Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

v. cause to rot ~ go bad

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) cause to decay and smell bad ~ qurmi

waa la naqliyay ✓

(fal) wax qudhmay ka dhig. Dh: qurmi.

waa la naqliyay ✓

1

de: cause to rot ~ go bad

2

lx: qudhmi

3

pd: (qudhmiyey)

4

ps: v2a=tr

5

see: qurmi

6

key: qudhmi

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax qudhmay oo xumaaday noqosho. Dh: qurmid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) wax qudhmay oo uraya ka dhigid. Dh: qudhmis, qurmin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qudhmin.

waa la naqliyay ✓

Qudhmid

waa la naqliyay ✓

1

(fal) nabad ku waaberiiso. Akambultee ma barideen baa ka fiican. Dh: cawabbari.

2

bari: (fal) Eebbi ama cidkale wax weydiiso. Eebbe la kala baryi og. Dh: tuug, baryootan.

3

bari -da: (magac, dhedig, keli) 'idaha' xubinta dabada kaga taal ee baruurta ah, subagga laga shiilo. Bari xun barya badan qudhmisa. Dh: badhi.

4

bari -da: (magac, dhedig, keli) subagga badhida idaha laga saaro ama laga shiilo. Bari ninkii cabbaa saw ladaabyo dili mayso. Dh: badhi.

5

bari -ga: (magac, lab, keli) jihada qorrax ka soo baxa, markaad woqooyi u jeeddid kaa qabata midig. Cadceeddu Bari bay ka soo baxdaa galbeed na way u dhacdaa. Dh: bugux, qorraxkasoobbax, qorraxkasoobbax. Li: cadceedudhac, qorraxudhac, galbeed, qorraxsin.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) hilibka qayb ka mid ah oo ah qaybta cad ee subagga leh. Baruur keliyaa baruuryo badan qudhmisa. Dh: caddiin, addiing.

waa la naqliyay ✓

(fal) hilib buruji ka dhig. Hilibku yaanu qudhmine burunjiyay. Dh: qallaji, burunjiyee. burunjiyee: (fal) hilib jarjar oo muqmadee. Ninkii burinji inuu iga cunuun ii bariidinayay.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) caloosha iskugu gey cunnooyin is qudhmiya oo daaco qadhmuun yeelo.

2

daacaqudhun -ka: (magac, lab, keli) daacada urteeda oo qadhmuun noqota marka la isku daro laba cunto oo aan isla falgeli karin ama calooshu shiidi kari weydo sida, hilib iyo shuuro la iska dabageeyey oo hilibku horreeyo shuuraduna danbayso. Daacaqudhun baan la soo kacay saaka.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) harag la qudhminayo oo dhogorta laga saarayo, qudhmin.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) naalo ama ukun iyo wax la mid ah, qudhmid.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) naalo iyo wixii la mid ah, qudhmid.

waa la naqliyay ✓

(fal) nabar qudhmi oo ha dawayn. Dh: callaadhi, fasasi.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magacwadareed) waxyaabo la qudhmiyo oo lagu bacrimyo carrada la beerayo.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) shay isticmaalkiisa dib u dhigid oo kaydsasho. Baayacmushtarku madhaxsadka alaabta way yaqaaniin. Dh: kaydsi, kaydsad, maraxsad.

2

madhaxsad -ka: (magac, lab, keli) dhigasho illaa uu qudhmayo. Dh: qudhmisasho.

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax meel la dhigay ah.. Dh: kaydsan.

2

madhaxsan: (tilmaame) wax meel lagu qudhmiyay ah. Dh: qudhmisan.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) harag, hilib iyo wixii la mid ah meel dhigo illaa uu qudhmayo. Dh: qudhmiso.

2

madhaxso: (fal) meel dhigo si aad mar dambe u isticmaasho. Khudradda madhaxso intay bislaanayso. Dh: kaydso, dhigo, maraxso.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) aad u kibrid oo xadka dhaafid. Wiilyar oo madhmadhid sanka la taagaya ayaa gabadha caayay. Dh: kibrid.

2

madhmadhid -da: (magac, dhedig, keli) aad u qudhmid oo urid. Harag la aasay madhmadhid ka sug. Dh: qudhmid, qurmid.

waa la naqliyay ✓

(fal) kaydi oo qudhmi. Xigga madhxi hadhaw baad xigiye.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dehdig, keli) shey kaydin oo xilligii la isticmaali lahaa dib uga dhigid. Dh: kaydin, madhxis.

2

madhxin -ta: (magac, dhedig, keli) qudhmin. Dugaagga badhbaa madhxinta ku cuna raqda. Dh: madhxis.

3

madhxin-ta: (magac, dhedig, keli) summadda (C) astaanta keydinta saldanabka ee ay gudbiye ama urur gudbiyeyaal iyo ma-gudbiye leeyihiin. Madhxinta madhxiye waa saami saldanabka Qee hal gudbiye iyo keyd faraqa u dhexeeya labada gudbiye.

waa la naqliyay ✓

(fal) kaydi oo qudhmi. Xigga marxi hadhawbaad xigiye. Dh: madhxin

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dehdig, keli) shay kaydin oo xilligii la isticmaali lahaa dib uga dhigid. Marxinta raashinku waa qalad. Dh: kaydin, madhxin.

