ram — Macnaha & Turjumaada

/raam/ (n) 1. wan (wanka sumalka ah ee idaha loo hayo) (v) 2. ku dhicid (xoog u hardiyid).

waa la naqliyay ✓

1

(I) Montone;

2

(S) ALEN (S. c. m.; Alén); WAN (S. g.: Uàn)

waa la naqliyay ✓

n., wan, -ki.

waa la naqliyay ✓

1

(Banbiira-da)

2

Ramal; Cinjir.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Cinjir-ka) Dhacaan sida mergiga u jiidma oo laga liso geed dhulka kulul ka baxa.

2

2. Wixii liskaas laga sameeyo; ramal; banbiiro.

3

3. Geedka laftiisa.

waa la naqliyay ✓

(Jimiimic-a) Rabitin iyo doonis jacayl ku jiro; wax jeel loo qabo samayntood doonis; wax la ramana hayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Ramaas-ka)

2

Cagaar durba soo baxa durbana engega oo xooluhu jecel yihiin.

waa la naqliyay ✓

1

(Ramag-ga)

2

Geel dhalmo cusayb ah; (ama ramad).

waa la naqliyay ✓

1

(Ramal-ka)

2

Banbiiro; cinjir.

waa la naqliyay ✓

1

(Ramasha-da)

2

1. (xoolo, kd.) neef wax dhalay oo ilmihiisa aan ka kor dhaqaaqin ee intaas - jacayl uu u qabo - ku kor gooha haya oo leefleefa haya.

3

2. Jacaylka wixii wax dhalay ilmohooda yaryar u muujiyaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Ransasha-da)

2

(xoolo, kd.) ramasho.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Shey jilicsan, ramal ka sameysan oo midabbo iyo tooxyo kala duwan leh oo biyaha celiya. 2. Xarko dhudhuuban oo lacagta lagu rito oo ramal ka samaysan. 3. B. ah: kabo ramal ah oo roobka laga gashado. la-mid: ambiiro.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Geed leh laamo jilicsan, caleemo iyo iniino yaryar iyo cananno cad oo ka baxa dhulka kulaylaha. 2. Dhacaanka geedka cinjirka. 3. C. ah: shay ka sameysan dhacaanka cinjirka; xabag; ramal; goome.

waa la naqliyay ✓

1

dalow¹: m.l (-wyo, m.dh) 1. Wadaan ramal ah; baaldi. 2. Haadaan ama meel dheer oo hoobad ah; deli. 3. Qof dalkiisii dhibaato awgeed uga cararay ee meel kale degaansada. 4. la-mid: dalaabid.

2

dalow²: f.mg1 (-laabay, -lawday; -laabi) Qof dalkiisii ku dhibaatooday, dal kale iska aadid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (dii.) Seko dadka laga bixiyo oo ay waajib ku tahay in uu bixiyo qof kasta oo muslin ah oo awooda dhammaadka bisha Ramadaan.

waa la naqliyay ✓

m.l Ciyaar lagu tartamo oo la tunto habeennada bisha Ramadaan, waxaana ku tartami jiray xaafadihii hore ee magaalada Xamar.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) (cilmiga naflayda) Lakab ka kooban walax ramaadi ah kaas oo sameeya lakabka sare ee siribaramka lafdhabarley badan. Waxay aad ugu horumarsan tahay naasleyda. Waxay masu'uul ka tahay xukunka iyo isugeynta dhaqdhaqaaqa iraadiga ah iyo dareennada aragga, maqalka, taabashada iyo wixi lamida. Waxa kale oo ay ka kooban tahay xarumo ku shuqul leh xusuusta, luqadda, fekerka iyo garaadka.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ramaalo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u la-mid: ramag.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Geel markaa dhalay. la-mid: ramad.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -leysay) Ramal dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg ramalee. la-mid: ramaleys.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: ramaleyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh Diirdiir yar oo caleenta digirta cunta.

