Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Qalleyf-ka)

2

Aan jilicsanayn; adayg.

waa la naqliyay ✓

m.l Aan jilicsanayn; adayg.

waa la naqliyay ✓

m. n. hardness

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) hard (haardh); rugged (rag-gidh); not easily bendable or flexible.

2

qalleyf -ka: (n) hardness (haardh-nes)

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) wax fudud oo jimidh yar.

2

qalleyf -ka: (magac, lab, keli) adayg iyo qombobsanaan.

waa la naqliyay ✓

1

de: hardness

2

lx: qalleyf

3

pd: (-ka)

4

ps: n2a-m

5

key: qalleyf

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg qallaf.

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) eeg qallaf.

2

qallayf: (tilmaame) khafiif ah oo jimidh yar. Gudin qallayf ah ayuu soo iibsaday Axmad

waa la naqliyay ✓

1

(Adayg-ga)

2

Aan jileec ahayn; qalleyf.

waa la naqliyay ✓

/hardhn/ (v) adkaan, qalleyf noqosho.

waa la naqliyay ✓

/hoorni/ (adj) 1. qallafsan, qalleyf ah. e.g. The old factory workers had horny hands. (adj) 2. geesa-leh (adj) 3. kasci-badan, kacsanaya

waa la naqliyay ✓

/raf/ (adj) 1. qalleyf ah (aan sulub ahayn) 2. xun (liita).

waa la naqliyay ✓

1

adkaan-ta: (n) hardness (haadhnes); toughness (taf nes); stiffness (istif nes) the quality or condition of being hard ~ qalleyf-noqosho, adkaansho

2

adkaan: adkaaday/ adkaatay: (v) 1. win (win); finish first in a competition ~ guulaysi. Ex: Ciyaartii xalayyaa adkaaday; who win last night's game. 2. toughen (ta-fenf make or become hard. Ex: Arrintii way adkaatay; the situation became tough

waa la naqliyay ✓

1

(fal) mid maanka wax uga dhimmanyihiin noqo. Dh: waalo,

2

khafiif: (tilmaame) qof wax u dhimman yihiin.

3

khafiif: (tilmaame) aan qalleyf ahayn; wax jilicsan ama xalleefsan.

waa la naqliyay ✓

/aalli/alleys; (n) surin; dariiq ama wadiigo yar oo dhismayaal ama meel kale dhex marta.

waa la naqliyay ✓

/aali/ (n) luuq (jiiry)

waa la naqliyay ✓

1

(Qalla-ha)

2

1. Wax waajib ahaa oo qof ka tegey, oo waa danbe la sameeyo, laga gar'alleeyo, la guto.

3

2. Guddoonka Rabbi.

waa la naqliyay ✓

m.l Waajib waqtigii la samayn lahaa la soo dhaafay oo waa dambe la guto, siiba salaadda iyo soonka.

waa la naqliyay ✓

m.l Waajib waqtigii la samayn lahaa la soo dhaafay oo waa dambe la guto, siiba salaadda iyo soonka.

waa la naqliyay ✓

m. n. delayed fulfilling of an obligation, catching-up

waa la naqliyay ✓

-qallaha: (n) prayers performed at a later time, after missed it's regular time

waa la naqliyay ✓

1

-ha: (magac, lab, keli) dib u samaynta cibaado xilligeedil dhaaftay. Subixiigalle ayaan ku tukaday: Li: adde, adaa.

2

qalle -ha: (magac, lab, keli) cibaadada la qallaynayo lafteeda.

3

qalle -ha: (magac, lab, keli) qaddar Eebbe oo inta badan dhimashada lagu gaar yeelo. Qallaha ilaahay rumee. Dh: qadde, qaddar.

waa la naqliyay ✓

1

de: delayed fulfilling of an obligation, catching-up

2

lx: qalle

3

pd: (/ha)

4

ps: n-m

5

key: qalle

waa la naqliyay ✓

m.l Habeen bar, saqdhexe.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) habeen oo dhan. Sidi kawsaroow xamar alleyl koore lagu taagay. Li: hir salaad.

waa la naqliyay ✓

1

(Galley-da)