2

marxin -ta: (magac, dhedig, keli) qudhmin. Dugaagga badhbaa marxinta ku cuna raqda. Dh: madhxin.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) isla weyni darteed dadka yaraysasho oo xaqirid. Dh: yaraysi, xaqirid, yasid.

waa la naqliyay ✓

f. n. self

waa la naqliyay ✓

-a: (n) 1. life (laayf) 2. self (salaf) ~ laf; —qudhiisa; himself; —qudhayda; myself, —qudhaada; yourself, —qudheeda; herself

waa la naqliyay ✓

(tilmaame) keli ah oo aan la wehelin. Anoo qudh ah ayaa jooga. Dh: keli, qur.

waa la naqliyay ✓

1

de: self

2

lx: qudh

3

pd: (-dha)

4

ps: n0-f

5

xe: I love it myself.

6

xv: qur {N}

7

key: qudh

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Xoolo kaxayn. 2. (f.mg) U q.: awr hal abaahinaya caarka ugu toosin. 3. (f.mg) U q.: cid arrin iyo wixi lamida u fulin.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. (f.g) Xoolo kaxayn. 2. (f.mg) U q.: awr hal abaahinaya caarka ugu toosin. 3. (f.mg) U q.: cid arrin iyo wixi lamida u fulin. m.f.dh, qumin.

waa la naqliyay ✓

v. direct, correct, straighten, make go straight

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) lead (liidhy, direct (di-rekt)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) hasha awrka u tu'i oo inuu dhoodo u farsamee. Awrka hasha u qumi. Dh: hagaaji.

2

qumi: (fal) meel ku hagaaji oo ku toosi. Dawga ku qumi oo toosi.

3

qumi: (fal) fududee oo in wax la qabto suura geli hawl fududee oo sida u fiican ka dhig. Ragga waxay doonayaan u qumi. Dh: samee.

waa la naqliyay ✓

1

de: direct, correct, straighten, make go straight

2

lx: qumi

3

nt: qumin (ta) [vn-f]; rw: qun

4

pd: (qumiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: qumi

waa la naqliyay ✓

v. wean; cause someone to stop producing milk

waa la naqliyay ✓

(fal) neef irmaan maalista ka jooji.

waa la naqliyay ✓

1

a: guri

2

de: wean; cause s.o. to stop producing milk

3

lx: gudhi

4

pd: (gudhiyey)

5

ps: v2a=

6

key: gudhi

waa la naqliyay ✓

m. n. tomb

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) eeg qubbad.

waa la naqliyay ✓

1

de: tomb

2

lx: qudbi

3

pd: (-ga)

4

ps: n2a-m

5

key: qudbi

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) caleenta geedka bunka.

waa la naqliyay ✓

(magac, dhedig, keli) nafta noolaha ku jirta. Roobka qawqawloow qadhqadhay, qaawanaantayduu arkaday, ee qudhayda halkeen dhigaa. Dh: ruux, naf.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax qurun ka dhigid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax qurun ka dhigid. m.f.dh, qurmin.

waa la naqliyay ✓

v. cause to go bad, decompose, stink ~ rot

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) cause to decay and smell bad or become stinky ~ qudhmi

waa la naqliyay ✓

1

a: qudhmi

2

de: cause to go bad, decompose, stink ~ rot

3

lx: qurmi

4

pd: (qurmiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: qurmi

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eray la macno ah waa yeelkiiye siduu doonaba ha yeelo. Dh: yeelko, qushigii, yeelkii.

waa la naqliyay ✓

personne.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] acacia tree

waa la naqliyay ✓

-a: (n) thorny tree; plant name ~ qurac

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) geed qodaxeed aad u weynaada oo jirrid adag oo malmalleeyo lehna yeesha oo dheemaalka laga cuno lana hadhsado. Dh: qurac.

waa la naqliyay ✓

1

a: qurac {N}

2

de: acacia tree

3

lx: qudhac

4

pd: (-a)

5

ps: n2a-m-col

6

key: qudhac

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax qudmay oo xumaaday noqo. Dh: qurun.

2

qudhun -ka: (magac, lab, keli) is beddel xumaansho ah oo shey ku dhaca oo dhadhankiisa iyo urtiisuba silloonaadaan. Dh: qurun.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) jaad tigaadda ka mid ah oo xididkiisa carruurta dhalatay loo shido dumarkuna uunsi ka dhigtaan.

2

qundhi-da: (magac, dhedig, keli) xididka tigaadda goonka.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) la-mid: rudmo.

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) macaluulid iyo gaajo xun oo saamaysa dhulka; gaajo darteed oo urta afku doorsoontay. Dh: macaluulid.

