Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

/saag/ (v) 1. hoos u godmid (soo qalloocsamid) 2. debcid (jilcid).

waa la naqliyay ✓

1

aad: 1. (⁰) Dhab; si daran.

2

2. Adigu.

3

-aad: Tiraab lagu dabakaro tirada oo muujiya jagada tiradaasi ku abbaaran tahay, saddex-aad (3d.); shan-aad (5d.); sagaal-aad (9d.).

waa la naqliyay ✓

1

(Anbabbixin-ta)

2

1. Wax lagu socdaalo bixin.

3

2. Sagootiyid.

waa la naqliyay ✓

1

(Atoor-ka)

2

Sagaarada keeda lab.

waa la naqliyay ✓

1

(Boqol-ka)

2

Tiro ka koobanta toban meelood oo meeshiiba toban tahay; lanbarka sagaashan iyo sagaalka xiga oo ka korreeya; (100).

waa la naqliyay ✓

1

(Cirjeex-da)

2

(xiddigo) Meereyaasha qorraxda ku wareega oo sagaalka ah, kan ugu weyn: wuxuu u dhexeeyaa farrarre (mariikh) iyo raage (saxal) ~ mushtar; (ama cirjiir).

waa la naqliyay ✓

1

1. (Dhawr-ka) Tiro kow ka badan sagaalna aan dhaafin.

2

2. (Dhawr-ta) Wixii waxyeello leh oo dhan; cabsi; dugaag.

waa la naqliyay ✓

1

(Fajaas-ka)

2

Nabar laysku dhufto, qalab bir ah (seef, waran, masaar, kd.) inta, isagoo gacanqabsi ah, oo xoog u dhaca haya, kor lay saga keeno.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Godob-ka) Balli aad u weyn oo wareegsan oo in badan biyo ku jiraan: togagga xilliyada roobka biyaha keena baa doojiya.

2

2. (Godob-ta) Aano; sagan; dakano; asaaye; gashi; utun.

waa la naqliyay ✓

1

(Gunaanad-ka)

2

1. Qofka dhimanaya oo si wanaagsan Quraan loogu sagootiyo; qofka intaan naftu ka bixin, Quraanka lagu akhriyo; yaasiinka oo lagu akhriyo qofka dhimanaya.

3

2. Dhammaystir; ebyid.

waa la naqliyay ✓

1

(Guuya-da)

2

1. Xoolo; maal; adduun.

3

2. Qof kd., gaaban oo aan korriimadu u hagaagin.

4

3. Sagaaro iyo wixii sideeda u gaaban.

waa la naqliyay ✓

1

(i')

2

1. Xarafka sagaalaad oo Alifka Soomaalida. Waa shaqal.

3

2. Uyaalka qofka hore oo keli ah oo wax la taarana hayo oo falku xaggiisa aada hayo; aniga.

4

-i: ereyada ay raacdo, kuwa ugu badani waa — 1. Tilmaanta magaca wax laga sheegayo ama lagu sheegayo (oo kolka uusan tilmaanta wadan oo keligiis yahay qaata qodobbada -ku, -tu iyo wixii ka farcama) sida 'wiilka wanaagsan - wiilka wanaagsani waa walaalkay, waa Soomaali, waa uu bukaa, waa uu shaqeeyaa; naagta quruxda badani waa boqorad; ninka deeqsiga ah wax buu bixiyaa; ... 2. Waxay kaloo raacdaa magacyada dheddig, oo kelida ah, oo shibbane ku dhammaada, oo aan qodob wehelin, magacyadaas oo iyaguna ah kuwo wax laga sheegayo ama wax lagu sheegayo (dani waa seeto; lafi ma jabin; doodi ma furna; ...). 3. Haddii magaca tilmaanta wax la taaranayo oo falku xaggiisa aadayo, -i(du) markaas raaci mayso, oo la oran kari mayo: wiilkaasi u yeer; libaaxaasi dil; inankaasi anigaa dhalay; hashaasi lis. Waxay la macne tahay -u.

waa la naqliyay ✓

1

(Jiis-ka)

2

1. Qof lugaha wax ka qaba oo socodkiisu dhantaalan yahay; curyaan.

3

2. Sagaaro dhalatay.

waa la naqliyay ✓

1

(Kaftan-ka)

2

Hadal wax lay saga sheego, xumaanina ayan ku jirin, oo qosol iyo dheyel looga dan lee yahay; majaajillo.

waa la naqliyay ✓

° Nafley (caanaley) kamid ah kuwa uurka ku leh kolay ay dhashooda yaryar ku qaataan, oo ku nool Austraalya iyo Tasmaanya. Waxay leedahay: madax yar, oogo qaarka danbe u weyn oo u xoog badan, jeenyo gaaggaaban oo tabar yar, lugo waaweyn oo booddada loo sameeyey iyo dabo dheer oo xoog badan. Waxay boodi kartaa sagaal mitir oo dherer ah, iyo saddex kor ah; (ama kanguur).

waa la naqliyay ✓

1

(Kulaal-ka)

2

Dab ama wax la mid ah oo kulul oo inta loo dhowaado dhaxanta lay saga bi'iyo.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Kur-ka) Madax; unuun.

