Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Saala-da)

2

Saxaro engegan oo iniino ah oo xoolaha iyo nafleyda kale qaarkeed dhigaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Saxaro kuuskuusan oo geela, ariga iyo ugaarta qaarkeed dhigaan.

waa la naqliyay ✓

m.dh Saxaro kuuskuusan oo geela, ariga iyo ugaarta qaarkeed dhigaan.

waa la naqliyay ✓

f. n., (mass n.): dung (of animals)

waa la naqliyay ✓

1

-saalada: (n) dung (doong); manure (ma-nuur); muck (mak) ~ digo

2

saalo -saalada: (n) salon (sa-luun); a room or hall for receptions ~ qolka soo dhaweynta

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) xaar adag oo malmalaasan oo adhiga, geela iyo ugaadha lagu yaqaanno. Saalo geel baa surinkan daadsan. Dh: digo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: digo, saxaro, xaar

2

de: dung (of animals)

3

initial: s

4

lx: saalo

5

pd: (/da)

6

ps: n6-f-mass

7

key: saalo

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xabbado wada socda oo hal mar ka baxa qori afkii. Labo saalbo ayaa cadawgii nagu soo riday markii aannu is waajahnay.

2

saalbo -da: (magac, dhedig, keli) hormo xoolo ah oo kol la soo daayo.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Geel, ari iyo ugaarta qaarkeed saalo dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-ooday, -ootay) Geel, ari iyo ugaarta qaarkeed saalo dhigid.

waa la naqliyay ✓

(fal) saalo dhig.

waa la naqliyay ✓

1

(Aala-da)

2

Qaalmaha yaryar oo lo'da.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u Lo'da inteeda aan weli gaarin da'dii ay rimi ama wax rimin lahayd.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] heifer, young female cattle; heifers

waa la naqliyay ✓

1

(fal) eed oo ka naasnaasi; ka shallaytan. Kibirka daa haddii kale eed oo aalo. Dh: eerso, naasnaasi, qoomamee, eed, shallaytee. Li: mahadi.

2

aalo-da: (magacwadareed) qaalmaha yaryar ee laba jirsada, gaadhay na xilligii caanaha laga gudhin lahaa. Dh: aaran, dhal, eelo.

3

aalo -ha: (magac, lab, keli) eeg aale.

waa la naqliyay ✓

1

cf: qaalin ~ qaalmo

2

de: heifer, young female cattle; heifers

3

lx: aalo

4

pd: (/da)

5

ps: n6-f-col

6

key: aalo

waa la naqliyay ✓

(falkaabe) armaa; billaa; sow.

waa la naqliyay ✓

1

(Kaala-da)

2

Wax wadajir loo urursho oo cid ama arrin, gargaar ahaan loo siiyo ama wax loogu qabto; siin; diiqo; xoolaggooyo.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nin guursaday xoolaha la siiyo.

waa la naqliyay ✓

f. n. contribution, handout, charity

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) gargaar loo fidiyo qof guursaday. Dh: kaale.

waa la naqliyay ✓

1

de: contribution, handout, charity

2

lx: kaalo

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f

5

key: kaalo

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ukun sida kubadda u wareegsan qolofina ku dahaadhan tahay oo xawayaanka aan naaslleyda ahayni dhalaan sida. shimbiraha badhkood, kalluunka haadda iyo wixii la mid ah. Digaagaddu naalo ayay dhashaa. Dh: ugac, beed, ugxan.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-btay, -batay) Cudur, gaajo, roob iyo wixi lamida berrin wada gaarid. la-mid: saabso.

waa la naqliyay ✓

v. spread over, cover

waa la naqliyay ✓

(fal) saab u yeelo ama u samayso.

waa la naqliyay ✓

1

de: spread over, cover

2

initial: s

3

lx: saabo

4

nt: saabasho (/da) [vn-f]

5

pd: (saabtay)

6

ps: v3b=

7

key: saabo

waa la naqliyay ✓

1

saado: m.dh Dhibaato qof aanay hayn saadsasho.

2

sąado¹: m.dh.kh S. ah: dad sharaf leh.

3

sąado²: f.mg3 (-aaday, -aadatay) Qof jid dheer maraya cunto caloosha ka buux-sasho.

waa la naqliyay ✓

name-f prediction, prophecy, good omen; provisions, supplies

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qof jid dheer maraya, cunto caloosha ka buuxso.

