qodbid
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qodbid
(Qodbid-da)
Wax qodban ka dhigid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qodbid
m.f.dh eeg qodob².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qodbid
-da: (magac, dhedig, keli) xidhid oo moolgarayn. Shaambaddu waxay tusaysaa qodbidda waraaqda. Dh: xidhid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qodid
(Qodid-da)
Dhulka gudihiisa, ciid ama wax kale ka soo bixin, ka soo qufid; faagid; faarfaarid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qodid
m.f.dh eeg qod². la-mid: qoditaan, qodniin, qodow.
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
qodid
-da: (n) excavation (ekes-ka-veey-shin); the act of digging ~ qufid, qodaal, qodniin, faagid
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qodid
-da: (magac, dhedig, keli) beer falid.
qodid -da: (magac, dhedig, keli) dhul daloolin oo ciidda ka gurid oo gun dheer u yeelid. Dh: faqid, qodis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qodmid
(Qodmid-da)
Wax qodma ama qodmi kara noqosho; iska faagmid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qodmid
m.f.dh eeg qodan¹.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qodmid
-da: (magac, dhedig, keli) jilayc darteed wax la qodi karo ahaan. Dh: qodmis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Musmaarid
(Musmaarid-da)
Musmaar ku mudid, ku dhejin; qodbid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
qodob
qodob¹: m.l (-dbo, m.l) 1. Dun, xarig iyo wixi lamida oo laba waxood ama ka badan la iskula qabto. 2. Musmaar gaaban oo dabada u buuran oo kabaha lagu qurxiyo. 3. Qaybaha sharciga u qaybsama mid ka mid ah. 4. Summad xoolaha lagu dhigto oo u eg nuunka carabiga oo hoos u jeeda. 5. Qormooyinka wargeyska ku qoran mid ka mid ah; maqaal; qormo.
qodob²: m.l (-dbo, m.l) (naxwe) Qurub magacyada qaarkood ka raaca dhammaadka si uu uga dhigo wax cayiman. Tusaale: 'Aqal-ka', 'inan-ta'.
qodob³: f.g1 (-dbay, -dobtay; -dbi) 1. Dun, xarig iyo wixi lamida laba waxood iskula qabasho. 2. Musmaar gaaban oo daba buuran leh kabo iyo wixi lamida ku qurxin. 3. Gabadh la guday tolid. m.f.dh, qodbid.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
riveted
/rivatidh/ (v) 1. qodbid (musbaar ku dhuujin) 2. ku dhaygagid (si xoog leh u fiirin, xiiso dartiis).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
spike
/spayk/ (n) 1. qodob (musmaar weyn) (v) 2. qodbid (qodob ku mudid).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
staple
/steypal/ (n) 1. biraha yar-yar ee warqadaha layskula qodbo (biraha warqadaha layskula dhejiyo) (v) 2. isku-qodbid (biraha warqadaha iskula dhejin) (n) 3. wax-soo saarka aasaasiga ah (rasmiga ah).
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
tack
/taak/ (n) 1. musbaar madax ballaaran (n) 2. dariiq-baddalasho (siiba maraakiibta iyo doonyaha) (n) 3. qodbid (musbaarid).
Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]
inchiodare
v.tr.- musmaarid, qodbid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qodbitaan
-ka: (magac, lab, keli) eeg qodbid.
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
épingler
épingler, v. - qodbid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qoqobid
(Qoqobid-da)
Qoqob u dhigid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qoqobid
m.f.dh eeg qoqob².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qoqobid
-da: (magac, dhedig, keli) meel isku wada furan kala qaybin oo kala teedid; qoqob u samayn. Qoqobiddu waxay ku fiican tahay aqalka arooska ah. Dh: qoqobis, teedid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Godid
(Godid-da)
Qaab godan u yeelid; wax godan ka dhigid; soo laabid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
godid
m.f.dh eeg god².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
godid
-da: (magac, dhedig, keli) hoos u qodid; hoos u daloolin. Godid ayay u baahan tahay meeshu si biyuhu u fadhiistaan.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Hodid
(Hodid-da)
Dagid; khatalid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hodid
m.f.dh eeg hod².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hodid
-da: (magac, dhedig, keli) dagid ama khatalid. Hodidda ragga iska jir. Dh: hodis, khatalid, dagid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Oodid
(Oodid-da)
Ood saarid; xirid; awdid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
oodid
m.f.dh eeg ood².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
oodid
-da: (magac, dhedig, keli) ood ku meerin.
oodid-da: (magac, dhedig, keli) ood afka ka saarid. Oodidda Irridda Saynab baan u diray. Dh: awdid.
oodid-da: (magac, dhedig, keli) alaab furan xidhid. Dh: xirid, awdid. Dh: furida.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qabid
(Qabid-da)
1. Lahaansho; haysasho.
2. (guur) u dhixid.
