si — Macnaha & Turjumaada

1

(Si-da)

2

1. Sah lagu sugan yahay ama la yahay.

3

2. Hab; hannaan.

4

3. Tilmaan ama tayo wax lee yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-iyaabo/-iyaalo, m.l) 1. Sah lagu suganyahay ama la yahay. 2. Hab; han-naan. 3. Tilmaan ama tayo wax leeyihiin. la-mid: sida, sidaan, sidaas, sidii, sikasta, siwalba.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-iyaabo/-iyaalo, m.l) 1. Sah lagu suganyahay ama la yahay. 2. Hab; hannaan. 3. Tilmaan ama tayo wax leeyihiin. m.l.w, siyaabo; siyaalo. Isagoo lagu lifaaqay dibkabayaal kala duwanna waa kuwan: sida, sidan, sidii, sikasta, siwalba, sidaada iyo wixi lamida.

waa la naqliyay ✓

f. n. manner, way, method

waa la naqliyay ✓

-da: (n) [plural siyaabo -ha] way (weey); a manner or method of doing something. Ex: si cad; in a clear way, si xun; in a bad way

waa la naqliyay ✓

1

pron. - is (egli si loda.: wuu is faanshaa; loro si salutano.: way is salaamaan).

2

si: impers. - la (si ha paura: baqdiin baa la qabaa; si è aperta la fiera: carwada waa la furay).

waa la naqliyay ✓

avv. haa.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) hab; hannaan.

2

si-da: (magac, dhedig, keli) sah lagu sugan yahay ama la yahay.

3

si-da: (magac, dhedig, keli) tilmaan ama tayo ay wax leeyihiin.

waa la naqliyay ✓

1

si, conj. - haddii (kolba); in aad; haddii ah

2

si, adv. - badnaan.

waa la naqliyay ✓

1

a: (a')

2

Xarafka koowaad oo Alifka Soomaalida. Waa shaqal.

3

-a: (naxwe) qodob raaca ereyada lab oo kelida ah oo 6 shibbane ku dhammaada (c, h, kh, q, x iyo hamsa, sida: magac-a, daah-a, jookh-a, maraq-a, madax-a iyo go'-a).

waa la naqliyay ✓

1

aad: 1. (⁰) Dhab; si daran.

2

2. Adigu.

3

-aad: Tiraab lagu dabakaro tirada oo muujiya jagada tiradaasi ku abbaaran tahay, saddex-aad (3d.); shan-aad (5d.); sagaal-aad (9d.).

waa la naqliyay ✓

1

* (Aalkol-ka)

2

Biyabbiyood aan midab lahayn, oo ur sillan, oo daarmi og, oo baabbi'i og, oo siyaalo badan loo soo saaro, waxna loogu qabsado, (ama aalkolo).

waa la naqliyay ✓

1

(aash-)

2

Si miyir iyo xasilloonaani ku jirto; aayar, tartiib.

waa la naqliyay ✓

Si deggan oo miyir leh; qunyar; tartiib; xasil.

waa la naqliyay ✓

1

(Abaajiyid-da)

2

Baadi wax badan sii maqnayd, iyadoo aan la tebin; tasoobid.

waa la naqliyay ✓

1

(Abab-ka)

2

1. Daaqbarad (xoolo).

3

2. Dhallaanka yaryar waxbarashadooda hore sida cunno cunidda; sansaanka, habka, ku-dayashada, (ama abaab).

waa la naqliyay ✓

1

(Abasax-a)

2

(geel, ...) hashu kolka ay u baahan tahay awrka, sida ay tahay.

waa la naqliyay ✓

1

(Abaydin-ta)

2

1. Carruur, caanaha ay hooyada ka nuugaan, ka gooyn.

3

2. Caano aan kuwa hooyo ahayn (oo xoolaad) carruur siin oo ku korin.

4

3. Carruurta lafteeda.

waa la naqliyay ✓

1

(Abbaar-ta)

2

Sida eg, tusmo; marin; aaddanaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Abhin-ta)

2

Qof laga baqa hayo, ama wax laga celina hayo, hadal saameeya oo uu ka baqo, (sida: Allaahaa hadduu Alla yahay), kula hadlid.

waa la naqliyay ✓

1

(Abtiris-ka)

2

Aqoonta ku saabsan awooweyaashii hore magacyadooda iyo siday isugu xigeen; abtirsiino; abtirsiinyo; abnaq.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Abuur-ka) a) Wax aan hor u jirin uumis; alkun. b) Geed ubxa haya, docda uu lafta ama iniinta ku lee yahay, oo kolkii la beero korta oo geed hor leh oo cusub noqota; laf ama iniin ama cad kasta oo geed hor leh noqon karta; firi. c) Hawsha la qabto kolka beerta abuurka lagu rida hayo.

