qalqaalli

v. arrange, organize

(fal) hawl gal oo tabaabulshe samee. Safar ii qalqaal inaan dhoofaan doonayaaye. Dh: qabangaabi, tabaabulshee.

qalqaal -ka: (magac, lab, keli) socod iyo ciyaar badan. Adoo wayn ayaad qalqaal bilawday. Dh: fudfudayd.

qalqaal -ka: (magac, lab, keli) eeg qalqaalli.

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: khalkhali.

-da: (magac, dhedig, keli) eeg galaal.

m.dh 1. la-mid: qalqaalin. Isku dubbarididda hawl arrin iyo wixi lamida qabashadooda. 2. Hanti aan badnayn oo qof la siiyo.

f. n. arrangement, preparation

-qalqaalada: (n) 1. influence (in-flu-wans); motivation (moo-ti-veey-shin); persuasion (peer-siweey-shin); 2. arrangement (a-raanji-met)

-da: (magac, dhedig, keli) diyaar noqosho iyo tabaabulshe hawl loogu jiro. Ma imikaad galgaalo waddaaba! Dh: tabaabulsho.

de: arrangement, preparation

lx: qalqaalo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: qalqaalo

-da: (magacwadareed) lix xiddigood oo dhexdooda ay ku urursanyihiin xiddigo badan oo ay adagtahay sida loo arko. Dh: ido.

(Qalqaalid-da)

Tabaabushayn; abaabulid.

m.f.dh eeg qalqaali. la-mid: qalqaalis, qalqaalo (1).

-ta: (magac, dhedig, keli) hawl abaabulid. Qalqaalinta xafladda ayaan ku jirnaa. Dh: tabaabulshayn, qalqaalis.

m.l la-mid: qalqaalin.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qalqaalin.

(fal) wax inaad hesho ad doonayso galgal badan iyo dadaal ku bixi; u tabaabulshayso Hawshaada kelidaa galgaalso. Dh: diyaarso.

-da: (magac, dhedig, keli) diyaarin; isku sii dubbaridid oo sii habayn. Qalqaalliyidda xafladda ayaan ku masquulsanahay Dh: diyaarin.

qalqaalliyid-da: (magac, dhedig, keli) fudfududaan aan la isku dirin samayn. oo kolba wax Qalqaalliyiddu carruurta ayay ku roon tahay.

m. n. organizer, arranger, manager

de: organizer, arranger, manager

lx: qalqaaliye

pd: (/ha)

ps: n7-m

key: qalqaaliye

-ka: (magac, lab, keli) si gaar ah wax u qabangaabsasho. Qalqaalsadki safarka ayaan waayahan ku jiraa. Dh: qalqaalsasho.

qoollaalli¹: m.l 1. la-mid: qoollaalliyid. Eegidda wax ilqooreedka laga eego. 2. Socod isqaadqaad iyo isla weyni ku jirto.

qoollaalli²: f.g1 (-iyay, -iday; -iyi) 1. Wax ilqoorka ka eegid. 2. Si isqaadqaad iyo isla weyni ku jirto u socosho.

(fal) dhinac daymoo adoo qoorta taagaya oo indhaha la raacaya. Kolba qolaan qoollaalliyaa; kolba qolaan qoorta u ridaa. Dh: qooraanso.

qoollaalli -ga: (magac, lab, keli) deymo dhinac la eego iyada oo qoorta la taagayo oo indhaha lala raacaya. Dh: qooraansi.

(Qaalli-ga)

Garsoore; garnaqe; qaaddi.

m.l (-iyo, m.dh/-iyaal, m.l/dh) Garsoore diinta Islaamka wax ku xukuma. la-mid: qaaddi.

m.l (-iyo, m.dh/-iyaal, m.l/dh) Garsoore diinta Islaamka wax ku xukuma. la-mid: qaaddi.

m. n. judge

-ga: (n) judge (jaaj); justice (jas-tis); magistrate (maajis-tareeyf) ~ xaakim, qaaddi; garsoore maxkamadeed

-ga: (magac, lab, keli) eeg qaaddi.

a: qaaddi

de: judge

lx: qaalli

pd: (-ga)

ps: n2a-m

key: qaalli

(fal) wax asturan si foolxun u fayd.

qalaal -ka: (magac, lab, keli) hul yar oo biyo ku hadh leh. Maqasha qalaalka ku dabbaal.

qalaal -ka: (magac, lab, keli) meel banaan oo aan xoolaha wax manfac ah u lahayn. Qalaal bannaan ayuu adhiga u suufiyay.

qalqal¹: m.l la-mid: khalkhal¹.

qalqal²: f.mg1 (-alay, -ashay) la-mid: khalkhal².

(Agaalli-da)

(xiddigo) nuguushi.

m.dh Nuguushi (xiddigo).

f. n., [collective] name of a star constellation

-da: (magac, dhedig, keli) xiddigaha burjiga qaar ka mid ah.

agaalli-da: (magac, dhedig, keli) xiliga xiddigaha burjiga qaar ka mid ah la arko. Agaalli buu Axmad dhashay. Dh: nuguushi.

de: name of a star constellation

lx: agaalli

pd: (-da)

ps: n-f-col

key: agaalli

m.l (-iyo, m.dh) (kiimika) Beys xooggan oo biyaha ku milma. Ereygani wuxuu tilmaamayaa haydarogsaydhada biraha alkali (ururka 1aad) oo keliya, hasayeeshee sida caamka ah waxaa loo isticmaalaa beys kasta oo milma.

m.l (-iyo, m.dh) (kiim.) Beys xooggan oo biyaha ku milma. Ereygani wuxuu tilmaamayaa haydarogsaydhada biraha alkali (ururka 1aad) oo keliya, hasayeeshee sida caamka ah waxaa loo isticmaalaa beys kasta oo milma.

