Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Raad-ka)

2

1. Astaanta waxa socona haya cagtoodu dhulka u yeesho ama ku reebto.

3

2. Calaamo ka harta wax hor u jiri jirey ama u dhacay.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Astaanta waxa soconayaa cagtoodu dhulka ku reebto. 2. Calaamad ka harta wax hore u jiray. 3. Xusuus aan qofku illaawi karin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Astaanta waxa soconayaa cagtoodu dhulka ku reebto. 2. Calaamad ka harta wax hore u jiray. 3. Xusuus aan qofku illaawi karin.

waa la naqliyay ✓

footprint

waa la naqliyay ✓

m. n. footprint; trail; trace

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) footprint (fuut-pirint)', footmark (fuut-maark); footstep (foot-isteep); trace (tareeys)-, track (taraak)

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) calaamad ama astaan ay cagta nooluhu ama walxuhu dhulka ama meel ay mareen ama taabteen ku reebaan. Beeni raad ma leh.

waa la naqliyay ✓

1

de: footprint; trail; trace

2

lx: raad

3

pd: (-ka Pl: raadad (ka))

4

ps: n4-m

5

key: raad

waa la naqliyay ✓

أثر أقدام

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cashada habeenkii la cuno. Dh: xiraad, xeraad.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax raadkiisa doonid. 2. Wax maqan meesha uu ku suganyahay doonid. 3. Wax baarid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Wax raadkiisa doonid. 2. Wax maqan meesha uu ku suganyahay doonid. 3. Wax baarid. m.f.dh, raadin.

waa la naqliyay ✓

v. search for, look for, seek, pursue, trail, track, find out

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) search (seerj)-, seek (siik); find (faayndh); look for; follow the trail; go after ~ baadh; baadi-goob, doon-doon

waa la naqliyay ✓

(fal) baadi magan raadcee.

waa la naqliyay ✓

1

de: search for, look for, seek, pursue, trail, track, find out

2

lx: raadi

3

pd: (raadiyey)

4

ps: v2a=tr

5

xe: He was looking for me.

6

xv: doon

7

key: raadi

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) goob ama meel bogcad ah. Rabad doog leh ayuu reerku deggan yahay. Dh: rab.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: rafasho.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xanuun daran la galgalasho.

waa la naqliyay ✓

m.l.u la-mid: ramag.

waa la naqliyay ✓

name-f newly delivered female camel. Lit: lovely

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) hal dhawaan dhashay oo ilmeheedu weli ababbaran. Hal ramad ah caaneheeda lagama dhergo. Dh: ramag.

2

ramad -ka: (magacwadareed) geel badan oo dhowaan dhalay oo maqashiisu weli ababbaran. Ramad geel nin haystaa, raaxada adduun iyo, rejo uma dambaysee.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-qday, -qadday; -qdi) Badar iyo wixi lamida cajiin ka dhigid. la-mid: radaq.

waa la naqliyay ✓

v. grind

waa la naqliyay ✓

-(fal) badar iyo wixii la mid ah, cajiin ka dhig.

waa la naqliyay ✓

1

a: ridiq

2

de: grind

3

lx: raqad

4

pd: (raqday)

5

ps: v1=tr

6

key: raqad

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dusha rar ka saarad. Dh: rarasho.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) bir albaabbada lagu laxaamado ama lagu musbaaro oo qufulka la sudho. Dh: handaraab.

waa la naqliyay ✓

m. n. civilian, unarmed person

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) civilian (si-vil-yan); ordinary citizen; noncombatant (nan-kom-baatant) ~ rayid

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dad shacab ah oo aan askar ahayn; dad caadi ah oo aan hubaysnayn. Dh: shicib, rayid. Li: ciidan.

waa la naqliyay ✓

1

de: civilian, unarmed person

2

lx: rayad

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: rayad

waa la naqliyay ✓

1

(Uraad-da)

2

Nuxrur iyo waxtar gaar ah oo cunnada iyo daaqu yeeshaan; urshi; saacad; saac.

waa la naqliyay ✓

m.dh Saaca iyo waxtarka daaqu leeyahay. la-mid: urshi.

waa la naqliyay ✓

f. n. nourishment

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nuxurka iyo waxtarka daaqa iyo cunnadiisu keenaan. Soo sahami dhul ugbaad ah oo uraad leh. Dh: saacad, saac, urshi.

waa la naqliyay ✓

1

de: nourishment

2

initial: u

3

lx: uraad

4

pd: (-da)

