Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

-ta: (magac, dhedig, keli) geed laamo dhuudhuuban oo ulo fiican laga goosto.

2

sigib -ta: (magac, dhedig, keli) jactadka iyo qalqallooca maro iyo wax lamid ah ka muuqda.

waa la naqliyay ✓

1

(Siib-ka)

2

(caw, kd.) in isku xiran ama isa suran oo kol la soo siibo; cuntub: xirmo.

waa la naqliyay ✓

1

siib¹: m.l (siibab, m.l) Laba barshin oo caw ah.

2

siib²: f.g1 (-bay, -btay) Qodax, musbaar, xidid iyo wixi lamida oo meel ku jirey ka soo saarid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-bay, -btay) Qodax, musbaar, xidid iyo wixi lamida oo meel ku jirey ka soo saarid. m.f.dh, siibid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. bundle of palm fronds ~ leaves

2

siib v. pull up ~ out, remove, extract

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) pluck (palaak); pull out; rip out. Ex: ubaxa soo siib; pluck the flower

waa la naqliyay ✓

1

(fal) shey waxyaalo kale ku dhexjira, adiga oo aan kala furfurin, in ka soo saar.

2

siib -ka: (magac, lab, keli) ladhka marada iyo silisildda ilkaha leh ah ee surwaalka lagu sameeyo.

waa la naqliyay ✓

1

(Sidib-ta)

2

Meel ama wax sinsiman oo lagu sidban karo.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Meel siman oo lagu simbiriirixan karo.

waa la naqliyay ✓

f. n. slippery ground ~ rock

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel ama wax sinsiman oo lagu sidban karo, sinbiriirixan karo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: sallax

2

de: slippery ground ~ rock

3

initial: s

4

lx: sidib

5

pd: (-ta)

6

ps: n-f

7

key: sidib

waa la naqliyay ✓

1

(Sigid-da)

2

1. Wax halis ah ama waxyeello leh, cid wax yar u marid, u jirsasho.

3

2. Meel ama wax la tooganayo, meel u dhow ku dhufasho, ag marin, ku dhufan gaarid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg sig.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dirqi ku baxid.

2

sigid-da: (magac, dhedig, keli) meel ama wax la tooganayo, meel u dhow ku dhufasho; ag marin. Dh: sigis.

3

sigid-da: (magac, dhedig, keli) wax halis ah ama waxyeello leh, cid wax yar u jinsiin.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ilbidhiqsi, ilgibidhsi; sikin.

waa la naqliyay ✓

m.l (sigisyo, m.dh) Maro si gaar ah loo tolay oo cagaha la gashado intaan kabaha la illan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-syo, m.dh) Maro si gaar ah loo tolay oo cagaha la gashado intaan kabaha la illan.

waa la naqliyay ✓

m. n. stocking, pair of socks

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [plural sigsaan -ta] sock (sook) ~ sharaabaad -see [eeg] sigsaan

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel wax lala shiishaayo meel u dhow ku dhufad ama ag marin.

waa la naqliyay ✓

1

de: stocking, pair of socks

2

initial: s

3

lx: sigis

4

pd: (-ka Pl: sigsaan (ta))

5

ps: n2a-m, n8-m

6

syn: iskaalso, sharabaad {N}

7

key: sigis

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax siman oo aan garjajoof lahayn. Dh: sibiil, siliib.

2

silib -ka: (magac, lab, keli) dhagax dusha sare ka siman; sallax.

waa la naqliyay ✓

m.dh (sisibo, m.l) Meel siman oo lagu simbiriirixan karo.

waa la naqliyay ✓

Slip-off stope

waa la naqliyay ✓

f. n. slippery place

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel daadmareen. ah oo dhagax ah.

waa la naqliyay ✓

1

de: slippery place

2

initial: s

3

lx: sisib

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: sisib

waa la naqliyay ✓

Sigibtir

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) ciyaar loo tumo qofka saarku hayo oo jiib iyo jabaq habdhac qurxoon leh oo raggu ciyaaro geeraar iyo midho qurxoonna hay ku sigibtiraan kolkolla habluhu sacabka u giijiyaan. Waa ciyaar qadiimi ah oo caan ku ah gobollada Waqooyi Galbeed, Galgaduud, Togdheer, Awdal iyo meelo kale. Qalabka lagu tumo ama loo qaato waxaa ka mid ah durbaan yar iyo ul yar oo lagu tumo iyo jeedal lagu dheelo. Ninka baarcaddaha loo tumaa wuxu yidhaa: kolka la isoo galgalaayo wilaalbaa i garab jooga golxad bay igu hayaan.

