Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

m.dh Aafo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) digo ama wax kale oo xajiin leh.

waa la naqliyay ✓

Birta garaangarta maxdinka abbaarka ugu taal oo la korsaaro waxa la maxdimaynayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Sardha-da)

2

Hurdo yar; indho iskuqabad yar.

waa la naqliyay ✓

m.dh Hurdo yar.

waa la naqliyay ✓

f. n. nap, short sleep

waa la naqliyay ✓

1

(Sardo) N Agrostis semiverticillata (Forsk) C.Chr. Gramineae.

2

N Andropogon abyssinicus Fresen. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hurdo yar; indho isku qabad yar, seexasho yar

waa la naqliyay ✓

1

de: nap, short sleep

2

initial: s

3

lx: sardho

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: sardho

waa la naqliyay ✓

(Saydo) S Sporobolus helvolus (Trin) Th. Dur & Schinz. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

1

° (Sada-da)

2

Sedo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Canshuur la siiyo boqorrada. la-mid: sedo.

waa la naqliyay ✓

f. n. praise, tribute

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho gabadh nasiib iyo liibaan ku dhalatay ama xilli barwaaqo horseedday.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) nimco; barwaaqe: guul. Sado Eebbe ku siiyay saacad layska ma qaado. Dh: barwaaqo. Li: saranseer.

2

sado -da: (magac, dhedig, keli) deeq ama hadiyad la siiyo boqor ama cid madax ah.

3

sado -da: (magac, dhedig, keli) suldad ama awood iyo xukun.

waa la naqliyay ✓

1

a: sedo

2

de: praise, tribute

3

initial: s

4

lx: sado

5

pd: (/da)

6

ps: n6-f

7

key: sado

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-hday, -hatay) 1. Mindi iyo wixi lamida af u yeelasho. 2. Ku s.: wax ku xoqasho.

waa la naqliyay ✓

v. rub against; sharpen, whet

waa la naqliyay ✓

1

de: rub against; [ext.] sharpen, whet

2

initial: s

3

lx: saho

4

pd: (sahday)

5

ps: v3b=tr

6

key: saho

waa la naqliyay ✓

1

(Badha-da)

2

1. Neef baaqimo ah: caano yar

3

2. Dhex. kalabbar, bartan, bartame; wadaage.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Neef caano yar; baaqimo; gabno. 2. Dhex, kalabar, bartame.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. animal with poor milk-yield

2

badho [feminine] n., loc. center, middle

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax buuxay, mid dhiman ka dhigo.

2

badho -da (magac, dhedig, keli) neef ishkin ah oo caano yar. Badho bidhe ma buuxiso. Dh: gabno, hooto. Li: ayro, haldoor.

waa la naqliyay ✓

1

(Cadha-da)

2

Cudur nabarro iyo cuncun badan oo lays qaadsiiyo.

waa la naqliyay ✓

1

cadho¹: m.dh Cudur nabarro iyo cuncun badan oo lays qaadsiyo.

2

cadho²: m.dh (daawo) Caallir maqaarka oo uu keeno “sarcoptes scabiei”. Cadhadu waxay caan ku tahay cuncun badan weliba habeenkii, finan cascas, iyo aalaba caallir kale oo ka dul taga dhiigga. Deriskunoolka waxay dhex jeexdaa maqaarka ukumaheedana ku daadisaa, yaryarka ukunta ka soo baxana si sahlan ayey qofka kale u raaci karaan.

waa la naqliyay ✓

1

cadho¹: m.dh Cudur nabarro iyo cuncun badan oo lays qaadsiyo.

2

cadho²: m.dh (daaw.) Caallir maqaarka oo uu keeno 'sarcoptes scabiei'. Cadhadu waxay caan ku tahay cuncun badan weliba habeenkii, finan cascas, iyo aalaba caallir kale oo ka dul taga dhiigga. Deriskunoolka waxay dhex jeexdaa maqaarka ukumaheedana ku daadisaa, yaryarka ukunta ka soo baxana si sahlan ayey qofka kale u raaci karaan.

waa la naqliyay ✓

1

f. n., [collective] anger, malice, irritation

2

cadho [feminine] n., [collective] scabies; scab, itch; mange

waa la naqliyay ✓

1

-da: (n) a contagious skin disease, especially in domestic animals or livestock; scabies (iskay-biiz)

2

cadho -da: (n) anger (ang-ger) ~ xanaaq, caro. —Syn: rage, fury, ire, wrath, resentment, indignation

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) cudur xoolaha ku dhaca. Xoolihii cadho ayaa haysa. Dh: candho.

2

cadho -da: (magac, dhedig, keli) dareenka qofku yeesho marka uu maankiisu wax diido. Dh: umal, xanaaq, dhirif. Li: farxad.

waa la naqliyay ✓

inch. v. become empty, get used up

waa la naqliyay ✓

-madhtay / madhatay: (v) be empty

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax dhammaaday oo idlaaday noqo. Gurcudoow madho, caddoow noo imo, aan ciyaarnee. Dh: idlaa.

