qadaf — Macnaha & Turjumaada

1

(Qadaf-ka)

2

Hadal cay ah; afxumo; aflaggaaddo.

waa la naqliyay ✓

1

qadaf¹: m.l Aflagaaddo weyn oo qof sharaftiisa lagu dhaawacayo.

2

qadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) Aflagaaddo weyn oo qof sharaftiisa lagu dhaawacayo u jeedin.

waa la naqliyay ✓

1

qadaf¹: m.l Aflagaaddo weyn oo qof sharaftiisa lagu dhaawacayo.

2

qadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) Aflagaaddo weyn oo qof sharaftiisa lagu dhaawacayo u jeedin. m.f.dh, qadfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. insult, something that hurts someone's feelings

2

qadaf v. insult, offend

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) slander (islaa-ndar)-, insult (in-salt)-, slur (isleer); offense (o-feens) ~ cay, af-lagaaddo

2

qadfay / qadaftay: (v) offend, insult, affront, outrage

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hadal meel ka dhacab oo cay ah. Rag wixii hungurigiisa maray hay waa qadaf e. Dh: afxumo, aflagaaddo.

waa la naqliyay ✓

1

(Qaaf-ka)

2

Xarafka 16d oo Alifka Soomaalida magaciisa; (q).

waa la naqliyay ✓

m.l Xarafka kow iyo labaatanaad oo alifka carbeedka magaciisa. la-mid: qa'.

waa la naqliyay ✓

m.l Xarafka kow iyo labaatanaad oo alifka carbeedka magaciisa. la-mid: qa'.

waa la naqliyay ✓

m. n. Q, qaf [letter of the Arabic & Somali alphabet.]

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) the sixteenth (16th) letter of the Somali alphabet, pronounced as (qa' or qaaf), according to the style used by this dictionary, it is a consonant; Q

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) xarafka kow iyo labaatanaad ee alifba'da Carabiga oo u dhigma xarafka 'Q' ee Far Soomaalida.

waa la naqliyay ✓

1

a: qa'

2

bw: Arabic

3

de: Q, qaf [letter of the Arabic & Somali alphabet]

4

lx: qaaf

5

pd: (-ka Pl: qaafaf (ka))

6

ps: n4-m

7

key: qaaf

waa la naqliyay ✓

1

(Gadaf-ka)

2

Gedef.

waa la naqliyay ✓

1

gadaf¹: m.l 1. Wax qaab wareegsan leh. 2. Wax lagu qariyo wax kale. la-mid: gedef¹.

2

gadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) 1 . Wax qaab wareegsan u yeelid. 2. Wax, wax kale ku dahaarid. la-mid: gedef².

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Wax qaab wareegsan leh. 2. Wax lagu qariyo wax kale. la-mid: gedef.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. circle, circumference; curtain, cover

2

gadaf v. cover, hide

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax qaab wareegsan u yeelid.

2

gadaf: (fal) wax, wax kale ku dahaadh. Dh: gedef.

3

gadaf -ka: (magac, lab, keli) qaabka ay u ekaadaan marka timaha la tidco ee caarada hore la isaga gunto. Dh: muluko, halab.

waa la naqliyay ✓

1

(Hadaf-ka)

2

1. Wixii la fali lahaa ama la rabey in la yeelo oo inta la garan waayo, wax kale la falo ama la yeelo; gef; ilduuf.

3

2. Toogo; himilo.

4

3. Baaq; halhays; sawd.

waa la naqliyay ✓

1

hadaf¹: m.l (-fyo/ahdaaf, m.dh) 1. Ujeeddo, himilo. 2. la-mid: hadfid.

2

hadaf²: m.dh Laamo geed oo ay caleemo badan ku yaalliin.

3

hadaf³: f.mg1 (-dfay, -dafay; -dfi) Wax ka ilduufid.

waa la naqliyay ✓

m.l (-fyo/ahdaaf, m.dh) 1. Ujeeddo, himilo. 2. la-mid: hadfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. failure, mistake

2

hadaf v. fail, err, make a mistake ~ error

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) goal (goo/); objective (objektiv); intention (in-teen-shen) ~ ulajeeddo, ujeedo

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ujeeddo ama yool gaadhiddiisa la tiigsado oo talo iyo tamarba u baahan. Dh: tooggo, himilo, yool.

2

hadaf -ka: (magac, lab, keli) baaq iyo halhays; afgarasho.

3

hadaf -ka: (magac, lab, keli) wixii la fali lahaa ama la rabey in la yeelo oo inta la garan waayo, wax kale la sameeyo ama la yeelo. Dh: gef, ilduuf.