2

2. (Abuur-ta) Sida loo uumay (farsamo, hab, qaab); baxaalli.

waa la naqliyay ✓

1

(Abwaan-ka)

2

1. (qof) laamo badan oo cilmi aqoon weyn ku leh ama u leh siiba dhaqanka iyo ilbaxa tolka; waaya-arag; waxyaqaan; buuni.

3

2. (*) Buug ama buugag laamaha aqoontoo dhammi ku urursan yihiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Abyan-ka)

2

Garasho ama dareen, wax sillan ama lala yaabo, ay dhaliyeen; yaab; irkig; amakaag; ashqaraar.

waa la naqliyay ✓

1

(Afarsuulla-ha)

2

Muruq afar suul ama afar madax leh, siiba muruqa weyn oo ku yaal bowdada docdeeda kore, oo kolka uu isku soo rooro lugtu kala baxdo oo fidsanto.

waa la naqliyay ✓

1

(Afayn-ta)

2

Bir iyo wixii kaloo wax lagu gooyo, af u yeelid; soofayn; lisid; sibid; loolin

waa la naqliyay ✓

1

(Afgaab-ka)

2

Cudur sida furuqa oogada nabarro biyo leh ka soo yaaciya; furuqbiyoole.

waa la naqliyay ✓

1

(Afgarooc-a)

2

Aan hadalka si wanaagsan u sheegi karin, u jeedin karin; aan codkar ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Aftahma-da)

2

Qof si fudud ugu hadla ama u qora, hadal qurux badan oo dadka aad u saameeya.

waa la naqliyay ✓

agg. - lix.

waa la naqliyay ✓

cong. - ha ahaado.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) caw iyo wixii la mid ah, in isku xidhan ama isa sudhan oo kol la soo siibo.

waa la naqliyay ✓

1

(Sid-ka)

2

Marka ilmuhu uurka galaan iyo marka ay dhashaan inta u dhexaysa.

waa la naqliyay ✓

1

sid¹: m.l 1. Marka ilmuhu uurka galaan iyo marka ay dhashaan inta u dhexeysa. 2. Culaabta gaadiid hal mar qaadi karo.

2

sid²: m.l (cilmiga naflayda) Muddada ay qof dumar ahi ilmo uurka ku qaaddo, sidku wuxuu socdaa qiyaasta 266 maalmood, laga bilaabo calool galka ilaa ilmuhu dhashaan, ilmaha uurka ku jirana wuxu ku koraa uurka. Inta sidku socdo caadadu way maqantahay, waxaa dhici kara in ay aad u badato cuno cunnidu ama la jeclaado cunitaanka, naasuhu way weynaadaan, qofka dumarka ah waywallaci kartaa.

3

sid³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Cid ama wax qaadid ama kor u hayn. 2. (f.mg) Neef dheddig wax riman ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

sid¹: m.l 1. Marka ilmuhu uurka galaan iyo marka ay dhashaan inta u dhexeysa. 2. Culaabta gaadiid hal mar qaadi karo.

2

sid²: m.l (cilmiga naflayda) Muddada ay qof dumar ahi ilmo uurka ku qaaddo, sidku wuxuu socdaa qiyaasta 266 maalmood, laga bilaabo calool galka ilaa ilmuhu dhashaan, ilmaha uurka ku jirana wuxu ku koraa uurka. Inta sidku socdo caadadu way maqantahay, waxaa dhici kara in ay aad u badato cuno cunnidu ama la jeclaado cunitaanka, naasuhu way weynaadaan, qofka dumarka ah waywallaci kartaa.

3

sid³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Cid ama wax qaadid ama kor u hayn. 2. (f.mg) Neef dheddig wax riman ahaansho. m.f.dh, sidid.

waa la naqliyay ✓

1

v. carry, bring

2

sid m. n. gestation period

waa la naqliyay ✓

-ay / sidday: (v) 1. carry (keen); bear (beer) ~ qaad. Ex; dabarkay ilmihii ku sidday; she was carrying the baby on her back. 2. gestate (jes-teeyt); generate offspring. Ex: meeqa bilood buu geelu sidaa? what is the gestation period of a camel?

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xanbaarsanaw; qaad oo hay.

