qayaxan

(Qayaxnaan-ta)

Wax qayaxan ahaan.

m.f.dh eeg qayaxan². la-mid: qayaxnaansho.

f. n., [abstract] state of being shelled ~ husked

-ta: (magac, dhedig, keli) wax diirka laga qaaday oo cad ahaan; wax qayaxan ahaan. Waxwalba qayaxnaanta kuma wanaagsanee fiirso, Dh: caddaysnaan. Li: asturnaan, dahsoonaan.

de: state of being shelled ~ husked

lx: qayaxnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: qayaxnaan

-ta: (magac, dhedig, keli) hal marqid; hal marqid; neefka oo naasaha wax lagaga duubo si aanan loo jiqin.

f.mg4 (-xnaa, -xnayd) la-mid: qallacan.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg qayacato.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax gabaddano ku qoyey ahaansho.

(tilmaame) mid sayax leh; la sayaxeeyey.

(Ayaan-ka)

1. Xoog la moodo inuu dadka u keeno xumaan ama samaan; cawo; hoodo; ul; nasiib;

2. (Ayaan-ta) Qorrax-soo-baxa iyo qorraxdhaca inta u dhexaysa oo iftiinka ah; maalin; dharaar; casho.

ayaan¹: m.l Awood qarsoon oo qofka la socota dhalashada ilaa dhimashada qofka, sababna u noqota xumo iyo samo waxa uu la kulmayo; nasiib; hoodo.

ayaan²: m.dh (-aamo, m.l) Dharaar iyo habeenkeed; maalin.

ayaan¹: m.l Awood qarsoon oo qofka la socota dhalashada ilaa dhimashada qofka, sababna u noqota xumo iyo samo waxa uu la kulmayo; nasiib; hoodo. Tusaale: Dadku kala ayaan badan.

ayaan²: m.dh (-aamo, m.l) Dharaar iyo habeenkeed; maalin. Tusaale: Ayaan hore ayaan la hadlay Faarax.

pr. n., [feminine] Ayan

vl. pron. I,

ayaan [feminine] n. day; day time

ayaan m. n., [abstract] luck, fate, good fortune

name-f luck, fate, good fortune. Syn: Cawo, Nasiib, Naruuro

-ka: (n) luck (laak); fortune ~ nasiib

ayaan: (suffix): -ing: used to form the present participle of some verbs with pronoun they. Ex: way arkayaan; they are seeing, way barayaan; they are teaching

magac loo baxsho gabadh dhalashadeeda aad loogu farxay ama la filayo inay noqoto nasiib iyo bishaaro fiican.

-ka: (magac, lab, keli) awood qarsoon iyo cawada lagu kala hormaro. Dadku kala ayaan badan. Dh: nasiib, hoodo, cawo, ul, habeen.

ayaan -ta: (magac, dhedig, keli) maalin ama dharaar. Ayaan waliba amuur u gaaray leedahay. Dh: cisho, casho, dharaar.

de: Ayan

hm: 5

lx: Ayaan

ps: name-f

key: Ayaan_5

(Qaxan-ka)

Dhuxul shidan ama shidmaysa oo aan olol lahayn, oo la kulaalo.

qaxan¹: m.l 1. Q. ah: dhuxul shidan oo aan dambas dusha ka fuulin. 2. la-mid: qaxmid.

qaxan²: f.mg1 (-xmay, -xantay; -xmi) Dhuxul, wax shidmay noqosho.

f.mg1 (-xmay, -xantay; -xmi) Dhuxul, wax shidmay noqosho. m.f.dh, qaxmid.

m. n., [collective] glowing charcoal

qaxan [inchoative] v. be ignited, be glowing (charcoal); get burned

(tilmaame) mid la qaxiyay oo dalandool ku jira.

qaxan -ka: (magac, lab, keli) dhuxul shidan oon olol lahayn oo la kulaalo. Qaxanka foox ku rid. Dh: dhamac.

