raag — Macnaha & Turjumaada

1

Raag!

2

Erey duco ah oo lagu yiraahdo madaxda iyo qofkii kaloo loo bogo; Mood!

waa la naqliyay ✓

1

raag¹: m.l 1. Waqtiga uu shay soconayo, muddo. 2. Daah, habsaan.

2

raag²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Daahid. 2. Waqti badan jirid.

waa la naqliyay ✓

1

raag¹: m.l 1. Waqtiga uu shay soconayo, muddo. 2. Daah, habsaan.

2

raag²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Daahid. 2. Waqti badan jirid. m.f.dh, raagid.

waa la naqliyay ✓

1

v. be late, linger; delay; be durable; live long

2

raag: inter. long may you live!; hooray!

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) 1. stay late. 2. live long

waa la naqliyay ✓

1

(fal) muddo badan maqnow; intii la filayeyin ka badan maqnow. Aroos lagama raago, lagumana raago. Dh: daah, dibudhac. Li: dhakhso, degdeg.

2

raag: (fal) muddo badan jir. Abaal raaga rag baa leh.

waa la naqliyay ✓

1

(Raaga-ha)

2

Meereyaasha qorraxda ku wareega mid kamid ah; wuxuu u dhexeeyaa Cirjeexda (Mushtarka) iyo Uraano, waxaana ku wareegsan saddex garangarood oo xalxalleefsan oo ifa haya; Maalintiisu waxay le'eg tahay toban saac iyo 14 daqiiqadood oo kuweenna ah, sanadiisuna waxay u dhigantaa 29 sano iyo 167 maalmood oo kuweenna ah; sagaal dayax baa ku wareega; ~ Saxal.

waa la naqliyay ✓

1

pr. n., loc. Saturn (the sixth planet)

2

Raage: name: Raghe

waa la naqliyay ✓

name-m Saturn (the sixth planet): the durable, long-lived. Lit: the long-staying one

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil shinkii la ogaa in ka badan ku dhashay oo caloosha hooyadii ku raagay!

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) meerayaasha gorrada mid ka mid ah oo u dhexeeya Cirjiidh iyo Uraane.

waa la naqliyay ✓

1

(Ramag-ga)

2

Geel dhalmo cusayb ah; (ama ramad).

waa la naqliyay ✓

m.l.u Geel markaa dhalay. la-mid: ramad.

waa la naqliyay ✓

m. n. she-camel who has recently given birth

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) hal dhawaan dhashay oo ilmeheedu weli ababbaran, neef geel ah oo irmaan. Dh: ramad.

waa la naqliyay ✓

1

a: ramad (ka)

2

de: she-camel who has recently given birth

3

lx: ramag

4

pd: (-ga)

5

ps: n2a-m

6

key: ramag

waa la naqliyay ✓

1

(Aayatiin-ka)

2

Waxtar aan durba dhalane, waa danbe, oo iyadana loo baahan yahay, la filana hayo oo loogu talaggalo; waxtar raaga; cirib-danbeed; meecaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Aayid-da)

2

Wax raagey ama dib loo dhigay, waa danbe oo loo baahan yahay, waxtarkooda helid, ku tabkicid.

waa la naqliyay ✓

1

(Aja-da)

2

Biyaha meel ku raaga oo cagaarka noqda iyo cagaarka ay bixiyaan laftiisa.

waa la naqliyay ✓

1

(Awlal-ka)

2

1. (hilib) Dhinac; sarar.

3

2. Malabka kiisa raagey oo madow; xabagbarshi raagtey.

waa la naqliyay ✓

1

(Baadid-da)

2

Wax badan maqnaan; raagid; daahid.

waa la naqliyay ✓

1

(Beridhax-a)

2

Meel inta la dego waxyar kaddib laga guurayo; meel aan lagu raageyn, aan sal ahayn; beridhaxmo.

waa la naqliyay ✓

1

(Buseel-ka)

2

Wax la jeclaa oo la waayey ama wax badan laga raagey tebid: jeelqab; hilow.

waa la naqliyay ✓

1

(Ciilcun-ka)

2

Ciil badan oo isgaargaarey ama wax badan uurka lagu haystey oo raagey; ciilqab weyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Cirjeex-da)

2

(xiddigo) Meereyaasha qorraxda ku wareega oo sagaalka ah, kan ugu weyn: wuxuu u dhexeeyaa farrarre (mariikh) iyo raage (saxal) ~ mushtar; (ama cirjiir).

waa la naqliyay ✓

1

(Curuq-a)

2

Daal laga garto muruqyada iyo seedaha kolka fadhi lagu raago.

waa la naqliyay ✓

1

(Daah-a)

2

1. Ilixir laga sameeyey dhar ama shiraac ama wax kale oo lagu xiro albaabbada iyo khalfadaha, kd., ama qolalka lagu kala gooyo; ilixir.