waa la naqliyay ✓

m.dh Diirdiir yar oo caleenta digirta cunta. arammi m.l/dh Xanuun ka dhasha nabar hore oo aan si dhab ah u biskoon; doog(ta).

waa la naqliyay ✓

/kram/ (v) cabbayn (ku cufayn).

waa la naqliyay ✓

Garaam

waa la naqliyay ✓

/graam/ (n) garaam, hal-beeg culays oo la mid ah 1/1000 Kg.

waa la naqliyay ✓

/praam/ (bre) stroller(ame) (n) gaariga carruurta lugu riixo (halkii laga xambaari lahaa).

waa la naqliyay ✓

s.m. - maar.

waa la naqliyay ✓

rame, n.f. - dhawr ceel oo bansiin laga qodo oo isku meel ku taala; waagoonada tareenka

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg rarnaansho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-maday, -matay) Labaraafle dhalay ilmihiisa xab ka leefleefid. la-mid: ranso.

waa la naqliyay ✓

s.m. - laan.

waa la naqliyay ✓

(fal) neef ilmo uu dhalay leefleef; ranso.

waa la naqliyay ✓

/raamp/ (n) sagxad taag ah oo laba meelood laysaga tallaabo (wadiiqo kor u dhisan oo laysaga gudbo laba meelood oo badanaa kala sarreeya).

waa la naqliyay ✓

/riim/ (bre) (n) 1. 480 xaashiyood (ame) 500 xaashiyood. 2. waasicin dalool sida kan biraha.

waa la naqliyay ✓

/rowm/ (v) war-wareegid (iska-wareegid aan dan laga lahayn).

waa la naqliyay ✓

(see ramble).

waa la naqliyay ✓

/traam/ (bre) street car (ame); (n) baabuur koronto ku socda, oo mara waddo biro leh ahna gaadiid- dadweyne.

waa la naqliyay ✓

1

de: [ADJECTIVAL, INCHOATIVE ~ PASSIVE VERB]

2

lx: -am

3

ps: v1-inch-suf

4

xe: is getting knotted

5

xv: =-an

6

key: -am

waa la naqliyay ✓

m. n. bomb

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bomb (baam); an explosive weapon ~ bambo, bambaano

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu tusmeeyo qarax weyn. Dh: baw, bug, dam.

2

bam -ka: (magac, lab, keli) agab labada af dhuumo lagaga xidho oo labada dhinac mid biyaha ku soo nuuga midna ku tuura.

3

bam -ka: (magac, lab, keli) agab hawo ka buuxdo oo shagagga, kubbadaha iyo waxii la mid ah hawo lagaga buuxiyo. Bambka iigu buuxi kubadda.

4

bam -ka: (magac, lab, keli) walax siyaabo kala duwan loo qaabeeyo oo waxyaabaha qarxa laga buuxiyo. Dh: bambo, banbaano. Wa: bamam. bambaani: (fal) dhawr oo si taxadir leh u maaree; aayar u wad oo turunturrada iyo carqaladaha ka ilaali. Dh: banbaani.

waa la naqliyay ✓

1

a: bambo, bom

2

de: bomb

3

lx: bam

4

pd: (-ka)

5

ps: n4-m

6

syn: qunbulad {Eng}

7

key: bam

waa la naqliyay ✓

Waalwade

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r 1. D. dheh: hadal tilmaama wax dhaca ama wax basa. 2. D. ka sii: wax burburin; wax seexin.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r 1. D. dheh: hadal tilmaama wax dhaca ama wax basa. 2. D. ka sii: wax burburin; wax seexin.

waa la naqliyay ✓

Biyo xidheen

waa la naqliyay ✓

/dhaam/ (n) 1. biyo-xireen (v) 2. biyo-xir u samayn.

waa la naqliyay ✓

Biyaxir

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) meel mugdi ah.