2

baarcadde -ha: (magac, lab, keli) ninka hoobalka ah laftiisa. Baayir waa baarcadde ciyaar badan.

3

baarcadde -ha: (magac, lab, keli) geed nagaadheed baxsha ubax cad oo qurux badan.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) si qallafsan oo isku jactadsan ka dhigid. Li: sigibtirid.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meel hoos u qodan ama daloosha. Soomaalaay dareenlay, boholaha duleeliyo, deylaanta loo qoday, dusha maro ka saaraay. Dh: dalool.

2

duleel -ka: (magac, lab, keli) wax isku sigib tiran meel yar oo furan oo ka bannaan. Duleelka dhegta waxa la geliyaa hilqad. Dh: dalool.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si aan weecweecad lahayn oo sigib tiran, wax u goo. Dh: gamuun.

2

gamuum-ka: (magac, lab, keli) goynta aan weecweecadka lahayn ee shey mar keliya si siman loo gooyo.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) mid si aan weecweecad lahayn oo sigib tiran u go'an.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si aan weecweecad lahayn oo sigib tiran u goyn oo u jarid. Dh: goyn.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) si aan lahayn weecweecad lahayn oo sigib tiran u go'naan. Dh: gamuunnaan.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, dhedig, keli) si aan weecweecad lahayn oo sigib tiran u go'naan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) si aan weecweecad lahayn oo sigib tiran, wax u goo. Dh: gamuum.

2

gamuun -ka: (magac, lab, keli) leebka qaansada laga rido oo toosan. Gamuunkaan cirka u riday. halkuu dhigan gafuurkiisa.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) maro iyo wax la mid ah oo inta la fidiyay la sigibtiray.

2

gig: (ereycodeed) tusmeeya sanqadha ay sameeyaan labo wax oo ad'adag oo isku dhaca ama la isku dhuftay.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax daboolan oo afka ka aabudhan; wax korka laga saarsaaray. Dh: higaagan, aabudhan.

2

hilan: (tilmaame) isku nidaamsan oo isku sigib tiran. Xaabo hilan si dhib yar baa loo xambaaraa.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) walax ka samaysan bir oo dhuxul ama koronto lagu kululeeyo loona adeegsado in dharka lagu sigibtiro oo jactadka ama coodhcoodhka lagaga tiro. Dh: feero, kaabiyad.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) sigibtirka dharka oo loo adeegsado kaawiyad.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) culayka si ad u garato miisaan saar oo culaykiisa eeg. Dh: qiyaas.

2

miisaan-ka: (magac, lab, keli) culayska uu shay leeyahay. Joonyadda miisaankeedu waa 50 kiloo. Dh: culays, culaab.

3

miisaan -ka: (magac, lab, keli) wax wax lagu qiyaaso oo culayska walxaha lagu garto.

4

miisaan-ka: (magac, lab, keli) bir culus oo xagga sare miiq dheer oo la qabto ku leh oo toonaanta iyo sigibtirka dhismaha gidaarrada loo isticmaalo oo ka mid ah qalabka wastaadyada.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) balaayo dhib iyo hoog horseedda. Masiibo llaahoow naga hay. muskullux-a: (magac, lab, keli) kor aan uskag iyo wax kale midna lagu arag oo sigib iyo nadiifnimo isku darsaday. Dh: nadiif.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) qallooc iyo soo godnaan. Sigibtir marbuuca oo nadooca ka bi'i.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) muuqaal tuuroruuro leh oo foolxun; muuqaal aan isku sigibtirnayn. Wejiga qarbaboosh ayuu ku leeyahay oo waa laga naxaa. Dh: qarjaajoof.

waa la naqliyay ✓

-ka (magac, lab, keli) kalajeex dhulka, dushiisa ku dhaca kolka uu sigibtirmo ama uu curjismo.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) simid oo maro la tolayo haylaaqyada dhuudhdhuuban ka jeexjeexid oo serjigooda isku sigibtirid; riiris ku samayn.

2

riirid -da: (magac, dhedig, keli) naaxid oo wax shilis noqosho. Riirid buu ratigani la socon la yahay. Dh: cayilid, naaxid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: shacab.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] people; public

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: people; public

3

initial: s

4

lx: shicib

5

pd: (-ka)

6

ps: n2a-m-col

7

see: shacab

8

key: shicib

waa la naqliyay ✓

1

(Shigid-da)

2

Hadalka ama ereyga si dhib leh ugu tiraabid, ugu dhawaaqid, afka uga soo saarid (iyadoo badanaa ereyga qaarkiisa hore lagu noqnoqdo, sida ma-ma-ma-magaalo, wa-wa-walaal).

