qaxwe — Macnaha & Turjumaada

1

(Qaxwa-ha)

2

Bun (ama qahwe).

waa la naqliyay ✓

m.l Cabbitaan bun la shiiday laga sameeyo oo shaah ahaan loo cabbo. la-mid: qahwe, qaxwo.

waa la naqliyay ✓

m.l Cabbitaan bun la shiiday laga sameeyo oo shaah ahaan loo cabbo. la-mid: qahwe, qaxwo.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): coffee (drink)

waa la naqliyay ✓

-qaxwaha: (n) coffee (koo-fi) ~ kafee, bun

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) xawso bun ama qashir la kariyay ah. Dh: bun, shaah.

waa la naqliyay ✓

1

a: qaxwo

2

bw: Arabic

3

de: coffee (drink)

4

lx: qaxwe

5

pd: (/ha)

6

ps: n7-m-mass

7

key: qaxwe

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-weeyay, -waysay) Qaxwe cabbid.

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-weeyay, -waysay) Qaxwe cabbid. m.f.dh, qaxwayn.

waa la naqliyay ✓

v. have a coffee ~ tea break, have a snack

waa la naqliyay ✓

-yey/qaxweysay: (v) have a coffee; drink coffee

waa la naqliyay ✓

(fal) bun ama qashir la kariyay cab. Kaalay ila kaxwee.

waa la naqliyay ✓

1

de: have a coffee ~ tea break, have a snack

2

lx: qaxwee

3

pd: (qaxweeyey)

4

ps: v2b=intr

5

key: qaxwee

waa la naqliyay ✓

1

(Naxwa-ha)

2

1. Laan cilmiga afka kamid ah oo ku saabsan muuqaalka iyo qaabka iyo dhismada ereyada iyo sida tixaha hadalku u samaysan yihiin.

3

2. Habka ay u dhisan yihiin, ereyada iyo tixaha af qolo gaar ahi ku hadasho.

4

3. Hadalka si wanaagsan ugu hadliddiisa iyo u qoriddiisa.

5

4. Buug xeerarka naxwuhu ku urursan yihiin.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Laan cilmi afeedka ka mid ah oo lagu barto weereynta, dhismaha ereyada iyo codeynta. 2. Hadal si wanaagsan u dhisan oo murti iyo macno leh. 3. Buug xeerarka naxwaha ka hadlaya.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Laan cilmi afeedka ka mid ah oo lagu barto weereynta, dhismaha ereyada iyo codeynta. 2. Hadal si wanaagsan u dhisan oo murti iyo macno leh. 3. Buug xeerarka naxwaha ka hadlaya.

waa la naqliyay ✓

m. n. grammar

waa la naqliyay ✓

-naxwaha: (n) grammar (garaamar)

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) laan cilmiga afka ka mid ah oo lagu derso qaabka weedhu u dhisan tahay.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: grammar

3

lx: naxwe

4

pd: (/ha)

5

ps: n7-m

6

key: naxwe

waa la naqliyay ✓

قَوَاعِدُ (اللُّغَةَ) نَحْوِ

waa la naqliyay ✓

1

(Qahwa-ha)

2

Bun (ama qaxwe).

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: qaxwe.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): coffee

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) sharaab kulaylka lagu fuudo oo bun tuman oo la kariyay ah. Dh:qaxwe.

waa la naqliyay ✓

1

a: qaxwe ~ qaxwo {UJ}

2

de: coffee

3

lx: qahwe

4

pd: (/ha)

5

ps: n7-m-mass

6

key: qahwe

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: qaxwe.

waa la naqliyay ✓

m. n., (mass n.): coffee (drink)

waa la naqliyay ✓

-qaxwaha: (n) coffee (koo-fi) ~ kafee, bun

waa la naqliyay ✓

1

de: coffee (drink)

2

lx: qaxwo

3

pd: (/ha)

4

ps: n6-m-mass

5

xe: What do you want, coffee or tea?

6

xv: Maxaad jeceshahay, qaxwo mise shaah?