2

Geed la abuuro oo dhala badar waxtar weyn leh: dadka iyo duunyadaa cuna; waxaa kaloo laga sameeya saliid la cuno oo wanaagsan, qaarkeedna laga dhigo, dawo, saabbuun, khal, nacnac, xabko, asal iyo ranji, cadar udgoon, waxyaalo qaraxda, kd.; geedku bal taagan oo caleemo dheerdheer iyo sabuul iniino badan oo sarac sarac ahi ku yaalliin buu lee yahay; arabbikhi.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed ka mid ah dalagga la beerto oo leh caleemo balballaaran, dhaadheerna, wuxuuna dhalaa iniino badar oo la cuno lagana miiro saliid; arabbikhi.

waa la naqliyay ✓

m.dh Geed ka mid ah dalagga la beerto oo leh caleemo balballaaran, dhaadheerna, wuxuuna dhalaa iniino badar oo la cuno lagana miiro saliid; arabbikhi.

waa la naqliyay ✓

/gaali/ (n) jikada markabka

waa la naqliyay ✓

-da: (n) maize (meeys); corn (koon) ~ gallay, arab-bikhi

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) midho sida masaggada loo beerto oo ka baxda meelaha biyaha badan leh oo xasiid la dubto leh. Dh: arabakhi, arabikhi, garraax, bokolli.

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) xayawaan biyaha ku nool oo jaadad badan leh oo ka neefsada waafyo. Cad wanaagsan weeyee cuna malleyga. Dh: kalluun, mallaay.

waa la naqliyay ✓

1

(Qaaley-da)

2

Hunguriweyni; iimaanyoognimo; iimaandarro.

waa la naqliyay ✓

m.dh Qof aan dhergin.

waa la naqliyay ✓

f. n., [abstract] greed ~ greediness, insatiability (never content ~ satisfied with what one has)

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) hunguri weyni u qofku wax walba inuu u baahan yahay uu iska dhigo. Qaaleydu waa dhibaato Ilaahay laga baryo. Dh: iimaanyoognimo, iimaan la'aan.

waa la naqliyay ✓

1

de: greed ~ greediness, insatiability (never content ~ satisfied with what one has)

2

lx: qaaley

3

pd: (-da)

4

ps: n0-f-abs

5

key: qaaley

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qalee. la-mid: qaleys.

waa la naqliyay ✓

m.l la-mid: qaleyn.

waa la naqliyay ✓

1

qallaf¹: m.l.kh Q. ah: wax adag oo aan jilicsaneyn.

2

qallaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Wax adag oo aan jilicsaneyn noqosho.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. coarse ~ hard substance; obstinate person

2

qallaf [inchoative] v. become coarse; get hard

waa la naqliyay ✓

1

(fal) engeg oo adayg nogo. Sida saanta u qallaf. Dh: qombob.

2

qallaf -ka: (magac, lab, keli) adayg xoog ah con fudayd loo diisin karin. Dh: adayg, qombib...

waa la naqliyay ✓

(fal) cibaado xilligeedii dhaaftay, dib u samee. Duhurkil hurdaa ku dhaafisaye kac gallay Dh: qallee.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) Qalle gudasho.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-leeyay, -laysay) Qalle gudasho. m.f.dh, qallayn.

waa la naqliyay ✓

v. fulfill later an obligation one had omitted

waa la naqliyay ✓

-yey / qalleysay: (v) perform missed prayer

waa la naqliyay ✓

(fal) eeg qallay.

waa la naqliyay ✓

1

de: fulfill later an obligation one had omitted

2

lx: qallee

3

pd: (qalleeyey)

4

ps: v2b=

5

key: qallee

waa la naqliyay ✓

m.dh Mindi xoog badan oo hilbaha lagu googooyo.

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) mindi xoog badan oo hilbaha lagu googooyo.

waa la naqliyay ✓

Dooxo

waa la naqliyay ✓

/vaali/ (n) tog (waadi).

waa la naqliyay ✓

n., bohol, -shi, dooxo, -adi.

waa la naqliyay ✓

1

(Falleyr-ta)

2

Summad geela iyo lo'da dhegta lagaga dhigo.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ro, m.l) Dillaac dhegaha xoolaha summad ahaan loogu yeelo.

waa la naqliyay ✓

f. n. brand, mark of ownership put on animal's ear

waa la naqliyay ✓

1

a: falleer

2

de: brand, mark of ownership put on animal's ear

3

lx: falleyr

4

pd: (-ta)

5

ps: n1-f

6

key: falleyr

waa la naqliyay ✓

m.dh la-mid: qaaliyeyn.

waa la naqliyay ✓

1

(Qallayl-ka)