2

saado -da: (magac, dhedig, keli) dhibaato an ku hayn sii sheego.

3

saado -da: (magacwadareed) dad sharaf leh.

waa la naqliyay ✓

(Samo) N Cassia occidentalis L. Caesalpinaceae.

waa la naqliyay ✓

f.g/lg3 (-rtay, -ratay) 1. Nin naag u galmoosho. 2. Wan lax kudud. 3. Wax, wax kale dul dhigasho.

waa la naqliyay ✓

f.g/lg3 (-rtay, -ratay) 1. Nin naag u galmoosho. 2. Wan lax kudud. 3. Wax, wax kale dul dhigasho. m.f.dh, saarasho.

waa la naqliyay ✓

v. place ~ put on top of for oneself; copulate, have sex with

waa la naqliyay ✓

-saartay I saaratay: (v) put on (put on); place (paleeys) for one's own self. Ex:jaakadda halkaas saaro; put yourjacket over there

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wan, dibi, iyo wixii la mid ah, dheddigga kula nooca ah kud. Dh: fuul.

2

saaro: (fal) waxyaabo dhacay sababtooda, wax kale ama cid kale ku eedayso. Dh: halsaaro.

waa la naqliyay ✓

1

de: place ~ put on top of for oneself; [ext.] copulate, have sex with

2

initial: s

3

lx: saaro

4

pd: (saartay)

5

ps: v3b=

6

key: saaro

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) cunto la kariyay oo aanan aad u bislaan.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) daayeerka kiisa dhedig.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-laday, -latay) Wax, wax dhib yar ka dhigasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-laday, -latay) Wax, wax dhib yar ka dhigasho. m.f.dh, sahlasho.

waa la naqliyay ✓

v. take lightly ~ not seriously

waa la naqliyay ✓

-sahladay / sahlatay: (v) take it easy; look for a short cut; do easily; don't treat seriously

waa la naqliyay ✓

(fal) wax sahlan ka dhigo. Dh: fududayso.

waa la naqliyay ✓

1

de: take lightly ~ not seriously

2

initial: s

3

lx: sahlo

4

nt: sahlasho (/da) [vn-f]

5

pd: (sahladay)

6

ps: v3a=tr

7

key: sahlo

waa la naqliyay ✓

1

(Salla-da)

2

Rako fidsan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Rako fidsan.

waa la naqliyay ✓

f. n. platform

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) rako fidsan, meel la is ku taago, laba laamood dhexdood. Dh: rako, raar, saldho

2

sallo-da: (magac, dhedig, keli) meelo la is taago oo loo sameeyo ceelasha biyaha. Ceelka sallo fiican u yeel. Dh: rako.

waa la naqliyay ✓

1

cf: rako

2

de: platform

3

initial: s

4

lx: sallo

5

pd: (/da)

6

ps: n6-f

7

key: sallo

waa la naqliyay ✓

s.m. - hakad (markab ama dayuurad).

waa la naqliyay ✓

1

(Waala-da)

2

Cayaar raggu cayaaro: labo saf oo iska soo horjeeda oo is tiro le'eg oo jilbajabsan; gacnahaa laga cayaaraa, hees iyo jiibna waa leedahay.

waa la naqliyay ✓

1

waalo¹: m.dh Cayaar cayaaraha hiddaha iyo dhaqanka ka mid ah, raggu cayaaro oo labo saf oo iska soo horjeeda, tira isla egna ah, iyadoo jilbajabsan gacmahana lagu cayaaro hees iyo jiibna leh; hellem.

2

waalo²: f.mg3 (-aashay, -aalatay) 1. Wax waalan noqosho. 2. Ka w.: meel cabsi awgeed uga cararid.

waa la naqliyay ✓

1

waalo¹: m.dh Cayaar cayaaraha hiddaha iyo dhaqanka ka mid ah, raggu cayaaro oo labo saf oo iska soo horjeeda, tira isla egna ah, iyadoo jilbajabsan gacmahana lagu cayaaro hees iyo jiibna leh; hellem.

2

waalo²: f.mg3 (-aashay, -aalatay) 1. Wax waalan noqosho. 2. Ka w.: meel cabsi awgeed uga cararid. m.f.dh, waalasho.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. hand-clapping game played by two teams of men

2

waalo v. become insane, go mad

waa la naqliyay ✓

-waashay I waalatay: (v) become mad, crazy, insane or mentally disturbed ~ see also [eeg] waalan

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax waalan oo miyir la' noqo; waalliyi ha kugu dhacdo. Waalo oo wajaq ayay dadku isku habaaran. Dh: miyirbeel.

