qoofalid

(Qoofal-ka)

Xarig tidcan ama dhaaclaysan oo labada afba ilo ku leh oo fardaha jeeni iyo lug isxiga lagaga xiro, si ayan u fogaan ama u cararin.

qoofal¹: m.l 1. Dabar suun ka samaysan oo awrta iyo fardaha jeenyaha hore lagaga seeteeyo. 2. la-mid: qoofalid.

qoofal²: f.g1 (-alay, -ashay) Awr ama faras jeenyaha hore dabar suun ah uga seeteyn.

m.l 1. Dabar suun ka samaysan oo awrta iyo fardaha jeenyaha hore lagaga seeteeyo.

m. n. hobble, tether (for horse)

qoofal v. hobble ~ tie up (a horse); lock up (a building)

(fal) dusha hagoog ka saar oo ku wada qari. Baabuurka shiraac ku qoofal. Dh; dahaadh, hagoog.

qoofal -ka: (magac, lab, keli) jaad warmaha ka mid ah oo aad u weyn ama af ballaadhan. Qiyaas uma ridaan reer Xareed goofal kii warane.

qoofal -ka: (magac, lab, keli) xadhig rudcan co labada afba ilko ku leh oo farduhu si aanay u fogaan ama u cararin lagu shakaalo, Dameerka qoofal ku xidh. Dh: shagkaal.

qoofal -ka: (magac, lab, keli) hagoog wax wada qarisa. Dh: hagoog; dahaadh.

-da: (magac, dhedig, keli) gef aan loo kasin samayn. Dh: qaldamid, gefid.

(Qoolid-da)

Qool u yeelid, gelin.

m.f.dh eeg qool².

-da: (magac, dhedig, keli) qool u yeelid; mareeg qoorta u gelin. Dh: qoolis.

m.f.dh eeg loofar².

de: hobble, tether (for horse) Contrast: dabar (for camel)

hm: 1

lx: qoofal

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: qoofal_1

de: hobble ~ tie up (a horse); [fig.] lock up (a building)

hm: 2

lx: qoofal

pd: (qoofalay)

ps: v1=tr

key: qoofal_2

Qoofal ku xiran yahay.

f.mg4 (-lnaa, -lnayd) Wax qoofalay ahaansho (awr ama faras).

der. [adjective] hobbled, tied up, tethered (horse); locked up

(tilmaame) mid dusha ka dedan ah oo waxa qudaha ku jira aan la arkayn. Dh: dedan, hagoogan.

qoofalan: (tilmaame) mid lug hore iyo lug dambe oo isweydaar ah ka xidhan. Faras qoofalan ma baxsado. Dh: shakaalan.

Isku rakiban, diyaarsan.

de: hobbled, tied up, tethered (horse); locked up

lx: qoofalan

pd: (qoofalnaa)

ps: adj-der

key: qoofalan

m.dh la-mid: jawrfalid.

-da: (magac, dhedig, keli) gaboodfalid; dulmifalid.

-da: (magac, dhedig, keli) kala sifayn oo wixii an loo baahnayn ka saarid. Dh: shaandhayn, kala madhid.

(Qaroofali-da)

Maro dhulka Hindi laga keeno, oo badanaa marsiinoooyin dumarku ka samaysto.

m.dh Maro midab leh oo dalka Hindiya laga keeni jirey oo ay dumarku marsiino ka dhigan jireen.

f. n., [collective] Indian cloth

(fal) cid wajiga iyo indhaha ku guuhaadi. Dh: qaaqaayir.

qaroofali -da: (magac, dhedig, keli) maro Hindiya laga keeno oo badanaa marsiimooyin dumarku ka samaysto. Daaqad qaroofali ah ayay tukaanka dhigatay.

cf: marsiino

de: Indian cloth (used by Somali women for their robes)

lx: qaroofali

pd: (-da)

ps: n-f-col

key: qaroofali

(Qolfaadid-da)

Doonyaha, qolfaad ku samayn.

m.f.dh eeg qolfaad². la-mid: qolfaad¹.