5

ps: n1-f

6

syn: dheef, nuxrur ~ nuxur, urshi

7

key: uraad

waa la naqliyay ✓

1

(Aanayn-ta)

2

Aano ku raadin ama darteed wax ku yeelid.

waa la naqliyay ✓

1

(Aanaysi-ga)

2

Godob u raadsi; xigtaysi.

waa la naqliyay ✓

1

(Aroorid-da)

2

1. Biyo raadin; biyo doonid.

3

2. Hoos u dhigid; wadid.

waa la naqliyay ✓

1

(Baabba'-a)

2

Wax tirtiran; aan raad lahayn; muuqiisa la waayey; ba'.

waa la naqliyay ✓

1

(Baadiggoobid-da)

2

Baadi goobid, raadin.

waa la naqliyay ✓

1

(Baarid-da)

2

1. Wax qarsoon, si runtood loo gaaro, wax ka qabasho: raadin; baanji; baaraan samayn.

3

2. (ganacsi) aan iibsamin.

waa la naqliyay ✓

1

(Barriiqa-da)

2

Addin xoog u sibibixday ama xoog loo weecshey xarriiqda ama raadka jiidan oo uu dhulka u yeelo; xoog u weecasho ama u joogsasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Baslayn-ta)

2

Si basle ah, baadi ama wax kale, u raadin.

waa la naqliyay ✓

1

(Basla-ha)

2

1. Baadiddoon aan raad iyo baytin midna loo hayn oo socod iyo wareeg badan.

3

2. Wax hab la'aan lagu doono oo aan jaangooyo hore loo dhigin.

waa la naqliyay ✓

1

(Biyajiid-ka)

2

1. Biyaha daadka ah raadkooda.

3

2. Dhuun biyo meel ka qaadda oo meel kale geysa.

waa la naqliyay ✓

1

(Cilmi-ga)

2

Aqoon hab wanaagsan ku dhisan oo lagu gaarey barasho iyo fiiro iyo tijaabo; aqoon ku dhisan raadin iyo helid, wax walba runtooda; kasmo.

waa la naqliyay ✓

1

(Cuskasha-da)

2

(tiir, ul, kd.) qabsasho, xoog ka raadin darteed; isku tiirin; ku tukubid.

waa la naqliyay ✓

1

(Dabargoys-ka)

2

(xoolo) raadka ku hara oo ka muuqda meeshii dhudhummada dabarka lagu xiri jirey; haar.

waa la naqliyay ✓

1

(Dayasha-da)

2

1. Eegasho, fursasho, raadsasho.

3

2. (ku dayasho) Si qof kale yahay ama wax qof kale sameeyey, wax u eg samayn; ka dheegasho; ka xigasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Degel-ka)

2

Meeshii la degi jirey ama la deggan yahay oo lagu raagey, raadka ay yeelato.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhawrtaysasha-da)

2

1. Dhawrto dadka ka uruursasho, raadsasho; baryootan.

3

2. Dhawrto u baxsasho; sadaqaysasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Diif-ta)

2

Tabaryarida iyo raadka cudurka dheeraaday ama diihaalku qofka ku reebaan.

waa la naqliyay ✓

1

(Doonasha-da)

2

Raadsasho, jersasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Doondoon-ka)

2

Wax aan la hayn ama lumay oo in badan la raadsho ama meel walba laga dayo.

waa la naqliyay ✓

1

(Doondoonid-da)

2

In badan raadin ama meel walba ka deyid.

waa la naqliyay ✓

1

aad: 1. (⁰) Dhab; si daran.

2

2. Adigu.

3

-aad: Tiraab lagu dabakaro tirada oo muujiya jagada tiradaasi ku abbaaran tahay, saddex-aad (3d.); shan-aad (5d.); sagaal-aad (9d.).

waa la naqliyay ✓

1

aad: mu.dhm.y Magacuyaal tilmaama qofka labaad ee kelida ah (lala hadlaha ama wax loo qoraha). “Ninka aad la hadashay waa walaalkay”. la-mid: aa², aydin.

2

ąad¹: m.l (-dyo, m.dh) 1. Isku ąa. cayaar: isku beegnaan cayaar. 2. la-mid: aadid.

3

ąad²: m.dh.fk (-dyo, m.l) 1. Isku beegnaanta laba meelood ama shay. 2. Badan, si daran. 3. A. yar: la-mid: aayar.