2

waalo -da: (magac, dhedig, keli) ciyaar raggu ciyaaro oo intay jilba joogsadaan ay laba saf oo is tiro le'eg iskaga soo horjeestaan gacmaha ayaa laga ciyaaraa oo waa la weyweydaariyahees iyo jiibna way wadataa. Waalo ayaan ciyaaraa habeenii. Dh: hellen.

waa la naqliyay ✓

1

(Xaala-da)

2

1. Xaal.

3

2. Uurkujir; xiidmo.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Xubnaha ragga. 2. Uurkujir.

waa la naqliyay ✓

f. n. intestines, entrails, internal organs

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) si ay wax yihiin xilli gaar ah. Dh: xaalad.

2

xaalo -da: (magac, dhedig, keli) uur kujir. Dh: xiidmo.

waa la naqliyay ✓

1

cf: uurkujir, xaab, xiidmo

2

de: intestines, entrails, internal organs

3

initial: x

4

lx: xaalo

5

pd: (/da)

6

ps: n-f

7

key: xaalo

waa la naqliyay ✓

1

1. (Hiil-ka) Labo qof oo la kala godobsado oo mid, af ama addin wax laga taro, si uu kan kale uga adkaado; hiillo; danaano.

2

2. (Hii-sha) a) Digo ama saalo badan oo xeryaha ariga ku ururta. b) Geed yar oo xoolaha cuna caanohooda xaraar ka dhiga.

waa la naqliyay ✓

m.l (-yo, m.l) 1. Tix maanso ah oo dhowr beyd ka kooban. 2. Afar hog oo labada iska soo horjeedda ay yaallaan dhagxaan isku nooc ah, hog shanaad oo maran ama saalo taalna u dhexeeya (shax).

waa la naqliyay ✓

1

digo¹: m.dh 1. Saalo. 2. Saalo burburtay oo badan.

2

digo²: f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Aroos cid ugu wacasho. 2. (f.mg) Ku d.: col jabay, qof laga adkaaday iyo wixi lamida hadal lafajebis ah ku dhihid.

waa la naqliyay ✓

m.dh Ciyaar carruurtu ku dheesha dhagxaan quruurux ah, saalo geel iyo wixi lamida oo ku jirta laba iyo toban god oo laba labo isaga soo horjeeda; godadow.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Jajab qoryo ama saalo.

waa la naqliyay ✓

m.l (-yo, m.l) 1. Tix maanso ah oo dhowr beyd ka kooban. Tusaale: Gabyaa ma ihi, laakiin afarrey baan halkan ka tuurayaa. 2. Afar hog oo labada iska soo horjeedda ay yaallaan dhagxaan isku nooc ah, hog shanaad oo maran ama saalo taalna u dhexeeya (shax).

waa la naqliyay ✓

1

digo¹: m.dh 1. Saalo. 2. Saalo burburtay oo badan.

2

digo²: f.g/mg3 (-gtay, -gatay) 1. (f.g) Aroos cid ugu wacasho. 2. (f.mg) Ku d.: col jabay, qof laga adkaaday iyo wixi lamida hadal lafajebis ah ku dhihid. m.f.dh, digasho.

waa la naqliyay ✓

/saalon/ (n) rugta qurxinta (siiba qurxinta timaha).

waa la naqliyay ✓

/saluun/ (n) 1. saalo (fadhi dadku fariisto oo ku nasto sida kuwa maraakiibta), 2. qol ama meel khamriga lagu gado.

waa la naqliyay ✓

-da: (n) dung (doong); manure (ma-nuur); muck (mak) ~ saalo

waa la naqliyay ✓

1

fadhi: -ga: (n) the act of sitting

2

fadhi -yey / say: (v) to serve as the agent for; represent (rep re-sent).