2

2. (Kur-ta) a) Duco iyo qurbaan yar oo dumarka uurka lihii sameeyaan kolka sidkoodu dhammaad ku dhow yahay; kuraysi; sagaalaysi; taraaraysi. b) Meel taag ah; kood. c) Xeero yar; kurbin.

3

3. (kur-: sida kurtood; kurtiin; kurtiis; kd.) giddi; kulli; dhammaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Kuraysasha-da)

2

Kur samaysasho; sagaalaysasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Kuraysi-ga)

2

Kuraysasho; kur; sagaalays.

waa la naqliyay ✓

1

(Meera-ha)

2

(meereyaal) Xiddigo qaboobey oo dhulal noqday oo qorraxda la socda oo ku wareega oo iftiinka ka qaata midkood; meereyaashu (sayaariin) waa sagaal: Dusaa (Cuddaar), Waxaraxir ama Xiddigta Waabberi (Sahra), Dhulkeenna, Farraarre (Mariikh), Cirjeex ama Cirjiir (Mushtar), Raage (Saxal), Uraano, Netuun iyo Buluto.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Mood!) Erey duco ah oo madaxda loo dabbaaldega hayo lagu yiraahdo; Raag!

2

2. (Mood-da) Daliigo balballaaran oo sagalka u eg oo waqtiyada roobka cirka ku dhilma kolka qorraxdu dhacdo.

3

3. (Mood-ka) Maalka inta aan xoolaha nool ahayn.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) geed aad u weynaada oo qori wanaagsan leh oo wax lagu dhisto, alab na laga samyaysto. Saqafka aqalku waa saag. Dh: saad.

waa la naqliyay ✓

/seyj/ sagely;(adj) indheer-garad (caaqil, qof waxgarad ah).

waa la naqliyay ✓

sage, adj. et n. - qof xikmaawi ah; abwaan; qof murti badan; abwaan; waayo-aragnimo leh; xigmaawi

waa la naqliyay ✓

n., caaqil, -ki, nin caaqil ah, nin herrib leh.

waa la naqliyay ✓

/saang/ (v) heesay (sing, oo fal tagay ah).

waa la naqliyay ✓

1

sang, n.m. - dhiig

2

être du même sang - iska reer ah

3

donner son sang pour la patrie - naftiisa u hura dalkiisa

4

avoir du sang dans les veines - firfircoon; nool

5

avoir le sang chaud - kulul; firfircoon nolol leh

6

liens du sang - xidhiidh qoys.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eray loo isticmaalo gaadiidku kolka uu is taago. Kol kaliya ayuun buu gaadhigii shag yidhi. Dh: yakh, hur.

waa la naqliyay ✓

/snaag/ (n) 1. caqabo (car-qalad, dhib badanaa aan la filayn) (n) 2. taf ama dacal maro ka laalaada 3. ka qabasho (tafta marada oo shay kaa qabsado).

waa la naqliyay ✓

1

(Ag-ta)

2

Meel ku dhow ama u dhow; aan ka fogeyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) Meel inta u dhow ama hareerka kaga xeeran.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) Meel inta u dhow ama hareerka kaga xeeran. Tusaale: Qalinka iyo buugga is agdhig.

waa la naqliyay ✓

f. n., loc. (adj.): nearness, proximity; near, close

waa la naqliyay ✓

-ta: (adv) [with possessive pronouns] near (niyar); close (kaloows). Ex: guriga agtiisa; near the house, agtayda keen; bring closer to me

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) meel qof ku dhow; meel aan qofka ka durugsanayn; aan ka fogayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: nearness, proximity; [atr.] near, close Used with possessive pronouns

2

lx: ag

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f-loc

5

xe: near the market

6

xv: suuqa agtiisa

7

key: ag

waa la naqliyay ✓

sa, adj. poss. - waxeeda

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhul ballaaran oo meel la yaqaano ku fadhiyo. Tusaale: “Aagga Ceelbuur waxaa laga helaa dhagax jilicsan oo burjikooyinka laga qoro”.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhul ballaaran oo meel la yaqaano ku fadhiyo. Tusaale "Aagga Ceelbuur waxaa laga helaa dhagax jilicsan oo burjikooyinka laga qoro".

