Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Qooq-a)

2

1. (awr, kd.) Xilliga ay wax abaahiyaan, sida ay noqodaan.

3

2. Cayaar; dheel.

waa la naqliyay ✓

1

qooq¹: m.l 1. Xoolaha lab siiba awrta sida ay noqdaan xilliga ay diyaar u yihiin inay wax abaahiyaan. 2. Ciyaar; dheel. 3. Kacsi. 4. Kibir; islaweyni.

2

qooq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Xoolo lab qooq ku dhicid. 2. Ciyaarid; dheelid. 3. Dad kibrid. 4. Gabar galmo baahasho.

waa la naqliyay ✓

1

qooq¹: m.l 1. Xoolaha lab siiba awrta sida ay noqdaan xilliga ay diyaar u yihiin inay wax abaahiyaan. 2. Ciyaar; dheel. 3. Kacsi. 4. Kibir; islaweyni.

2

qooq²: f.mg1 (-qay, -qday) 1. Xoolo lab qooq ku dhicid. 2. Ciyaarid; dheelid. 3. Dad kibrid. 4. Gabar galmo u baahasho. m.f.dh, qooqid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] rut (of male camel); sexual passion, aggression ~ desire (of a man) {rude}

2

qooq v. rut, be in rut (of male camel); be sexually aroused (of man)

3

qooq v. play, fool around ~ about

waa la naqliyay ✓

1

-a: (n) 1. mating season; a period of mammalian sexual activity, especially for a male camel

2

qooq -ay/ day: (v) become sexually excited; be in heat. 2. be playful, sportive or frolicsome (faroolik-sam)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) dareen himilo oo dhedig loo baahdo ha ku galo. Dh: kacso. Li: da'fur.

2

qooq: (fal) kibir oo wax isla weyn nogo. Shaydaanku qooq ayuu ku yidhaa kolkay noloshaadu wacnaato. Dh: kibir, sankahadal.

3

qooq -a: (magac, lab, keli) dareen himilo oo u galmoodka dhedigga loo baahdo. Dh: kacsi. Li: da'fur.

4

qooq-a: (magac, lab, keli) kibir iyo isla weyni oo dadku sameeyo kolka uu tu san ku jiro, Dh: kibir, islaweyni.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhabaala-da)

2

1. Qallaco awrta qooqani isku dhufato, kolkay dagaallamayso; qallaco; fajaas.

3

2. Wax ku dhufasho; guubaabo.

waa la naqliyay ✓

1

(Dhayal-ka)

2

Cayaar; dheel; qooq; kaftan; (ama dheyel).

waa la naqliyay ✓

1

(Dhibi-da)

2

Kaadida awrta qooqani isku sayriso oo habeedda madow ku noqota (ama dhebi).

waa la naqliyay ✓

1

(Dhibidhisasha-da)

2

Ratiga qooqan kolka uu dhibida isku dhaama hayo: kolkuu carto oo uu dagaal maaggan yahay, buu wuxuu isku daraa doobbin iyo miciyo lisasho iyo isagoo kaadi isku dhaama: intuu kaadida kaleetiyo buu hadba dabada u dhigtaa oo iyadoo ka da'aysa kor isugu sayriyaa, oo haddana qooyaa oo isku sayriyaa. kd.; Ratigu kolkuu dhibidhisana hayo, wuxuu yeeshaa muuqaal aad looga argaggaxo; dhibilisasho (ama dhebidhisasho).

waa la naqliyay ✓

1

(Dhoollatusad-ka)

2

1. Isu miciyallisadka awrta qooqan.

3

2. (*) Xoogga qolo leedahay oo la soo bandhigo si cadowgu u arko oo u tixgeliyo.

4

3. Fulabbajis; bowdaqaawis.

5

4. Dagaal been ah; garmaame.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Doob-ka) Ninka aan weli guursan, filkii la guursan jireyna gaarey oo in door ah dhaafay.

