qaalmarogad (qaalma-rogasho).

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) soldier (sooljar); police (poliis)

waa la naqliyay ✓

(n) sole (sool); the underside of the foot

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. male soldier (sool-jar) 2. policeman (poliis-man) ~ askari

waa la naqliyay ✓

-cusbada: (n) salt (soolt) ~ milix

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. sour (saawar) taste; salty taste ~ mayac. Ex: caano dhanaan ah: sour milk. 2. (adj) salty (soolti); something containing, or seasoned with salt. 3. tasting like lemons

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adv.) cash down; on the spot; cash on delivery, C.O.D

2

farasaar -ay / tay: (v) make an assault upon: attack (a taakf, assault (a soolt)

waa la naqliyay ✓

1

ool¹: m.l/dh Degaan; reer meel wada yaal.

2

ool²: f.mg1 (-lay, -ooshay) 1. la-mid: aal 2. Socod, geeddi iyo wixi lamida ka baaqasho. 2. Ka o.: wax helitaankooda ka quusasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-lay, -ooshay) 1. la-mid: aal. 2. Socod, geeddi iyo wixi lamida ka baaqasho. 3. Ka o.: wax helitaankooda ka quusasho. m.f.dh, oolid.

waa la naqliyay ✓

1

v., neg., simple past tense: there was none (in a place)

2

ool imperative v., sg. be (in a place)

waa la naqliyay ✓

-ay / ooshay: (v) there is; it is ~ yaal. Ex: buuggii guria ma ool; the book was not at the house

waa la naqliyay ✓

1

(fal) degganow oo safar ka baaqo. Maanta ool berri ayaad tegiye. Dh: negow.

2

ool: (fal) wax meel dhaqdhaqaaq la'aan yaal ahaw.

3

ool -sha: (magac, dhedig, keli) reero meel wada yaal. Dh: degmo; degaan.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (solay, soshay) 1. Hilib iyadoo aan weel iyo biyo la isticmaalin dab ku bislayn. 2. Biyo ku harraad-belid. la-mid: sal³.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-olay, -oshay) 1. Hilib iyadoo aan weel iyo biyo la isticmaalin dab ku bislayn. 2. Biyo ku harraad-belid. m.f.dh, solid. la-mid: sal.

waa la naqliyay ✓

v. grill, toast, roast

waa la naqliyay ✓

-ay / soshay: (v) roast (roost); broil (barooyl); grill (giriil); charcoal grill, barbecue ~ dub

waa la naqliyay ✓

(fal) 'hilib, iyo wixii la mid ah' holaca dabka ku bislay, ku dub. Sol hilibka sakaarada.

waa la naqliyay ✓

sol, n.m. - ciid

waa la naqliyay ✓

1

de: grill, toast, roast

2

initial: s

3

lx: sol

4

pd: (solay)

5

ps: v1=tr

6

key: sol

waa la naqliyay ✓

Erey tixaha hadalka ulajeeddooyin kala duwduwan u yeela (sida: soo soco; dayuurad soo raac; sida xaalkaagu yahay soo sheeg, ...) wuxuu ka soo horjeedaa sii.

waa la naqliyay ✓

1

soo¹: fk.we la-mid: sow.

2

soo²: qr. fk 1. Qurub tilmaamaya in falku uu u jeedo dhinaca hadlaha ama yeelaha. Tusaale: “Soo gal! Hoosta u soo deg! Ii soo sheeg!”. 2. Qurub tilmaamaya in falku uu keenayo sii aadid iyo soo noqosho. Tusaale: “Cali soo eeg! Hilib baan soo iibsanayaa”.

waa la naqliyay ✓

qr.fk 1. Qurub tilmaamaya in falku uu u jeedo dhinaca hadlaha ama yeelaha. Tusaale: Soo gal! Hoosta u soo deg! Ii soo sheeg! 2. Qurub tilmaamaya in falku uu keenayo sii aadid iyo soo noqosho. Tusaale: Cali soo eeg Hilib baan soo iibsanayaa.

waa la naqliyay ✓

deictic, preposition: this way, here, back, hither, in this direction

waa la naqliyay ✓

ici (exprime le rapprochement).

waa la naqliyay ✓

(preposition) in this direction or toward this direction. Ex: soo gal; come in

waa la naqliyay ✓

1

falkaabee la raaciyo falalka imaatinka tusinaya sida: 'Soo soco.' 'Dayuuradda soo raac.' 'Soo bood!' Li: sii.

2

soo: (ereydhawaaq) la adeegsado marka adhiga la hakinayo.

waa la naqliyay ✓

1

de: this way, here, back, hither, in this direction

2

initial: s

3

lx: soo

4

nt: indicates movement towards the speaker or return after an action is performed; often no English equivalent; Opp: sii

5

ps: deic-prep

6

key: soo

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [Pl. boolal / boolasha] bolt (boolt); screw (iskuruu) (bool-screw)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bir adag oo maraaro leh. daaddada ama raaska gala ee ku dhexwareega ee tanbuurka ama hogoska shaaggu ku jiro gaariga ku haya. Laba bool baa ka baxay gaariga.

waa la naqliyay ✓

/kuul/ (adj) 1. qaboow-yar (adj) 2. deggan (xasillan).

waa la naqliyay ✓

1

a., qabow.

