ereyga

s,s

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

S,s

DHAN

/es/ xarafka sagaal-iyo tobnaad ee alifbeetada ingiriisiga.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Ka

DHAABAN
1

Erey tixda ulajeeddooyin badan oo kala gaar ah u yeela; wuxuu badanaa muujiyaa: meel laga dhaqaaqay, meel laga yimid ama laga soojeedey, wax kala go'ay ama kala durkay, wax la isu foodinayo ama la simayo, kd. (Balcad buu ka yimid; alif-ka-ya'; qalin buu jeebkiisa ka soo baxshey; ceelku aqalka waa ka fog yahay; arrinta wax ka qabo; Marka waxaa ka weyn Xamar; magaaladii qofna waa aan ka garan waayey; baqdin baa ilmaha ka dhawaajisay: afar labo ka gooya: wiilka beenta ka daaya; ...) kolka shaqal aan loo dhexayni ka hormaro, wuxuu noqdaa -ga; (sida: Guuleed iga weyn; naga taga).

2

-ka — (naxwe) Labada qobod oo dhabta ah (kan kale waa -ta oo qodbaha kale ka farcamaan, midkood; waxaa ka farcama -ga, -ha, -a; wuxuu raacaa magacyada lab oo ku dhammaada B, D, F, L, N, R, S (Sh).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

camal

DHAABAN

m.l 1. Hawl, shaqo. 2. Abuur, dabeecad. 3. Xanaaq, dhirif, caro. 4. (s) Sidiis, oo kale. Tusaale: “Buuggaas camal ii keen”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

halbeeg H.C.

DHAABAN

m.l (-yo H.C., m.dh) (xisaab) H.ga H.C. (Habka Caalamiga) waa hab caalamku ay wadajir ahaan isugu raaceen, loona adeegsado laamaha cilmiga. Habkani waxa uu ku salaysanyahay habka M.K.S. (mitir, kiilogaram iyo seken), waxanau beddelay habka C.G.S. (santimitir, garaam iyo seken) iyo F.B.S. (fuudh, bawnd iyo seken).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ka

DHAABAN
1

ka¹: mu.ti.l (kuwa, w) Magacuyaal tilmaame oo lab, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: “Ka yimid waa Cali”. la-mid: kan².

2

ka²: h (nax) Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa ama hortiisa : a) qurub la xiriira meesha laga dhaqaaqay ama wax laga qaaday. Tusaale: “Balcad ayuu ka yimid”, “Qalin ayuu jeebkiisa ka soo bixiyay”, “Tuulo ka tuulo ayuu nastaa”; b) qurub barbardhigid loo isticmaalo. Tusaale: “Marka waxaa ka weyn Xamar”; c) qurub la xiriira meel uu fal ka dhacay ama laga gudbayo. Tusaale: “Kooxdan buu ka cayaarayaa”, “Halkaas buu guri ka dhisay”, “Waddada buu ka tallaabay”.

3

ka³: (-ka) q.l Qodob magaca lab dib loogu qodbo si looga dhigo wax cayiman. Wuxuuna raacaa magacyada lab oo ku dhammaada b, d, f, l, n, r, s (sh). Qodobkaa waxaa ka farcama: -ga, -ha, -a oo raacaan magacyada kale ee labka ah. Tusaale: “ nin+ka- >ninka, buug+ka->buugga”.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

shararraax

DHAABAN
1

shararraax¹: m.l Sh. ah: wax midab isku dhafan leh.

2

shararraax²: f.mg1 (-xay, -xday) Ku s.: soo bixid (garka).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

sinayso

DHAABAN

f.mg3 (-stay, -satay) Ka s.: sino samayn.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

camal

DHAABAN

m.l 1. Hawl, shaqo. 2. Abuur, dabeecad. 3. Xanaaq, dhirif, caro. 4. (s) Sidiis, oo kale. Tusaale: Buuggaas camal ii keen.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

halbeeg H.C.

DHAABAN

m.l (-yo H.C., m.dh) (xisaab) H.ga H.C. (Habka Caalamiga) waa hab caalamku ay wadajir ahaan isugu raaceen, loona adeegsado laamaha cilmiga. Habkani waxa uu ku salaysanyahay habka M.K.S. (mitir, kiilogaram iyo seken), waxanau beddelay habka C.G.S. (santimitir, garaam iyo seken) iyo F.B.S. (fuudh, bawnd iyo seken).