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg shig.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) iin hadalka gasha oo qofku ereyada si dhib leh ugu dhawaaqo, afka na uga soo saaro isagoo badanaa ereyga qaarkiisa hore ku noqnoqonaya, sida: 'ma… ma… magaalo'; 'la… la… lacag'; iyo wax la mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-byo, m.dh) Qof xun oo nasiib daran.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof dhib badan shiqiblow

waa la naqliyay ✓

1

(Shirib-ka)

2

Cayaar raggu lee yahay oo la tumo iyadoo warmo iyo gaashaammo la qurxiyey la sito; waxay ka mid tahay cayaaraha shirarka waaweyn oo taagnaan iyo socodba waa lagu tumaa.

waa la naqliyay ✓

1

shirib¹: m.l Cayaar raggu dheelo iyadoo warmo iyo gaashaamo la qurxiyey la sito oo taagnaan iyo socodba lagu tumo.

2

shirib²: f.mg1 (-rbay, -ribtay; -rbi) Shirib cayaarid.

waa la naqliyay ✓

1

shirib¹: m.l Cayaar raggu dheelo iyadoo warmo iyo gaashaamo la qurxiyey la sito oo taagnaan iyo socodba lagu tumo.

2

shirib²: f.mg1 (-rbay, -ribtay; -rbi) Shirib cayaarid. m.f.dh, shirbid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. improvised song and dance, performed by men

2

shirib v. perform the men's improvised song and dance

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) ciyaar raggu dheelo oo la tumo iyadoo warmo iyo gaashaammo la qurxiyey la sito; waxay ka mid tahay ciyaaraha shirarka waaweyn oo taagnaan iyo socodba, waa lagu tumaa.

2

shirib -ta: (magac, dhedig, keli) qoryaha lagu dhiso dirgadaha ee luumaha geedaha ah.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh la-mid: sabiib.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) miraha canabka oo la galajyay, sabiib.

waa la naqliyay ✓

m.dh Ku dhawaanshaha nafley halis kaabiga u gaadho.

waa la naqliyay ✓

m.dh Ku dhawaanshaha nafley halis kaabiga u gaadho.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (sisibtay, sisibatay) Sisib ku kufid.

waa la naqliyay ✓

v. slip, slide

waa la naqliyay ✓

(fal) sidii wax shalwanaya hoos u sinbiriirixoo. Dh: sidbo, sulxo.

waa la naqliyay ✓

1

bw: sidbo

2

de: slip, slide

3

initial: s

4

lx: sisibo

5

nt: sisibasho (/da) [vn-f]

6

pd: (sisibtay)

7

ps: v3b=intr

8

key: sisibo

waa la naqliyay ✓

Tension

waa la naqliyay ✓

(fal) ul iyo wax la mid ah, qallooca ka bi'i. Sigibtir usha. Dh: toosi, qummi.

waa la naqliyay ✓

1

(Iib-ka)

2

Ganacsi; geddis; rogrog.

waa la naqliyay ✓

m.l Kala gadashada laba wax ama ka badan la kala gato.

waa la naqliyay ✓

m.l Kala gadashada laba wax ama ka badan la kala gato.

waa la naqliyay ✓

m. n. trade, sale; something for sale, price

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. purchase (peer)as). Ex: iibka qaranka; national purchasing agency. 2. sale (seeyl) ~ beec, gadasho Ex: alaabtaan iib miyaa? is this article for sale?

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) alaab, xoolo iyo wixii la mid ah, lacag ku beddelid. Dh: ganacsi.

waa la naqliyay ✓

1

de: trade, sale; something for sale, price

2

lx: iib

3

pd: (-ka Pl: iibab (ka))

4

ps: n4-m

5

key: iib

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) caw iyo wixii la mid ah, in isku xidhan ama isa sudhan oo kol la soo siibo.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (sigay, sigtay) 1. Wax halis u dhawayn. 2. Wax u dhawaasho.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax halis u dhawayn. 2. Wax u dhawaasho. m.f.dh, sigid.

waa la naqliyay ✓

v. narrowly miss, avoid, escape (danger ~ accident)

waa la naqliyay ✓

-sigay / sigtay: (v) miss (mis); escape or avoid. Ex: wuxuu ku sigtay inuu geed duqeeyo; he narrowly missed crashing into the tree

waa la naqliyay ✓

1

(fal) in yar u jirso, halis geli. Libaax baa i sigay inuu i ligo.