4

ąad³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Meel u socdaalid ama u kicid. 2. (f.mg) Ku a.: wax wax kale u dhigmid. 3. (f.mg) Ku ąa.: cunto cabid iyo wixi lamida cid ku filnaan. 4. (f.mg) Ku ąa.: wax muuqaalkooda wax kale isku gudbid. 5. (f.mg) Ku ąa.: meel aadisteeda wax u adeegsasho. Tusaale: “Cali baabuur buu Kismaayo ku aaday”.

waa la naqliyay ✓

1

ąad¹: m.l (-dyo, m.dh) Isku ąa. cayaar: isku beegnaan cayaar.

2

ąad²: m.dh.fk (-dyo, m.l) 1. Isku beegnaanta laba meelood ama shay. 2. Badan, si daran. Tusaale: "Cali aad buu u dadaalaa". 3. Aa. yar: la-mid: aayar.

3

ąad³: f.g/mg1 (-day, -dday) 1. (f.g) Meel u socdaalid ama u kicid. 2. (f.mg) Ku aa.: wax wax kale u dhigmid. 3. (f.mg) Ku ąa.: cunto cabid iyo wixi lamida cid ku filnaan.

4

4. (f.mg) Ku ąa.: wax muuqaalkooda. m.f.dh wax kale isku gudbid.

5

5. (f.mg) Ku ąa.: meel aadisteeda wax u adeegsasho. Tusaale "Cali baabuur buu Kismaayo ku aaday". m.f.dh, aadid.

waa la naqliyay ✓

1

aad: v. go to (a place), head for; reach, get to (a destination)

2

aad vl. pron., sg. you, thou

3

aad vl. pron., pl. you [plural.], ye

waa la naqliyay ✓

très, beaucoup.

waa la naqliyay ✓

1

aad': (pronoun) you (vuu) ~ adi-ga. Ex: waraagdii aad keentay.... the letter you brought.

2

aad? -ay / day: (n) 1. go (goo). Ex: isbitaalka aad: go to the hospital. 2. aad: (adv) very (veeri); in a high degree; extremely, very much. Ex: aad u jarasan; very happy.

3

—aad': (suffix) -th; used to form ordinal numbers. Ex: afaraad; fourth (foorth); 4ih

waa la naqliyay ✓

1

aad: (fal) teg oo meel tilmaaman u kac. Dh: teg.

2

aad: (fal) «ku ~» qof kale ka horteg.

3

aad: (fal) (ku ~) cid kale u dhigan. Adigu Cabdi ku aad, Cali na anigaa ku filan. Dh: hagaag.

4

aad: (fal) (ku ~) muuqaalka wax kale isku gudub.

5

aad: (falkaab) si dhab ah ama xooggan.

6

aad: (magac'uyaal) dhiman oo tilmaamaya qofka labaad ee lala-hadlaha kelida ah.

7

aad: (dabakar) tiraab dabada lagaga karo tirada oo muujisa jagada ay tiradaasi ku abbaaran tahay: saddexaad (3aad), afraad (4aad), toddobaad (7aad).

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Badar wax la qooyay oo jilcay noqosho. 2. Maro muddo biyo ku dhex jirid.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) 1. Badar wax la qooyay oo jilcay noqosho. 2. Maro muddo biyo ku dhex jirid. m.f.dh, radid.

waa la naqliyay ✓

v. get soaked (of something like grain, cereal)

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) become soft by soaking up moisture, fade (feeydh)

waa la naqliyay ✓

(fal) aad u qoy oo in badan biyo ku dhexjir.

waa la naqliyay ✓

1

de: get soaked (of s.t. like grain, cereal)

2

lx: rad

3

pd: (raday)

4

ps: v1=intr

5

key: rad

waa la naqliyay ✓

1

1. (Baad-da) Xoolo qofkii ama dadkii laga adkaado baxsho; sedo (sado); ammaan; canshuur.

2

2. (Baad-ka) a) Waxa dhulka ka baxa oo nafleyda daaqdaa, cunto; cunno. b) Labada garab oo haadka iyo dayuuraduhu ku duulaan; baal.

waa la naqliyay ✓

1

baad¹: m.dh 1. Hanti qof ama dadkii laga adkaado baxsho. 2. Hadiyad la siiyo qof madax ah.

2

baad²: f.g1 (-day, -dday) Qof laga adag yahay hanti khasab uga qaadid.

3

bąad¹: m.l 1. Caws, caleen, xaab iyo wixi lamida oo ay xooluhu daaqaan; daaq. 2. (-dad, m.l) Mid ka mid ah labada garab ee haadda ama dayuurad; baal.

