raacdays

-ka: (magac, lab, keli) eeg caadayn.

-ka: (magac, lab, keli) bandhig maaweelo iyo maadi ka buuxdo oo qof ama wax ka badani jilaan lana daawado. Waa maadays adduunyadu dadkuna way matalayaan. Dh: majaajillo, maweelo, maadeys.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg raamayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) (u ~) eeg raaxayn.

m.f.dh eeg raandee. la-mid: randays.

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax raando lagu simay ahaansho.

f.mg4 (-snaa, -snayd) Wax raando lagu simay ahaansho. m.f.dh, raandaysnaan.

m.l 1. Dhar ay askartu kubabka ku duuban jirtay. 2. la-mid: baandhayn.

-ka: (magac, lab, keli) baandhayn ku samayn.

-ka: (magac, lab, keli) xilliga haweenka da' weyni awgeed dhiigga caadadu uga joogsado. Caadadays carruur ugu dud male, cirroolena ciidan ugu dud male. Dh: dhaqmaati, sunnagoys, dhalmadeys.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faa'ideyn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg faaradayn.

-ka: (magac, lab, keli) gadaado ku shubid.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel daloosha ragcad ku dhejin.

-ka: (magac, lab, keli) eeg taandhayn.

m.dh la-mid: udaabtahays.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg udaabdeys.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg wadaadayn.

m.l la-mid: labacodlayn.

-ga: (magac, lab, keli) wax loo ictiqaadiyo in hoodo laga helo.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aabayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg aanayn.

loc. question word, [feminine] where is she / it [fem.]?

bw: aaway ~ aawey, aawaye

de: where is she / it [fem]?

lx: aawday

pd: (aawdey)

ps: qw-loc-f

syn: meeydey

key: aawday

-ka: (magac, lab, keli) bac ku ridis. Bacays la'aan alaabta ha soo rarina.

-ka: (magac, lab, keli) ceel weyn oo biyo badan. Dh: birqod. Li: goof, dhadhiin, galle, laas.

(fal) cir, caad yeelo.

caaday: (fal) caad u yeel.

-ta: (magac, dhedig, keli) miraha aan bislaan wali. Midhuhu shin ma gaadhin wali oo waa cadeys. Dh: qadhaadh.

haaday! (ereydhawaaq) qof dhibaato weyni gaadhay oo inta uu is celin waayo ku dhawaaqa. Dh: hoogay, jabay.

m.l la-mid: macaaneyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg macayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qadayn.

(Raacda-da)

Ciidanka col wax dhacay ama wax laayey laga dabo diro.

raacdo¹: m.dh.u 1. Ciidan laga daba diro ciidan wax laayay ama dhacay.

raacdo²: m.dh Qof wax lumay raadintooda ku hawlan.

m.dh.u 1. Ciidan laga daba diro ciidan wax laayay ama dhacay.

f. n. pursuit party; pursuit

-da: (magac, dhedig, keli) dad baadi maqan doondoon ugu jira. Raacdo ayey ahayd martidii noo hoyatay xalay. Dh: baadidoon.

raacdo -da: (magac, dhedig, keli) ciidan laga daba diro col wax dhacay ama wax laayay. Dh: gurmad, birmad.

raacdo -da: (magac, dhedig, keli) shaqada baadigoobka ah lafteeda.

de: pursuit party; pursuit

lx: raacdo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: raacdo

m.l la-mid: raacin.

-ka: (magac, lab, keli) sharaab iyo wixii la mid ah oo marka la dhergo dabadeed la cuno. Raggu intaanay kicin raaciskiina soo sii.

raacis-ta: (magac, dhedig, keli) eeg raacid.

* (Raadar-ka)

Aalad, duuliyeyaasha dayuuradaha iyo dhofiyeyaasha gaadiidka baddu ay wax ku arkaan, xilli kasta (gudcur ha ahaato ama roob ha da'ayo, ama ciiryaamo iyo dhedo ha jireen) wixii marinkooda ku sugan ama xaggooda u soo socda oo dhibaato keeni kara (ama raadaar).

m.l (-rro, m.dh) (fiisikis) Qalab dareema meesha iyo jihada socodka ee walxo meel fog maraya sida maraakiibta iyo dayaara-daha, waxana qiyaasta laga qaataa dhudaha birlabdanabeedka soo noqday, kaddib markii ay abbaareen walaxda socotay.

m.l (-rro, m.dh) (fiisikis) Qalab dareema meesha iyo jihada socodka ee walxo meel fog maraya sida maraakiibta iyo dayaaradaha, waxana qiyaasta laga qaataa dhudaha birlabdanabeedka soo noqday, kaddib markii ay abbaareen walaxda socotay.

Radar

m. n. radar

-ka: (n) radar (reey-daar) ~ raadaar

de: radar {Eng}

lx: raadar

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: raadar

m.l la-mid: raadin.

-ka: (magac, lab, keli) wax lumay ama hallaabay raadintii

* (Raadya-ha)

1. Cilmi dadka u suuraggeliya in meelo kala fog laysaga dawiyo baaqa iyo dhawaaqa iyo muuqaallada iyo masawirrada, inta laga dhigo hirar (mowjado) danab iyo jac ah; waxaa lagu isticmaalaa labo qalab oo midna marka hore waxa la dirayo hirar u rogo oo diro oo hawada mariyo, midna meesha wax loo dira hayo yaal, oo hirarkaas qabto oo sidoodii hore u celiyo; siin; taar.

