Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Sargaal-ka)

2

1. Qof madax ah oo maamul dowladeed hawl ka haya.

3

2. (darajo askareed) inta xiddigle u hooseeyo (ama sarkaal).

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo/saraakiil, m.dh) 1. Qof madax ah oo maamul dawladeed haya. 2. Qof ciidanka qalabka sida ka mid ah oo xiddigo leh. la-mid: sarkaal.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo/saraakiil, m.dh) 1. Qof madax ah oo maamul dawladeed haya. 2. Qof ciidanka qalabka sida ka mid ah oo xiddigo leh. la-mid: sarkaal.

waa la naqliyay ✓

m. n. officer, official

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) derejo ciidan, inta xiddigle u hooseeyo gaashaanlesarena u sarreeyo. Laba sargaal baa saaka saldhiga soo booqday. Dh: sarkaal.

2

sargaal -ka: (magac, lab, keli) qof maamulka dawladda meel ka madax ah. Sargaal sare oo sirdoonka ka tirsan ayaa la sumeeyey. Dh: sarkaal.

waa la naqliyay ✓

1

de: officer, official

2

initial: s

3

lx: sargaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

see: sarkaal {Urdu}

7

key: sargaal

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) gaadiid dawladeed oo loo soo gaabiyo GD. Gaadiid sargaali ah. Dh: sarkaali.

waa la naqliyay ✓

1

(Sagaal-ka)

2

Tirada u dhexaysa siddeedda iyo tobanka; toban mid la'; (9).

waa la naqliyay ✓

m.l.t. Tirada siddeedda iyo tobanka u dhexeysa; “9”.

waa la naqliyay ✓

m.l.t. Tirada siddeedda iyo tobanka u dhexeysa; 9.

waa la naqliyay ✓

num: nine

waa la naqliyay ✓

neuf (9).

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) nine (naayn); number [9]

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tirada u dhexaysa sideedda iyo tobanka; toban mid la'. Dh: 9; IX.

waa la naqliyay ✓

1

de: nine

2

initial: s

3

lx: sagaal

4

pd: (-ka)

5

ps: num-m

6

key: sagaal

waa la naqliyay ✓

1

(Sargaan-ta)

2

Ul (ama sarwaan).

waa la naqliyay ✓

m.dh (-no, m.l) Ul yar oo dhuuban. la-mid: sarwaan.

waa la naqliyay ✓

f. n. long flexible stick, thin branch

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) ul dhuuban oo dheer oo xoolaha lagu kaxeeyo inta badan. Sargaan baa hashii lala dhacay. Dh: sarwaan, sarwad, dhenged, galool.

waa la naqliyay ✓

1

a: sarwaan

2

de: long flexible stick, thin branch

3

initial: s

4

lx: sargaan

5

pd: (-ta)

6

ps: n1-f

7

key: sargaan

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: sargaal.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: sargaal.

waa la naqliyay ✓

official

waa la naqliyay ✓

m. n. officer, official

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) officer (o-fi-sar); usually officer in the armed forces or police officer

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) darajo askareed, inta xiddigle u hooseeyo; sarkaal.

2

sarkaal -ka: (magac, lab, keli) qof madax ah oo maamul dowladeed hawl ka haya; sarkaal.

waa la naqliyay ✓

1

a: sargaal {Urdu < Persian}

2

de: officer, official

3

initial: s

4

lx: sarkaal

5

pd: (-ka Pl: saraakiil (/sha))

6

ps: n8-m

7

key: sarkaal

waa la naqliyay ✓

ضابط، مَسْئُول

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maro lagu xidho qarqarka hoose oo lugba dhan loo tolo. Dh: surwaal, luunge. Wa: saraawiil.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) surwaal laga tolo maro aad u qaro adag.

2

targaal -ka: (magac, lab, keli) jaad dharka ka mid ah oo laga sameeyo dun adag ama dhumumuc iyo qaro leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Sargaal ciidan oo darajadiisu tahay laba xiddig.

waa la naqliyay ✓

m.l (-raakiil, m.dh) Qof tababbar ugu jira in uu noqdo sargaal ciidan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Sargaal ciidan oo hal xiddig leh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Sargaal ciidan oo darajadiisu tahay laba xiddig.

waa la naqliyay ✓

m.l (-raakiil, m.dh) Qof tababbar ugu jira in uu noqdo sargaal ciidan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Sargaal ciidan oo hal xiddig leh.

waa la naqliyay ✓

Sargaal Xilwade

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) hoggaamiyaha ciidan ama col dagaal. Abbaanduuleha ab baan u lahayn. Dh: colwade, mirix, taliye, ammaanduule, maqaddin. Wa: abbaanduuleyaal.

