Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

(fal) wax agtaada ku weyn calool adayg ku bixi. Dh: sii, u deeq, quur.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) qof si wanaagsan wax u bixiya oo hura wax uu jecel yahay. Quudha xoolaheega lama qaato. Dh: hura.

waa la naqliyay ✓

f. n. self

waa la naqliyay ✓

-a: (n) 1. life (laayf) 2. self (salaf) ~ laf; —qudhiisa; himself; —qudhayda; myself, —qudhaada; yourself, —qudheeda; herself

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) keli ah oo aan la wehelin. Anoo qudh ah ayaa jooga. Dh: keli, qur.

waa la naqliyay ✓

1

de: self

2

lx: qudh

3

pd: (-dha)

4

ps: n0-f

5

xe: I love it myself.

6

xv: qur {N}

7

key: qudh

waa la naqliyay ✓

1

(Quud-ka)

2

1. Cunno; dheef; anfaco.

3

2. (geed) Shillin; kulan; kedi.

waa la naqliyay ✓

1

quud¹: m.l 1. Cunto; cunno ; dheef. 2. Nooc geed; shillin; kulan; kedi.

2

quud²: m.l Isku jirka cunnooyin ee dadku cuno.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Cunto; cunno ; dheef. 2. Nooc geed; shillin; kulan; kedi.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] food, provisions

waa la naqliyay ✓

1

(Gud) N Balanites aegyptiaca (L) Del. Balanitaceae.

2

N,S Balanites scillin Chiov. Balanitaceae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) food (fuudh); sustenance (sas-ta-nansi) ~ anfaco, dhee

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cid wax haysata eeg oo wax inuu ku siiyo filo. Dadka cuntaynaya ha quudin e kateg. Dh: quudarree.

2

quud -ka: (magac, lab, keli) geed kidiga u eg oo ka baxa jeekaha iyo xeebta oo caleen yaryar, hadh aan badnayn iyo qodax waaweyn leh. Wuxuu bixiyaa dhuwan la cuno. Quudka fandhaallo fiican ayaa laga qoraa.

3

quud -ka: (magac, lab, keli) wixii cunto la cuno oo dhan. Quud wixii laguu qoray cidi kaama qadiso. Dh: calaf, risiq.

waa la naqliyay ✓

1

cf: calaf, dheef, risqi

2

de: food, provisions

3

lx: quud

4

pd: (-ka Pl: quudad (ka))

5

ps: n4-m-col

6

key: quud

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) inta aanay hasha abaahootay giijin ama aanay gaasa bixin. Waataan baaturteedii lahaa, buudhka yey tebine.

2

buudh-ka: (magac, lab, keli) kabo dhinac kasta ka xidhan, inta badan raggu xidho. Kaba buudh ah goortuu xidhuu, kadar is moodaaye. Dh: buud, buudhbuudh

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) cabbir wax lagu dhereriyo oo u dhigma 30,48 sm. Saddex fuudh weeye gidaarkan dhererkiisu. Dh: fuur.

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) carjow ku dhex taalla cunaha. Libaax guudha la leexday, gorgorkiisu hableeyey, garna loo rari waa.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) maqnaansho xagga maskaxda ah. Dh: daahid, maqnaan.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley cunto siin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Nafley cunto siin. m.f.dh, quudin.

waa la naqliyay ✓

v. feed, nourish

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) feed (fiidh); provide food or nourishment; cook for.

waa la naqliyay ✓

(fal) quud sii, cunto sii. Ardayga quudi inta uu dugsiga dhammaynayo. Dh: dheefi.

waa la naqliyay ✓

1

de: feed, nourish

2

lx: quudi

3

pd: (quudiyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: quudi

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-uutay, -uudatay) Nafley cunto cunid.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-uutay, -uudatay) Nafley cunto cunid. m.f.dh, quudasho.

waa la naqliyay ✓

v. eat, live on, nourish oneself with, feed on

waa la naqliyay ✓

-quutay / quudatay: (v) eat (nt) ~ cun

waa la naqliyay ✓

(fal) adu cunto ahaan u cun.

waa la naqliyay ✓

1

de: eat, live on, nourish oneself with, feed on

2

lx: quudo

3

pd: (quutay / quudatay)

4

ps: v3b=tr

5

xe: What does the leopard feed on?

6

xv: cun

7

key: quudo

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, dhedig, keli) ur silloon.

waa la naqliyay ✓

-quursaday / quursatay: (v) underestimate (an-der-esta-meeyt); have no respect for ~ quudhso, yas

waa la naqliyay ✓

magac loo bixsho gabadh la rajaynayo inay yeelato habdhaqan toosan oo aan wax la quudhsado lahayn. Qaladlaay walaal, calaf waa mar qudha, tiro waa cuddoon.

waa la naqliyay ✓

(fal) (ku ~) qof kale si ay islaweyni iyo quudhsi ku jiraan ugu gardaarroo.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) (ku ~) si quudhsi, kibir iyo islaweyni ku jiro, cid kale ku gardarrood.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qofka aan waxba quudhin, waxna bixin. Bakhayl irgac qalay 'baloy' baydh' badanaa. Dh: bakiil, buqayl, gacangeed, masuug, deeqlaawe. Li: deeqsi, dhabcaal, faxal.

