qolxo

(Golxob-ka)

Billaawe weyn; toorrey: abley; (ama golxad).

m.l/dh (-bo, m.l) Toorrey dheer godan oo lagu dagaallamo. la-mid: golxad.

m.l/dh (-bo, m.l) Toorrey dheer godan oo lagu dagaallamo. la-mid: golxad.

m. n. large curved dagger

-ka: (magac, lab, keli) eeg golxad.

bw: golxad

cf: billaawe

de: large curved dagger

lx: golxob

pd: (-ka)

ps: n2a-m, n1-m

key: golxob

(Qolqol-ka)

1. Aqal dhisan gudihi marin ku yaal oo dhuuban oo leexsan oo qolalka iyo derbiyada ka dhex samaysma; laabato; xolxol.

2. (biyo, kd.) Shuban; qulqul.

qolqol¹: m.l (-llo, m.dh) 1. Maro lagu kala qoqobo aqal gudahiisa; daah. 2. Aqal la kala qoqobay intiisa qarsoon. 3. Maqaar weyn oo tolan oo hilibka iyo wixi lamida lagu qaato; xashin. 4. Dillaacinta nirgo naaska hooyadood laga goynayo carrabka laga dillaaciyo. 5. Oodda sarsarka kore iyo xerada xoolaha meel u dhexeysa oo awrtu fariisato.

qolqol²: f.g1 (-olay, -oshay) 1. Aqal kala qoqobid. 2. Nirig carrab ka jeexid.

m.l (-llo, m.dh) 1. Maro lagu kala qoqobo aqal gudahiisa; daah. 2. Aqal la kala qoqobay intiisa qarsoon. 3. Maqaar weyn oo tolan oo hilibka iyo wixi lamida lagu qaato; xashin. 4. Dillaacinta nirgo naaska hooyadood laga goynayo carrabka laga dillaaciyo. 5. Oodda sarsarka kore iyo xerada xoolaha meel u dhexeysa oo awrtu fariisato.

m. n. partition, back room ~ curtained rear part of hut; closet

qolqol v. flow, trickle

-ka: (magac, lab, keli) kadinka aqallada laga galo iyo agtiisa. Dh: afaaf, kadin.

qolqol-ka: (magac, lab, keli) aqal dhisan gudihiisa marrin ku yaal oo dhuuban oo leexleexsan oo qolalka iyo derbiyada ku dhex samaysan. Aqalku wuu golqol yar yahay Dh: laabato; xolxol.

qolqol-ka: (magac, lab, keli) eeg quiqul. qolqolaysan: (tilmaame) wax meel la isugu geeyay oo urursan.

-ka: (magac, lab, keli) middi dheer oo bal- laadhan oo dhexda ka qalloocan gal iyo meel la gabsado leh oo raggu dhexda ku xidhaan. Qolxad ayuu ku waabiyay Dh: golxad, billaawe.

(Xolxol-ka)

Meel daloosha oo labo baal ama labo lakab dhexdood ah.

m.l Meel daloosha oo laba baal ama laba lakab dhexdooda ah. la-mid: xexeb, xoxob.

m. n. hollow, gap

-ka: (magac, lab, keli) meel daloosha oo labo baal ama labo lakab dhexdood ah. Xolxol laba dhagax dhexdood ah ayuu galay. Dh: rako.

de: hollow, gap

initial: x

lx: xolxol

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: xolxol

(Qol-ka)

Qaybaha guriga mid kamid ah oo afar derbi dhexdood ah, korkana ka awdan; qoolad.

m.l (-lal, m.l) Qaybaha uu guri u qaybsamo middood oo aan ahayn musqusha iyo jikada. la-mid: qawlad, qoolad, qowlad.

m.l (-lal, m.l) Qaybaha uu guri u qaybsamo middood oo aan ahayn musqusha iyo jikada. la-mid: qawlad, qoolad.

m. n. room; hall

-ka: (n) [plural qolol-ka] room (ruum) ~ maqsin

-ka: (magac, lab, keli) maqsinnada uu aqalku ka kooban yahay mid ka mid ah. Dh: qurfo, maqsin. Wa: qolal.

de: room; hall

lx: qol

pd: (-ka Pl: qolal (ka))

ps: n4-m

key: qol

غُرْفَةَ حُجْرَةً

f.g2 (-ooyay, -oysay) Wax qallalan biyo gelin. la-mid: qooy.

f.g2 (-ooyay, -oysay) Wax qallalan biyo gelin. m.f.dh, qoyn. la-mid: qooy.

v. moisten, make something wet

-yey / qooysay: (v) wet (wet); dampen (dham-pen) ~ qoy

(fal) biyo ku dul shub oo wax qoyan ka dhig. Go'a ii qoo. Dh: qoy. Li: qallaji, engeji.

a: qoy

de: moisten, make s.t. wet

lx: qoo

pd: (qooyey / qooysey)

ps: v2a=tr

key: qoo

(Qox-da)

Geed qararka ka baxa oo dhirta laysku daweeyo kamid ah.

m.dh Nooc dhirta la isku daaweeyo ka mid ah oo qararka ka baxa.

f. n., [collective] medicinal plant species

-da: (magac, dhedig, keli) geed qararka ka baxa oo dhirta la isku daweeyo ka mid ah, dherer iyo dhumucba wuu yeeshaa, waxana laga goostaa ulo aad loo jecel yahay.

de: medicinal plant sp.

lx: qox

pd: (-da)

ps: n1-f-col

key: qox

-ha: (magac, lab, keli) meel lagu arrinsado ama lagu cayaaro. Dh: gole.