2

2. (Doob-ta) Xubin yar oo kolay qaabki leh oo awrka qooqani afka ka soo rido oo laallaadsho kolkuu wax guulayo; doobbo.

waa la naqliyay ✓

1

(Doobbin-ta)

2

Doob soo rididda awrka qooqan.

waa la naqliyay ✓

1

(Doobba-da)

2

1. Geesaha fiiqfiiqan oo dheerdheer oo lo'da, kd.

3

2. Doobta awrta qooqan.

waa la naqliyay ✓

1

(Gulaal-ka)

2

1. Awr hadduu qooqo aan doobbada soo ridi karin.

3

2. Qof aan codkar ahayn.

waa la naqliyay ✓

1

(Qooqaar-ka)

2

Qarqoor; meegaar.

waa la naqliyay ✓

1

(Roorsasha-da)

2

(xoolo) awr qooqan oo neef dheddig eryooda oo kufsada.

waa la naqliyay ✓

1

(Waalay-ga)

2

Qaalin ama dibi qooqii ugu horreeyey qooqan.

waa la naqliyay ✓

m.l/dh Xumbo (siiba midda uu soo saaro aworka qooqan). la-mid: ubur.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-iyay, -isay) Abur yeelasho ama soo saarid (siiba awrka qooqan). la-mid: uburi.

waa la naqliyay ✓

f.mg3 (-rtay, -ratay) 1. Xoolo naftu ka baxayso rafasho. 2. Ku b.: wax burburin ama baabbi'in. Tusaale: “Beertii dibi qooqan baa ku baartay”.

waa la naqliyay ✓

m.l Geed la aamminsan yahay inuu awrka qooqani daaqo.

waa la naqliyay ✓

1

da'fur¹: m.l 1. Ratigu marka u qooqbaxo. 2. la-mid: da'furid. Ka baabi'idda qooqu ka baaba'o awr.

2

da'fur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Qooq ka bi'id (awr).

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Qallaco awrta qooqani isu geysato kolkay dagaallamayaan; qaniinyo. 2. Gubaabo.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-ooyay, -oysay) Wax qallalan biyo gelin. la-mid: qooy.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-ooyay, -oysay) Wax qallalan biyo gelin. m.f.dh, qoyn. la-mid: qooy.

waa la naqliyay ✓

v. moisten, make something wet

waa la naqliyay ✓

-yey / qooysay: (v) wet (wet); dampen (dham-pen) ~ qoy

waa la naqliyay ✓

(fal) biyo ku dul shub oo wax qoyan ka dhig. Go'a ii qoo. Dh: qoy. Li: qallaji, engeji.

waa la naqliyay ✓

1

a: qoy

2

de: moisten, make s.t. wet

3

lx: qoo

4

pd: (qooyey / qooysey)

5

ps: v2a=tr

6

key: qoo

waa la naqliyay ✓

m.l Dareen dadka u gaar ah oo qola jecleysiiya waxyaabo isku nooc ah.

waa la naqliyay ✓

m.l Dareen dadka u gaar ah oo qola jecleysiiya waxyaabo isku nooc ah.

waa la naqliyay ✓

m. n. taste, preference

waa la naqliyay ✓

-a: (n) preference (preferens); choice (jooys); the act of selecting someone or something over another or others dookh

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) dareen qarsoon oo qofku wax ku doorto.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: taste, preference

3

lx: dooq

4

pd: (-a Pl: dooqaq (a))

5

ps: n4-m, n2a-m

6

key: dooq

waa la naqliyay ✓

1

(Fooq-a)

2

Dabaq: reen (ama fookh).

waa la naqliyay ✓

m.l (-qaq, m.l/-qyo, m.dh) Guri, guri kale ka dul dhisan; dabaq. la-mid: fookh.

waa la naqliyay ✓

m.l (-qaq, m.l/-qyo, m.dh) Guri, guri kale ka dul dhisan; dabaq. la-mid: fookh.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. story ~ storey, stage, floor

2

fooq m. n. grain-storage basket

waa la naqliyay ✓

-a: (n) 1. story building ~ dabakh. 2. upstairs (apisteeris)

waa la naqliyay ✓

-a: (magac, lab, keli) aqal aqal kale ka dul dhisan. Dh: bandarad, dabaq, sati.

waa la naqliyay ✓

1

(Qoob-ka)

2

1. Dabool gees ah oo naasaley badani cagaha ama suulasha ku lee yihiin; qaar qoobkoodu waa mid (faras, dameer, farow) qaar labo buu u kala dillaacsan yahay (ari, lo', deero) qaarna suulashuu ku rogan yahay (geel, jeer, maroodi, goroyo).