7

key: qaxwo

waa la naqliyay ✓

1

(Bun-ka)

2

1. Cabitaan la cabbo oo udgoon oo laga sameeyo miro yaryar oo kulkulucsan oo beer leh oo uu dhalo geed dheer oo dhulka kulul ka baxa: inta iniinaha la dubo oo la budeeyo baa sida shaaha loo karshaa; qaxwe.

3

2. Sharuur.

4

3. Miraha geedka.

5

4. Geedka laftiisa (caleemihiisa waxaa la yiraahdaa quddi.

waa la naqliyay ✓

1

(Qaxwayn-ta)

2

Qaxwe cabbid.

waa la naqliyay ✓

1

(Shaadali-ga)

2

Bun; qaxwe.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qaxwee.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (u) Jabjab. 2. Buunsho. 3. Xash. 4. Qolof duubaya iniinta qaxwe ah. la-mid: xashar.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. (u) Jabjab. 2. Buunsho. 3. Xash. 4. Qolof duubaya iniinta qaxwe ah. la-mid: xashar.

waa la naqliyay ✓

/perkaleyt/ (v) 1. miirid (ayadoo la adeegsanayo miire) 2: qaxwe samayn (ayadoo mashiinka kafeega la adeegsanayo).

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) coffee (kofee) ~ qaxwe

waa la naqliyay ✓

s.m. qaxwe.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) shaah Allabbari ah oo la karsho, shaah, qaxwe, bun iyo wixii la mid ah oo sadaqad loo buuxiyo. Shaadaliga soo shub waa Arbaca maantee.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) geedka aad aan u sii weynaan oo baxsha caleemo, midho iyo qolof ku dahaadhan oo intaba la karsado oo cabbitaankooga aad loo jecelyahay.

2

bun-ka: (magac, lab, keli) cabbitaan la cabbo oo udgoon lagana sameeyo midhaha bunka inta la saloolo, ka dib kolkii la tumo ama la daqiijo. Bun ninkii cabbaa hurdadu, sawka bi'i mayso. Dh: qaxwe.

3

bun-ka: (magac, lab, keli) cuntada la kariyo ee la sameeyo marka arday uu dhammeeyo jus Quraan ah farxad aawadeed. Waa buneey booboow dharjac Dh: bunays.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qalin rasaas qor oo afkiisa fiiq. Qalin rasaaska wiilka yar u qashir. Dh: qor.

2

qashir: (fal) diirka ka qaad. Muuska aabbo u qashir. Dh: diir.

3

qashir-ka: (magac, lab, keli) qolofta bunka. Bunka dhan u xaadh qashirkana joonyad ku gur. Dh: xanshar.

4

qashir -ka: (magac, lab, keli) qaxwe laga sameeyo qolofta bunka oo inta badan ramadaankii lagu aftiro. Dh: xawso, xanshar.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-xeeyay, -xaysay) Nafley qaaxo ku ridid.

waa la naqliyay ✓

v. inflict a wound in the upper body

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg qaaxay.

waa la naqliyay ✓

1

de: inflict a wound in the upper body

2

lx: qaaxee

3

pd: (qaaxeeyey)

4

ps: v2b=

5

key: qaaxee

waa la naqliyay ✓

f.mg2 (-weeyay, -weysay) la-mid: khilaawee.

waa la naqliyay ✓

v. isolate oneself in order to pray and recite the Koran

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg qalway.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: isolate oneself in order to pray and recite the Koran

3

lx: qalwee

4

pd: (qalweeyey)

5

ps: v2b=intr

6

see: khilaawee

7

key: qalwee

waa la naqliyay ✓

(fal) qaxwe cab, xawso fuud. Kaalay gaxway Dh: qaxwee, shaahee.

waa la naqliyay ✓

m.l (-wayaal, m.l/dh) Wiil makhaayad ka shaqeeya oo shaaha dadka u geegeeya.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) qof u adeega qof kale oo maqaaxi wax ka cunaya oo kolba waxa uu u baahdo u keena. Shaqada wilku waa minqaxwe

waa la naqliyay ✓

café.

waa la naqliyay ✓

/oo/awes, awed; (n) 1. layaab iyo cabsi. 2. wax ama qof kaa yaabiya ama aad u qaadan waydid.

waa la naqliyay ✓

/oo/ (n) obsyi yaab eh.

waa la naqliyay ✓

/aks/axes, axing, axed; (n) 1. faas ama gudin (bir wax lugu gooyo). e.g. She chopped the tree with an axe. 2. gooyn, ama kala gooyn.

waa la naqliyay ✓

/aks/ (n) misaar (faas).

waa la naqliyay ✓

axe, n.m - Xariiq; Xariiqin; dhidib

waa la naqliyay ✓

n., (crooked one) gudumo or gudimo, -adi.

waa la naqliyay ✓

1

qaw¹: m.l Meel cirif ah oo haadaan dheeri ka hooseysa.