-da: (magac, dhedig, keli) doonyaha iyo gaadiidka kale ee badda qolfaad ku samayn. Dh: gufayn, furayn.

(Qoolaabid-da)

Wax qoolaaban ka dhigid; soo godid; nadoocin; qooxid; xoodid.

m.f.dh 1. eeg qoolaab². 2. eeg qoolaaw².

-da: (magac, dhedig, keli) walax dheer afkeeda hore soo laabid.

m.dh la-mid: qarqoorid.

m.f.dh eeg qǫoqaar². la-mid: qǫo qaar¹.

m.f.dh eeg qooraar². la-mid: qooraarsad, qoraarsasho, qooraarsi.

m.f.dh eeg yoolaal.

-da: (magac, dhedig, keli) si bilaa macne ah, meel iskaga joogid.

(Gaboodfalid-da)

Wax gabood ah ku kicid; dulmi ama denbi samayn; xeer ama qaanuun jebin.

m.f.dh eeg gaboodfal². la-mid: gaboodfal¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) qoorta la laacid oo eegid. Qoodaaliyidda aqalladu ma fiicna. Dh: qooraansiyid, qoollaaliyid.

(Falid-da)

1. Afka ama addinka wax ka qabasho; wax aan hor u jirin, la imaansho; (wax) si ka dhigid; samayn; waxayn; falkin; yeelid; suubbin; qabasho.

2. Beer dhirta ka jarid, limid, kd.

3. Falfalid; sixrid.

m.f.dh eeg fal². la-mid: fal¹ (4), falniin.

-da: (magac, dhedig, keli) dhul beerid; beer ku tabcid.

falid-da: (magac, dhedig, keli) wax samayn; hawl qabasho.

falid-da: (magac, dhedig, keli) dad sixrid; qof wax u qabasho. Dh: raadqaadid, falis.

-da: (magac, dhedig, keli) safar ka nagaansho: socod loo bixi lahaa ka joogid. Dh: oolis.

(Qalid-da)

1. Neef nool gowricid, haragga ka bixin, xubnihiisa kala jarjarid oo kala dhigdhigid.

2. Qof buka ama dhibbaani gaartey ama iin kale leh, oo takhtarradu gacanta ama qalab wax kaga qabtaan, oo xubinta bugta ama meesha iimaysan gooyaan; (indho) fiiqid, u bixin.

m.f.dh eeg qal². la-mid: qalniin.

vl. n. slaughter, butchering; surgery, surgical operation

-da: (n) 1. slaughtering (is-loo-tar-ing). 2. surgery (sar-jari); surgical operation ~ qalliin

-da: (magac, dhedig, keli) gawricid oo kurka ka jarid. Wanka qaliddiisu way fududahay. Dh: gawricid, qalis.

qalid-da: (magac, dhedig, keli) meel xanuunaysa jeexid oo inta bugta ka dawayn. Qalidda nabarku waa lagama maarmaan. Dh: jeexid, qalis.

qalid -da: (magac, dhedig, keli) indho aan wax arkayn xuubka ka qaadid oo araggii u soo celis. Ishu qalid kama maarmayso. Dh: fiigid, jeexid, bixin, qalis.

qalid -da: (magac, dhedig, keli) haragga ka bixin oo kala dhigdhigid. Dh: jarjarid, googoyn, qalis.

de: slaughter, butchering; [ext.] surgery, surgical operation

lx: qalid

pd: (-da)

ps: vn1-f

key: qalid

نَحْرِ، ذَبْحٍ

f.g2 (-iyay, -isay) Suun ama xarig siriq u sameyn.

(Foofid-da)

(xoolo) dibad u dareerid oo u daaqdoonasho; soofid.

m.f.dh eeg foof². la-mid: foof¹ (6), soof¹, soofid.