3

2. Dib u dhac; raagis.

waa la naqliyay ✓

1

(Daahid-da)

2

1. (-') Daah u yeelid; ilixirid.

3

2. Raagid; dib u dhicid.

4

3. (ka soo daahid) madaxqaad; cudur ka kicid; diif cudur ka muuqato.

waa la naqliyay ✓

1

(Degel-ka)

2

Meeshii la degi jirey ama la deggan yahay oo lagu raagey, raadka ay yeelato.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhegbasid-da)

2

Dhegta wax u dhigid laysku illaawo oo lagu raago.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhererid-da)

2

1. Aad u sugid; raagsasho; daahsasho.

3

2. Taagnaan; likaysnaan.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Duf-ka, Duf-ta) Timo adag oo iska baxay; gan; dhogor.

2

2. (Duf-ta) a) Alaab raagtey oo jilicday; lul; calal; baabba'. b) Hoog; ba'; dooriso; belo.

waa la naqliyay ✓

La raagis la'aan; degdeg; dhaqso; ciyoon; haddiiba.

waa la naqliyay ✓

1

(Faadid-da)

2

(cunno, kd.) raagid iyo oollimaad darti la xumaansho; khaashid.

waa la naqliyay ✓

1

(Fadhiid-ka)

2

Ilmaha cudur aawadi ama dheefxumo darteed asaaggi ka hara oo fadhiga ku raaga oo aan soconnin; curyaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Fandhar-ka)

2

Nabar oogada nafleyda ku yaal, oo gudihiisa la farafaraynayo ama hawl dhib badan oo lagu raagoo aayar laga qabanayo; qodqod.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhul ballaaran oo meel la yaqaano ku fadhiyo. Tusaale: “Aagga Ceelbuur waxaa laga helaa dhagax jilicsan oo burjikooyinka laga qoro”.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Dhul ballaaran oo meel la yaqaano ku fadhiyo. Tusaale "Aagga Ceelbuur waxaa laga helaa dhagax jilicsan oo burjikooyinka laga qoro".

waa la naqliyay ✓

Range

waa la naqliyay ✓

m. n. surroundings, neighborhood, environs

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) 1. area (ee-riya); a region. Ex: aagga beeraha; the farming area. Aagga Xamar; the Xamar area. 2. nearby araes ~ u dhaw.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) dhul xadaysan oo dhinac marsan. Aaggaa hore ayuu roob jiraa. Dh: deegaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: surroundings, neighborhood, environs

2

lx: aag

3

pd: (-ga)

4

ps: n-m

5

key: aag

waa la naqliyay ✓

1

(Rag-ga)

2

Dadka intiisa lab oo waaweyn; niman.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Koox dad ah oo lab. 2. R. ah: qof karti iyo awood dheeraad ah leh.

waa la naqliyay ✓

m.l.u 1. Koox dad ah oo lab. 2. R. ah: qof karti iyo awood dheeraad ah leh.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] men, mankind (males only), male people

waa la naqliyay ✓

/raag/ (n) 1. calal (istiraasho). (v) 2. foorjayn.

waa la naqliyay ✓

-ga: (n) [plural of nin] men (meen) ~ niman-ka

waa la naqliyay ✓

-ga: (magacwadareed) magac guud oo koobsada dadka inta lab. Wuxuu rag u kaco, Rabbina aqbalo, miyuu raagaa. Dh: niman. Li: dumar.

waa la naqliyay ✓

1

cf: nin

2

de: men, mankind (males only), male people

3

lx: rag

4

pd: (-ga)

5

ps: n0-m-col

6

key: rag

waa la naqliyay ✓

n., calal, -ki, harqad, -di, suuf,-ki.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, kel:) calaamade ku faafa oogada qofka oo cadcad oo diirka sare hoola. Baag baa qoorta wiilka ka soo baxday. Dh: cambaar

waa la naqliyay ✓

1

caag¹: m.l (-gag, m.l) 1. Adke loodsame ah, si fudud u gubta oo waxyaabo badan laga sameeyo. 2. (-gag, m.l) Wax kasta oo balaastiig ka sameysan. 3. Meel yara godanoo biyo qabatin leh.

2

caag²: m.l (kiimika) Walax loo yeeli karo qaab marka la adeegsado kul ama cadaadis. Caagagga badankooda waxa laga sameeyaa “xabko” macmal ah oo la tarmiyey.