2. Qalabka warka, kd., dira ama laga dhegeysto; (ama Raadiyo).

racayn¹: m.dh Kooxayn ama xulid tiro waxyaaleed iyada oo aan loo eegin orsa-naan.

racayn²: m.dh Hormo urur kasta ee uu urur walxood iyada oo aan la tixgelin horsanaanta sida loo kala xushay. Haddii 'r' walxood laga xushay urur 'n' kutirsane leh oo weliba walax kastana la xulan karo mar keliya. Tirada racaymaha kaladuwan waa: n!/[r!(n-r)!] loona qoro nCr ama C(n,r)[r!(n-r)!]Tusaale ahaan, haddi fasal ay ku jiraan 15 arday ay ka dhexeeyaan 5 buug oo keliya, marka buug kasta waa in ay saddex arday wadagaan, inta siyaalo ee loo ratibi karo waa: 15!/[3!(15-3)!] ama 455.

Permutation

m.l la-mid: rasayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg rasayn.

(Wacays-ta)

Duco.

m.l Samaan; wanaag.

f. n. blessing

name-m blessing

magac loo bixiyo wiil xilli barwaaqo ah dhashay ama la rajaynayo in uu noqdo mid barakaysan.

-ta: (magac, dhedig, keli) duco. Wacays baan soo sidaa waa wiil, badhaadhaan daba wadaa waa gabadh.

cf: duco {N & W}

de: blessing

initial: w

lx: wacays

pd: (-ta)

ps: n-f

key: wacays

-ta: (magac, dhedig, keli) ul xagga sare ka soo godan, dhabannadana looxsan oo geela lagu kaxeeyo. Dh: ul.

-ta: (magac, dhedig, keli) caad yeelashada cirka.

-ka: (magac, lab, keli) eeg caanayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg caatayn.

(Caddays-a)

1. Caddaan ka dhigis.

2. Caano shaaha lagu daro, ama shaaha caddaysan.

m.l 1. Shaah caano yar lagu daray. 2. In yar oo caano ah oo loogu talaggalay in shaah lagu caddeeyo. 3. la-mid: caddayn.

m.l 1. Shaah caano yar lagu daray. 2. In yar oo caano ah oo loogu talaggalay in shaah lagu caddeeyo. 3. la-mid: caddayn.

vl. n. act of whitening something; tea with milk

-ka: (n) white tea or coffee; milk used to whiten the tea or coffee

-ka: (magac, lab, keli) eeg caddayn.

caddays -ka: (magac, lab, keli) shaah iyo wax la mid ah oo caanaysan.

caddays: (tilmaame) awr aan heeryo saarnayn.

a: caddeys

de: act of whitening s.t.; [fig.] tea with milk

lx: caddays

pd: (-ka)

ps: vn2-m

key: caddays

-ka: (magac, lab, keli) eeg faclayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) jaad qudhaanta ka mid ah oo cawlcawlan. Gaadayrta lama laayo geedkay gashana waa looga guuraa.

-ka: (magac, lab, keli) cid kale, gaal ka yeelid.

gaalays-ta: (magac, dhedig, keli) middi weyn oo af badan. Cali gaallays buu soo tuntay.

-ka: (magac, lab, keli) eeg haarayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg ibadayn.

-ka: (magac, lab, keli) eeg jarcayn.

(Laacdan-ka)

Garmaama-cayaar; dheel.

laacdan¹: m.l 1. Cayaar iyo bardoodan uu sameeyo geela da'da yar. 2. Fara ka ciyaar. la-mid: laactan¹.

laacdan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) 1. Geel da' yar bardoodamid. 2. Dad fara ka ciyaarid. la-mid: laactan².

m. n. hand, plural, ay, exercise done with the hands, gymnastics

laacdan v. take part in hand, plural, ay activities

(fal) ciyaar, adiga oo garmaamaynaya, haddana ciyaar.

laacdan -ka: (magac, lab, keli) si garmaamo ah u ciyaar oo dheel.

-ka: (magac, lab, keli) geed geedaha ku marma oo xooluhu cunaan. Daaraddayada laalays baa ka baxay.

-ta: (magac, dhedig, keli) maad iyo maaweelo lagu qoslo samayn. Boon Xirsi waa xiddigga maadaynta Soomaalida.

(Maadeys-ka)

Sheeko suugaaneed oo dhacday ama dhici karta, oo inta dad jilo la daawado si waxbarasho ama aqoon kale looga dheefa ama muusikada iyo cayaaraha ku jira loogu raaxaysto; riwaayad.

m.l 1. (riw.) (-syo, m.dh) Jilid qosol leh. 2. la-mid: maadeyn.

m.l 1. (riw.) (-syo, m.dh) Jilid qosol leh.

m. n. comedy, comic act; play; concert

-ka: (n) amusement; laughter; wit, humor ~ maad-da

-ka: (magac, lab, keli) eeg maadays.

maadeys -ta: (magac, dhedig, keli) eeg maadeyn.

cf: riwaayad

de: comedy, comic act; play; concert

lx: maadeys

pd: (-ka)

ps: n2a-m

key: maadeys