2

sid -ka: (magac, lab, keli) uurgalka ilmaha iyo. marka uu dasho muddada u dhexaysa, sida si la mid ah; si u eg: oo kale.

waa la naqliyay ✓

1

(Sif-ka)

2

Bacaddada iyo dhulka kale meeshay iska galaan oo ciidda bitada ahi ku rogan tahay.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (sifay, siftay) Wan lax boodid.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): sandy ground located between normal soil and pure sand

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bacaadka iyo dhulka kale halkay iska galaan oo ciidda bitada ahi ku rogan tahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: sandy ground located between normal soil and pure sand

2

initial: s

3

lx: sif

4

pd: (-ka Pl: sifaf (ka))

5

ps: n4-m-mass

6

key: sif

waa la naqliyay ✓

f.g1 (sigay, sigtay) 1. Wax halis u dhawayn. 2. Wax u dhawaasho.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Wax halis u dhawayn. 2. Wax u dhawaasho. m.f.dh, sigid.

waa la naqliyay ✓

v. narrowly miss, avoid, escape (danger ~ accident)

waa la naqliyay ✓

-sigay / sigtay: (v) miss (mis); escape or avoid. Ex: wuxuu ku sigtay inuu geed duqeeyo; he narrowly missed crashing into the tree

waa la naqliyay ✓

1

(fal) in yar u jirso, halis geli. Libaax baa i sigay inuu i ligo.

2

sig: (fal) u dhowow; ku dhowow.

3

sig: (fal) cid ama noole la tooganayo ama wax lagu tuurayo oo lala waayo oo in yar loo jirsado in lala helo. Dhagaxa aad soo tuurtay wuu i sigay.

4

sig: (falkaabe) si wax dhaqaaqayaa jirin. Hawadu waa sig saaka.

waa la naqliyay ✓

1

de: narrowly miss, avoid, escape (danger ~ accident)

2

initial: s

3

lx: sig

4

pd: (sigay)

5

ps: v1=

6

key: sig

waa la naqliyay ✓

Tiraab tixaha hadalka ulajeeddooyin kala duwduwan u yeela (sida: sii soco; colka sii raac; magaalada sii mara oo wax ka sii gata; meeshaada sii fadhi; ii sii sheeg waxa dhacay; hadalka sii wada; ...) wuxuu ka dhigan yahay soo.

waa la naqliyay ✓

1

sii¹: qr.fk 1. (nax) Qurub tilmaamaya in falku uu ka fogaanayo hadlaha ama yeelaha. Tusaale: “Sii durug! Guriga sii gal!” 2. Qurub tilmaamaya kordhin. Tusaale: “Arrintu way sii xumaatay”. 3. Qurub tilmaamaya sii socosho fal. Tusaale: “Hadalka sii wada!”.

2

sii²: f.lg2 (-iiyay, -iisay) 1. Qof wax milki uga dhigid. 2. Qof wax u dhiibid.

waa la naqliyay ✓

1

sii¹: qr.fk 1. (nax) Qurub tilmaamaya in falku uu ka fogaanayo hadlaha ama yeelaha. Tusaale: Sii durug! Guriga sii gal! 2. Qurub tilmaamaya kordhin. Tusaale: Arrintu way sii xumaatay. 3. Qurub tilmaamaya sii socosho fal. Tusaale: Hadalka sii wada!

2

sii²: f.lg2 (-iiyay, -iisay) 1. Qof wax milki uga dhigid. 2. Qof wax u dhiibid. m.f.dh, siin.

waa la naqliyay ✓

1

deictic, preposition: away, over there, in that direction, thither

2

sii v. give something to someone

3

sii adv-prevl. continue, go on, keep on (doing)

waa la naqliyay ✓

loin, encore plus, jusqu'à ce que.

waa la naqliyay ✓

1

-yey / siisay: (v) give (gzv); grant (garaant); provide (poro-vaaydh); bestow (bes-toow); confer (kon-far) Ex: nicmada Ilaah na siiyey...; the prosperity that God bestowed upon us

2

sii: (adv) carry forward; persist in. Ex: sii wad; keep on driving

waa la naqliyay ✓

1

(fal) ruux wax u dhiib, u gudbi, u oggolow. si: (falkaabe) tiraab tixaha hadalka ula jeeddooyin badan oo kala du'duwan u yeesha; waa erey kaabe ah oo tilmaan bixiya.

2

sii: (dabakar) salkordhiye falsaleedyada xagga danbe kaga dabakarma oo ay shan ereysaleed, ka sii farcamaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Sin-ta)

2

Misig.

waa la naqliyay ✓

1

sin¹: m.dh (-imo, m.l) Misig.

2

sin²: f.g1 (-imay, -intay; -imi) 1. Laba wax ama ka badan isla ekeysiin. 2. Saf iyo wixi lamida qallooc ka bi'in. 3. Caddaalad wax ku maamulid.4. Dhaawac qiimayn. 5. Ku s.: cid maqan wax u sii ilaalin. 6. U s.: hadal joojin.

waa la naqliyay ✓

1

sin¹: m.dh (-imo, m.l) Misig.

