qanabeyn

m.f.dh eeg qardabee.

m.dh la-mid: qubeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) biyo iyo wax la mid ah ku qubeyn.

m.f.dh eeg anafee.

m.f.dh eeg baabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) marka uu qofka turubka ciyaarayaa hayo labo baab oo sooc ah.

m.f.dh eeg jaabee. la-mid: jaabajaabeyn (3), jaabajaabeys, jaabeys.

-ta: (magac, dhedig, keli) hannaan gaar ah oo leh muuqaal guud oo la garan karo u samayn. Qaabaynta ayaa muhiim ah intaan hawl la bilaabin. Dh: hannaanin.

qaabayn-ta: (magac, dhedig, keli) caano lis ah iyo kuwo baryay isku biirin oo isku fadhxid. Kolka caanuhu yaryihiin ayay qaabayntu jirtaa. Dh: jaabajaabayn.

m.dh la-mid: qaafin.

-ta: (magac, dhedig, keli) is dhegoolayn oo qof aan wax ba maqlayn iska dhigid. Qaafayntu waa cilmi la barto.

m.dh la-mid: qaaliyeyn.

m.f.dh eeg qaamee.

-ta: (magac, dhedig, keli) deyn gelin oo wax qaan lagu leeyahay ka dhigid.

f.mg2 (-beeyay, -beysay) Awr qooqan isaga oo madaxa laalaadinaya, daamankana isla dhacaya ordid. la-mid: gamlee.

(fal) 'awr qooqan' madaxa laallaadi daamamkana isla dhac oo orod.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax jurmi weyn leh ahaansho.

der. [adjective] thick, dense; sturdy, strong, robust

-ta: (magac, dheddig, keli) mid jurmi weyn leh

de: thick, dense; sturdy, strong, robust

lx: qanweyn

pd: (qanweynaa)

ps: adj-der

key: qanweyn

m.f.dh eeg dahabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) hanti, dahab ka dhigid. Xoolihii oo dhan dahabeyn ayaan ku wadaa.

dahabeyn -ta: (magac, dhedig, keli) walax, midab dahab u rogid.

m.f.dh eeg danabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax danab ridaya, ka yeelid. Birlabta ayaa kaalin weyn ku leh danabaynta.

danabayn -ta: (magac, dhedig, keli) walxaha aan lahayn danab, danab u yeelid. Walxuhu way u kala nugul yihiin danabaynta.

(Qalabayn-ta)

Qalab siin, u yeelid.

m.f.dh eeg qalabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) qalabka oo dhan diyaarin oo u dhammaystirid. Dawladda ayaa iska xilsaartay qalabaynta goobaha waxbarasho. Dh: qalabays.

m.f.dh eeg qandhee. la-mid: qandhin.

-ta: (magac, dhedig, keli) xummad iyo xanuun aan badnayn ku ridid; qandho u keenid. Tallaalku qandhayn wuu leeyahay. Dh: xumadayn.

m.f.dh eeg qaramee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax garanku leeyahay oo dadku wadaago ama ka dhexeeya ka dhigid.

m.dh la-mid: bamgareyn.

m.l la-mid: caanteen.

-ka: (magac, dhedig, keli) eeg canteen.

m.f.dh eeg dadaabee.

m.f.dh eeg dannabee.

m.dh Neef ishkin ah oo rimay la'aan ku dhaafay da'dii ay rimi lahayd.

f. n. woman ~ female animal that has not given birth by a certain age, one who is late in giving birth

de: woman ~ female animal that has not given birth by a certain age, one who is late in giving birth Lit: large shoulder

lx: garabweyn

pd: (-ta)

ps: n2-f

key: garabweyn

m.f.dh eeg karkabee. la-mid: karkabadeyn.

m.dh la-mid: nacaladeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) raxmadda iyo khayrka Ilaah ka dheerayn. Dh: lacanadayn.

m.f.dh eeg maanyee.

name-f important, significant, valuable

m.f.dh eeg qarashee. la-mid: qarashyeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) jiidhjiidhid oo qardabo ku samayn. Aabbo uu daallan yahee qardabaynta ka daa.

-ta: (magac, dhedig, keli) shil ama dhibaato kale oo dhacday warkeeda dad aan ka warhayn gaarsiin. Dh: qaylageys.

m.f.dh eeg tagaabee. la-mid: tagaabo (2).

-ta: (magac, dhedig, keli) cid kale, caawin; kaalmayn; taageerid.

m.f.dh eeg xanjafee.

a: =-aneynin

de: is ~ was / are ~ were not doing (X)

lx: -aneyn

ps: v3-neg-prog

key: -aneyn

(Aabayn-ta)

1. Tixgelin; aabayeelid; daryeelid.

2. (weel) xoolayn.

m.f.dh eeg aabee.

-ta: (magac, dhedig, keli) aabbayeelid iyo tixgelin. Aabbaynta waalidku waa axsaan loo aayo.

aabayn-ta: (magac, dhedig, keli) samo iyo wanaag abaabulid oo wanaajin. Umuurtii aad leedahay ninkii, kuu aabaynaaya. Dh: habayn.

(Aafeyn-ta)

Aafo gaarsiin.

(Aanayn-ta)

Aano ku raadin ama darteed wax ku yeelid.

m.f.dh eeg aanee.