3

2. Raaf, qanjaaful, ciddi.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab, m.l) 1. Lugta ariga, lo'da gammaanka iyo ugaadha inteeda hoose ee qanjaafaha leh. 2. Anqow. 3. Taakada kabaha.

waa la naqliyay ✓

m.l (-bab, m.l) 1. Lugta ariga, lo'da gammaanka iyo ugaadha inteeda hoose ee qanjaafaha leh. 2. Anqow. 3. Taakada kabaha.

waa la naqliyay ✓

m. n. hoof; hooves

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) hoof (Auu/); trotter (taroo-ter) ~ raaf

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) lugta xoolaha ama xayawaanka kale inta u hoosaysa ee dhulka la dhigo. Raadkani waa qoob dameeraad. Dh: qanjaaful. Wa: qoobab.

waa la naqliyay ✓

1

de: hoof; [pl] hooves

2

lx: qoob

3

pd: (-ka Pl: qoobab (ka))

4

ps: n4-m

5

key: qoob

waa la naqliyay ✓

1

(Qool-ka)

2

1. Suun ama xarig il leh oo maqasha iyo wixii la mid ah, surka lagaga xiro ama loo geliyo; mareeg.

3

2. Kan eyga.

4

3. Ul weyn.

5

4. Kuul.

waa la naqliyay ✓

1

qool¹: m.l (-lal, m.l) 1. Suun ama xarig siriq leh oo maqasha iyo wixi lamida surka lagaga xiro. 2. Ul weyn. 3. Kuul. 4. Summad wareeg ah oo xoolaha luqunta looga dhigo. 5. Diillin cad oo neef ido ah kurka uga taal.

2

qool²: f.g1 (-oolay, -ooshay) 1. Suun ama xarig siriq u samayn. 2. Cid khayaameyn.

waa la naqliyay ✓

m.l (-lal, m.l) 1. Suun ama xarig siriq leh oo maqasha iyo wixi lamida surka lagaga xiro. 2. Ul weyn. 3. Kuul. 4. Summad wareeg ah oo xoolaha luqunta looga dhigo. 5. Diillin cad oo neef ido ah kurka uga taal.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. halter, collar, neck piece; promise, pledge, word, commitment, truce

2

qool v. put a halter ~ collar on; make a noose for

3

qool m. n. large stick ~ club

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) collar (kal'ar); a restraining rope or chain put around the neck of an animal

2

qool -ka: (n) trab (taraab) ~ dabin

waa la naqliyay ✓

1

(fal) xadhig qoorta u geli.

2

qool -ka: (magac, lab, keli) kuul dahab ah ama macdan kale ah oo ay dumarku qoorta ku xidhaan. Dh: kuul.

3

qool -ka: (magac, lab, keli) xadhig yar oo qoorta lagaga xidho naylaha iyo waxaraha yaryar. Waxarta yar qoolka geli.

4

qool -ka: (magac, lab, keli) suunka eyga goorta loo geliyo

5

qool -ka: (magac, lab, keli) eeg gaar.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dad meel wada deggen oo dhif iyo dheef wadaga. Dh: qoon.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Qoon-ka) Dad; cid; duul.

2

2. (Qoon-ta) Nabar; dhaawac; dhibbaan.

waa la naqliyay ✓

1

qoon¹: m.l (-ooman, m.l) Ummad, dad isku jinsi ah oo meel ku wada nool.

2

qoon²: m.dh 1. Cudur, dhibaato. 2. (-oomo, m.l) Dhaawac; nabar.

3

qoon³: f.g1 (-oomay, -oontay; -oomi) 1. Cid dhaawac gaarsiin. 2. Cid dhibaato gayeysiin.

4

qoon⁴: f.mg1 (-nmay, -nantay) Wax dhaawac ama dhibaato gaartay noqosho (nafley).

waa la naqliyay ✓

1

qoon¹: m.l (-ooman, m.l) Ummad, dad isku jinsi ah oo meel ku wada nool.

2

qoon²: m.dh 1. Cudur, dhibaato. 2. (-oomo, m.l) Dhaawac; nabar.