2

sin²: f.g1 (-imay, -intay; -imi) 1. Laba wax ama ka badan isla ekeysiin. 2. Saf iyo wixi lamida qallooc ka bi'in. 3. Caddaalad wax ku maamulid.4. Dhaawac qiimayn. 5. Ku s.: cid maqan wax u sii ilaalin. 6. U s.: hadal joojin. m.f.dh, simid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. hip; side

2

sin v. smooth, make level, level off; put a price on, assess; compare to; equalize, even out

waa la naqliyay ✓

/sin/ (n) dembi (siiba sharci jebinta Eebbe).

waa la naqliyay ✓

1

-simay / sintay: (v) level (leval); make flat, smooth or even.

2

ku sin -ku simay / sintay: (v) assuming the duties or responsibilities of another until someone takes over

3

sin -ta: (n) hip (hip) ~ misig

waa la naqliyay ✓

1

(fal) isle'ekaysii; isku sargoo.

2

sin: (fal) caddaalad u samee, ku dhaq: ha kala dhoweysan.

3

sin-ka: (magac, lab, keli) da'; da'aad; fac.

4

sin-ta: (magac, dhedig, keli) eeg misig.

waa la naqliyay ✓

n., dembi, -gi.

waa la naqliyay ✓

/sip/ (v) 1. kabbasho 2. kabbo (kabbo biyo, caano iwm).

waa la naqliyay ✓

.tr., fiiqso; n., fiiqsi or fuuqsi, -gi.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-qay, -qday) Iyadoo la fadhiyo in yar meel ka durkid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-qay, -qday) Iyadoo la fadhiyo in yar meel ka durkid. m.f.dh, siqid.

waa la naqliyay ✓

v. slide over while in a seated position

waa la naqliyay ✓

(fal) adoo badhida ku fadhiya soco.

waa la naqliyay ✓

1

de: slide over while in a seated position

2

initial: s

3

lx: siq

4

pd: (siqay)

5

ps: v1=intr

6

key: siq

waa la naqliyay ✓

1

(Sir-ta)

2

1. Arrin ama wax kale oo dadweynaha laga qarinayo ama dad yar keliyihi isla og yihiin; xog.

3

2. Dhagar; khatal; khayaano.

waa la naqliyay ✓

1

sir¹: m.dh (asraar, m.dh) 1. Wax qarsoodi ah oo aan dadku wada ogayn. 2. Dhagar; khayaamo.

2

sir²: f.g1 (-ray, -rtay) Cid khiyaamayn.

waa la naqliyay ✓

1

sir¹: m.dh (asraar, m.dh) 1. Wax qarsoodi ah oo aan dadku wada ogayn. 2. Dhagar; khayaamo.

2

sir²: f.g1 (-ray, -rtay) Cid khiyaamayn. m.f.dh, sirid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. secret, secrecy

2

sir v. deceive, swindle, cheat

waa la naqliyay ✓

/ser/ (n) mudane (erey mudnaaneed ee raga loogu yeero). e.g. Thank you, sir.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) secret (siikareeyt); confidentiality (kon-fidi-shi-yaalati)-, secrecy (si-kareesi)

2

sir culus: (n) top-secret; confidential information.

3

sirta dawladda: the state secret, affairs of state

4

sir -ay / tay: (v) trick (tiriik); cheat (jiit); deceive (di-ziiv); swindle (iswin-dhel) ~ khayaan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) khiyaamay; dhagar; khatal; dag.

2

sir -ta: (magac, dhedig, keli) arrin ama wax kale oo dadka kale laga qarinayo ama dad yari keligood isla ogyihiin. Dh: xog, qarsoodi.

3

sir-ta: (magac, dhedig, keli) khatalaad; khiyaamo.

waa la naqliyay ✓

سر

waa la naqliyay ✓

n., saaxeb, -ki.

waa la naqliyay ✓

/sit/ (v) 1. fariisasho (fariiso) 2. yaala (shay meel yaal).

waa la naqliyay ✓

Fariiso

waa la naqliyay ✓

v.i., (down) fadhiiso, salka dhig, fadi; sit still, sii fadhi.

waa la naqliyay ✓

/siks/ (n) lix.

waa la naqliyay ✓

six, adj. num. - lix; tirada ah lix (6)

waa la naqliyay ✓

num., lex, -di; six fold, lex jeer oo min lex ah, or lex jeer oo lex wada ah.

waa la naqliyay ✓

/skii/ (n) alwaax dhuuban oo meel lugaha lagu xiro leh oo barafka lagu dulmaro.

waa la naqliyay ✓

ski, n.m. - ciyaarta barafka lagu dul simbiririxdo; iski

waa la naqliyay ✓