2

madho: (fal) ka dhex naqayso. Buug fiican buugaagta ka dhex madho. Dh: xulo, baadho, sooco.

waa la naqliyay ✓

1

de: become empty, get used up

2

lx: madho

3

pd: (madhay / madhatay)

4

ps: v3b=inch

5

see: maro {N}

6

key: madho

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Xoolo allabari ahaan loo qalo. 2. S. ah: qof aan qiimo lahayn.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qof lagu dhaliilaayo caqli xumi. Dh: doqon, nacas, dabbaal, calaan.

waa la naqliyay ✓

(fal) ganto meel sare ku taal, ka soo laadlaadso, ka soo deldel.

waa la naqliyay ✓

(fal) kala fidi oo dhar iyo wixii la mid ah, meel qorrax ah ku laydhi. Wadho dharkaaga hakuu engegee. Dh: waro, ballaadhso

waa la naqliyay ✓

1

saro¹: m.dh Sumoobidda wax sumoobaan. la-mid: sadho.

2

saro²: f.g3 (-rtay, -ratay) Wax dillaac yar u yeelasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xoolo sedo ahaan loo siiyo odayada beesha marka dhac ama boojimo la keeno. Sidii awyaduu khumuska baray ima khawaysline. Dh: sedo, sadho, quluc.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) biyo iyo wixii la mid ah, hal mar si baahsan loo daadshey; sayrmo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax kaa qarsoon doondoono; wax kaa dahsoon raadso. Buugga aad raadinayso ka baadho maktabadda.

2

baadho: (fal) gelgelin ku galgalo; isrogrog adiga oo dhinacyada kolba mid u jiifsanaya. Awrkii dhaanka laga furay gelgelintuu baadhanayaa.

waa la naqliyay ✓

(fal) dhankaad u socotay ma ahee dhinac kale u kac. Bidix u baydho markaad balanbaalka ku baxdid. Dh: weeco, leexo.

waa la naqliyay ✓

(fal) xanaaq; dhirif.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Wax cadho ku dhacday noqosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-oobay, -owday; -oobi) Wax cadho ku dhacday noqosho. m.f.dh, cadhoobid.

waa la naqliyay ✓

(fal) cudurka cadhadu ha kugu dhaco; cadho yeelo.

waa la naqliyay ✓

1

(Candha-da)

2

(geel; lo' kd.) xubin ballaaran oo laallaadda oo qurxub weyn iyo labo iyo ka badan oo naas, ka kooban.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Xubinta caanahu galaan ee xayawaanka dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Xubinta caanahu galaan ee xayawaanka dheddig.

waa la naqliyay ✓

f. n. udder

waa la naqliyay ✓

-candhada: (n) udder (adhar) ~ candhada xoolaha

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg cadho.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dhays

2

de: udder

3

lx: candho

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f

6

key: candho

waa la naqliyay ✓

1

dardho¹: m.dh Dhaxan badan.

2

dardho²: f.mg3 (-ooday, -ootay) Dhaxan aad u badan la gariirid (nafley).

waa la naqliyay ✓

m.dh Dhaxan badan.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magacdwadareed) afar min oo faalka ka mid ah; Muyulukhad, Badhyaale, Guntane iyo Istamiic.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) sangadh wax mar meel lagu dhuftay ama wax dhammaaday.

waa la naqliyay ✓

1

(Gardha-da)

2

1. Dhogorta ubadka geela.

3

2. Timaha jilicsan oo kolka la firo, rigrigada iyo hirarka yeesha.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u 1. Dhogorta geela markaa dhasha. 2. G. ah: timo jilicsan.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): hair of young camel; light hair, fluff

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) timo jilicsan oo marka la feedho mardhacyo yeesha. Gardhadii maxaa wiilka ka xiiray? Dh: bis, biliix.

waa la naqliyay ✓

1

de: hair of young camel; light hair, fluff

2

lx: gardho

3

pd: (/da)

4

ps: n0-f-mass

5

key: gardho

waa la naqliyay ✓

Had dhow; goor aan fogeyn oo soo socota; goor dhow.

waa la naqliyay ✓

fk. Had dhow, goor aan fogeyn oo soo socota. la-mid: hadhowto.

waa la naqliyay ✓

fk. Had dhow, goor aan fogeyn oo soo socota. la-mid: hadhowto.

waa la naqliyay ✓

adv., time: soon, in a while, a little later

waa la naqliyay ✓

(adv) shortly (shoortili); soon (suun) ~ hadhowto

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) goor dhow; had dhow oo soo socota; mar aan fogayn. Hadhow ayaan imanayaa suuqa. Dh: ceeyoon, dhawaan, hadhowto.

waa la naqliyay ✓

1

de: soon, in a while, a little later = had + dhow

2

lx: hadhow

3

pd: (hadhdhow)

4

ps: adv-time

5

key: hadhow

waa la naqliyay ✓

(fal) cadceedda meel hadh leh ka hoos gal; fallaadhaha qorraxda, hadh ka hoos gal. Dh: hadhgal, harso. Li: cadceedso.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Caws caleemo dhaadheer, dun adag oo laga sameeyo rarada. 2. Maqaar lo'aad qallalan oo la goglado.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) caws leh caleemo dhaadheer iyo dun adag oo laga sameeyo rarada.