3. La ahaansho; rumaysnaan; moodid.
4. (cudur, kd.) ku dhicid; hayn; qabasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qabid
m.f.dh eeg qab³.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
qabid
vl. n. possession, ownership; having a spouse
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qabid
-da: (magac, dhedig keli) xanuun ama cudur Jahaan. Xanuun qabidna looma dhinto caafimaadna laguma waaro. Dh: hayn.
qabid-da: (magac, dhedig, keli) xaas lahaan; reer Jahaan. Labada qof is qabid baan ku ogayn. Dh: qabis. Li: furid.
qabid -da: (magac, dhedig, keli) aaminsanaan; rumaysnaan. Qabiddda la qabo aragtidaada mid ka duwan ceeb maaha. Dh: aamminsanaan, qabis.
qabid-da: (magac, dhedig, keli) dhar xidhnaan ama gashanaan. Dh: gashanaan.
qabid-da: (magac, dhedig, keli) wax qaamaysan ahaan; deyn ku jirid. Qabidda lacagta wuu ogol yahay ee muddada lagu bixinayo u sheeg. Dh: qabis.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
qabid
de: possession, ownership; having a spouse
lx: qabid
pd: (-da)
ps: vn1-f
key: qabid
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qadid
(Qadid-da)
1. Wax laysa siina hayey ama la wada qaadanayey, wax ka waayid.
2. Qof qatan noqosho.
3. Seegid; waayid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qadid
m.f.dh eeg qad². la-mid: qatooyo (3).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qadid
-da: (magac, dhedig, keli) wax la'aan ku joogid: cunta la'aan baryid. Dh: qadis. Li: dhergid.
qadid-da: (magac, dhedig, keli) wax in la helo ahaa seegid. Dh: qadis.
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
QODBE
Cucitrice
Stapler
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Qodbe
Cucitrice
Stapler
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qodin
-ka: (magac, lab, keli) qori gaaban oo dhulka lagu qotomiyo oo xoolaha lagu xidho. Dh: dhakaw.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qodis
-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qodid.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qorbi
-da: (magac,dhedig, keli) dhasha xooluhu markay yaryar yihiin. Qorbida dugaagga ka eega. Dh: magal.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qorid
(Qorid-da)
1. Xaraf ama erey ama hadal ama astaan kale, far ku dhigid.
2. Wax korkood, wax ku dhigid, ku xardhid inta qalin iyo laabis la qaato.
3. Qori hawl ka qabasho, wax hor leh ka soo saarid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qorid
m.f.dh eeg qor². la-mid: qoraal (5), qoris, qoritaan, qorniimo, qorniin.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
qorid
vl. n. enrollment, registration, recruitment
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
qorid
-da: (n) 1. the act of handwriting (haandh-raay-ting); penmanship; calligraphy 2. the act of sculpting an object. 3. the act of hiring someone ~ qoris
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qorid
-da: (magac, dhedig, kell) xuruufo la akhrin karo waraaq ku dul dhigid; xarfo meel ku sawirid si loo akhryo. Dh: qoris, feegarid.
qorid -da: (magac, dhedig, keli) qori diirka ka jafid oo wax wax lagu falo ka samayn. Adeerkay wuxu caan ku ahaa qoridda fandhaallada. Dh: qoris.
qorid -da: (magac, dhedig, keli) dhagax hareeraha ka jajabin.
qorid -da: (magac, dhedig, keli) diwaan wax barasho ama shaqo, qof magacii ku darid.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
qorid
a: qoris
de: enrollment, registration, recruitment
lx: qorid
pd: (-da)
ps: vn1-f
key: qorid
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
qorid
تدوين، تسجيل
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qoyid
m.f.dh eeg qoy.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qoyid
-da: (magac, dhedig, keli) biyo ama rood dartood wax qoyan noqosho: dhardasho.Dh: qoyis.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qubid
(Qubid-da)
Daadin; firdhin; sayrin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qubid
m.f.dh eeg qub².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qubid
-da: (magac, dhedig, keli) wax meel ku jira daadin. Dh: firdhin, saydhin, qubis.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
qudbi
m. n. tomb
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qudbi
-ga: (magac, lab, keli) eeg qubbad.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
qudbi
de: tomb
lx: qudbi
pd: (-ga)
ps: n2a-m
key: qudbi
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Boobid
(Boobid-da)
Si boob ah wax u qaadasho; hooshid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
boobid
m.f.dh eeg boob². la-mid: boob¹ (4).