2

abbaanduule-ha: (magac, lab, keli) sargaalka ugu sarreeya ciidamada qalabka sida gaar ahaan dhinacyada maamulka iyo hawlgelinta.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) tababarka la siiyo askarta inta aan loo tolin darajada sargaalka ee ay ku jiraan kulliyadda ciidamada. Laylisarkaal ayuu wiilku ku jiraa. Dh: tababarsarkaal.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg sargaalnimo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) sargaalka darajadiisu u dhaxayso sarreeye-guuto iyo sarreeye-guud. Dh: janaraal, janan.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) derejada uu qaato sargaalka ka dallaca gaashaanle-sare. Sarkaalka derajadiisu u dhaxayso gaashaanle-sare iyo sarreeye-gaas. Dh: janaraal, janan.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) askari sita derejada sargaalnimada u horraysa; askari derajadiisu u dhexayso saddexadhigle iyo labaxiddigle. Dh: kowle.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) askari sita derejada sargaalnimada u horraysa; askari derajadiisu u dhexayso saddexadhigle iyo labaxiddigle. Dh: kowle, xiddigle.

waa la naqliyay ✓

1

de: officers, officials Sg: sarkaal ~ sargaal

2

initial: s

3

lx: saraakiil

4

pd: (/sha)

5

ps: n8-f-pl

6

key: saraakiil

waa la naqliyay ✓

nickname-m tall, high caste, superior, noble

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) wax aad uga duwan noociisa iyo sidii lagu yaqaannay. Waa arrin sargacan oo aan cidi sifayn karin.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) eeg sargaali.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qalab saanadda ciidanka lagu gurto. Dh: shakadda, kashadda

waa la naqliyay ✓

1

(Sagal-ka)

2

Daliigo balballaaran oo moodda galabeed u eg oo xilliga roobka cirka ku dhilma aroortii.

waa la naqliyay ✓

m.l Daliigo cas-cas oo moodda galbeed u eg oo xilliga roobka aroortii cirka ku dhigma.

waa la naqliyay ✓

m.l Daliigo cas-cas oo moodda galbeed u eg oo xilliga roobka aroortii cirka ku dhigma.

waa la naqliyay ✓

m. n. rays of light at dawn (which indicate distant rain)

waa la naqliyay ✓

name-f rays of light at dawn (which indicates a distant rain). Lit: one born with beauty; sunshine

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. morning rays of the sun during the rainy season, 2. Somali name used for females

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh muuqeeda iyo quruxdeeda lagu metaalay iftiinka fadka ku hadha gabbalka dhiciisa

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) falaad leh daliigo ama liidad buluug u eg oo dhanka bari ka soo baxa marka cadceedbaxu soo dhowyahay oo loo arko in ay tahay ifafaalo roob. Dh: waqal.

2

sagal -ka: (magac, lab, keli) boodh yar oo dabay! ama wax kale kiciyo. Dh: siigo, habaas, siiso, fidho.

waa la naqliyay ✓

1

cf: sagli

2

de: rays of light at dawn (which indicate distant rain)

3

initial: s

4

lx: sagal

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: sagal

waa la naqliyay ✓

m. n. clan name

waa la naqliyay ✓

name-m camel's descent, lit: he who his ancestor owns many camels

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil ka dhashay reer geel leh ama dhalashadiisii ku soo beegantay in uu reerku geel badan yeesho.

waa la naqliyay ✓

1

cf: Hawiye

2

de: clan name

3

lx: Abgaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n0-m

6

key: Abgaal

waa la naqliyay ✓

1

(Ardaal-ka)

2

Qof aan wanaagsaneyn; nacas; dabbaal; (ama ardal).

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Qof aan ceebta ka xishoon.

waa la naqliyay ✓

m.l (-llo, m.dh) Qof aan ceebta ka xishoon.

waa la naqliyay ✓

m. n. stupid person, fool; vagabond

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) slow learner; stupid, obtuse (ob-tuus)

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof garaad ku filan ama male wanaagsan aan lahayn. Ardaal taladii ha yeelin, aqoontaada na adeegso. Dh: doqon, nacas, dabbaal, caran.

2

ardaal-sha: (magacwadareed) dadka doqmo ah ee aan turis lahayn. Ardaashii jidbaale i heshee igu unuungoysey. Dh: caaqyo, doqmo.

waa la naqliyay ✓

1

a: ardal

2

de: stupid person, fool; vagabond

3

lx: ardaal

4

pd: (-ka)

5

ps: n2-m

6

key: ardaal

waa la naqliyay ✓

1

(Dagaal-ka)

2

Dirir; islayn; faro isasaar.

waa la naqliyay ✓

1

dagaal¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Iska horimaad af ama addin ah, waxyeello lays gaarsiiyo oo dhexmara laba qof ama ka badan. 2. la-mid: dagaalid.