-ga: (magac, lab, keli) magaca guud ee beysyada siiba cusbooyinka ka dhasha falgalka uu oksijiin la sameeyo biraha la yidhaahdo alkaaliin.

(fal) hilib iyo wixii la mid ah, ilakaha ku gooso oo ku jilci inta aanad liqin.

-da: (magac, dhedig, keli) hadal hindise ah. Iska daa halaalida. Dh: halaasi.

(Qallaal-ka)

Hul yar oo biyakuhar leh.

qallaal¹: m.l (-lo, m.dh) 1. Balli yar oo ay biyo ku hareen. 2. Duleelka sanka iyo afku ay isaga furanyihiin.

qallaal²: m.dh Waddo aan toobiye ahayn.

m. n. place ~ crevice with remnant of water

-ka: (magac, lab, keli) gabaw aad u duug ah oo aqalladu gaadhaan. Qallaal ayuu noqday aqalkii aan ka guurnay. Dh: one, duug.

qallaal -ka: (magac, lab, keli) Balli yar oo ay biyo ku hareen.

qallaal -ka: (magac, lab, keli) duleelka sanka iyo afku ay isaga furanyihiin.

qallaal -ta: (magac, dhedig, keli) Waddo aan toobiye ahayn.

de: place ~ crevice with remnant of water

lx: qallaal

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: qallaal

(Qalqala-ha)

Kolay yar oo harag ah oo fardooleydu wax ku gurato.

m.l 1. Summad geela lagu dhigo oo u eg qaanso aad loo tooxay oo dheegga lagu dhigo. 2. Kolay harag ka samaysan oo fardooleyda, xoolo jirta iyo wixi lamida wax ku ritaan.

m. n. leather bag ~ pouch

-ha: (magac, lab, keli) kolay yar oo harag ah oo ay fardoolaydu wax ku gurato. Sahaydii yarayd qalqalaha iiga soo saar. Dh: kiish, qalqalo.

qalqale -ha: (magac, lab, keli) summad geela lagaga dhigo dheegta.

Birta magdaxu qoddada la galo ee hanatada ka dhuuqsanta. Waxaa qalqale leh qaansowaraarida iyo qaansoruubada.

de: leather bag ~ pouch

lx: qalqale

pd: (/ha)

ps: n7-m

key: qalqale

-da: (magac, dhedig, keli) summad geela lagu dhigo. Hal qalqalo leh ayaa geela la socota.

(Baxaalli-ga)

Sida ama qaabka ama habka qof, kd. loo abuuray; falaadka, sansaanka iyo abuurta; baxaal; baxnan; dhalan.

m.l Hab la dhaqanka dad ee qof leeyahay.

m.l Hab la dhaqanka dad ee qof leeyahay.

m. n., (mass n.): behavior, character

-ga: (n) character (kar ak ter); one's habitual inclination; disposition (dis-po- zishin) dhaqan, dabeecan

-ga: (magac, lab, keli) qaabdhismeedka Eebbe uu shay u abuuray. Ninba baxaalli gooni ah ayuu leeyahay. Dh: abuur, baxaal, baxni, dhalan, baaxaalli.

Qadan. Sida wax walba oo samaysani u astaysan yihiin.

de: behavior, character

lx: baxaalli

pd: (-ga)

ps: n2a-m-col

key: baxaalli

-da: (magac, dhedig, keli) timo jilicsan oo raamo ah. Hallaali badan buu wiilku leeyahay. Dh: bulbul, raan.

(Kadaalli-ga)

Xasil la'aan, joog iyo fadhi diidid; kirtan.

kadaalli¹: m.l Jiif, fadhi, joog iyo socod diidid xasillooni la'aan awgeed.

kadaalli²: f.mg1 (-iyay, -iday; -iyi) Jiif, fadhi, joog iyo socod diidid xasilooni la'aan awgeed.

m. n., [abstract] impatience, exuberance; instability

kadaalli: [inchoative] v. be impatient, exuberant; get hard to control ~ unstable

-ga: (magac, lab, keli) xasil la'aan, jog iyo fadhi diidid. Dh: kirtan.

kadaalli -ga: (magac, lab, keli) kolba dhinac u u ordid si guclayn ah.

m.dh la-mid: khalkhalid.

m.dh la-mid: khalkhalin.

(fal) eeg waldaafi.

-ga: (magac, lab, keli) habdhaqanka iyo dabciga qofka Ilaahay ku abuuray; dabeecad aan xin iyo xajiin toona lahayn.

(Qoolaalli-ga)

Qooraansi dhinac ah.

v. crane one's neck sideways

bw: sp: qoollaalli

de: crane one's neck sideways

lx: qoolaalli

nt: qoolaalli (ga) [vn-m]

pd: (qoolaalliyay ~ qoolaalliday)

ps: v1=tr

key: qoolaalli

m.dh (-ooyin, m.l) Meel kor ka dadan oo dhinacyaha ka furan oo wax lagu gato ama la harsado. la-mid: dallaalin.

m.dh (-ooyin, m.l) Meel kor ka dadan oo dhinacyaha ka furan oo wax lagu gato ama la harsado.

f. n. shade-piece, cover

de: shade-piece, cover

lx: dallaallimo

pd: (/da)

ps: n6-f

key: dallaallimo

-da: (magac, dhedig, keli) shaqo si fudud oo aan daacadnimo ku jirin u qabasho. Dh: fudaydsi.

fallawaalli-da: (magac, dhedig, keli) sixir ama fal lala waasho. Dh: waalli. Li: fayoobi.

v. twist, bend, make something zigzag