2

cool, v.tr., (make cool) qabowji; v.i., (grow cool) qabow; v.r., qaboojiso.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dool-ka) Doolaalo ku yimid, dal kale ka yimid; doolaal.

2

2. (Doo-sha) a) Barida dadka labadeeda qaybood middood. b) Doon yar oo webiyada lagaga tallaabo.

waa la naqliyay ✓

1

dool¹: m.l (-lal, ml.) Qof dilaa ah, tuug khatar ah, bahal halis ah iyo wixi lamida oo meel aan laga aqoon yimid.

2

dool²: m.dh (-llo, ml.) 1. Labada qaybood ee barida dadka ama idaha middood. 2. Doon yar oo webiyada looga tallaabo.

3

dool³: f.mg1 (-oolay, -ooshay) Qof, bahal iyo wixi lamida meel aan laga aqoon aadid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, ml.) Qof dilaa ah, tuug khatar ah, bahal halis ah iyo wixi lamida oo meel aan laga aqoon yimid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. buttock ~ buttocks

2

dool [feminine] n. pontoon; small barge; ferry-boat

3

dool m. n. distant destination; stray animal; stranger, foreigner, migrant

4

dool v. go off to a distant ~ far away place

waa la naqliyay ✓

name-m distant destination; strayer; stranger, foreigner, migrant

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. migrant (maay-grant); wanderer; runaway. 2. dool - doosha: (n) rump (ramp); buttocks (ba tekis); posterior (paas-tiiri-yar) ~ bari

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) noole degaankiisii meel ka dheer tegey; noole u hayaamay meel aanu horey u degi jirin. Libaax dool ah baa deegaanka soo galay.

2

dool-sha: (magac, dhedig, keli) badhida dadka labada qaybood ee ay ka kooban tahay middood.

waa la naqliyay ✓

1

1. Toos; horay.

2

2. (Fool-ka) a) Ilkaha kuwa ugu soo horreeya oo dhoollaha u dhexeeya midkood. b) Weji.

3

3. (Foo-sha) Xanuunka dhalidda.

waa la naqliyay ✓

1

fool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Weji. 2. Afarta ilig ee dhoollaha u dhexeeya midkood. 3. Jiko. 4. Toos; horay.

2

fool²: m.dh Dareen xanuun leh oo dheddigga qabta marka ay umulayaan.

3

fool³: m.dh (daawo) Qabashooyin isku xig xiga oo dhallaan iyo mandheer uga soo baxaan ilma-sidaha naag xaamilad ah.

4

fool⁴: f.mg1 (-oolay, -ooshay) 1. Ka f.: dhibaato iyo wixi lamida ka gudbid. 2. Ka f.: karti dheeraad ah cid kaga rayn.

waa la naqliyay ✓

1

fool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Weji. 2. Afarta ilig ee dhoollaha u dhexeeya midkood. 3. Jiko. 4. Toos; horay.

2

fool²: m.dh Dareen xanuun leh oo dheddigga qabta marka ay umulayaan.

3

fool³: m.dh (daaw.) Qabashooyin isku xig xiga oo dhallaan iyo mandheer uga soo baxaan ilma-sidaha naag xaamilad ah.

waa la naqliyay ✓

Bearing

waa la naqliyay ✓

1

m. n., loc. front, in front; forward

2

fool m. n. face; brow, forehead; front tooth, incisor

3

fool m. n. fault

4

fool [feminine] n., [collective] labor pains, birth pangs, severe pain

waa la naqliyay ✓

/fuul/ (n) 1. nacas, doqon (v) 2. khatalid, khiyaamayn. e.g. You can't fool me. (v) 3. dheel-dheelid, kaftamid. e.g. He was just fooling.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) 1. forehead (foor-heedh); face (feeys). 2. incisor (insaayser); front tooth for cutting or gnawing (biting)

2

fool -foosha: (n) labor (leybar) or labour; delivery, contractions (kon trak shinis); parturition (paar tuyuu rishin); childbirth. Ex: waxay foolanaysay tobban saac; > she was in labor for ten hours

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ka ~» ka gudub oo u dhabar'adayg.

2

fool -ka: (magac, lab, keli) labada ilig ee hore midkood. Far keli ahi fool ma dhaqdo. Wa: foolal.

3

fool -ka: (magac, lab, keli) madaxa qofka, inta hore ee ay indha iyo dheguhu ku yaalliin. Subaxa kolkaan soo kaco waan fool dhaqdaa. Dh: waji, weji.

4

fool -ka: (magac, lab, keli) meel hortaada ah.

5

fool-sha: (magac, dhedig, keli) xanuun qabta marka dhediggu dhalayaan. Hadday fooli timaaddo gudo qarsiimo hadhay.

waa la naqliyay ✓

وَجْهُ

waa la naqliyay ✓

n., foolish, a., nin waalan, waasha, waalwaalan, doqon, -ki, nacas, -ki, miyir la’.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Gool-ka) a) Neef xoolo ah oo lab oo cayiley ama la cayiliyey, b) Waraaqaha doonyaha iyo maraakiibta iyo dayuuraduhu ay sitaan oo lagu qoro magacooda iyo meeshay ka yimaadeen, iyo waxa ay sidaan, kd. c)* (kubbadda cagta) kolka la dhaliyo oo kubbaddu yoolka gasho; yool; duq.