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

ka

DHAABAN
1

ka¹: mu.ti.l (kuwa, w) Magacuyaal tilmaame oo lab, oo wax ama cid hadlaha u dhow lagu tilmaansado. Tusaale: Ka yimid waa Cali. la-mid: kan¹.

2

ka²: h (nax) Qurub lagu isticmaalo falka bidixdiisa ama hortiisa : a) qurub la xiriira meesha laga dhaqaaqay ama wax laga qaaday. Tusaale: Balcad ayuu ka yimid. Qalin ayuu jeebkiisa ka soo bixiyay. Tuulo ka tuulo ayuu nastaa. b) qurub barbardhigid loo isticmaalo. Tusaale: Marka waxaa ka weyn Xamar; c) qurub la xiriira meel uu fal ka dhacay ama laga gudbayo. Tusaale: Kooxdan buu ka cayaarayaa. Halkaas buu guri ka dhisay. Waddada buu ka tallaabay.

3

ka³: (-ka) q.l Qodob magaca lab dib loogu qodbo si looga dhigo wax cayiman. Wuxuuna raacaa magacyada lab oo ku dhammaada b, d, f, l, n, r, s (sh). Qodobkaa waxaa ka farcama: - ga, -ha, -a oo raacaan magacyada kale ee labka ah. Tusaale: nin + ka -> ninka, buug + ka -> buugga.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

sinayso

DHAABAN

f.mg3 (-stay, -satay) Ka s.: sino samayn. m.f.dh, sinaysasho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]

Qiyaasta mooh

DHAABAN

Moh's scale

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

ajood

DHAABAN
1

vl. n. arrogance, haughtiness, air of superiority

2

ajood v. be reluctant to do because of one's superiority

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

alalad

DHAABAN

m. n. dream, nightmare; delirium; talking in one's sleep

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

annaga

DHAABAN

pron., pl. we, us [exclusive, not including person(s) spoken to.]

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

ardaaggal

DHAABAN

m. n., [compound] place prepared for receiving one's daughter's suitors; hospitality

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

bahayso

DHAABAN

v. consider someone as a relative from mother's side; be united ~ allied

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

calwasaad

DHAABAN

v. talk in one's sleep; dream and talk in one's sleep; have a nightmare ~ dream; rave, be delirious

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

carrafo

DHAABAN

f. n. Islamic holiday (the ninth day of the pilgrimage [Hajj]) in memory of Prophet Abraham's sacrificial offering of his son

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

carwasaad

DHAABAN

v. talking in one's sleep; have a nightmare while talking in one's sleep

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

dadabgal

DHAABAN

vl. n., [compound] area reserved for receiving one's daughter's suitors

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Sas

DHAFANDHAAF
1

(Sas-ka)

2

Naxdin kedis ah oo lala argaggaxo, lala boodboodo, lala kalabbato.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

sas

DHAFANDHAAF
1

sas¹: m.l Naxdin kedis ah oo lala argagaxo.

2

sas²: f.mg2 (-say, -stay) Naxdin kedis ah la argagaxid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

sas

DHAFANDHAAF
1

sas¹: m.l Naxdin kedis ah oo lala argagaxo.

2

sas²: f.mg1 (-say, -stay) Naxdin kedis ah la argagaxid. m.f.dh, sasid.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

sas

DHAFANDHAAF
1

m. n., [abstract] sudden shock, terror, fright

2

sas [inchoative] v. be startled, get frightened, become alarmed

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

sas

DHAFANDHAAF
1

-ay / tay: (v) panic (paanik); frighten (fareey-ten), scare (iskeer); alarm (a-laarm), terrify (tera-faay)

2

sas -ka: (n) the act of panicking or terrifying

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

sas

DHAFANDHAAF
1

(fal) naxdin iyo selel qaad.

2

sas -ka: (magac, lab, keli) naxdin iyo cabsi kedis ah, la la argaggaxo, hurdada oo cabsi awgeed laga soo boodo sii ba carruurta.

3

sas -ka: (magac, lab, keli) naxdin kedis ah oo lala argaggaxo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]

sas

DHAFANDHAAF

sas, n.m. - miire wax lagu miiro; shaqshago

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]

ses

DHAFANDHAAF

ses, adj. poss. - waxeeda; wixiisa; kiisa

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

SOS

DHAFANDHAAF

/es ow es/ (n) qayla-dhaan gargaar dalab ah ~ save our souls, oo la soo gaabiyay, badbaadi nafteena.

waa la naqliyay ✓