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
boobid
vl. n. robbery, marauding; hurry, haste
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
boobid
-da: (magac, dhedig, keli) si dhakhso ah wax xoog ugu qaadasho. Boobid sed laguma biirsado. boobis -ta: (magac, dhedig, keli) si degdeg ah wax qaadasho.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
boobid
a: boobis (ta)
de: robbery, marauding; hurry, haste
lx: boobid
pd: (-da)
ps: vn1-f, vn2-f
key: boobid
Qaamuuska Ereybixinta: Juqraafi (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Cudbid
Conduct ion
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Dadbid
(Dadbid-da)
Gudub u dhigid; babcid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dadbid
m.f.dh eeg dadab³. la-mid: dadab¹ (4).
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
dadbid
-da: (magac, dhedig, keli) aqalka taagid; aqal dhis. Dadbidda aqalka waxa ka hoorreeya halkii laga dhisi lahaa oo la helo.
Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]
forbid
/forbidh/forbade; (v) mamnuucid, reebid
Qaamuus Ingiriis-Soomaali - Baadari Larajaasi [1897]
forbid
v.tr., u diid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Godlid
(Godlid-da)
Godol ka doonid; caano ka raadin; godlin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
godlid
m.f.dh eeg godol². la-mid: godlin, godol¹.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
godlid
-da: (magac, dhedig, keli) godol ka keenid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Goobid
(Goobid-da)
Wax maqan ama lumay raadin, doondoonid, baadiggoobid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
goobid
m.f.dh eeg goob³. la-mid: goobis.
Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]
Goobid
Ricerca
Research
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
goobid
-da: (magac, dhedig, keli) wax maqan baadigoobid. Goobidda hashu bil bay iga qaadatay. Dh: doodoonis, raacdayn, raadin.
goobid -da: (magac, dhedig, keli) dibi, tun buuxin; tunweyni; luqunta muruqyo waaweyn oo naaxay ku yeelasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Gudbid
(Gudbid-da)
1. Meeshii la rabey in la gaaro oo dabadeed la joogsado, sii dhaafid, ka sii shishammarid.
2. Ku joogsad la'aan; meel ka shishaysa tegid; dhaafid.
3. Ka hormarid; ka dheerayn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gudbid
m.f.dh eeg gudub². la-mid: gudub¹ (3).
Qaamuuska Ereybixinta: Xisaab (Soomaali-Ingiriis) - Xarunta Horumarinta Manaahijta [1987]
Gudbid
Transitivity
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
gudbid
-da: (magac, dhedig, keli) walax, dhinac u dhigid.
gudbid-da: (magac, dhedig, keli) meeshii aad joogtay, hore ama dhanka kale u dhaafid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Hodmid
(Hodmid-da)
1. Xoolo badan yeelasho; hodan noqosho; tanaadid; taajirid.
2. Ku dagmid; ku khatalmid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hodmid
m.f.dh eeg hodan².
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
hodmid
-da: (magac, dhedig, keli) wax ku dagmid ama ku khatalmid. Dh: dagmid, khatalmid.
hodmid-da: (magac, dhedig, keli) xoolo badan yeelasho, qani noqosho. Dh: tanaadid, taajirid. Li: caydhoobid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
judbid
m.f.dh eeg judub².
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Koobid
(Koobid-da)
Ogaal iyo aqoon wax ku garasho; wada gaarid; wada tirin; taabid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
koobid
m.f.dh eeg koob².
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
koobid
vl. n. shortening, curtailment; abbreviation
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
koobid
-da: (n) [with preposition soo] summation (sammeeyshin); the concluding part of a speech
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
koobid
-da: (magac, dhedig, keli) hadal iyo wax la mid ah, soo gaabin ama soo ururin.
koobid-da: (magac, dhedig, keli) ogaal iyo aqoon wax ku garasho oo wada gaadhid. Dh: taabid, weelayn.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
koobid
de: shortening, curtailment; [ext.] abbreviation
lx: koobid
pd: (-da)
ps: vn1-f
key: koobid
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
oodmid
m.f.dh eeg oodan³.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
oodmid
-da: (magac, dhedig, keli) dhinac kasta ka soo xidhmid. Ma gar oodmid goloskii ku dhalay geed intuu tegey.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qaabid
m.dh la-mid: qaabin.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
qaabid
-da: (magac, dhedig, keli) caano ururin oo kuwii xalay iyo kuwii maanta isku biirid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qadfid
m.f.dh eeg qadaf².
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Qadiid
(Qadiid-ka)
1. Culayga weelka.
2. Madowga culaygu weelka u yeelo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
qadiid
m.l 1. Culay weelka biyaha ama caanaha lagu nadiifiyo. 2. Madowga culaygu uu weelka u yeelo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
qadiid
m.l 1. Culay weelka biyaha ama caanaha lagu nadiifiyo. 2. Madowga culaygu uu weelka u yeelo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
qadiid
m. n., [collective] wood used for smoking milk vessels, etc.; the black color it produces