-ga: (magac, lab, keli) midho xabuub ah oo laga sifeeyay qashinkii.

s.m. - nooli, ijaar.

s.m. - saliid.

m.dh Luuq macaan oo heesaha iyo wixi lamida lagu qaado.

-ha: (magac, lab, keli) or ay la socdaan heeso iyo ciyaaro farxadeed.

f. n., (mass n.): oil (for motor ~ engine)

olyada: (n) motor oil; lubricant (luu 'bri-kant)

de: oil (for motor ~ engine) {It}

lx: olyo

pd: (/da)

ps: n6-f-mass

key: olyo

Kubbad fardood (booloo)

(Qala-da)

Qofkii dal aan dalkiisa ahayn taga ama dad aan dadkiisa ahayn ama uusan aqoon u taga, baqdinta yar oo u diidda inuu dheeho jeeruu cid ka barto oo ku qalaggooyo.

qalo¹: m.l Hal neef oo baadi ah.

qalo²: m.dh 1. Dareen ku dhasha nafleyda marka ay taagan yihiin meel aysan hore u joogi jirin ama ay la kulmaan dad aysan aqoon. 2. Q. ah: neef baadi ah oo xoolo uusan aqoon u tegay.

qalo³: f.g3 (-ashay, -alatay) Si loo cuno xoolo gowracasho.

qalo¹: m.dh 1. Dareen ku dhasha nafleyda marka ay taagan yihiin meel aysan hore u joogi jirin ama ay la kulmaan dad aysan aqoon. 2. Q. ah: neef baadi ah oo xoolo uusan aqoon u tegay.

qalo²: f.g3 (-ashay, -alatay) Si loo cuno xoolo gowracasho. m.f.dh, qalasho.

v. slaughter for oneself; sacrifice

qalo [feminine] n., [abstract] feeling of being a stranger, awkwardness

-qalada: (n) uneasiness (an-iisi-nes), especially uneasiness with strangers ~ qale

(fal) iskaa wax u gawraco oo birayso. Neefkaas adaa iska lehe qalo oo karso. Dh: gawraco, birayso.

qalo: (fal) neef laguu gawracay adu googooso oo jarjaro. Anu waan kuu gawracaye adna galo. Dh: jarjaro, googooso.

qalo-da: (magac, dhedig, keli) buuxdhaafka iyo hugunka ka dhasha xoolo badan oo meel isugu yimid. Dixdu maanta way galo badnayd. Dh: buuq.

qalo -da: (magac, dhedig, keli) is ururinta iyo cidloodka ku dhaca qof dad ku cusub la jooga. Wiilka martida ahi qalo yuuna dareemine u sheekeeya. Dh: waadaal, qalood.

m.dh Dhaxan aad u qabow oo habeenkii soo dhacda.

f.g3 (-otay, -odatay) 1. Dhul falasho. 2. Meel dumsasho.

f.g3 (-otay, -odatay) 1. Dhul falasho. 2. Meel dumsasho. m.f.dh, qodasho.

v. dig for oneself; plow

-qotay / qodotay: (v) dig up for oneself; unearth (an-eerth)

(fal) meel adigu iskaa u daloosho; beer ad gaar u leedahay qod. Dh: faqo, falo.

de: dig for oneself; plow

lx: qodo

pd: (qotay)

ps: v3b=tr

key: qodo

f.g1 (-xay, -xday) 1. Ul, qaanso iyo wixi lamida qalloocin. 2. Is q.: qof xarrago isla godid.

(Goh) C Capparis cartilaginea Decne. Capparidaceae.

(fal) foorori oo wax soo godan ka dhig. Dh: xood, god.

f.g3 (-rtay, -ratay) 1. Hadal qoraal ka dhigasho. 2. Geed, dhagax, laf iyo wixi lamida qalab la isticmaalo ka samaysasho. 3. Ilkaha q.: qof ilko fiiqasho. 4. Qof shaqaale ka dhigasho.

f.g3 (-rtay, -ratay) 1. Hadal qoraal ka dhigasho. 2. Geed, dhagax, laf iyo wixi lamida qalab la isticmaalo ka samaysasho. 3. Ilkaha q.: qof ilko fiiqasho. 4. Qof shaqaale ka dhigasho. m.f.dh, qorasho.

v. write down for oneself; employ, hire; appoint, assign; register

de: write down for oneself; employ, hire; appoint, assign; register

lx: qoro

pd: (qortay)

ps: v3b=tr

key: qoro

(Qota-da)

Qoddo; sal; gun.

m.dh la-mid: qoddo.

f. n. base, roots, depth

- qotada: (n) base (beeys); bottom (bat'am); depth (dhe-path) ~ sal

-da: (magac, dhedig, keli) gun hoose. Ceelku goto dheer ayuu leeyahay.

de: base, roots, depth

lx: qoto

pd: (/da)

ps: n6-f

see: qoddo

key: qoto

f.g3 (-oshay, -olatay) Hilib iyadoo aan biyo iyo weel la isticmaalin dab ku bislaysasho.

v. roast ~ grill for oneself

/sowlow/ (n) 1. muustiko ama hees hal-qof qaado 2. keli ah (aan la wehelin).

-soshay / solatay: (v) roast, broil or grill for one's self

agg. - keli.

(fal) hilib, iyo wixii la mid ah, dabka dushiisa ku dubo.

solo -da: (magac, dhedig, keli) meesha laanta faraceedu ku kala leexdo. Dh: sollo.

de: roast ~ grill for oneself

initial: s

lx: solo

pd: (soshay)

ps: v3b=tr

key: solo