3

qoon³: f.g1 (-oomay, -oontay; -oomi) 1. Cid dhaawac gaarsiin. 2. Cid dhibaato gayeysiin. m.f.dh, qoomid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. people

2

qoon [feminine] n. wound, lesion; disturbance, annoyance

3

qoon v. damage; injure, wound; vex, disturb, annoy

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) race (reeys); nation (neey-shin) ~ qolo, ummad

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg qoom.

2

qoon -ka: (magac, lab, keli) nabar ama qoomaal.

3

qoon -ta: (magac, dhedig, keli) cudur iyo dhibaato.

waa la naqliyay ✓

1

(Qoor-ta)

2

1. Sur; luqun; marmar; tun.

3

2. (qoodha; qoorta) Nafleyda kuweeda lab oo aan la dhufaanin; qoorqab.

4

3. Rag; labood.

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Luqun, sur, tun, marmar. 2. (-ro, m.l) Meesha ay ku dhammaato kayn.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Xoolo lab oo aan la dhufaanin. 2. Nafley laf oo lag iyo qurux u dhalatay.

waa la naqliyay ✓

1

m.dh 1. Luqun, sur, tun, marmar. 2. (-ro, m.l) Meesha ay ku dhammaato kayn.

2

qǫor: m.l 1. Xoolo lab oo aan la dhufaanin. 2. Nafley laf oo lag iyo qurux u dhalatay.

waa la naqliyay ✓

neck

waa la naqliyay ✓

1

f. n. neck

2

qoor m. n. stud, uncastrated male animal

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) neck (nek)

2

qoor -ta: (n) adult and strong male animals that have not been castrated ~ qoodh

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) inta u dhaxaysa madaxa iyo garbaha ee deliga iyo hungurigu ku yaalliin. Qoorta qabo oo soo jild. Dh: luqun.

2

qoor -ta: (magac, dhedig, kell) addoon la haysto. Qoor xoree ajribaad hellye. Dh: addoon.

3

qoor -ta: (magac, dhedig, kell) eeg good. qoor-ta: (magac, dhedig, keli) halka ay kayu ku dhammaato ee uu bannaanku ka bilaabmo. Adhiga qoorta ku eeg oo duudda ka ilaali. Dh: aftin.

waa la naqliyay ✓

عُنُقِ رَقَبَة، جيد

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-xay, -xday) 1. Ul, qaanso iyo wixi lamida qalloocin. 2. Is q.: qof xarrago isla godid.

waa la naqliyay ✓

(Goh) C Capparis cartilaginea Decne. Capparidaceae.

waa la naqliyay ✓

(fal) foorori oo wax soo godan ka dhig. Dh: xood, god.

waa la naqliyay ✓

f.g1 (-yay, -ysay) la-mid: qoo.

waa la naqliyay ✓

1

de: rut (of male camel); sexual passion, aggression ~ desire (of a man) {rude}

2

hm: 1

3

lx: qooq

4

pd: (-a)

5

ps: n2-m-abs

6

key: qooq_1

waa la naqliyay ✓

1

de: rut, be in rut (of male camel); be sexually aroused (of man)

2

hm: 2

3

lx: qooq

4

pd: (qooqay)

5

ps: v1=intr

6

key: qooq_2

waa la naqliyay ✓

1

de: play, fool around ~ about (in an innocent way; not related to meanings above)

2

hm: 3

3

lx: qooq

4

pd: (qooqay)

5

ps: v1=

6

syn: cayaar, dheel

7

key: qooq_3

waa la naqliyay ✓

Qooq hayo.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-qnaa, -qnayd) 1. Xoolo lab wax qooq hayo ahaansho. 2. Dugaag ama halaq wax dad cun ah ahaansho. 3. Qof kibir badan ahaansho. 4. Gabar wax galmo u baahan ahaansho.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-qnaa, -qnayd) 1. Xoolo lab wax qooq hayo ahaansho. 2. Dugaag ama halaq wax dad cun ah ahaansho. 3. Qof kibir badan ahaansho. 4. Gabar wax galmo u baahan ahaansho. m.f.dh, qooqnaan.

waa la naqliyay ✓

der. [adjective] in rut (of male camel); sexually aroused (man) {rude}; on a rampage, wild

waa la naqliyay ✓

qooqnaa / qooqnayd: (adj) estrus (es taras); be in rut; a period of mammalian sexual activity, especially for a male camel

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) mid qooq hayo, mid guurdoon ah. Nin qooqan ayaa gabadh loo doonayaa.