3

kal fadhi -ga: (n) conference (koon far ensi); meeting; session

4

fadhi -ga: (n) sitting room; living room ~ saalooto. Ex: laba qol iyo fadhi; two rooms and a sitting room

5

fadhi -ga: (n) couch (kow.j); sofa (soo/a); love seat (laav sift)

waa la naqliyay ✓

-saxarada: (n) 1. stool (ist-uul); feces (fii-siiz); excrement (ekis-kerement); shit (shit); bowel movement; fecal matter~ xaar. 2. dung (dong); manure (ma-nuur); muck (mak) ~ saalo, digo

waa la naqliyay ✓

s.m. - saxaro, saalo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qolka fadhiga ee kuraasida iyo fadhiyada la dhigo. Deegadda ayaan telefishanka ku daawannaa. Dh: saaloon, bersad, fadhi.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) labo dhinac oo dagaalamaya, garabsiin iyo tageero dhinac lala garab joogsado. Hiil iyo hoo ba waad iga helaysaa. Dh: gurmad, hiillo, danaaano.

2

hiil-sha: (magac, dhedig, keli) digo ama saalo badan oo xeryaha adhiga ku ururta. Dh: digo, gujuf.

3

hiil-sha: (magac, dhedig, keli) geedgaab xooluhu. ay daaqaan oo caanahooda khadhaadheeya.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qiiq ama uunsi ku shid. Qamareey aqalka innaga qaaci. Dh: qiiji, shid, bukhuuri.

2

qaaci -da: (magac, dhedig, keli) gogol furaashyo ah oo saaloon ahaan loo dhigo qolalka fadhiga ah. Dh: fadhi Sucuudi.

3

qaaci -ga: (magac, lab, keli) heeso dabacsan oo lagu tumo kaman, darbuukad iyo foodhin oo caan ahaa bilawgii fanka habaysan ee Soomaalida. Waxan dhegestaa heeso qaaci ah oo uu ku heesi jiray Cumar Dhuule.

4

qaaci-ga: (magac, lab, keli) kabo aan cidhib dheer lahayn oo dhulka yaal. Walaashay kabo qaaci ah ayay jeceshahay.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) gogol ballaadhin oo sidii saaloonka qaaciga ah u dhigid. Dh: goglid, ballaadhin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) mid ka mid ah ciyaaraha turubka.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-aashay, -aalatay) Dhar mayrasho.

waa la naqliyay ✓

v. wash one's own laundry, launder for oneself

waa la naqliyay ✓

(fal) dharkaaga iyo alaabtaada biyo ku maydho. Qasaalo alaabtaada oo inna mari. Dh: maydho, dhaqo.

waa la naqliyay ✓

1

de: wash one's own laundry, launder for oneself

2

lx: qasaalo

3

nt: qasaalasho (/da) [vn-f]

4

pd: (qasaashay)

5

ps: v3b=

6

key: qasaalo

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Sharci diini ah oo Alle u soo dejiyo in dadku ku dhaqmaan Ilaahna ku caabudaan. 2. Dhambaal. la-mid: risaalad.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Sharci diini ah oo Alle u soo dejiyo in dadku ku dhaqmaan Ilaahna ku caabudaan. 2. Dhambaal. la-mid: risaalad.

waa la naqliyay ✓

f. n. divine revelation; message, letter

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg risaalad.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: divine revelation; [ext.] message, letter

3

lx: risaalo

4

pd: (/da)

5

ps: n-f

6

key: risaalo

waa la naqliyay ✓

m.dh Midab madow oo ay iduhu ku yeeshaan barida ama agagaarka sabiisha.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) xubinta taranka ee dhedigga oo dhan.

2

saalimo -ta: (magac, dhedig, keli) barta madow ee kaga taal idaha qaarkood sibiisha. Lax saalimo leh baa na loo qalay. Dh: saalin.

waa la naqliyay ✓

1

(Saalood-ka)

2

Saalo dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg saloo.

waa la naqliyay ✓

m.f.l eeg saloo.

waa la naqliyay ✓

v. defecate, excrete dung (of animal)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) saalo dhig. Marka geelu cokanyahay buu aad u saaloodaa.

2

saalood -ka: (magac, lab, keli) saalo dhigid. Dh: saalayn.

waa la naqliyay ✓

1

de: defecate, excrete dung (of animal)

2

initial: s

3

lx: saalood

4

nt: saalood (ka) [vn-m]

5

pd: (saalooday)

6

ps: v3a=

7

key: saalood

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qolka fadhiga ee aqalka, qolka nasashada. Saaloonka aqalku waa waasac. Dh: bersed, fadhi.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) sasabaad; sabaalayn.

2

sabaalo -ha: (magac, lab, keli) wax sabid, wax sasabid ku wadid. Sabaalo ku wad carruurta oo ha dilin. Dh: sasabo, sasabaad.

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) eeg sahaale.

waa la naqliyay ✓