4

bąad²: f.mg1 (-day, -dday) Hooy ka dhixid (qof ama xoolo).

waa la naqliyay ✓

1

baad¹: m.dh 1. Hanti qof ama dadkii laga adkaado baxsho. 2. Hadiyad la siiyo qof madax ah.

2

baad²: f.g1 (-day, -dday) Qof laga adag yahay hanti khasab uga qaadid. Tusaale: Ha oggolaanin in lagu baado. m.f.dh, baadid.

3

bąad m.l 1. Caws, caleen, xaab iyo wixi lamida oo ay xooluhu daaqaan; daaq. 2. (-dad, m.l) Mid ka mid ah labada garab ee haadda ama dayuurad; baal.

waa la naqliyay ✓

Wing

waa la naqliyay ✓

1

vl. pron. you,

2

baad v. stay out overnight in an unknown place; be late

3

baad m. n., [collective] good pasture; food, subsistence

4

baad [feminine] n., [collective] protection money, extortion; tribute, tax

5

baad m. n. wing (of bird ~ airplane)

waa la naqliyay ✓

1

-da: (n) extortion (ikis toor shin); to obtain from another by intimidation handadaad. Ex: Ismaciil lacag baad ah buu bixiyaa; Ismail pays extortion money

2

baad2 -day day: (v) extort (ikis toort); blackmail (balaak- meeyl)

3

baad3 -ka: (n) food (fuud); nourishment eaten in solid form. Ex: baad iyo biyo; food and water

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dalkii lagugu yaqaannay ama dadkaagii in badan ka raag oo ka maqnaw.

2

baad -da: (magac, dhedig, keli) xoolo si xaqdarro ah qof lagaga qaato; xoolo si gardarro iyo kibir ah cid lagaga muquunsado. Fircoon riciyaddiisa ayuu baad ka qaadi jiray.

3

baad -ka: (magac, lab, keli) nooluhu waxay quutaan oo aan biyo ahayn. Diirta baadka idlaysiyo, waxaad tahay bullaroora aan da'ayn. Dhul abaar ah oo aan baad iyo biyo toona lahayn baan soo arkay. Dh: cunto, calaf, kimis, daaq.

4

baad -ka: (magac, lab, keli) labada garab ee noolaha duula ama diyaaradaha midkood. Shimbiri baad bay ku duushaa. Wa: baadad.

5

baad -ka: (magac, lab, keli) baalka isha; timaha isha ku xeeran middood. Baad baa isha igaga dhacay. Dh: baal.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Caad-da) Dhagax, isagoo shiilmay oo qolqola haya dhulka gudihiisa ka soo baxay, oo isagoo is-haysta dhulka korkiisa ku ballaartay oo ku qaboobey; sallax dhagax ah oo jaadkaas ah oo biyaha celiya.

2

2. (Caad-ka) Daruur cad oo xalleefsan oo aad u sarraysa; daruurta da'satey waxa ka hara oo wax cirka laftiisa ku dhegsan la moodo.

waa la naqliyay ✓

1

caad¹: m.l (-dad, m.l) 1. Xayaabo daruur ah oo meel sare ka muuqata.

2

caad²: m.l (daawo) Xuub cad oo isha qaybteeda madow fuula oo aragga yareeya.

3

caad³: m.dh 1. Meel dhagax ballaaran oo siman leh oo ciid ku hareereysantahay oo biyaha celisa. 2. C.daas joog/c.daas mar: wax buux ah (weel); qof fiican.

waa la naqliyay ✓

1

caad¹: m.l (-dad, m.l) 1. Xayaabo daruur ah oo meel sare ka muuqata.

2

caad²: m.l (daaw.) Xuub cad oo isha qaybteeda madow fuula oo aragga yareeya.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] cloud, clouds; mist, fog

2

caad [feminine] n. lava, volcanic rock

waa la naqliyay ✓

(A'd) S, May, N Annona squimosa L. Annonaceae.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) [Pl. caadad-ka] 1. cloud (klawdh); fog (foog) ~ ciiryaamo. 2. something that darkens the eyesight; blur (baleer)-, poor vision

2

caad: -ka: (n) the penis of a male animal organism other than a human being, especially male camel or bull (buul) ~ caar

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhijaan ama jidhaan; meel biyo joogsadaan. Caada ayaan ka soo dhaansaday.

2

caad -da: (magac, dhedig, keli) neef xoolaad, qof ama ugaadh dhabarkiisa ama dushiisa. Farowgii intaanu labo tallaabo qaadin baa libaaxii caadda kaga degey. Dh: kor, dul, guud. Li: bog.