2

2. (Goo-sha) a) Neef xoolo ah oo dheddig oo aad u shilis. b) Libaaxa, tan dheddig; baranbarqo.

waa la naqliyay ✓

1

gool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Ciyaarta godadowga afar xabbadood oo isku god ku jira. 2. Awr buuran. 3. Waraaqaha maraakiibta iyo dayaaradaha ay u adeegsadaan safarradooda.

2

gool³: m.dh (-lo, m.l) 1. Libaax dheddig. 2. Neef dheddig oo buuran. 3. Neef dheddig oo rimay la'aan ku weynaaday.

3

gǫol: m.l (-lal, m.l) Ciyaaraha kubbadda dhibcaha lagu tartamayo oo middood la helo.

waa la naqliyay ✓

1

gool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Ciyaarta godadowga afar xabbadood oo isku god ku jira. 2. Awr buuran. 3. Waraaqaha maraakiibta iyo dayaaradaha ay u adeegsadaan safarradooda.

2

gool²: m.dh (-lo, m.l) 1. Libaax dheddig. 2. Neef dheddig oo buuran. 3. Neef dheddig oo rimay la'aan ku weynaaday.

3

gǫol: m.l (-lal, m.l) Ciyaaraha kubbadda dhibcaha lagu tartamayo oo middood la helo.

waa la naqliyay ✓

Loop

waa la naqliyay ✓

goal

waa la naqliyay ✓

1

f. n. fat female camel ~ cow (etc.); she-lion, lioness

2

gool m. n. fattened male camel, fat livestock ~ animal

3

gool m. n. goal post (in football); point, score {sports}

4

gool m. n. log, logbook

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. [sports]: the finish ling of a race: goal post (gool powst) ~ yool. 2. gool -ka / goosha: (n) fat animal, good for selling or slaughtering. 3. gool -goosha (n) lioness; a female lion

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) awr weyn oo inta badan aan la rarin oo geela ku jira.

2

gool -ka: (magac, lab, keli) labada birood ee garoonka kubbadda cagta labada dhinac kaga samaysan ee qolaba mid ku dhaliso midkood.

3

gool-sha: (magac, dhedig, keli) libaaxa tiisa dhedig xoog ahaana ka yar kan lab.

waa la naqliyay ✓

Nooc ka tirsan soofeyaasha looxa oo leh bog duuban iyo mid fidsan.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-olay, -oshay) 1. Wax xoqid. 2. Timo, dhogor iyo wixi lamida hoobin. 3. Wax dub ka qaadid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-olay, -oshay) 1. Wax xoqid. 2. Timo, dhogor iyo wixi lamida hoobin. 3. Wax dub ka qaadid. m.f.dh, hoolid.

waa la naqliyay ✓

v. shear ~ shave poorly, cut hair badly; scrape

waa la naqliyay ✓

1

(fal) timo iyo wixii la mid ah, si aan habaysnayn, u xiir.

2

hool: (fal) wax qolof saran tahay, diirka ka fiiq ama ka qaad.

waa la naqliyay ✓

1

de: shear ~ shave poorly, cut hair badly; scrape

2

lx: hool

3

pd: (hoolay)

4

ps: v1=

5

key: hool

waa la naqliyay ✓

1

(Koo-sha)

2

Ammaan; faan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Ammaan; faan.

waa la naqliyay ✓

f. n. praise

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) ammaan iyo faan.

waa la naqliyay ✓

1

de: praise

2

lx: kool

3

pd: (/sha)

4

ps: n-f

5

key: kool

waa la naqliyay ✓

1

(Lool-ka)

2

1. Dhigaha aqalka reer-miyiga jaad kamid ah.

3

2. Dhagax gaar ah oo mindiyaha iyo wixii la mid ah lagu afeeyo; lisin.

4

3. (cayaar) laal.

waa la naqliyay ✓

1

lool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Jaad ka mid ah dhigaha aqalada miyiga lagu dhiso. 2. Dhagax mindiyaha iyo wixi lamida lagu afeeyo. 3. Xarriiq dhulka gudub u gooysa oo la siman dhulbaraha. 4. la-mid: laal¹.

2

lool²: m.l (-lal, m.l) (juqraafi) Xarriiq dhigeed ama barka goobooyinka waaweyn midkood, goobooyinkaas oo mara cirifyada, badhahana xaglo quman u gooya; xarriiqaasi ma ahin goobo buuxda maxaa yeelay waxaa jira faraq 80 oo dhig ah iyo waqti 12 sacadood ah oo u dhexeeya labada badh ee goobooyinka waaweyn ee mara cirifyada.

3

lool³: f.mg1 (-oolay, -ooshay) 1. Awr si aan toos ahayn awr kale mici ugu dhufasho. 2. Laal ciyaarid.

waa la naqliyay ✓