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) sanqadha ka baxda marka walax ama lafi kala jabto.

2

balaf -ka: (magac, lab, keli) diiddo badan. Nin baahi qabaa balaf ma yeesho.

3

balaf -ta: (magac, dhedig, keli) war aan sugnayn ama si aan la hubin loo maqlo.

4

balaf -ta: (magac, dhedig, keli) quudhsiga iyo yasidda dadka kale.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) shaqsiyad qiimo iyo qaayo badni la quudhi waayo oo gacalo iyo naafac isku dara. Daahiyad walaaliyo ka roon doorka naagaha ah. Dh: dahab. Li: jebeljaan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) aad u xumaw oo adkaw. Li: roonow.

2

darrow: (fal) cid kale quudhso oo yarayso.

3

darrow-ga: (magac, lab, keli) xaqiraadda iyo liididda cid kale. Dh: darraabid, quudhsi, quursi.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) qofka hayntiisa quudha ee dadka wax siiya; qof nin gacan furan. Dh: faxal. Li: bakhayl, qadduuc, dhudhuc.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) ladnaanta iyo quruxda nolosha. Ina adeerkaa faayana kuuma quudho foolxumana kuuma oggola. Dh: caafimaadqab, faayo. Li: bugtaan, xumaan.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, dhibaatayn ama si waxtarla'aan ah ula dhaqmid. Dh: gabid.

2

gaasirid -da: (magac, dhedig, keli) yarayn wax laga dhimo; shay intiisii wax laga gaabiyo.

3

gaasirid -da: (magac, dhedig, keli) yaraysi ama quudhsi lagula kaco cid kale. Dh: xaqiraad.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qof wixiisa wax ka bixiya oo dadka kale wax u quudha. Dh: deeqsinnimo, faxalnimo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax bixin; wax quudhid. Dh: gacanfuraan, deeqsinimo. Li: bakhaylnimo, qadduucnimo, dhudhucnimo.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qayb ama wax kale saluugid.

2

hanfaf: (fal) (ka ~) ka faan wax aad u arkayso inay sharaftaada ku habboonayn ama aad quudhsanaysid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) (ka ~) ka faanid laga faano wax la quudhsanayo. Dh: ka faanid.

waa la naqliyay ✓

(fal) nafta ama hanti aad haysato cid kale, u quudh oo iska hur. Dh: hur, quudh.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) naf ama hanti aad haysato oo aad jeceshahay cid kale u quudhid oo siin. Hanneynta maalkaaga magac wanaagbaa laga dhaxlaa. Dh: hurid, siin.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) cabsi geli oo baji. Dh: baji.

2

has: (fal) haska iyo siigada ka daadi oo ka huf. has: (fal) cid kale quudhso.

3

has -ka: (magac, lab, keli) fidhada ka kacda kolka wax la bidiyo ama la huffo. Dh: fidho, firo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dab, noolaw oo bax; olol oo shidan.

2

hur: (fal) wax dhiib oo lexjecla la'aan bixi. Dh: quudh, quur, bixi. Li: waako.

3

hur: (eraydhawaaq) lagu canaanto dibiga ama waddada lagaga duwo.

4

hur: (eraydhawaaq) fardaha loogu yeedho si uu u dheereeyo orodka.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ku deegid. Dh: quudhis, hurid. Li: bakhaylid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg quudhid.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) isla weyni darteed dadka yaraysasho oo xaqirid. Dh: yaraysi, xaqirid, yasid.

waa la naqliyay ✓

v. belittle, look down on

waa la naqliyay ✓

-quudhsaday I quudhsatay: (v) underestimate (an-der-esta-meeyt); disregard (dhis-rigaardh); ignore (zg-zzoor); have no respect for ~ quurso, yas, yaraysasho

waa la naqliyay ✓

(fal) iska weynee oo yas. Ninkaad quudhso is leedahay billaa kaa quimo badnaa. Dh: yarayso, yas, quurso.

waa la naqliyay ✓

1

a: quurso {N}

2

de: belittle, look down on

3

lx: quudhso

4

pd: (quudhsaday)

5

ps: v3a=tr

6

key: quudhso

waa la naqliyay ✓

1

buudhi¹: m.l Qaalin geel ah isbeddel abaahidoon ah oo xubinteeda taranka ka muuqata.