-ta: (magac, dhedig, keli) «u ~» fal cid kale u tiirinta, si loo muujiyo in uu sababtiisa lahaa. Aanaynta gabay fidnadeed oo aanay lahayn Caasha, waa xadgudub loo gaystay xuquuqda qoraalka.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel geedo leh ka jirid oo ban ka dhigid. Dh: daleedayn.

banayn -ta: (magac, dhedig, keli) meel xidhan furid. Dh: bannayn.

(Danayn-ta)

Dan u gelid; dan u yeelasho.

m.f.dh eeg danee.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax u soo jeedid iyo fiiro u yeelasho.

m.f.dh eeg fanee. la-mid: fanaysi, fangelin, fangelis.

m.f.dh eeg gabee.

-ka: (n) night (naayt) ~ habeen,cawo

qaaban¹: f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) 1. Wax qaab loo yeelay noqosho. 2. Wax fadhi badan ku curqay noqosho. la-mid: qaabi (1).

qaaban²: f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Wax qaab loo yeelay ahaansho.

inch. v. be arranged ~ in order

(tilmaame) wax qaab loo yeelay noqosho.

qaaban: (tilmaame) wax fadhi badan ku curqay noqosho.

qaaban: (tilmaame) caano, kuwo beryey iyo lis cusub oo la isku daray ah; fadhax laba caano oo kala shin duwan. Caano qaaban, dhanaan bay qarka u saaran yihiin. Dh: isku dar.

de: be arranged ~ in order

lx: qaaban

pd: (qaabmay)

ps: v1=inch

key: qaaban

(fal) caanaha qaab ka dhig. Qaabay caanaha martaa joogtee.

qaabay: (fal) hannaan iyo hab lagu garto u yeel. Hawshu horta sida ay kuugu muuqato u qaabay annana waan kula saxaynaa. Dh: nidaami, habee, suuree, qaabee.

(fal) hannaan iyo hab lagu garto u yeel. Hawshu horta sida ay kuugu muuqato u qaabee annana waan kula saxaynaa. Dh: nidaami, habee, suuree, qaabay.

(Qaabin-ta)

Qaab u yeelid; habayn; jaangoyn.

m.f.dh eeg qaabi. la-mid: qaabid.

-ta: (n) the act of shaping or forming

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qaabayn.

qaabin -ta: (magac, dhedig. keli) bariin caano habeenkii la liso la bariiyo. Mar hadday martiyi joogto qaabinta caanuhu waa lagama maarmaan. Dh: jaabajaabayn.

(Qaaley-da)

Hunguriweyni; iimaanyoognimo; iimaandarro.

m.dh Qof aan dhergin.

f. n., [abstract] greed ~ greediness, insatiability (never content ~ satisfied with what one has)

-da: (magac, dhedig, keli) hunguri weyni u qofku wax walba inuu u baahan yahay uu iska dhigo. Qaaleydu waa dhibaato Ilaahay laga baryo. Dh: iimaanyoognimo, iimaan la'aan.

de: greed ~ greediness, insatiability (never content ~ satisfied with what one has)

lx: qaaley

pd: (-da)

ps: n0-f-abs

key: qaaley

m.l la-mid: qubeys.

-ka: (magac, lab, keli) eeg qubeyn.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadhimo cunid.

(Qadeyn-ta)

Qado cunid.

m.f.dh eeg qadee.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadhimo cunid Dh: qadayn.

m.f.dh eeg qalee. la-mid: qalays.

-ta: (magac, dhedig, keli) hab loo kariyo faxfaxa oo ah in hilibka biyo yar iyo khudrad la isku kariyo oo la isku shiilo inta aan biyaha maraqa lagu darin. Dherigu qalayn badan ayuu doonayaa. Dh: qalays.

m.f.dh eeg qalee. la-mid: qaleys.

(Qanaan-ta)

1. Dabada gammaanka siiba tan fardaha.

2. Dabo, guud ahaan.

qanaan¹: m.l Q. ah: nafley madax-adag oo aan la hoggaamin karin.

qanaan²: m.dh Dabada gammaanka iyo lo'da.

f. n. tail

-ta: (magac, dhedig, keli) dabada qammaanka siiba tan fardaha. Jaraha ganaanta faraska ka soo gooso.

qanaan -ta: (magac, dhedig, keli) lafta dhabarka dhammaadkeeda halka ay futada ka gasho Qanaantuu u dhacay Dh: dabaqanaan, xaarquud.

de: tail (especially of a horse)

lx: qanaan

pd: (-ta)

ps: n1-f

key: qanaan

m.dh Orodka awr qooqani sameeyo isaga oo madaxa laallaadinaya daamankana isla dhacaya.

-da: (magac, dhedig. keli) orodka awr qooqani sameeyo isaga oo madaxa laallaadinaya daamankana isla dhacaya.

(Qarayn-ta)

(weel, kd.) qar u yeelid.

m.dh eeg qaree. la-mid: qirayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) qar u yeelid. Qaraynta weelasha waxa taqaan islaanta jaarka ah. Dh: qarays.

qarayn -ta: (magac, dhedig, keli) qaro u yeelid. Qarayn ku samee oo asal geli qarbidka.