(Qayax-a)

(badar, miro, kd.) Diirka laga qaaday; hilibka laga qaaday.

qayax¹: m.l.kh 1. Q. ah: wax aan qarsoonayn oo si wanaagsan loogu wada jeedo. 2. Wax sida badar, geed iyo wixi lamida oo diirka laga qaaday. 3. Laf hilibkii laga guray.

qayax²: f.g1 (-xay, -xday; -yixi) 1. Wax diirka sare ka qaadid. 2. Laf hilib ka gurid. 3. Si wanaagsan wax u sheegid.

m.l.kh 1. Q. ah: wax aan qarsoonayn oo si wanaagsan loogu wada jeedo. 2. Wax sida badar, geed iyo wixi lamida oo diirka laga qaaday. 3. Laf hilibkii laga guray.

m. n. shelled (nut), husked (grain, etc.)

qayax v. shell, husk

(fal) madmadowga ka saar oo arrin si fiican u caddee. Wax la qariyo ma fiicnee qayax wixii jira oo dhan. Dh: bayaani, bayaami.

qayax: (fal) dubka ama qolofta sare ka qaad Laanta diir oo qayax. Dh: diir.

qayax -a: (magac, lab, keli) dahaadhka oo laga qaado wax qarsoon. Wax walba qayaxu kuma fiicna. Dh: caddayn, faydid. Li: daboolid.

qayax -a: (magac, lab, keli) iniinaha dhuwanka. Dhunwanka muudso oo qayaxa ururi. Dh: laf.

(Bayaan-ka)

Muuqaal si wanaagsan u muuqda ama u cad ama u qeexan.

m.l 1. B. ah: muuqaal si wanaagsan u muuqda ama u qeexan. 2. War qeexan oo aan macnihiisa shaki ku jirin; qaraar; baaq.

m.l 1. B. ah: muuqaal si wanaagsan u muuqda ama u qeexan. 2. War qeexan oo aan macnihiisa shaki ku jirin; qaraar; baaq.

m. n. (adj.): clarity, visibility; explicitness; clear

name-m clear, evident

-ka: (n) manifesto (maana- festo); a public declaration; statement (isteeyt.mant)

-ka: (magac, lab, keli) qoraal si cad wax u sheegaya oo qeexaya ujeeddo gaar ah. Bayaan ayaa laga soo saaray arrintii lagu muransanaa. Dh: go'aan.

bayaan-ka: (magac, lab, keli) muuqaal aan waxba ku gudbanayn oo toos loo arko. Dh: caddaan.

bw: Arabic

de: clarity, visibility; explicitness; [atr.] clear

lx: bayaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: bayaan

(Dayaan-ka)

1. Sharqan ama hugun weyn oo ka yimaada dayuurad kacaysa, durbaan la tuma hayo, kd.

2. Madaxwareerka la moodo in madaxa gudihiisa wax ka yeera hayaan; daryaan.

dayaan¹: m.l 1. Sharqan ama hugun weyn oo ka yimaada durbaan la tumayo, xoolo ama dad badan oo meel isugu yimid. 2. Cod dheer oo buuraha, daaraha, qararka iyo wixi lamida ay soo celiyaan markuu ku dhacay kaddib. la-mid: daryaan¹, diryaan¹, diyaan¹.

dayaan²: m.l (fiisikis) Noqodka hir jabaq ee dul (gebi ama buur) xoogaa innaga fog ay soo celisay, oo ka laciifsan jabaqdii asalka ahayd. Faraqa waqtiga ee ayoonka iyo jabaqda asalka ah, waxa ay muujisaa fogaanta gebiga ama buurta iyo wixi lamida.

dayaan³: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Durbaan, dhul iyo wixi lamida sharqan, hugun weyn ka yeerid. la-mid: daryaan², diryaan², diyaan².

dayaan¹: m.l 1. Sharqan ama hugun weyn oo ka yimaada durbaan la tumayo, xoolo ama dad badan oo meel isugu yimid. 2. Cod dheer oo buuraha, daaraha, qararka iyo wixi lamida ay soo celiyaan markuu ku dhacay kaddib. la-mid: daryaan, diryaan.

dayaan²: m.l (fiisikis) Noqodka hir jabaq ee dul (gebi ama buur) xoogaa innaga fog ay soo celisay, oo ka laciifsan jabaqdii asalka ahayd. Faraqa waqtiga ee ayoonka iyo jabaqda asalka ah, waxa ay muujisaa fogaanta gebiga ama buurta iyo wixi lamida. m.f.dh, dayaamid.

v. rumble, make a loud noise

dayaan v. become dizzy

-ka: (n) 1. echo (eekow) ~ jabaq-celis. 2. —dayaan dayaamay/ dayaantay: (v) disoriented (dis-oori-yentidh); dizzy (diisi); feel dizzy ~ dayoob. Ex: waan dayaamay; I become dizzy

magac ka mid ah magacda Ilaahay oo uu macnihiisu yahay 'kelidii waare'.

