qayaxid

-da: (magac, dhedig, keli) hal ilmo diid ah qallax ku samayn. Geeljiruhu qallixidda wuu yaqaan.

-da: (magac, dhedig, keli) geeddi dheer guurid. Socdaal qayaadid ah ayaan Yugaandha ku tegney. Dh: hayaamid, guurid, qayaadis.

-da: (magac, dhedig, keli) wayrax ku jirid oo ilmo aad dhashay cadaw si xoog ah uga daaficid.

(Yaxyaxid-da)

Wax xil leh ka biqid; xishood iska garasho; sheexid.

m.f.dh eeg yaxyax². la-mid: yaxyax¹ (2).

-da: (magac, dhedig, keli) khajilaad iyo shaag dareemid. Dh: khajilid, sheexid.

(Qaxid-da)

Degdeg cabsi leh, meel uga guurid, uga cararid.

m.dh la-mid: qixid.

-da: (magac, dhedig, keli) meel dhibaato ka jirto degdeg iyo qarboqarbo uga guurid. Dh: qaxootiyid, barakicid.

(Qayax-a)

(badar, miro, kd.) Diirka laga qaaday; hilibka laga qaaday.

qayax¹: m.l.kh 1. Q. ah: wax aan qarsoonayn oo si wanaagsan loogu wada jeedo. 2. Wax sida badar, geed iyo wixi lamida oo diirka laga qaaday. 3. Laf hilibkii laga guray.

qayax²: f.g1 (-xay, -xday; -yixi) 1. Wax diirka sare ka qaadid. 2. Laf hilib ka gurid. 3. Si wanaagsan wax u sheegid.

m.l.kh 1. Q. ah: wax aan qarsoonayn oo si wanaagsan loogu wada jeedo. 2. Wax sida badar, geed iyo wixi lamida oo diirka laga qaaday. 3. Laf hilibkii laga guray.

m. n. shelled (nut), husked (grain, etc.)

qayax v. shell, husk

(fal) madmadowga ka saar oo arrin si fiican u caddee. Wax la qariyo ma fiicnee qayax wixii jira oo dhan. Dh: bayaani, bayaami.

qayax: (fal) dubka ama qolofta sare ka qaad Laanta diir oo qayax. Dh: diir.

qayax -a: (magac, lab, keli) dahaadhka oo laga qaado wax qarsoon. Wax walba qayaxu kuma fiicna. Dh: caddayn, faydid. Li: daboolid.

qayax -a: (magac, lab, keli) iniinaha dhuwanka. Dhunwanka muudso oo qayaxa ururi. Dh: laf.

(Qayid-da)

1. (biyo, kd.) Meel ka diqdiqayn oo meel kale ku shubid, ku daadin.

2. (uunsi) shidid.

m.f.dh eeg qay².

-da: (magac, dhedig, keli) biyo meel ka dhurid oo meel kale u dhurid. Saacad ayaan qayidda laaska ku dhammeeyey. Dh: dhurid, qayis.

qayid-da: (magac, dhedig, keli) bixbixin xoog ah oon xad lahayn. Dh: qayis, farriigid.

qayid-da: (magac, dhedig, keli) uunsi shidid. Dumarku qayidda aqallada way jecel yihiin. Dh: uunsiyid.

(Faaxid-da)

Meelo badan gaarid; faafid; fitaaxid; kala bixid.

m.dh la-mid: faafid.

-da: (magac, dhedig, keli) kala bixitaanka iyo kala fididda walax; gaadhidda shey meelo badan ku baaho. Loox biyo ku jiraa faaxid ma daayo. Li: dhadhid, ururid.

(Jaaxid-ka)

Nin bareer iyo ogaal wax u asaraara, wax u inkira.

m.l (-dyo/-diin, m.dh) Nin bareer iyo ogaal wax u asaraara, wax u inkira.

f. n. dogmatic, argumentative ~ obstinate person

jaaxid [feminine] n. rejection, denial (of)

-ka: (n) one who refuses to accept; disputatious or quarrelsome person

-da: (magac, dhedig, keli) asraarid ama jikraarid. Dh: jikaaridda.

(Maaxid-da)

Tallaabid; gudbid; xulid; mushaaxid.

m.f.dh (-day, -dday) eeg maax².

Navigation

Navigation

-da: (magac, dhedig, keli) dhex mushaaxid. Maaxidda iska daa oo dadka ka fadhiiso. Dh: maaxis.

maaxid-da: (magac, dhedig, keli) maax soo saarid. soo biiridda biyo il ka soo baxaya oo soo maaxaya. Maaxidda ceelka ayaan sugayaa.