2

kaldho -da: (magac, dhedig, keli) maqaar lo'aad oo qallalan oo la goglado.

waa la naqliyay ✓

1

kardho¹: m.dh Dhaxan ama xanuun lala gariiro

2

kardho²: f.mg3 (-dhaday, -dhatay) 1. Neef irmaan oo ari ah darar awgeed la qaylin. 2. Qof jirro ama dhaxan la gariirid.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax aad baahi weyn u qabtid raagso oo sugi kari waa. Dh: qumbaco.

2

kardho: (fal) neef irmaan oo adhi ah darar awgii la qaylin.

3

kardho -da: (magac, dhedig, keli) dhaxan ama xanuun lala gariiro

waa la naqliyay ✓

(fal) dhammayso, idlayso, laaso. Dh: madhi.

waa la naqliyay ✓

v. wash, bathe

waa la naqliyay ✓

(Maido) C Phoenix reclinata Jacq. Palmae.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dhar jidh aqal iyo wixii la mid ah dhaqo oo uskagga iyo foolxumada ka nadiifi. Jidhka maydho. Dh: dhaqo, qubayso, qasaalo.

2

maydho -da: (magac, dhedig, keli) geed leh caleemo dhaadheer oo la jaad ah timirta iyo baarka. Dh: caw, mayro.

waa la naqliyay ✓

1

a: mayro {N}

2

de: wash, bathe

3

lx: maydho

4

pd: (maydhay)

5

ps: v3b=

6

key: maydho

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) barwaage is gaadhsiisan oo gashi iyo caafimaad qab leh Nadhyo iyo nabdaadi baa lagu jiraa. Dh: nimcad, gashi, sami.

waa la naqliyay ✓

1

(Qandha-da)

2

1. Fayoobi la'aan, xanuun ama cudurrada qaarkood lagu yaqaan, oo qofka kulayl iyo gariiriso qabtaan; xummad.

3

2. Bugto; jirro.

waa la naqliyay ✓

1

qandho¹: m.dh 1. Xummad. 2. Jirro. 3. Duumo.

2

qandho²: m.dh (daawo) Kulka jirka oo ka saramara kulka caadiga ah ee jirka: haddii afka laga cabbiro waxa weeye: 98,6° F oo u dhiganta 37° C. Haddii futada laga cabbirana waxa weeye = 99° F oo dhiganta = 37°C.

3

qandho³: f.mg3 (-oday, -otay) Cid jirro ku dhicid. la-mid: qandhoo.

waa la naqliyay ✓

1

qandho¹: m.dh 1. Xummad. 2. Jirro. 3. Duumo.

2

qandho²: m.dh (daaw.) Kulka jirka oo ka saramara kulka caadiga ah ee jirka: haddii afka laga cabbiro waxa weeye: 98,6° F oo u dhiganta 37° C. Haddii futada laga cabbirana waxa weeye = 99° F oo dhiganta = 37° C. m.f.dh, qandhasho.

3

qandho³: f.mg3 (-oday, -otay) Cid jirro ku dhicid. la-mid: qandhoo. m.f.dh, qandhood.

waa la naqliyay ✓

f. n. fever, temperature; illness, malady, indisposition

waa la naqliyay ✓

-qandhada: (n) fever (fii-ver); feverishness ~xummad

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xanuun fudud oo ku soo booddo ah. Bugtaan kali ma haysee qandho yar ayuu u jiifaa. Dh: juucjuuc.

waa la naqliyay ✓

1

de: fever, temperature; [ext.] illness, malady, indisposition

2

lx: qandho

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: qandho

waa la naqliyay ✓

حُمّى، حُمَّة

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Miro aan weli bislaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Miro aan weli bislaan.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. city in north east Somalia

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] unripe fruit

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) midho aan weli bislaan ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Saadda-da)

2

1. Doqon.

3

2. Gaaddo; shaf.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Xabadka. 2. Garanbiyoole.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Xabadka. 2. Garanbiyoole.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. chest

2

saaddo [feminine] n. stupid person

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) shaf, baaddil. Dh: gaaddo.

2

saaddo -da: (magac, dhedig, keli) haweeney cagli xun. Dh: dogon, nacas, calaan, sagaga, sacsac, dabbaal.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) nooc ka mid ah dharka dumarku xidhaan oo ay isku maraan oo aan tolnayn; maro sida qaydka oo kale u faya furan oo inta badan dumarka Hindidu xidhaan. Dharku saadhi qudha maaha, saylooni garan maaha... Dh: saari.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) Wax siraadsasho; saraadasha; wax xun isu saa-din.

waa la naqliyay ✓