3

caag³: f.mg1 (-gay, -gtay) Ka c.: gasiin iyo wixi lamida dhaqan awgiis uga go'id.

waa la naqliyay ✓

1

caag¹: m.l (-gag, m.l) 1. Adke loodsame ah, si fudud u gubta oo waxyaabo badan laga sameeyo. 2. (-gag, m.l) Wax kasta oo balaastiig ka sameysan. 3. Meel yara godanoo biyo qabatin leh.

2

caag²: m.l (kiim.) Walax loo yeeli karo qaab marka la adeegsado kul ama cadaadis. Caagagga badankooda waxa laga sameeyaa 'xabko' macmal ah oo la tarmiyey.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. hard plastic; object made of hard plastic

2

caag m. n. area lacking in vegetation; depression, valley where a pool of water may occur

waa la naqliyay ✓

1

-ga: (n) [Pl. caagag-ga] 1. rubber (rabar) 2. plastic (plaastik) ~ bac

2

ka caag -ay / tay: (v) prevent oneself from eating some food or doing something; refrain (ri-fareyn); forbear (foor-beer); abstain (ab-steyn)

3

ka caaggan: (adj) refraining, abstaining, forbearing

waa la naqliyay ✓

1

(fal) «ka ~> dhaqan iyo wax la mid ah iska xaaraantinimay; ka fogow.

2

caag -ga: (magac, lab, keli) geed meelaha kulul ka baxa, sida dhulbadhaha, oo laga liso dheecaan gadhoodha oo cinjirka laga sameeyo.

3

caag -ga: (magac, lab, keli) walax adag oo loodsami kara oo laga sameeyo dheecaanka geedka caagga ama hadhaaga saliidda caydhiin. Dh: cinjir.

4

caag-ga: (magac, lab, keli) meel godan oo ay biyuhu fadhiistaan.

5

caag-ga: (magac, lab, keli) wax lagu dhici waayay oo laga cabsaday deedna laga joogsaday.

waa la naqliyay ✓

1

-a: (magac, lab, keli) qiyaas dhuleed beeraha lagu cabbiro oo xagga ballaca noqda labo iyo labaatan tallaabo. Daag hadhuudh ah baa ii baxay.

2

daag -a: (magac, lab, keli) jeex yar oo dhulka gacanta lagu qodo, si dix, webi ama laag beer biyo loogaga soo leexiyo. Cali daag buu beertooda u soo leexinayaa. Dh: kali.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Dhul iyadoo aan hoos loo dheereyn qodid. 2. Geed, koor iyo wixi lamida laga qorayo qaabayn.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-gay, -gtay) 1. Dhul iyadoo aan hoos loo dheereyn qodid. 2. Geed, koor iyo wixi lamida laga qorayo qaabayn. m.f.dh, faagid.

waa la naqliyay ✓

v. dig, burrow, paw the earth (of animals)

waa la naqliyay ✓

-ay/tay: (v) dig (dhig); excavate (ekis ka vaayt) ~ quf

waa la naqliyay ✓

1

(fal) kolka beerta la rogayo ee aan shinni lagu shubin. Dh: rog.

2

faag: (fal) dhulka ciid ka qod. Ciidda ka faag godka. Dh: faadhfaadh, qod, quf.

3

faag -ga: (magac, lab, keli) xarriiq ay marashidu jeexdo kolka beerta la qodayo; raadka marashida. Marka beyga la calaamadsanayo faag baa la jeexdaa.

4

faag -ga: (magac, lab, keli) dhulka ciid ka soo qodis. Ukuntii la soo faag, waxay qodax ilaaweene. Dh: faqid, qodis.

waa la naqliyay ✓

1

de: dig, burrow, paw the earth (of animals)

2

lx: faag

3

nt: faag (ga) [vn-m]

4

pd: (faagay)

5

ps: v1=

6

key: faag

waa la naqliyay ✓

m.l Wax aan tira badnayn.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) wax dhammaaday inta yar ee ka sii hadhay.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-gay, -gtay) Ka h.: Wax aad uga dhergid.

waa la naqliyay ✓

(fal) (ka ~) aad wax u cun oo dhereg: dhab u cun. Ka haag cuntada jid dheer baad maraysaaye. Dh: dhereg.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Laag-ga) Qof isku fil la yahay; fac; asaag; mataan.

2

2. (Laag-ta) Meel jeexan oo biyammareen ah; far.

waa la naqliyay ✓

1

laag¹: m.l 1. Fac; asaag; mataan. 2. (m.l./dh) Meel biyo baxeen oo haadaan ah.