(Naaxid-da)

Wax buuran oo shilis noqosho; cayilid; xawsid.

-da: (magac, dhedig, keli) cayilid oo aad u buurnaansho. Dh: shishlid.

m.l (-dyo/qaaddo, m.dh) Qof ciidan hoggaamiya.

m.l (-dyo/qaaddo, m.dh) Qof ciidan hoggaamiya.

m.dh la-mid: qaabin.

-da: (magac, dhedig, keli) caano ururin oo kuwii xalay iyo kuwii maanta isku biirid.

m.f.dh eeg qaac². la-mid: qiicid, qiiqaabid, qiiqid.

(Qaadid-da)

1. Wax kor la geeyey sidid, meel ka wadid oo meel kale geyn.

2. (kor u qaadid) Meel hoose ka qaadid oo meel kore geyn; bilid.

3. (roob) Kicid.

4. (duullaan, col) xoolo dhicid.

5. (cudur) ku dhicid.

6. (hees kd.) Ku dhawaaqid; ka luuqin.

m.f.dh eeg qaad². la-mid: qaad¹ (4), qaadis.

-da: (n) the act of carrying (keering) or lifting

-da: (magac, dhedig, keli) wax dhulka yaal kor u hinjin. Qaadidda ad qodaxda dawga ka qaaddaa waa sadaqad. Dh: qaadis. Li: dhigid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) in wax mug leh gudihiisu deeqi karo ku shubid. Weel gaadid yar wax laguma shubto. Dh: deeqid, qaadis.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) cudur ama bugtaan cid kale haysa la bukoosho. Tallaalku kala qaadidda cudurrada ayuu yareeyaa.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) duullaan meel ugu kacid oo dagaal u xamaanqaadasho. Dh: weerarid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) ku luuqaynoo ku heesid. Qasaa'idka waa la kala qaadid ogyahay. Dh: heesid, qaadis.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) da'idda joojin Mayay qaadiddii milay ma leh. Dh: kacid, joogi. Li: da'id, hoorid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) xil aqbalid oo masuul noqosho, xil dusha u ridasho. Xilka qaadiddiisa dad badan ayaan ku degdegin. Dh: xilqaadis.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) dhac xoolaad samayn oo boobid. Qaadidda geel aad lahayn waa dembi kuu yaal. Dh: dhicid, boobid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) deeq iyo axsaan ku siin. Isku qaadidda jaadku way ka fududahay isa siinta lacagta. Dh: siin. Li: diidid.

qaadid -da: (magac, dhedig, keli) gabadh iyada oon reerkoodu ogayn guur u kaxaysasho. Qaadidda gabdhaha in reerkooda laga doono ayaa ka sharaf badan. Dh: la tagid.

m.f.dh eeg qaan³.

m.f.dh eeg qaar³. la-mid: qaaris.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg qaadhid.

(Qarxid-da)

Qarxasho.

m.f.dh eeg qarax². la-mid: qarxad, qarxasho.

-da: (n) explosion (ikis-palow-shin); blast (balaast), eruption (i-rap-shen)

-ta: (magaca, dhedig, keli) qarxasho.

nickname-m brave, clever

magac loo bixiyo wiil dhashay iyada oo geeddi iyo hayaan lagu jiro.

(fal) meel ka guur oo geeddi dheer gal. Xaggaa iyo guban u qayaad. Dh: hayaan, guur.

qayaad -ka: (magac, lab, keli) hayaan meel inta laga guuro meel dheer loo guuro oo habeenno la sii dhaxo. Dh: dalandool, hayaan.

(Qaybid-da)

Wax laysu qoray, dibad ka barasho.

m.f.dh eeg qayb³.

-da: (magac, dhedig, keli) dusha ka xifdiyid, korka ka qabasho. Dh: qaybis, xifdiyid.

m.f.dh eeg qayd².

m.f.dh eeg qayil².

(Waaxid-ka)

Keli ah; mid; hal; kow (sida: wadar iyo waaxid).

m.l 1. W. ah: kali ah, aan cidi wehelin (Ilaah). 2. Mid ama kali.

m. n. God (the one and only)

m. n., [collective] one, alone, single; singular {grammar}

name-m unique, one, alone

-ka: (n) one (wan); single (sin-gal) ~ hal

magacyada Eebbe ee suubban mid ka mid ah.

-da: (magac, dhedig, keli) (kala ~) kala fidin oo xoog u kala qaadid; kala qabasho; kala durkin. Afka waaxidda ka daa.

waaxid: (tilmaame) mid ah; hal ah; kow ah. Waaxid iyo wadar waaxidkaa waalan.