waa la naqliyay ✓

Range

waa la naqliyay ✓

m. n. surroundings, neighborhood, environs

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. area (ee-riya); a region. Ex: aagga beeraha; the farming area. Aagga Xamar; the Xamar area. 2. nearby araes ~ u dhaw.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dhul xadaysan oo dhinac marsan. Aaggaa hore ayuu roob jiraa. Dh: deegaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: surroundings, neighborhood, environs

2

lx: aag

3

pd: (-ga)

4

ps: n-m

5

key: aag

waa la naqliyay ✓

/baag/bags;(n) 1. boorso; shandad. e.g. He opened his bag and took out a black suit.(n) 2. bac. e.g. I bought two bags of candies.

waa la naqliyay ✓

/baag/ (n) tiif (boorsy), hashing, araar.

waa la naqliyay ✓

n., joonyad, -di; bag made of skins, hashin, -ti, jirab, -ki, oxli, -gi; bag of dates, min, -ki, goosarad, -di; half a bag of dates, min gohi; (purse) kiish, -ki; long bag used to go into the country, madad, -ki; (of cows, udder) candho, -adi.

waa la naqliyay ✓

1

(Cag-ta)

2

Lugta dadka iyo nafleyda kale qaarkeed, inta canqawga ka hoosaysa.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) 1. Canqawga inta ka hooseysa ee lugta dadka ama nafleyda qaarkeed. 2. (fk) C.ta/c.aha: imminka; hadda.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) 1. Canqawga inta ka hooseysa ee lugta dadka ama nafleyda qaarkeed. 2. (fk) C.ta/c.aha: imminka; hadda.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. foot; feet

2

cag [feminine] n. now, at present

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) foot (fuut) —caga cad: (adj) barefoot (beer-fuut)

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) magta dhiiga lagu baxsho, magac guud oo loo yaqaan geela lagu bixiyo dhagarka.

2

cag -ta: (magac, dhedig, keli) lugta qofka inteeda kabta lagu xidho ama inta canqawga ka hoosaysa.

waa la naqliyay ✓

قدم

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Cid dhibaato aysan filayn gaarsiin ama ka dhaadhicin wax aan jirin; dhagrid; khatalid.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Cid dhibaato aysan filayn gaarsiin ama ka dhaadhicin wax aan jirin; dhagrid; khatalid. m.f.dh, dagid.

waa la naqliyay ✓

v. deceive, cheat; ambush

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) 1. cheat (jiit)-, deceive (di-ziiv) ~ khiyaan, hod. 2. come down to the ground ~ soo dag

waa la naqliyay ✓

(fal) isagoon iska kaa fileyn khayaamee. Dh: khatal; mardabay; khiyaamee; dhagar mar i dage ale ha dago.

waa la naqliyay ✓

1

de: deceive, cheat; ambush

2

lx: dag

3

pd: (dagay)

4

ps: v1=

5

syn: hod, khatal

6

key: dag

waa la naqliyay ✓

1

fag¹: m.dh.sh.r F. dheh: orod!

2

fag²: f.g1 (-gay, -gtay) Dhul si aan dheereyn u qodid.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r F. dheh: orod!

waa la naqliyay ✓

v. dig, dig up

waa la naqliyay ✓

/faag/ (n) 1. khaniis (n) 2. sigaar.

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (n) dig (dhig); unearth (aneerth); excavate (ekiska-vaayt) ~ qod, faag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) miiqmiiq u saarsaar oo rif. Dh: rif, fadhqi.

2

fag: (fal) si tamar la'aan ah dhulka u qod. Fag geedka hoostiisa oo biyo ku shub. Dh: faq, fadh, far. Li: aas.

3

fag: (fal) fag dheh oo orod isa sii daa!

waa la naqliyay ✓

1

de: dig, dig up

2

lx: fag

3

pd: (fagay)

4

ps: v1=

5

key: fag

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. (sh.r) cod lagu muujiyo jug xoog leh. 2. G. ah: qof mintid ah oo gacan'adag.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): wax

waa la naqliyay ✓

/gaag/ (n) 1. af-xir, gabal maro ah oo qof afka looga xiro, si uusan u hadlin 2. maad, xifaalo (v) 3. af-xirid, afka ka-gufayn.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) qof mintid ah oo gacan'adag.