-da: (magac, dhedig, keli) xoolo dibad u dareerid; daaq doonasho, soof tegid. Dh: aaqtegid, soofid.

(Foolid-da)

(ka foolid) Dhib ama baxnaanis ka bixid. ka gudbid.

m.f.dh eeg fool4.

-da: (magac, dhedig, keli) (ka ~) dhib ka bixid; ka gudbid. Dh: foolis.

(Goofid-da)

Goof noqosho.

m.f.dh eeg goof².

(Hoolid-da)

Dhogor ama timo, si farsamo xun u xiirid; bir aan af lahayn ama qalab la mid ah, xoog wax ugu xiirid.

m.f.dh eeg hool. la-mid: hoolis.

-da: (magac, keli) dhogor ama timo, si farsamaxumi ah u xiirid; bir aan af lahayn ama qalab la mid ah, xoog wax ugu xiirid. Dh: hoolis.

hoolid -da: (magac, dhedig, keli) diirka ka qaadis; diir ka hoolis. Dh: hoolis, diiris.

m.f.dh eeg loof².

m.f.dh eeg lool³.

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaarta loolka ciyaarid. Dh: loolis.

loolid -da: (magac, dhedig, keli) soofayn oo lool marin. Dh: loolis.

-da: (magac, dhedig, keli) si wanaagsan u maarayn. Dh: maammulid, moolis.

m.f.dh la-mid: aallid.

-da: (magac, dhedig, keli) meel deggenaan. Oollidda reerku uu oollaayo ayaa la isku gaysta. Dh: deggenaan.

oollid -da: (magac, dhedig, keli) alaab halkii la dhigay iska taallid. Dh: aallid

m.f.dh eeg qafal.

(Qonfid-da)

1. Qonof ku marasho, ku taagid; tabcayn.

2. Jillaabo u dhigid.

m.f.dh eeg qonof².

-da: (magac, dhedig, keli) suuldaaro u dhigid, jillaafo uu samayn. Qonfidda waa lagu jabaa. Dh: suuldaarayn.

(Qoobad-da)

Qaafiri qori ah.

m.dh (-do, m.l) Hooy, xero iyo wixi lamida oo aad ciriiri u ah.

f. n. small wooden water-vessel ~ drinking cup

-da: (magac, dhedig, keli) baaquli qori laga sameeyey. Dh: baaquli.

qoobad -da: (magac, dhedig, keli) dhismo yar oo kelidii ah. Qoobad ayuu meel cidla ah ku dhistay. Dh: qol, qoolad.

cf: qaafiri

de: small wooden water-vessel ~ drinking cup

lx: qoobad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: qoobad

(Qoofar-ka)

Libaax-badeed.

m.l Nooc libaax badeedka ka mid ah oo aad halis u ah.

m. n. dangerous shark species

-ka: (magac, lab, keli) libaaxbadeed.

cf: libaax-badeed

de: dangerous shark sp.

lx: qoofar

pd: (-ka)

ps: n-m

key: qoofar

-ka: (magac, lab, keli) wiil da'diisu u dhexayso toban illaa labaatan jir. Xoolaha goofilka u dira. Dh: kuray.

(Qoolad-da)

Qol.

m.dh la-mid: qol.

f. n. room

-da: (n) room (ruum) ~ qol

-da: (magac, dhedig, keli) eeg qol.

a: qol

de: room

lx: qoolad

pd: (-da)

ps: n1-f

key: qoolad

m.f.dh eeg qooli.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qoolid.

f.g2 (-iyay, -isay) Dhal xoolaad hooyadood qool ku nuugid.

-ga: (magac, lab, keli) qoorta oo hoos u godanta oo u foororsata. Dh: goodaad.

qoolli -ga: (magac, lab, keli) qaab loo socdo oo uu qofku hore isku tuuro isaga oo is godaya.

m.f.dh eeg qoon³.