saaxil — Macnaha & Turjumaada

1

1. Berbera magaceeda labaad.

2

2. Xeeb.

waa la naqliyay ✓

m.l Xeeb.

waa la naqliyay ✓

m.l Xeeb.

waa la naqliyay ✓

pr. n., loc. Berbera [alternate name for the town.]

waa la naqliyay ✓

m. n. coast, seashore

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhul cammuud iyo sabbaax leh oo badda dhinaca ku haysa. Abaar baa ka jirta saaxil beryahan. Dh: xeeb.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) saaxil ku lug leh, magaalada Saaxil loo nisbaynayo. Cusbo Saaxili ah baan soo iibsaday.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh S. ah: qof maskaxdiisu tamaam tahay.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh S. ah: qof maskaxdiisu tamaam tahay.

waa la naqliyay ✓

m. n. (adj.): person of sound mind; sane, sober, temperate

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) sane (seeyri); mentally sound; sober (soo-ber); sober-minded

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) xiskiisii joogo, aan kooma ku jirin. Dh: miyir, miyirqab.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: person of sound mind; [atr.] sane, sober, temperate

3

initial: s

4

lx: saaxi

5

pd: (-ga)

6

ps: n2a-m

7

key: saaxi

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-ilay, -ishay) 1. Cayaarta (turubka) dabaka-eriga ran yaryar hor marin si uu ranka waaweyni u soo haro. 2. Cid qayaamo wax ugu qaadid.

waa la naqliyay ✓

v. cheat

waa la naqliyay ✓

1

de: cheat

2

initial: s

3

lx: saabil

4

pd: (saabilay / saabishay)

5

ps: v1=

6

key: saabil

waa la naqliyay ✓

1

(Saaxir-ka)

2

Qofka wax sixra ama sixirka yaqaan; falanfallow.

waa la naqliyay ✓

m.l (-riin, m.dh) Nin sixirka yaqaan.

waa la naqliyay ✓

1

m.l (-riin, m.dh) Nin sixirka yaqaan. saayid¹: m.l S. ah: wax dheeraad ah. la-mid: saa'id.

2

saayid²: f.mg1 (-day, -dday) Wax kordhid. m.f.dh, saayidid. la-mid: saa'id.

waa la naqliyay ✓

m. n. magician, wizard

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) magician (ma-ji-shin); sorcerer (soor-sarar); wise man; wizard (wizadh) ~ sixiroole

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qof wax sixra; qof sixirka ku shaqaysta oo yaqaan. Saaxir baa na helay oo naga furtay lacagtii. Dh: falallow.

waa la naqliyay ✓

1

bw: sixir

2

de: magician, wizard

3

initial: s

4

lx: saaxir

5

pd: (-ka Pl: saaxiriin (ta))

6

ps: n8-m

7

syn: falanfallow, qalinduurre

8

xv: Arabic

9

key: saaxir

waa la naqliyay ✓

1

bord, n.m. - Wareegsan; la goobay; Wareegto; Daraf; Dacal; Giftin; Qooriga badda;

2

bord de la mer - Xeebta ku qabsan (dhaw); Xeeb (saaxil).

waa la naqliyay ✓

ivoirier, n.m. - reer Saaxil al-Caag (Xeebta Foolmaroodiga).

waa la naqliyay ✓

1

a: Barbara, Saaxil

2

de: Berbera [coastal town in north Somalia]

3

lx: Berbera

4

ps: n0-loc-f

5

key: Berbera

waa la naqliyay ✓

1

de: shore, beach, coast

2

initial: x

3

lx: xeeb

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

xe: coastal land

7

xv: saaxil

8

key: xeeb

waa la naqliyay ✓

1

bw: sawaaxil

2

de: coast, seashore

3

hm: 1

4

initial: s

5

lx: saaxil

6

pd: (-ka)

7

ps: n2-m

8

syn: xeeb

9

xv: Arabic

10

key: saaxil_1

waa la naqliyay ✓

1

cf: Berbera ~ Barbara

2

de: Berbera [alternate name for the town]

3

hm: 2

4

initial: s

5

lx: Saaxil

6

pd: (-ka)

7

ps: n0-loc-m

8

key: Saaxil_2

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul xeebeed.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhul xeebeed.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] coast, shore; coastal area