2

buudhi²: f.mg2 (-iyay, -isay) Qaalin geel sabiisheeda barar abaahidoon ka muuqasho.

waa la naqliyay ✓

(fal) qaalin geel ah u baaho abaahin.

waa la naqliyay ✓

(fal) fuudh ku cabbir. Fuudhi inta marada kaa dhiman. Dh: cabbir.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) mid gaadiidka badda ka mid ah oo yar ka aan mooteer lahayn waxa lagu kexeeyaa laba ulood oo afka balballaadhan.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) jaad tigaadda ka mid ah oo xididkiisa carruurta dhalatay loo shido dumarkuna uunsi ka dhigtaan.

2

qundhi-da: (magac, dhedig, keli) xididka tigaadda goonka.

waa la naqliyay ✓

m.dh Nooc cawska ka mid ah oo ka baxa meelaha biya fariisinka ah.

waa la naqliyay ✓

1

(Qurdha-da)

2

1. Iniinaha cudbiga ku jira.

3

2. Timaha kolka la firo, hirarka yeesha.

waa la naqliyay ✓

m.dh.u 1. Iniinaha yaryar ee cudbiga. 2. Timo aad u jilicsan marka la shanleeyo seexda.

waa la naqliyay ✓

f. n., [collective] cotton seeds

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) hirarka diisdiisan ee timaha jilicsan ee la fidhayi yeeshaan.

2

qurdho-da: (magac, dhedig, keli) iniinaha cudbiga ku jira.

waa la naqliyay ✓

1

de: cotton seeds

2

lx: qurdho

3

pd: (/da)

4

ps: n6-f-col

5

key: qurdho

waa la naqliyay ✓

1

(Quudad-ka)

2

Quudasho.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: quudasho.

waa la naqliyay ✓

m. n., pl. food; eating

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg quudasho.

waa la naqliyay ✓

1

de: food; eating

2

lx: quudad

3

pd: (-ka)

4

ps: n4-m-pl; vn-m

5

see: quud, quudasho

6

key: quudad

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) si baahiyi ku jirto cid wax ad ka naawilayso u eegid. Dh: quudis, quuddarrayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Quudin-ta)

2

Quud siin; dheefin.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg quudi. la-mid: quudis.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) cid baahan cuntaysiin, quud siin. Dh: dheefin.

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: quudin.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) cid baahan cunto siin. Dh: quudin.

2

quudis-ta: (magac, dhedig, keli) eeg quudid.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: quudsasho.

waa la naqliyay ✓

f.g3 (-saday, -satay) Nafley cunto siisasho.

waa la naqliyay ✓

1

(Quudasha-da)

2

Quud ka dhigasho; cunid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg quudo. la-mid: quudad.

waa la naqliyay ✓

vl. n. eating

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) quud dhigasho. Dh: cunid.

waa la naqliyay ✓

1

a: quudad (ka) [vn-m]

2

de: eating

3

lx: quudasho

4

pd: (/da)

5

ps: vn-f

6

key: quudasho

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) yaraysad, Dh: yasid, quudhsad, quursad.. Li: qaddarin.

waa la naqliyay ✓

m.l Daaq; caws.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) beertu marka ay bislaato ee madaxa laga soo guro halka la isugu keeno sabuullada, si loo tumo oo firida looga saaro. Uud weyn bayn noqotay beertii. Dh: madaarad.

2

uud -ka: (magac, lab, keli) doog dillaacay oo ubax baxshey.

waa la naqliyay ✓

1

de: pasture, meadow; land with piled straw ~ haystacks (after a harvest)

2

initial: u

3

lx: uud

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: uud

waa la naqliyay ✓

m. n. club, cudgel

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) [ Pl. budhadh-ka] strong wooden stick; bat (boat); cudgel (kajel); club ~ bur, dhamas

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg bud.

2

budh: (tilmaame) weel aan meel dhiman lahayn. Xeedha bur ah buu gacalkii noo keenay Dh: budh, buuxa, tif, daf. Li: madhan, faaruq.

waa la naqliyay ✓

1

de: club, cudgel

2

lx: budh

3

pd: (-ka Pl: budhadh (ka))

4

ps: n4-m

5

key: budh

waa la naqliyay ✓

1

(Buud-ka)

2

Jaadadka doonyaha mid ka mid ah.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Doon meel dhexaad ah oo qaadda afar boqol ilaa kun kintaal. 2. Kabaha waaweyn ee ay askartu qaadato.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dad, m.l) 1. Doon meel dhexaad ah oo qaadda afar boqol ilaa kun kintaal. 2. Kabaha waaweyn ee ay askartu qaadato.

waa la naqliyay ✓

m. n. medium-sized boat

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) kabo lagu xarragoodo ee wada xidhan.

waa la naqliyay ✓

1

de: medium-sized boat

2

lx: buud

3

pd: (-ka Pl: buudad (ka))

4

ps: n4-m

5

key: buud

waa la naqliyay ✓