2

qooqan: (tilmaame) aad u kibirsan. Dh: kibirsan.

waa la naqliyay ✓

1

de: in rut (of male camel); sexually aroused (man) {rude}; [fig.] on a rampage, wild

2

lx: qooqan

3

pd: (qooqnaa)

4

ps: adj-der

5

key: qooqan

waa la naqliyay ✓

1

(Qooqid-da)

2

1. (awr, kd.) Qooq ku dhicid.

3

2. Cayaarid; dheelid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qooq².

waa la naqliyay ✓

1

-da: (magac, dhedig, keli) dhedig u baahasho. Dh: qooqis.

2

qooqid -da: (magac, dhedig, keli) aad u kibrid. Dh: qooqis, kibrid.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aqoo. la-mid: aqoonsho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg aqoo. la-mid: aqoonsho.

waa la naqliyay ✓

1

imperative v., sg. know it!, recognize (someone)!

2

aqood v. know, recognize

waa la naqliyay ✓

-ay I day: (v) recognize (rekegnaayz); know or identify

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) dhimasho, gaajo iyo harraad aawadood.

waa la naqliyay ✓

1

(Aqoo-sha)

2

1. Wax dad badan ka dhexeeya (cunno) kala agaasin iyo qayb-wanaaggooda.

3

2. Gooraha wax la cuno middood.

4

3. Sooryo; qorshe.

5

4. Wadid, meelgeyn.

waa la naqliyay ✓

1

aqool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Waqtiga hawlmaalmeedka la dhammeeyo ee guryaha loo noqdo. 2. Sida cuntada loo qaybiyo.

2

aqool²: m.dh 1. (-lo, m.dh) Gooraha wax la cuno middood. 2. la-mid: aqoolid.

3

aqool³: f.g/mg1 (-oolay, -ooshay) 1.(f.g) Dad badan cunto u qaybin. 2.(f.g) Wax dad badan ka dhexeeya maamulid. 3. (f.mg) Iyadoo hawl maalmeed la soo dhammeeyay guri u soo noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

aqool¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Waqtiga hawlmaalmeedka la dhammeeyo ee guryaha loo noqdo. 2. Sida cuntada loo qaybiyo.

2

aqool²: m.dh (-lo, m.dh) Gooraha wax la cuno middood.

3

aqool³: f.g/mg1 (-oolay, -ooshay) 1.(f.g) Dad badan cunto u qaybin. 2.(f.g) Wax dad badan ka dhexeeya maamulid. 3. (f.mg) Iyadoo hawl maalmeed la soo dhammeeyay guri u soo noqosho. m.f.dh, aqoolid.

waa la naqliyay ✓

1

f. n. mealtime; distribution (of food)

2

aqool v. distribute; serve (food)

3

aqool m. n. day

waa la naqliyay ✓

1

-ay / aqooshay: (v) cater (kayter); provide food service for:

2

aqool: - [Pl. aqoolood] (n) day (dheey). Ex: Shan aqoolood wax ma cunin; I didn't eat forfive days

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qorshe iyo qabanqaabo dhammayso oo meel ka soco. Minawarka quusaa hadduu Maarsay ka aqoolo.

2

aqool: (fal) cunto ama wax la mid ah, kala qaybqaybi oo kala qoqob; kala qarqoor oo kala googgoo.

3

aqool -ka: (magac, lab, keli) qabanqaabo iyo qorshe dhammayntii. Dh: maamul, agaasin.

4

aqool -ka: (magac, lab, keli) wax dad badan ka dhexeeya kala qaybin oo qayb u badin.

5

aqool -ka: (magac, lab, keli) meel ka socod; meel ka dhaqaaqid.

6

aqool -ka: (magac, lab, keli) goorta shaqooyinka la dhameeyo ee guryaha loo hoydo.

7

aqool -sha: (magac, dhedig, keli) milayada wax la cuno middood.

waa la naqliyay ✓

1

(Aqoon-ta)

2

Wax qof bartay oo ogaadey; garasho; cilmi; kasmo.

waa la naqliyay ✓