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meelaha badda liilkeeda ah.

waa la naqliyay ✓

1

cf: saaxil

2

de: coast, shore; coastal area

3

initial: s

4

lx: sawaaxil

5

pd: (-ka)

6

ps: n-m-col

7

key: sawaaxil

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Qof dad badan wax ka dhexeeya saami ku leh. la-mid: sahmile.

waa la naqliyay ✓

m.l (-layaal, m.l/dh) Qof dad badan wax ka dhexeeya saami ku leh. la-mid: sahmile.

waa la naqliyay ✓

m. n. sharer; shareholder, stock holder

waa la naqliyay ✓

-saamilaha: (n) shareholder (sheer hoo-ldhar); stockholder (istaak-hool-dhar) ~ shariig

waa la naqliyay ✓

1

Azionista

2

Shareholder

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) shirkad qof ku leh saami, wax la qaybsanayo qof ku leh qayb. Waa shan saamileyda shirkaddu.

waa la naqliyay ✓

1

de: sharer; [ext.] shareholder, stock holder

2

initial: s

3

lx: saamile

4

pd: (/ha Pl: saamiley (da))

5

ps: n5b-m

6

key: saamile

waa la naqliyay ✓

1

(Saaxiib-ka)

2

Jaalle: jaal; rafiiq; wadey.

waa la naqliyay ✓

1

saaxiib¹: m.l (-bbo, m.dh) Nin xiriir gacaltooyo qof kale la leh; wadey.

2

saaxiib²: m.dh (-bbo, m.dh) Naag xiriir gacaltooyo qof kale la leh; saaxiibad.

3

saaxiib³: f.mg1 (-bay, -btay) La s.: cid xiriir gacaltooyo la yeelasho.

waa la naqliyay ✓

1

saaxiib¹: m.l (-bbo, m.dh) Nin xiriir gacaltooyo qof kale la leh; wadey.

2

saaxiib²: f.mg1 (-bay, -btay) La s.: cid xiriir gacaltooyo la yeelasho. m.f.dh, saaxiibid.

waa la naqliyay ✓

m. n. friend

waa la naqliyay ✓

name-m friend, companion

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) friend (fareendh); pal (paal); chum (jam); colleague (koli-ig) ~ wadey, jaalle

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof dadka kaaga dhow oo ruuxdiinnu is rabto oo aad isku fiicantihiin. Dh: rafiiq, waday, jeel, jaalle, jaal.

2

saaxiib -ta: (magac, dhedig, keli) haweenay xidhiidh gacaltooyo qof kale la leh. Dh: saaxiibad.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: friend

3

initial: s

4

lx: saaxiib

5

pd: (-ka)

6

ps: n2-m

7

key: saaxiib

waa la naqliyay ✓

صَدِيق، رفيق، صاحب

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg sawax².

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) sawaxan samayn; buuqid; qaylin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg sayax³. la-mid: sayax¹.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) dhirta iyo tigaaddu qoyaanka ay yeelashaan.

waa la naqliyay ✓

m.l Rooti iyo wixi lamida aad dab loogu bisleeyay.

waa la naqliyay ✓

(fal) wax duban oo qallalan noqo.

waa la naqliyay ✓

Surdhub

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) armaa; billaa; sow.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) meelaha dhulka biyaqabadka leh sida yadamada aan weynayn oo laga cabbi karo illaa hal asbuuc. Dh: dhijaan.

waa la naqliyay ✓

/seyl/ (n) 1. shiraac (shiraaca doonyaha ama maraakiibta) (v) 2. shiraacasho (bad ku safrid, bad maaxid).

waa la naqliyay ✓

n., shiraac, -i, shiraaq, -i; v.i., dhoof.

waa la naqliyay ✓

1

aawil¹: m.l la-mid: awaal¹, awaalid.

2

aawil²: f.mg1 (-ilay, -ishay) Wax dhicitaankooda ama imaatinkooda filid. la-mid: awaal².

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax soo socdo saadi oo ka sii warran.