2

qaw²: m.dh.sh.r Erey tilmaama dhawaac.

waa la naqliyay ✓

m.l Meel cirif ah oo haadaan dheeri ka hooseysa.

waa la naqliyay ✓

Trough

waa la naqliyay ✓

1

m. n. precipice, ravine, gorge

2

qaw [feminine] n. thump, thud, sound of pounding ~ knocking

waa la naqliyay ✓

1

(ereycodeed) lagu cabbiro jabaqda wax la isla dhaco ama cod sida shanqadha biraha ah. Qawda maqashii waxna ha u qaban.

2

qaw-ga: (magac, lab, keli) meel jar iyo waraar ah. Ninkii qaw dheer ayuu ka dhacay. Dh: waraar, haadaan, gebi, laalley.

waa la naqliyay ✓

1

(Qax-a)

2

Degdeg cabsi leh oo meel looga guuro, looga cararo.

waa la naqliyay ✓

1

qax¹: m.l Guuriitaan meel si degdeg ah looga cararo cabsi awgeed.

2

qax²: f.mg1 (-xay, -xday; qaxi/qixi) Cabsi awgeed meel si degdeg ah uga guurid.

waa la naqliyay ✓

1

qax¹: m.l Guuriitaan meel si degdeg ah looga cararo cabsi awgeed.

2

qax²: f.mg1 (-xay, -xday; qaxi/qixi) Cabsi awgeed meel si degdeg ah uga guurid. m.f.dh, qixid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [abstract] flight, escape, evacuation

2

qax v. evacuate (an area), run away, flee, emigrate

waa la naqliyay ✓

-ay/day/een/nay: (v) flee (filii); run away from danger; run for one's life; take to flight

waa la naqliyay ✓

1

(fal) meel dhibaato ka jirto baqo ama cabsi uga guur. Meesha daad baa qarqiyee ka qax.

2

qax-a: (magac, lab, keli) geeddi la guuro cabsi iyo mushkilad jirta darteed. Qax rafaad badan ayay Soomaalidu gaxday. Dh: qaxootiyid.

waa la naqliyay ✓

name-m reason, sake. Cf: Aawo

waa la naqliyay ✓

magac loo baxsho wiil dhalashadiisii sababtay in la heshiiyo ama la walaaloobo.

waa la naqliyay ✓

/aksal/ (n) birty dheer oo lugha baabuurky laabaasy.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: wamme.

waa la naqliyay ✓

1

(Maue) C Moringa borziana Mattei Moringaceae.

2

May, S Moringa longituba Engl. Moringaceae.

3

NFD Moringa stenopetala (Bak.F.) Cuf. Moringaceae.

4

S Pyrenacantha malvifolia Engl. Icacinaceae.

5

Elaeodendron schweinforthianum (Loes.)Loes. Celastraceae.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) geed ay haweenka umusha ahi ay u shitaan sida uunsiga oo ilmaha yarna dharka loogu qiijiyo lana aaminsan yahay inuu shaydaanka ka ilaaliyo. Dh: mawo, wame.

waa la naqliyay ✓

m. n. butcher

waa la naqliyay ✓

-qalaha: (n) uneasiness (an-iisi-nes), especially uneasy with strangers ~qalo

waa la naqliyay ✓

1

de: butcher

2

lx: qale

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m

5

key: qale

waa la naqliyay ✓

1

(Qara-ha)

2

1. Geed dhulka ku faalala oo dhala miro waaweyn oo kankoonsan oo leh buruq weyn oo aad u macaan una udgoon.

3

2. Miraha laftooda; xabxab.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Geed dhulka ku faalala oo leh caleen balballaaran iyo miro waaweyn oo kankoonsan oo dhacaan macaan oo lagu oon baxo leh. 2. Miraha geedka qaraha.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Geed dhulka ku faalala oo leh caleen balballaaran iyo miro waaweyn oo kankoonsan oo dhacaan macaan oo lagu oon baxo leh; xabxab. 2. Miraha geedka qaraha.

waa la naqliyay ✓

m. n. watermelon

waa la naqliyay ✓

1

(Gare) All.Som. Citrullus lanatus (Thinb) Mansf. Cucurbitaceae.