2

laag²: m.dh (-go, m.l) 1. (juqraafi) Togagga iyo webiyadu meesha ay badda uga darmaan. 2. (botani) Geedku meesha uu labada qaybood uga kala baxo; labalaako. la-mid: lag (4).

3

laag³: m.dh (-go, m.l) (juqraafi) Laag webi ama durdur oo ku biirisa biyaheeda webi weyn, isagoo kaga biyo daraya labada dhinac ama bar marinkiisa ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

1

laag¹: m.l 1. Fac; asaag; mataan. 2. (m.l./dh) Meel biyo baxeen oo haadaan ah.

2

laag²: m.dh (-go, m.l) 1. (juqraafi) Togagga iyo webiyadu meesha ay badda uga darmaan. 2. (botani) Geedku meesha uu labada qaybood uga kala baxo; labalaako. la-mid: lag (4).

3

laag³: m.dh (-go, m.l) (juqraafi) Laag webi ama durdur oo ku biirisa biyaheeda webi weyn, isagoo kaga biyo daraya labada dhinac ama bar marinkiisa ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

Confluent, Tributary

waa la naqliyay ✓

1

m. n. age-mate, contemporary, peer

2

laag [feminine] n. water-channel

waa la naqliyay ✓

-a: (n) river valley; canyon (kaanyon); ravine (raviin); gorge (goor/) ~ tog

waa la naqliyay ✓

1

laag: (fal) eeg laad.

2

laag -ga: (magac, lab, keli) fil ama isku gedo. Axmed isku laag ayaanu nahay: Dh: lag, fac, gedo, da', kicitin, fil.

3

laag -ga: (magac, lab, keli) lugta faygeega hore oo wax lagu dhufto. Dh: laad, lood.

4

laag -ta: (magac, dhedig, keli) meel dhuuban oo hoos u qodan oo biyamareen ah; meel jeexan oo biyammareen ah; luuq yar oo kolka ay kuwo kale isku biiraan noqda dix ballaadhan. Laagta ka soo tallaw. Dh: far. Wa: laago.

5

laag-ta: (magac, dhedig, keli) xadhko badan oo la isku tidcayo mid ahaan. Hoggaanka awrka laag baa go'an.

6

laag -ta: (magac, dhedig, keli) kuusha ama cab. Dh: far.

waa la naqliyay ✓

1

(Maag-ga)

2

1. Gardarro kas iyo ogaal lagu sameeyo; aabi; xuma-kaddoon.

3

2. () Wax iska deyn, cabsiyi ku jirto; alaalabbaq; diiddo.

waa la naqliyay ✓

1

maag¹: m.l 1. Daandaansi; gardarro; abyood. 2. la-mid: maagid.

2

maag²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Qof gardarraysasho. 2. Doonid ama damcid.

3

mąag¹: m.l (-gag, m.l) 1. Xad, xuduud. 2. la-mid: mąagid.

4

mąag²: f.mg1 Wax cabsi dartii uga dheeraansho.

waa la naqliyay ✓

1

maag¹: m.l Daandaansi; gardarro; abyood.

2

maag²: f.mg1 (-gay, -gtay) 1. Qof gardarraysasho. 2. Doonid ama damcid. m.f.dh, maagid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. provocation, intentional offense (threat ~ insult)

2

maag v. provoke, pick on, incite someone

3

maag v. want, intend

4

maag v. stop suddenly, cease; hesitate (out of fear ~ suspicion)

5

maag vl. n. keeping one's distance from something, setting a limit ~ boundary

waa la naqliyay ✓

1

-ay / tay: (v) do it to annoy; tease (tiiz), upset (ap-sat); infuriate (in-fiyuu-riyeeyt); enrage (en reeyj)

2

maag: -ga: (n) provocation (porova-keeyshin); infuriation. Ex: waa kas iyo maag; this is an intentional provocation ~ maagis

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid saabab la'aan daandaanso oo ka gardarraw. Ayaa ku yidhi dadka maag. Dh: xadgudub, gardarraw, adyadee.

2

maag: (fal) ka hako oo ha ku dagdagin; ka joogso oo horay ha ugu socon. Ka maag meelaha xumaan kuu horseedaya. Dh: maago.

3

maag: (fal) doon oo ikhtiyaar kaaga go'aan u qaado. Waxaad wanaag u aragto maag. Dh: doon, rab.

4

maag-ga: (magac, lab, keli) halka dhirta iyo banku iska galaan. Maagga Magaalacad ayuu reerku yaal. Dh: aftin, idhan.

5

maag-ga: (magac, lab, keli) adyad gardarro ah oo si kas iyo sabab la'aan ah cid aan xumaan samayn lagula kaco. Ninka maag baa kuu geeyey oo waad ka gardaran tahay: Dh: xadgudub.