2

dam: (ereycodeed) lagu tusmeeyo cod weyn sida wax qarxay ama wax dhulka ku dhacay. Dh: dhug.

waa la naqliyay ✓

n., (a mole, a bank) deer, -ki, xer, -ki.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r Cod lagu muujiyo qof ama wax dilidda. Tusaale: “G. ka sii”.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) tusmeeya sanqadha laga maqlo xadhig kala go'ay. Dh: gag.

2

gam: (ereycodeed) tusmeeya dhammaadka hawl ama war la hayay; sanqadha wax dhammaaday ama la dhammeeyey.

waa la naqliyay ✓

m.dh.sh.r H. dheh/ h. siin: cod lagu muujiyo cantuugo aad u weyn samayn.

waa la naqliyay ✓

vl. n. putting (food) in the mouth all at once when eating

waa la naqliyay ✓

/haam/ (n) 1. hilib-doofaar. (n) 2. jilaa heer-hoose ah. e.g. He is not a good actor, he is just a ham. (n) 3. wariye raadye oo bar-barad ah.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu tilmaansado jabaqda cunto afka mar keli ah lagu wada riday. Dh: jam.

2

ham: (ereycodeed) loola jeedo codka ay bixiso ciid meel xoog loogu shubay. Godka ciid ku aas oo ham ku sii. Dh: dem.

waa la naqliyay ✓

1

de: putting (food) in the mouth all at once when eating

2

lx: ham

3

pd: (-ta)

4

ps: vn-f

5

key: ham

waa la naqliyay ✓

/jaam/ (n) 1. malmalaado (rootiga la marsado) 2. ku ciriirin (meel aad u buuxda xoog ku gelin) e.g. Nothing else can be jammed into this bag. 3. si xoog ah oo dhakhsa ah u riixid. (dhakhsa u cadaadin). e.g. I had to stop quickly, so I jammed on the brakes. 4. meel saxmad ah oo aad loo buuxo. e.g. Traffic jam.

waa la naqliyay ✓

(ereycodeed) tusmeeya kolka ruux la leeyahay waxan cun oo hal mar afka gasho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-may, -mtay) Wax isticmaalkooda caadeeysasho. la-mid: mab.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-may, -mtay) Wax isticmaalkooda caadeeysasho. m.f.dh, mamid. la-mid: mab.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel ad wax ku baratay ku walaf oo mar walba ku noqnoqo: u baro. Wanaagga kolka lagu tuso ku dheg oo ku mam.

2

mam-ka: (magac, lab, keli) caado ah in qofkut waxa uu mar qudha dhadhansho uu ku noqnoqdo si joogto ah oo uu mar walba doono. Mamka ad cuntada ku mamtay cilmi u beddel.

waa la naqliyay ✓

1

de: R [letter of the Somali alphabet] Voiced alveolar roll or trill; can be double

2

lx: ra'

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: ra'

waa la naqliyay ✓

1

(Rab-ta)

2

Meel kooban; kob.

waa la naqliyay ✓

1

rab¹: m.l Qarka meesha ugu sarreysa oo aan la fuuli karin.

2

rab²: m.dh Meel; kob.

3

rab³: f.g1 (-bay, -btay) Wax niyadda ka jeclaysasho.

waa la naqliyay ✓

1

rab¹: m.dh Meel; kob.

2

rab²: f.g1 (-bay, -btay) Wax niyadda ka jeclaysasho. m.f.dh, rabid.

waa la naqliyay ✓

1

v.aux: want, desire; be about to

2

rab [feminine] n. narrow place; place

waa la naqliyay ✓

-ay / tay / een / nay: (v) want (waant); wish for (wiish foor); need (niidh); desire (di-zaayer). Ex: maxaad rabtaa? what do you want?

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu tusmeeyo jabaqda bootinta. Bood oo rab dheh.