3

caad -da: (magac, dhedig, keli) dhul carradiisu milix leedahay oo aan beeraha ku wanaagsanayn, cagaar na aan soo saarin.

4

caad -da: (magac, dhedig, keli) meel carro adag leh oo biyaha roobku joogsadaan.

5

caad -ka: (magac, lab, keli) salab gacmaha la gashado oo uu ninku ku muujiyo ragannimadiisa iyo dagaalyahannimadiisa.

6

caad -ka: (magac, lab, keli) daruur cad oo xaleefsan oo aad u sarraysa. Caad ayaa cirka ka muuqda.

7

caad -ka: (magac, lab, keli) dhagax shiilmay oo qulqulaya oo dhulka ubucdiisa ka soo baxa oo isaga oo is'haysta dhulka dushiisa ku ballaadha oo ku qabooba. Samirreh, caad ayaa dilay. Dh: basaq.

8

caad -ka: (magac, lab, keli) indhaha xuub dusha ka fuula oo wax laga arki waayo. Awoowo indhaha ayuu caad ku yeeshay. Dh: xuub.

waa la naqliyay ✓

1

(Daad-ka)

2

Biyaha roobka (xareedda) ama webiyaasha oo dhulka dulundulceeya ama xoog ugu soo dillaaca.

waa la naqliyay ✓

1

daad¹: m.l (-dad, m.l) 1. Biyo xoog leh oo faafa oo ka yimaadda roob da'ay ama webi fatahay. 2. Qaybta roobka ka mid ah oo ugu dambaysti gaarta duruuraha.

2

daad²: m.l (-dad, m.l) (juqraafi) Biyo si kedis ah oo dar-dar ah u shubma ee uu gaar ahaan keeno roobka weyn ee ka da'a waadiyada meelaha lamadegaan-u-ekeyaasha ah.

3

daad³: f.mg1 (-day, -dday) Biyo badan oo ka yimid roob da'ay ama webi fatahay faafid.

waa la naqliyay ✓

1

daad¹: m.l (-dad, m.l) 1. Biyo xoog leh oo faafa oo ka yimaadda roob da'ay ama webi fatahay. 2. Qaybta roobka ka mid ah oo ugu dambaysti gaarta duruuraha.

2

daad²: m.l (-dad, m.l) (juqraafi) Biyo si kedis ah oo dar-dar ah u shubma ee uu gaar ahaan keeno roobka weyn ee ka da'a waadiyada meelaha lamadegaan-u-ekeyaasha ah.

waa la naqliyay ✓

Run-off, Flash-flood

waa la naqliyay ✓

m. n. flood, floodwater

waa la naqliyay ✓

nickname; name-m flood. Lit: born quickly or unexpectedly. Cf: Butaaco

waa la naqliyay ✓

-ka : (n) flood (flaadhy, deluge (daal-yuuj)

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil si fudud u soo dhashay.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) biyo laxaad leh oo socda doox, laag, tog, webi, marka roob da'o kaddib. Nin daad qaaday xumbo cuskay.

waa la naqliyay ✓

1

de: flood, floodwater

2

lx: daad

3

pd: (-ka Pl: daadad (ka))

4

ps: n4-m, n2a-m

5

key: daad

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-day, -dday) Cunto, cabbid, daawo iyo wixi lamida nafaqo iyo wixi lamida waxtarkii ay lahayd raagid awgeed lumin.

waa la naqliyay ✓

1

v. go bad, rot

2

faad [feminine] n. goal, intention, purpose

waa la naqliyay ✓

(fal) gama' oo hurdo xoog badan la aroor. Hurdo iyo daal baan faaday. Dh: fuur, aroor, suul, suur.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaad-da)

2

1. Geed geedaha isku rara oo bixiya miro la cuno; caan wuxuu ku yahay goroyadaa mirihiisa jecel.

3

2. Cayaar lagu cayaaro laamaha gaadda iyo leebab (fiddi); leeb.

waa la naqliyay ✓

1

gaad¹: m.dh 1. Geedsaar leh miro macaan oo la cuno oo goroyaduna aad u jeceshahay, isla markaasna looga dhigto kabdhoodka (goonnibaarka) ciyaarta shacdurka. 2. Ul gaaban oo xooggan.

2

gaad²: f.g1 (-day, -dday) Nafley si lama filaan ah ugu kedin.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-day, -dday) Nafley si lama filaan ah ugu kedin. m.f.dh, gaadid.

waa la naqliyay ✓