6

maag -ga: (magac, lab, keli) dib u joogiga geelu dib uga joogsado ka tallawga biyaha ee uu diido. Awrku waa maag wuxu biyaha uga tallaabi layahay. Dh: joogsi, diidmo.

waa la naqliyay ✓

1

(Naag-ta)

2

1. Qof dumar ah oo weyn; haweeney.

3

2. Qof dumar ah oo la guursadey; maranti; afo; oori; arad.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) 1. Haweenay la guursaday; afo; oori; arad; maranti. 2. Haweenay karti iyo xishood leh. 3.Labada qof ee isqaba midka dheddig.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-go, m.l) 1. Haweenay la guursaday; afo; oori; arad; maranti. 2. Haweenay karti iyo xishood leh. 3.Labada qof ee isqaba midka dheddig.

waa la naqliyay ✓

f. n. woman; wife

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) [Pl. naago-naagahra] woman (woman); female (fii meel) ~ haween. Ex: xuquuqda naagaha; women's rights

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) magac guud oo dumarka ka dhexeeya oo la adeegsado kolka mid qudha oo dumar ah in laga hadlo la doonayo. Dadku waa nin iyo naag. Wa: naago.

2

naag-ta: (magac, dhedig, keli) haweenay la guursaday. Dh: afo, oori, arad, maranti.

3

naag-ta: (magac, dhedig, keli) haweenay karti iyo xishood leh.

waa la naqliyay ✓

1

de: woman; wife

2

lx: naag

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f

5

xe: afo, arad, maranti, oori

6

xv: dumar

7

key: naag

waa la naqliyay ✓

زَوْجَةَ امْرَأَةَ

waa la naqliyay ✓

m.l.fk Qayb.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-cay, -cday) 1. (f.g) Cid socod ku wehelin. 2. (f.g) Waddoqaadid. 3. (f.g) Diyaarad, baabuur iyo wixi lamida oo socda fuulid. 4. (f.g) Bahal iyo dayac xoolo ka ilaalin. 5. (f.g) Cid cayrsasho. 6. (f.mg) Ku r.: cid ra'yi iyo wixi lamida la oggolaan. 7. (f.mg) La r.: xoolo iyo wixi lamida garaacid.

waa la naqliyay ✓

f.g/mg1 (-cay, -cday) 1. (f.g) Cid socod ku wehelin. 2. (f.g) Waddoqaadid. 3. (f.g) Diyaarad, baabuur iyo wixi lamida oo socda fuulid. 4. (f.g) Bahal iyo dayac xoolo ka ilaalin. 5. (f.g) Cid cayrsasho. 6. (f.mg) Ku r.: cid ra'yi iyo wixi lamida la oggolaan. 7. (f.mg) La r.: xoolo iyo wixi lamida garaacid. m.f.dh, raacid.

waa la naqliyay ✓

v. follow; accompany, go along with; agree with; take, go by means of

waa la naqliyay ✓

1

-ay / day: (v) 1. go with; walk with; go together; accompany (a-kam-pani); escort (es-koort). Ex: Cali, Axmed buu raacay; AH went with Ahmed. 2. go along to another place; take (teeyk) a form of transportation. Ex: wuxuu raacay baskii saaka haxay; he took the bus that left this morning

2

la isku raacay: (expression) all agreed (agriiyidh); mutual understanding

waa la naqliyay ✓

1

(fal) la soco oo ha ka hadhin. Aabbahaa suuga u raac. Li: hadh.

2

raac: (fal) soofi oo daranyada ka dhaw. Geela raac oo soo hadhimo dono. Dh: daaqgee, foofi.

waa la naqliyay ✓

1

de: follow; accompany, go along with; agree with; take, go by means of

2

lx: raac

3

pd: (raacay / raacday)

4

ps: v1=

5

xe: Which bus should I take (there)?

6

xv: Baskee baan u raacaa?

7

key: raac

waa la naqliyay ✓

1

(Raad-ka)

2

1. Astaanta waxa socona haya cagtoodu dhulka u yeesho ama ku reebto.

3

2. Calaamo ka harta wax hor u jiri jirey ama u dhacay.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Astaanta waxa soconayaa cagtoodu dhulka ku reebto. 2. Calaamad ka harta wax hore u jiray. 3. Xusuus aan qofku illaawi karin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Astaanta waxa soconayaa cagtoodu dhulka ku reebto. 2. Calaamad ka harta wax hore u jiray. 3. Xusuus aan qofku illaawi karin.

waa la naqliyay ✓