2

aawil -ka: (magac, lab, keli) saadaasha wax soo socda.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Bur, badar iyo wixi lamida khamiirin. 2. la-mid: faafi.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Candho xoolaad caano ku baajin.

waa la naqliyay ✓

v. delay milking (an animal)

waa la naqliyay ✓

(fal) caanaha, neefka hal caanomaal iyo in ka badan haka lisin ama yaan la nuugin.

waa la naqliyay ✓

1

de: delay milking (an animal)

2

lx: gaaxi

3

pd: (gaaxiyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: gaaxi

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Ceel biyihiisa muddo u deyn si uu maax u yeesho. 2. Biyo calowsan muddo dhigid si gufarku uga fariisto.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Ceel biyihiisa muddo u deyn si uu maax u yeesho. 2. Biyo calowsan muddo dhigid si gufarku uga fariisto. m.f.dh, maaxin.

waa la naqliyay ✓

v. cause to expand; make ooze (out)

waa la naqliyay ✓

(fal) biyo laas u kaadi oo ha darin inta ay maaxdu buuxsamayso; maaxda ururi. Innoo maaxi laaska inta uu dhaanku imanayo. Li: gudhi.

waa la naqliyay ✓

1

de: cause to expand; make ooze (out)

2

lx: maaxi

3

pd: (maaxiyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: maaxi

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley cayilin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley cayilin. m.f.dh, naaxin.

waa la naqliyay ✓

v. fatten

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) fatten (faaten); breed stock

waa la naqliyay ✓

(fal) cayili oo buurnee. Dibigaaga naaxi ha bgalee. Dh: shishlee, buurree.

waa la naqliyay ✓

1

de: fatten

2

lx: naaxi

3

pd: (naaxiyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: naaxi

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Weel saab u yeelid.

waa la naqliyay ✓

v. carry in a wicker ~ leather frame

waa la naqliyay ✓

(fal) 'weel, iyo wixii la mid ah' qoryo ama laamo uu dhexgalo, u samay; saab u yeel.

waa la naqliyay ✓

1

de: carry in a wicker ~ leather frame

2

initial: s

3

lx: saabi

4

pd: (saabiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: saabi

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) Wax soo socda saadaalin.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) Wax soo socda saadaalin. m.f.dh, saacin.

waa la naqliyay ✓

v. expect good luck

waa la naqliyay ✓

(fal) wax soo socda saadaalin. saacid -ka: (magac, lab, keli) taageer; garabsi; caawi.

waa la naqliyay ✓

1

de: expect good luck

2

initial: s

3

lx: saaci

4

nt: saacin (ta) [vn-f]

5

pd: (saaciyey)

6

ps: v2a=

7

key: saaci

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dhici doona sii sheegid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dhici doona sii sheegid. m.f.dh, saadin.

waa la naqliyay ✓

v. predict, foretell; give a good omen

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) predict (pirid-ikt); foretell (foor-teel) foresee (foorsii); forecast (foor 'kaast); prognosticate (porognaastikeeyt) ~ saadaali, saraadi

waa la naqliyay ✓

1

(fal) 'wax soo socdaa siday noqon doonaan' wax ka sii sheeg. Dh: mala'awaal.

2

saadi: (fal) (u ~) wax ku dhici doona, u sii sheeg. U sii saadi safarkooda.

3

saadi: (fal) waxyaalo dhici doona astaamohooda, sii sheeg, sii muuji.

waa la naqliyay ✓

1

de: predict, foretell; give a good omen

2

initial: s

3

lx: saadi

4

nt: saadin (ta) [vn-f], saadis (ka) [vn-m]

5

pd: (saadiyey)

6

ps: v2a=tr

7

key: saadi

waa la naqliyay ✓

1

(Saafi-da, Saafi-ga)

2

1. Aan wax xumi ku dhex jirin; nadiif ah; miir ah.

3

2. Kalluun magaci.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. S. ah: wax nadiif ah oo aan wasaqi ku jirin. Tusaale: “ Cali wuxuu keenay malab saafi ah”. 2. Saafinnimo. 3. Nooc kalluunka ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. S. ah: wax nadiif ah oo aan wasaqi ku jirin. Tusaale: Cali wuxuu keenay malab saafi ah. 2. Saafinnimo. 3. Nooc kalluunka ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

Net

waa la naqliyay ✓

1

m. n. (adj.): cleanliness; purity; pure thing; clean, pure

2

saafi [feminine] n., [collective] fish species

waa la naqliyay ✓

1

name-f cleanliness; purity, pure, clean

2

name-m pure, sincere, clear

waa la naqliyay ✓