2

sig: (fal) u dhowow; ku dhowow.

3

sig: (fal) cid ama noole la tooganayo ama wax lagu tuurayo oo lala waayo oo in yar loo jirsado in lala helo. Dhagaxa aad soo tuurtay wuu i sigay.

4

sig: (falkaabe) si wax dhaqaaqayaa jirin. Hawadu waa sig saaka.

waa la naqliyay ✓

1

de: narrowly miss, avoid, escape (danger ~ accident)

2

initial: s

3

lx: sig

4

pd: (sigay)

5

ps: v1=

6

key: sig

waa la naqliyay ✓

Tiraab tixaha hadalka ulajeeddooyin kala duwduwan u yeela (sida: sii soco; colka sii raac; magaalada sii mara oo wax ka sii gata; meeshaada sii fadhi; ii sii sheeg waxa dhacay; hadalka sii wada; ...) wuxuu ka dhigan yahay soo.

waa la naqliyay ✓

1

sii¹: qr.fk 1. (nax) Qurub tilmaamaya in falku uu ka fogaanayo hadlaha ama yeelaha. Tusaale: “Sii durug! Guriga sii gal!” 2. Qurub tilmaamaya kordhin. Tusaale: “Arrintu way sii xumaatay”. 3. Qurub tilmaamaya sii socosho fal. Tusaale: “Hadalka sii wada!”.

2

sii²: f.lg2 (-iiyay, -iisay) 1. Qof wax milki uga dhigid. 2. Qof wax u dhiibid.

waa la naqliyay ✓

1

sii¹: qr.fk 1. (nax) Qurub tilmaamaya in falku uu ka fogaanayo hadlaha ama yeelaha. Tusaale: Sii durug! Guriga sii gal! 2. Qurub tilmaamaya kordhin. Tusaale: Arrintu way sii xumaatay. 3. Qurub tilmaamaya sii socosho fal. Tusaale: Hadalka sii wada!

2

sii²: f.lg2 (-iiyay, -iisay) 1. Qof wax milki uga dhigid. 2. Qof wax u dhiibid. m.f.dh, siin.

waa la naqliyay ✓

1

deictic, preposition: away, over there, in that direction, thither

2

sii v. give something to someone

3

sii adv-prevl. continue, go on, keep on (doing)

waa la naqliyay ✓

loin, encore plus, jusqu'à ce que.

waa la naqliyay ✓

1

-yey / siisay: (v) give (gzv); grant (garaant); provide (poro-vaaydh); bestow (bes-toow); confer (kon-far) Ex: nicmada Ilaah na siiyey...; the prosperity that God bestowed upon us

2

sii: (adv) carry forward; persist in. Ex: sii wad; keep on driving

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ruux wax u dhiib, u gudbi, u oggolow. si: (falkaabe) tiraab tixaha hadalka ula jeeddooyin badan oo kala du'duwan u yeesha; waa erey kaabe ah oo tilmaan bixiya.

2

sii: (dabakar) salkordhiye falsaleedyada xagga danbe kaga dabakarma oo ay shan ereysaleed, ka sii farcamaan.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) tenegad qaadkeedu weyneyn, ugu badnaan shan litir qaaddo. Biib saliid ah ayaa la soo siiyey.

2

biib -ka: (magac, lab, keli) eeg beeb.

3

biib-ta: (magac, dhedig, keli) dhawaaga hoonka gaadhigu sameeyo. Gaadhiga biibta haya jidka u fura. Dh: dhiidh.

waa la naqliyay ✓

1

(Diib-ka)

2

Wax udgoon; cadar.

waa la naqliyay ✓

m.l Ur udgoon.

waa la naqliyay ✓

m. n. sweet-scented ~ perfumed thing

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) udgoon ay dumarku timaha ama meel kale mariyaan.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: sweet-scented ~ perfumed thing

3

lx: diib

4

pd: (-ka Pl: diibab (ka))

5

ps: n4-m, n2a-m

6

key: diib

waa la naqliyay ✓

name-m very small; premature. Cf: Dhicis

waa la naqliyay ✓

1

(Jiib-ka)

2

1. Hoorinta iyo isla qaadidda heesaha cayaaraha; cayaar gaar ah.

waa la naqliyay ✓