-ka: (magac, lab, keli) dhawaaq dheer oo meel ka baxa. Dh: cod, daryaan.

dayaan -ka: (magac, lab, keli) jabaqnoqodka shanqadha ee ay soo celiyaan walxaha jabaq magudbiyayaasha ah sida darbi, qar laageed ama babac buureed.

name-f moon. Syn: Dayax

name-m joy. Syn: Farxiya

(fal) murqaan dareen; firfircooni saa'id ah yeelo.

fayaan -ka: (magac, lab, keli) mirqaanka la dareemo marka qaad iyo wax la mid ah la cuno. Dh: mirqaan. Li: caajis.

°(Gayaan-ka)

Geyaan.

m.l.kh G. ah: laba qof oo guurkooda is cuntamo; kuf. la-mid: geyaan.

m.l.kh G. ah: laba qof oo guurkooda is cuntamo; kuf. la-mid: geyaan.

m. n. socially-eligible marriage partner

-ka: (n) age group, peer (piiyer) group ~ geyaan

-ka: (magac, lab, keli) nidaamka labo qof oo lab iyo dhedig ah isku guursan karaan oo xalaal iskugu yihiin.

de: socially-eligible marriage partner

lx: gayaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

see: geyaan

key: gayaan

(Hayaan-ka)

Geeddi dheer oo dhib badan.

hayaan¹: m.l 1. Dhawr geeddi, aan kala go' lahayn, oo meel fog loogu guuro. 2. H. ah: dad iyo xoolo guuraya oo meel fog u socda.

hayaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Dhawr geeddi oo aan kala go' lahayn meel fog ugu guurid.

hayaan¹: m.l 1. Dhawr geeddi, aan kala go' lahayn, oo meel fog loogu guuro. 2. H. ah: dad iyo xoolo guuraya oo meel fog u socda.

hayaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Dhawr geeddi oo aan kala go' lahayn meel fog ugu guurid. m.f.dh, hayaamid.

m. n. long journey, hard trek, migration

hayaan v. make a long journey ~ hard trek, migrate to a better place

name-m long journey, hard trek, migration. Lit: he who was born during a long journey

-ka: (n) a long journey in search of rain and pasture for the livestock

magac loo baxsho wiil dhashay xilli uu reerku geeddi dheer ku jiray.

(fal) meel fog oo dhul abaar ihi ka sokeeyo, u guur. Dh: kaynaan.

hayaan -ka: (magac, lab, keli) geeddi dheer oo maalmo qaata. Reerahan hayaanka u baxee meder ku huugaamay. Dh: qayaad, dalandool, kaynaan, callad.

qaaban¹: f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) 1. Wax qaab loo yeelay noqosho. 2. Wax fadhi badan ku curqay noqosho. la-mid: qaabi (1).

qaaban²: f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax qaab loo yeelay ahaansho.

inch. v. be arranged ~ in order

(tilmaame) wax qaab loo yeelay noqosho.

qaaban: (tilmaame) wax fadhi badan ku curqay noqosho.

qaaban: (tilmaame) caano, kuwo beryey iyo lis cusub oo la isku daray ah; fadhax laba caano oo kala shin duwan. Caano qaaban, dhanaan bay qarka u saaran yihiin. Dh: isku dar.

de: be arranged ~ in order

lx: qaaban

pd: (qaabmay)

ps: v1=inch

key: qaaban

(fal) wax la qaatay noqo; mid wax ut dhiman yihiin oo la qaatay noqo.

m. n., pl. debts

de: debts Sg: qaan

lx: qaaman

pd: (-ka)

ps: n4-m-pl

key: qaaman

f.mg1 (-qamay, -qantay) Fariisasho dab agtiisa si loogu diirsado.

(tilmaame) «kala ~ wax kala maqan ah: kala qaaran ah.

Aan dhar qabin; la qaawiyey; muruxsan.

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Qof aan dhar xirneyn ahaansho. 2. Dhisme, wax aan kor ka deydnayn ahaansho. 3. Hadal aan asturnayn ahaansho.

f.mg4 (-naa, -nayd) 1. Qof aan dhar xirneyn ahaansho. 2. Dhisme, wax aan kor ka deydnayn ahaansho. 3. Hadal aan asturnayn ahaansho. m.f.dh, qaawanaan.