2

Qoyaan la'aan; engeg.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Qoyaan iyo jileec la'aan. 2. la-mid: allalnaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Qoyaan iyo jileec la'aan. 2. la-mid: qallalnaan.

waa la naqliyay ✓

m. n., [abstract] dryness

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) dryness (dharaay-nes); aridity (eeridhiti); aridness

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) eeg qallal.

waa la naqliyay ✓

1

de: dryness

2

lx: qallayl

3

pd: (-ka)

4

ps: n0-m-abs

5

key: qallayl

waa la naqliyay ✓

جفاف

waa la naqliyay ✓

1

(Qallayn-ta)

2

Wax waqtigoodii dib uga dhacay oo qalle noqday, gudasho, la imaansho; wax ka gar'allayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qallee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig. keli) cibaado xilligeedii dhaaftay, dib u samayn. Dh: qallays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg gallayn.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh X. ah: wax aan qiro lahayn oo dhuuban.

waa la naqliyay ✓

m.l.kh X. ah: wax aan qiro lahayn oo dhuuban.

waa la naqliyay ✓

m. n. (adj.): smoothness, flatness; smooth, slender, flat (object ~ surface)

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) smooth slice

waa la naqliyay ✓

1

(fal) aad u ballaadhi oo qara yaree. Dh: bal.

2

xalleef -ka: (magac, lab, keli) qaro yaraan uu shay leeyahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: smoothness, flatness; [atr.] smooth, slender, flat (object ~ surface)

2

initial: x

3

lx: xalleef

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m

6

key: xalleef

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qalowlee.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) qayb ama badh. Falleydh weyn oo loox ah aya ka soo go'ay aqalka. Dh: fallidh, falladh, qayb, falleyr.

waa la naqliyay ✓

1

(Gaalleef-ta)

2

1. Mindiyihii hore oo gaalada lagula dagaallami jirey, mid kamid ah.

3

2. Mindi weyn oo aan qurux badnayn oo dhan.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ffo, m.) 1. Nooc ka mid ah toorreyda oo godan. 2. Mindi dheer oo godan oo qaab toorrey leh.

waa la naqliyay ✓

f. n. large dagger

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) mindi yar oo af badan. Gaalleefahaagiyo, haku qabanin gowskoo, gardarrada ka nabad geli.

waa la naqliyay ✓

1

de: large dagger Alt sp: gaaleef

2

lx: gaalleef

3

pd: (-ta)

4

ps: n1-f

5

key: gaalleef

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hilib jiidh engegan ah oo la saafo oo la solo; cad solan oo qallalan; hilbo solan oo waqti dheer la kaydsho. Jaalleef ugaadhiyo adaan jiidh la solay waayin, jilaal ma gawraco nin lihi sidigta jookhayse. Dh: saaf, solay, sargaf.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg naallee. la-mid: naallood.

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, keli) dhalan rogid oo siday ahayd si ka duwan ka dhigid. Dh: salguurin.

2

qaallayn-ta: (magac, dhedig, keli) qalalaase gelin arbushid. Dh: qalalaasayn, qaallays.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg qaallayn.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qaaqlee.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) qaylo iyo qaxar badin.

waa la naqliyay ✓

1

(Qallaafa-ha)

2

Hogfo.

waa la naqliyay ✓

m.l.u Hogfo.

waa la naqliyay ✓

m. n. pigeon-toes, knock-knees; deformed legs ~ arms

waa la naqliyay ✓

-da: (magac, dhedig, keli) abuur eebbe oo ah labada suul ee faraha lugaha oo intay dheeraadaan iska soo horjeesta. Wiilku qallaafo ayuu leeyahay. Dh: hogof.

waa la naqliyay ✓

1

cf: hogfo

2

de: pigeon-toes, knock-knees; deformed legs ~ arms

3

lx: qallaafo

4

pd: (/ha)

5

ps: n6-m

6

key: qallaafo

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Xalleef ka dhigid (wax).

waa la naqliyay ✓

v. smooth, flatten

waa la naqliyay ✓

(fal) aad u qarayaree; xoog u bal. Dh: xaliif.

waa la naqliyay ✓

1

de: smooth, flatten

2

initial: x

3

lx: xalleefi

4

pd: (xalleefiyey)

5

ps: v2a=tr

6

key: xalleefi

waa la naqliyay ✓

1

(Alla-ha)

2

Eebbe; Ilaah; Allaah.

waa la naqliyay ✓