2

S, May, N, C Citrullus colocynthis (L) Schard. Cucurbitaceae.

3

S Cucumis figarei Naud. Cucurbitaceae.

waa la naqliyay ✓

-qaraha: (n) watermelon (wotar-melan) ~ xabxab

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) geed khudradda ka mid ah oo dhulka ku dagaaga oo midho waaweyn co aad u buurbuuran bixiya. Dh: xabxab.

waa la naqliyay ✓

1

de: watermelon

2

lx: qare

3

pd: (/ha)

4

ps: n7-m-enum

5

syn: xabxab

6

key: qare

waa la naqliyay ✓

nickname-m disturber; troublesome

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) yaxyax iyo wejigabax ku dhaca qof wanaag samee is lahaa oo laga abaaldaro. Meeshii aan tegey qase tuur leh ayaan kala soo noqday.

2

qase -ha: (magac, lab, keli) qof wax laaga oo meeshii loo diraba qas iyo wareer geliya. Nin gase ah wax qaybi ha odhan. Dh: laage.

waa la naqliyay ✓

1

(Qawl-ka)

2

1. Baarka geedka, hadba inta curdanka ah oo kol soo dhalata oo soo kudda; wade.

3

2. Hadal; erey; tiraab.

waa la naqliyay ✓

1

qawl¹: m.l 1. Curdanka baarka geedaha ka soo baxa. 2. Hadal; erey. 3. Q. leh: qof axdi leh. 4. Cabbitaan qof jirran afka loogu shubo; kawl.

2

qawl²: f.g/mg1 (-wlay, -wshay) 1. (f.g) Cid jeenan siin. 2. (f.mg) Hadal dhihid. 3. (f.mg) Curdan bixin (geed). 4. (f.mg) Si wanaagsan u korid (ubad, geel iyo wixi lamida.).

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Curdanka baarka geedaha ka soo baxa. 2. Hadal; erey. 3. Q. leh: qof axdi leh. 4. Cabbitaan qof jirran afka loogu shubo; kawl.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] young shoots of a tree

2

qawl v. put forth shoots, germinate, sprout

3

qawl m. n. word, statement; pledge, word of honor

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. something spoken; speech (ispiij)-, word (woordh). 2. an assurance or a promise; word (woordh). Ex: qawlkiisa wuu dhawraa; he keeps his word

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) qof axdi iyo ballan leh.

2

qawl -ka: (magac, lab, keli) cabbitaan qof jirran afka loogu shubo. Dh: kawl

3

qawl -ka: (magac, lab, keli) erey keliya oo lagu dhawaaqo. Aamus oo yaanu qawl kaa soo bixin. Dh: erey, kalmad.

4

qawl -ka: (magac, lab, keli) hadal xilkasnimo oo lagu kalsoonaado. Qawl keliya ha la isku ogaado. Dh: hadal,

5

qawl -ka: (magac, lab, keli) tigaad gu'samaadka baxda oo ay xooluhu cunaan oo u eg salaadka way nugushahay oo horay ayay u engegtaa.

6

qawl -ka: (magac, lab, keli) eeg qaji.

waa la naqliyay ✓

m.l (-sas, m.l/-syo, m.dh) Laba calaamadood oo bil u eg, iskana soo horjeeda oo ereyada, hadallada iyo wixi lamida la dhex gesho middood. la-mid: qows.

waa la naqliyay ✓

m. n. parenthesis; parentheses {punctuation}

waa la naqliyay ✓

name-m succor, help. Cf. Ghawth

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) wadaad kiristaan a oo kaniisad fadhiya u sarreeya.

waa la naqliyay ✓