2

rab: (fal) niyadda wax ka doon, qalbiga ka jeclaw. Wanaagga rab xumaantana diid. Dh: doon.

waa la naqliyay ✓

m.l Kooxo nafley ah oo si nidaam leh isu dabajooga middood.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Badar wax la qooyay oo jilcay noqosho. 2. Maro muddo biyo ku dhex jirid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Badar wax la qooyay oo jilcay noqosho. 2. Maro muddo biyo ku dhex jirid. m.f.dh, radid.

waa la naqliyay ✓

v. get soaked (of something like grain, cereal)

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) become soft by soaking up moisture, fade (feeydh)

waa la naqliyay ✓

(fal) aad u qoy oo in badan biyo ku dhexjir.

waa la naqliyay ✓

1

de: get soaked (of s.t. like grain, cereal)

2

lx: rad

3

pd: (raday)

4

ps: v1=intr

5

key: rad

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) waddo ciid ah oon daamur lahayn. Waddo raf ah ayaan soo marnay Dh: gorfe, qarfe.

2

raf-ka: (magac, lab, keli) khaanaadaha mafrashka middood.

waa la naqliyay ✓

1

(Rag-ga)

2

Dadka intiisa lab oo waaweyn; niman.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Koox dad ah oo lab. 2. R. ah: qof karti iyo awood dheeraad ah leh.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Koox dad ah oo lab. 2. R. ah: qof karti iyo awood dheeraad ah leh.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] men, mankind (males only), male people

waa la naqliyay ✓

/raag/ (n) 1. calal (istiraasho). (v) 2. foorjayn.

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) [plural of nin] men (meen) ~ niman-ka

waa la naqliyay ✓

-ga: (magacwadareed) magac guud oo koobsada dadka inta lab. Wuxuu rag u kaco, Rabbina aqbalo, miyuu raagaa. Dh: niman. Li: dumar.

waa la naqliyay ✓

1

cf: nin

2

de: men, mankind (males only), male people

3

lx: rag

4

pd: (-ga)

5

ps: n0-m-col

6

key: rag

waa la naqliyay ✓

n., calal, -ki, harqad, -di, suuf,-ki.

waa la naqliyay ✓

1

(Rah-a)

2

Bahal yar oo birriga korkiisa iyo biyaha gudohoodaba ku nool; wuxuu lee yahay afar addin, labo lugood oo aad u xoog badan iyo labo jeeni oo gaaggaaban, iyo oogo qoyan oo jilicsan. Markuu rah dhab ah noqdo oo lullumannimada dhaafo, dabo ma leh. Itaalki waa booddo dheer yahay; rake.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (cilmiga naflayda) Berribiyood aan lahayn dabo, leh laba lugood oo ka dhaadheer kuwa hore, boodboodka ku socda, marka uu biyo ku dhex jirana sameeya dhawaaq badan, xubno cad oo adagna qawlallada ku yeesha. la-mid: rake.

waa la naqliyay ✓

m.l.u (cilmiga naflayda) Berribiyood aan lahayn dabo, leh laba lugood oo ka dhaadheer kuwa hore, boodboodka ku socda, marka uu biyo ku dhex jirana sameeya dhawaaq badan, xubno cad oo adagna qawlallada ku yeesha. la-mid: rake.

waa la naqliyay ✓

m. n. frog, toad

waa la naqliyay ✓

-a: (n) frog (faroog)

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) noole yar oo berribiyood ah oo leh afar addin iyo ubuc jilicsan oo aad u qabaw oo jillaalkii dhoobada isku qariya xareeddana soo baxa oo ci' dheer leh. Rah hadduu biyo waayo dhoobaduu ku raftaa. Dh: rake.

waa la naqliyay ✓

1

de: frog, toad

2

lx: rah

3

pd: (-a Pl: rahah (a))

4

ps: n4-m, n2a-m

5

key: rah

waa la naqliyay ✓

ضفدع

waa la naqliyay ✓

1

(Ran-ka)

2

Waraaqaha turubka intooda midabka leh.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Warqadaha turubka inta sawirka leh iyo yeekaha.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] face card (in playing cards)

waa la naqliyay ✓