-da: (magac, dhedig, keli) si deggan oo aan degdeg lahayn wax u qabad oo u faltamid. Dh: miyirid.

aayarid -da: (magac, dhedig, keli) si tartiib ah oo aanu degdeg iyo adayg ku jirin. Aayaritaanka ayay arrimuhu ku hirgalaan.

m.f.dh eeg dayac². la-mid: daayacid.

—dayacan -dayacnaa / dayacnayd: (adj) neglected (nig-lektidh); uncared for; unprotected (an-paro-tektidh); left alone

-da: (magac, dhedig, keli) wax in la daryeelo ahayd baylihin. Dh: balihin, halladaadin.

m.f.dh la-mid: fasixid.

-da: (magac, dhedig, keli) cid kale, nashao ama madaxbannaani u oggolaansho. Ardaydu fasaxid bay rabaan. Dh: faasixid, ruqsayn.

-da: (magac, dhedig, keli) dayacid iyo ilaalin la'aan. Dh: daayacid.

-da: (n) 1. wipe (waayp); by blowing or swiping. 2. deletion (di liishin) ~ masaxaad-da

-da: (magac, dhedig, keli) nadiifin oo uskag saaran ka tirtiid. Masixidda sabuuradda arday dheer u dir.

-da: (magac, dhedig, keli) isgiriirixin oo wax neerfis ah oo cadho madax martay iska dhigid. Mataxid xoolo kuma helayside is deji. Dh: mutuxid.

mataxid-da: (magac, dhedig, keli) mudh iyo gacan ka dhigid: qaawin oo dharka ka saarid. Dh: qaawin.

mataxid -da: (magac, dhedig, keli) orod aan joogsi iyo jeedsi midna lahayn ordid. Nin kaa orod badan mataxid ku gaadhi maysid. Dh: maqiiqad.

-da: (magac, dhedig, keli) suyucid.

mayacid-da: (magac, dhedig, keli) aayar u dhanaanaansho. Dh: mayicid, maydhanaan.

m.f.dh eeg mayay². la-mid: mayaayid.

-da: (magac, dhedig, keli) roob mayay ah soo kicin. Cirku daruuro waawayn buu leeyhay ma mayayid ayuu damacsan yahay.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg qarqid.

-da: (n) cigarette lighter

-da: (magac, dhedig, keli) dilid ama waxyeello dilka ka dhicin samayn. Inuu Eebbahay inni qatalin qariya laabtiinna.

(Qawadid-da)

Wax laysa siiyey, yaraysasho, saluugid.

m.f.dh eeg qawad².

-da: (magac, dhedig, keli) iska weyneysiin oo ka faanid. Qawadidda bilaa macniga ah dadku way nacaan. Dh: qawadis.

de: shelled (nut), husked (grain, etc.)

hm: 1

lx: qayax

pd: (-a)

ps: n-m

key: qayax_1

de: shell, husk

hm: 2

lx: qayax

pd: (qayaxay)

ps: v1=tr

key: qayax_2

Qayax laga dhigay; diiran; cad.

qayaxan¹: f.mg1 (-xmay, -xantay) 1. Geed wax diirkii ka qaadmay noqosho. 2. Laf wax hilibkii ka dhamaaday noqosho. 3. Hadal iyo wixi lamida wax si wanaagsan loo sheegay noqosho.

qayaxan²: f.mg4 (-xnaa, -xnayd) 1. Wax diirka sare laga qaaday ahaansho. 2. Laf, wax hilibkii laga guray ahaansho. 3. Hadal iyo wixi lamida wax si wanaagsan loo sheegay ahaansho.

f.mg4 (-xnaa, -xnayd) 1. Wax diirka sare laga qaaday ahaansho. 2. Laf, wax hilibkii laga guray ahaansho. 3. Hadal iyo wixi lamida wax si wanaagsan loo sheegay ahaansho. m.f.dh, qayaxnaan.

der. [adjective] (adj.): shelled, husked; clear, straightforward

qayaxnaa: (adj) blatant (baley-tant); explicit (ekis-pilist).

si qayaxan: (adv) clearly (kiliyarli); blatantly (baley-tantili); explicitly

(tilmaame) diiran oo dub iyo diir midna lahayn. Dh: cad. Li: dahsoon.

de: shelled, husked; [fig. atr.] clear, straightforward

lx: qayaxan

pd: (qayaxnaa)

ps: adj-der

key: qayaxan