2

gag: (ereycodeed) tusmeeya sanqadha uu sameeyo xadhig go'ay ama qof naxay.

waa la naqliyay ✓

1

de: wax

2

lx: gag

3

pd: (-ta)

4

ps: n2a-f-mass

5

key: gag

waa la naqliyay ✓

v.tr., af duub; gagging, n., af duub, -ki.

waa la naqliyay ✓

e.d Cod lagu isticmaalo in dameer socodsiiyo; yalla!

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) Qof indho la' hoggaamin.

waa la naqliyay ✓

hąg: f.g1 (-gay, -gtay) Qof indho la' hoggaamin. m.f.dh, hagid.

waa la naqliyay ✓

v. guide a blind person, lead the blind

waa la naqliyay ✓

/haag/ (n) naag qumanyo ah.

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) show the way by leading, directing, or advising; guide (gaaydh)

waa la naqliyay ✓

1

(ereydhawaaq) lagu joojiyo dameeraha soconaya. Li: kir.

2

hag: (fal) qof indhala' usha u qabo oo horkac. Dh: hoggaami.

3

hag: (fal) cid meel aanay garanayn horsoco oo tus. Dadka dalxiiska ah hag. Dh: horsoco.

waa la naqliyay ✓

1

de: guide a blind person, lead the blind

2

lx: hag

3

pd: (hagay)

4

ps: v1=

5

key: hag

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dameer, joogso oo istaag. Dameero jag waa u wada dhega taagaan. Dh: bes, joogso, istaag. Li: jac, kir, kac.

2

jag: (fal) qodax muddideed; qodaxi ha ku turuqdo. Dh: jurduq, juq, nab.

waa la naqliyay ✓

v. freeze; congeal

waa la naqliyay ✓

1

de: freeze; congeal

2

lx: kag

3

pd: (kagay)

4

ps: v1=

5

key: kag

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Tiro aan cayinnayn oo ka badan kun. 2. Tiro dhan boqol kun. 3. Kun malyuun; bilyan. 4. la-mid: laag².

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Tiro aan cayinnayn oo ka badan kun. 2. Tiro dhan boqol kun. 3. Kun malyuun; bilyan. 4. la-mid: laag.

waa la naqliyay ✓

Dibdhac

waa la naqliyay ✓

/laag/ (v) ka gaabin (aayar u socosho).

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (magac, lab, keli) sakaarka ama bogga. Labajir waa lag iyo badhi. Dh: leg, sakaar.

2

lag -ga: (magac, lab, keli) tiro badan oo aan sheegeyn mid sugane, tilmaamaysa wixii kun ka badan. Kumanyaal lag wada duub cad buu keenay beerdhiga'e.

waa la naqliyay ✓

vi., (stay behind) dambee, raag.

waa la naqliyay ✓

1

(Mag-ta)

2

Qiimaha dhiigga; qofka gardarro lagu dilo, xoolaha laga bixiyo; diyo.

waa la naqliyay ✓

1

mag¹: m.dh (-go, m.l) Diyo.

2

mag²: f.g1 (-gay, -gtay) Khasaaro cid loo geystay qiimaheeda bixin. 2. Diyo bixin.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) Diyo.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. blood-money, compensation payment for killing someone

2

mag v. pay the blood price, pay money as compensation for killing

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) compensation (kom-panseeyshin); blood money (blaadh mani); restitution (resta-tuushin); reparation (ra pareey-shin); indemnity (indhamanti) ~ magdhaw, diyo

2

u magdhaw -bay / -day: (v) pay compensation, blood money or restitution

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hanti ka bixi dhib ad geysati. Waad na dishee walaalkayoow na mag.

2

mag -ta: (magac, dhedig, keli) maal laga bixiyo qoon ama qudh baxdey; hanti laga bixiyo dhimasho ama dhaawac qof la gaadhsiiyo. Dh: dhiig, diyo, magdhaw.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-gaa, -gayd) la-mid: neg.

waa la naqliyay ✓

1

/naag/ (v) 1. u calaacalid (ku yuusid) 2. wal-wal gelin (dhib ku abuurid).

2

nag: /naag/ (n) qofka cabashada iyo yuuska badan.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) dhammaad ah oon waxba ku jirin, Ceelku waa nag. Dh: faruq

2

nag-ta: (magac, dhedig, keli) habeenka badhtankiisa xilli wax walba gam'aan. Xalay nagtii dhexe ayuu baxay. Dh: saq.

waa la naqliyay ✓

1

(Rag-ga)

2

Dadka intiisa lab oo waaweyn; niman.

waa la naqliyay ✓