2

afqudhmid -da: (magac, dhedig, keli) caday la'aan ay afka urtiisu qudhmuunaato.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) eeg qadhmuunaan.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dhudhun ku cabbirid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dhudhun ku cabbirid. m.f.dh, dhudhumin.

waa la naqliyay ✓

v. measure with the forearm ~ in cubits

waa la naqliyay ✓

-yey / say: (v) measure with cubit (kiyuu-bit); measure with the forearm from the tip of the middle finger to the elbow

waa la naqliyay ✓

(fal) dhundhunka ku cabbir; inta xusul ee uu yahay eeg. Bal dhudhumi inta innoo dhaxaysa miyaan soo dhawaadaa. Dh: xusli.

waa la naqliyay ✓

1

de: measure with the forearm ~ in cubits

2

lx: dhudhumi

3

pd: (dhudhumiyey)

4

ps: v2a=

5

key: dhudhumi

waa la naqliyay ✓

erey macnihiisu yahay isla markiiba. Dh: judhiiba, saacadiiba.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg qadhmuun.

waa la naqliyay ✓

-ay isdhin-tay isdhim-een / isdhinay: (adj) decreased (dikrii-sidh); reduced (ri dhuusidh); lessen, dwindled, abated, diminished

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhogor, caleen ama timo daadasho oo ka xoodhid. Dh: hoolid diirmid, galdhicid.

2

mudhxid-da: (magac, dhedig, keli) xoodid jidhka uu haraggu ka hoolmo. Dh: hoolmid.

waa la naqliyay ✓

f. n. buckle, snap; tongs, pincers

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) bir yar oo wareegsan ama afargees ah oo suumanka dhexda lagu xidho fayga hore lagaga xidho. Suunka iska tuur hadday qadhabidii kaa jabtay: Dh: waransillo.

2

qadhabi-da: (magac, dhedig, keli) eeg qabato.

waa la naqliyay ✓

1

de: buckle, snap; tongs, pincers (any instrument closed by pinching or pressure) {N}

2

lx: qadhabi

3

pd: (-da)

4

ps: n-f

5

key: qadhabi

waa la naqliyay ✓

-ah: (adj) antique (aan-tiik). Ex: baabuur qadiimi ah; an antique car ~ qadiimi

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) eeg qadim.

waa la naqliyay ✓

v., [compound] die

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) pass away (paas a-weey); die (dhaay)

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) dhimasho ay naftu baxdo. Dh: geeri, nafbax.

waa la naqliyay ✓

1

de: die

2

lx: qudhbax

3

pd: (qudhbaxay)

4

ps: v1=cmp

5

see: qurbax {N}

6

key: qudhbax

waa la naqliyay ✓

(fal) dil oo qudha ka jar.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Ku q.: qof jirran jeenan siin. 2. ku q.: nafley wax ay cabto si khasab ah afka ugu shubid.

waa la naqliyay ✓

(fal) qof aan wax liqi karayn dareere kolba inyar afka kaga shub. Ninka buka caanaha ku qulaami. Dh: jal.

waa la naqliyay ✓

1

(Qundhac-da)

2

Qorrax.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qorrax.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qorrax.

waa la naqliyay ✓

f. n. sun; heat of the sun

waa la naqliyay ✓

magac ka mid ah magacda qorraxda.

waa la naqliyay ✓

1

cf: qorrax

2

de: sun; heat of the sun

3

lx: qundhac

4

pd: (-da)

5

ps: n0-f

6

key: qundhac

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) ku deegid. Dh: quudhis, hurid. Li: bakhaylid.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg quudhid.

waa la naqliyay ✓

v. belittle, look down on

waa la naqliyay ✓

-quudhsaday I quudhsatay: (v) underestimate (an-der-esta-meeyt); disregard (dhis-rigaardh); ignore (zg-zzoor); have no respect for ~ quurso, yas, yaraysasho

waa la naqliyay ✓

(fal) iska weynee oo yas. Ninkaad quudhso is leedahay billaa kaa quimo badnaa. Dh: yarayso, yas, quurso.

waa la naqliyay ✓

1

a: quurso {N}

2

de: belittle, look down on

3

lx: quudhso

4

pd: (quudhsaday)

5

ps: v3a=tr

6

key: quudhso

waa la naqliyay ✓

f.lg2 (-iiyay, -iisay) la-mid: rudsii.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) wax xidhmay noqosho. Dh: xirmid, xirmis.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) 1. Ku x.: neef xoolo ah ilmo dhashay siin. 2. Ka x.: haweeney foolanaysa ka dhalin.

waa la naqliyay ✓

v. give a newborn child livestock as his possession

waa la naqliyay ✓

1

de: give a newborn child livestock as his possession

2

initial: x

3

lx: xuddumi

4

pd: (xuddumiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: xuddumi

waa la naqliyay ✓

1

(Dhudhumin-ta)

2

Inta dhudhun oo wax dhererki yahay hubin, tirin, qiyaasid.

waa la naqliyay ✓