2

dagaal²: f.g/mg1 (-aalay, -aashay) D./la d.: laba qof ama ka badan waxyeello af ama addin ah isgaarsiin.

waa la naqliyay ✓

1

dagaal¹: m.l (-llo, m.dh) Iska horimaad af ama addin ah, waxyeello lays gaarsiiyo oo dhexmara laba qof ama ka badan.

2

dagaal²: f.g/mg1 (-aalay, -aashay) D./la d.: laba qof ama ka badan waxyeello af ama addin ah isgaarsiin. m.f.dh, dagaalid.

waa la naqliyay ✓

fight

waa la naqliyay ✓

1

v. attack, fight, do battle, wage war

2

dagaal vl. n. fighting, war, battle, attack; fight, struggle, campaign

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) war (woor); fight (faayt); battle (baa-tal) ~ xarbi, dirir, dagaalamid

2

dagaal -ay / dagaashay: (v) fight against

waa la naqliyay ✓

1

Guerra

2

War

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid kale, la dirir oo colaadi. Dh: dirir.

2

dagaal -ka: (magac, lab, keli) iska hor imaad dirireed oo waxyeello ka dhacdo. Dagaal wiil baa ku dhintee wiil kuma dhasho. Dh: colaad. Li: nabad.

waa la naqliyay ✓

1

de: strategy, military tactic

2

lx: dagaal

3

pd: (-ta)

4

ps: n-f

5

key: dagaal

waa la naqliyay ✓

حَرْب

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-llo, m.dh) la-mid: fargashi. 2. la-mid: faraggal.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (-llo, m.dh) la-mid: fargashi. 2. la-mid: faraggal.

waa la naqliyay ✓

Annulus

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) walax yar oo wareegsan oo macdan ka samaysan oo faraha la gashado iyadoo qurux laga dayayo. Dh: faraartin, fargashi, kaatun.

waa la naqliyay ✓

1

(Hargal-ka)

2

1. Harka soo geliddiisa.

3

2. Harkii oo meel la joogo ama la harsado.

waa la naqliyay ✓

1

hargal¹: m.l 1. Waqtiga u dhexeeya duhurkii iyo casirkii. 2. la-mid: hargelid. la-mid: hargalmo, hergel¹, hergalmo.

2

hargal²: f.mg1 (-alay, -ashay; -geli) 1. Qorrax hoos ka gelid. 2. U h.: cid waqti duhur ah u martiyid. la-mid: hergel².

waa la naqliyay ✓

1

hargal¹: m.l 1. Waqtiga u dhexeeya duhurkii iyo casirkii. 2. la-mid: hargalmo, hergel.

2

hargal²: f.mg1 (-alay, -ashay; -geli) 1. Qorrax hoos ka gelid. 2. U h.: cid waqti duhur ah u martiyid. m.f.dh, hargelid. la-mid: hergel.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] get into the shade; sit in the shade

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg hadhgal.

waa la naqliyay ✓

1

de: get into the shade; sit in the shade

2

lx: hargal

3

nt: hargal (ka) [vn-m]

4

pd: (hargalay)

5

ps: v1=cmp

6

key: hargal

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg magaalo.

2

magaal -ka: (magac, lab, keli) midab maarriin qurxoon ah. Caruusaddu waa gabadh magaal ah oo dhuuban.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xilli roob dhamaaday, geedi-hiina caleen dhacsadeen, xooluhuna bilaa-been biya cabid ama bilaabayaan. la-mid: rag-gaal.

waa la naqliyay ✓

m.dh Xilli roob dhamaaday, geedihiina caleen dhacsadeen, xooluhuna bilaabeen biya cabid ama bilaabayaan. la-mid: raggaal.

waa la naqliyay ✓

1

(Sabaa-sha)

2

Wax sabidda.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-llo, m.dh) Raalligelinta nafley wax lagu raalligeliyo.

waa la naqliyay ✓

f. n. soothing words (to calm someone down), persuasion, flattery

waa la naqliyay ✓

-sha: (magac, dhedig, keli) 'carruur' sabid, sabaalayn. Sabaal baa lagu wadaa dumar iyo carruur.

waa la naqliyay ✓

1

de: soothing words (to calm s.o. down), persuasion, flattery

2

initial: s

3

lx: sabaal

4

pd: (/sha)

5

ps: n-f

6

key: sabaal

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) ugaadh yar yar o cas cas oo hilib macaan. Dh: sakaaro, sagaaro, sakaar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Kintir. 2. Sangaalle.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, kali) xubin yar oo dareen badan abuurta oo ku taalla afka hore ee xubin galmoodka dhedigoodka. Dh: kintir, kirtin, feetin, baaro.

2

sangal -ka: (magac, lab, keli) doog yar oo ka baxa qarriyada oo adhigu markuu daaqayo sanka ka gala.

3

sangal-sha: (magac, dhedig, keli) cid magan ah.

waa la naqliyay ✓