4

hadaf -ta: (magacwadareed) dhirta qodaxda leh baarka curdinka ah, laamahooda ka soo baxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Kadaf-ka)

2

Bahal dhirxagatada kamid ah oo dabaggaallaha u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l Bahal dhirxagata ka mid ah oo dabaggaallaha u eg.

waa la naqliyay ✓

m.l Bahal dhirxagata ka mid ah oo dabaggaallaha u eg.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] animal species, similar to a squirrel

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) bahal dhirxagatada ka mid ah oo dabaggaallaha u yara eg ka se weyn amahana ka roon.

waa la naqliyay ✓

1

cf: dabaggaalle, shuuqshuuq

2

de: animal sp., similar to a squirrel

3

lx: kadaf

4

pd: (-ka)

5

ps: n2a-m-col

6

key: kadaf

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) noole aanan helin wax uu cuno.

waa la naqliyay ✓

1

(Qadan-ka)

2

1. Nasiib; ayaan; cawo; hoodo; buruud.

3

2. Xoog iyo laf leh.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Nasiib; ayaan. 2. Q. ah: qof xoog iyo laf leh.

waa la naqliyay ✓

m. n., abs., [ext. atr.]: fate, fortune, (good) luck; strong, robust

waa la naqliyay ✓

name-f good luck; lucky charm, amulet (Arb). Syn: Khadan

waa la naqliyay ✓

1

(tilmaame) xoog iyo laf leh. Faysal waa nin qadan ah.

2

qadan: (tilmaame) baahan oon biyo iyo baad helin. Ninka qadan dhergiya.

3

qadan -ka: (magac, lab, keli) nasiib iyo ayaan; cawo iyo hoodo. Ninkaasi waa nin qadan fiican. Dh: buruud.

waa la naqliyay ✓

Habka iyo muuqa guud.

waa la naqliyay ✓

1

de: fate, fortune, (good) luck; [ext. atr.] strong, robust

2

lx: qadan

3

pd: (-ka)

4

ps: n2-m-abs

5

syn: ayaan, nasiib

6

key: qadan

waa la naqliyay ✓

-ga: (magac, lab, keli) geedad jaadad badan ah oo yaryar oo kuwa waaweyn korkooda ka baxa oo ka magoola. Geelu qadawga aad buu u jecel yahay. Dh: hiddagali; dhullawyahan, qadow.

waa la naqliyay ✓

(magac, dhedig, keli) hadhimo cun. Anoo bargadii wax cunay, qadayn kari maayo.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Qaraf-ka) Kabriid; tarraq.

2

2. (Qaraf-ta) Qori xalleefsan oo ciidda lagu guro; digaxaar.

waa la naqliyay ✓

1

qaraf¹: m.l (-fyo, m.dh) Kabriid; tarraq.

2

qaraf²: m.l/dh.u Qori xalleefsan oo ciidda digada xoolaha iyo wixi lamida lagu guro; digaxaar.

3

qaraf³: m.dh (-rfo, m.dh) Weel qori ka samaysan oo kaadida geela iyo goggobada lagu qamiiriyo marka xoolaha la dhayayo.

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] match; matches

2

qaraf [feminine] n. sweeper ~ homemade-broom made of brushwood

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (magac, dhedig, kel) xarriiq yar oo ciddi ama wax kale ah.

2

qaraf -ka: (magac, lab, keli) qoryo yaryar oo afka baaruud ku leh oo dab laga shito. Qarafii keen aan dabka huriyee. Dh: kabriid, tarraq.

3

qaraf -ka: (magac, lab, keli) qori xalleefsan oo ciidda iyo wixii la mid ah lagu guro. Qarafka qaad oo adhiga saalada ka qur. Dh: digaxaadh.

waa la naqliyay ✓

1

(Sadaf-ka)

2

Dhulmanta kuweeda labada qalbac isugu aabburan, sida kuwa luulka, lakabka cad oo dhalaala oo gudaha kaga rogan; waxyaalo badan oo badhammadu ka mid yihiin baa laga sameeyaa.

waa la naqliyay ✓

m.l Dhulman laba qalbac ka samaysan oo badanaa badda laga helo.

waa la naqliyay ✓

m. n. mother-of-pearl, oyster

waa la naqliyay ✓

-ka (magac, lab, keli) qolofleey labo qalbac leh oo badda laga helo. Waxa uu calooshiisa ku sameeyaa oo gudihiisa laga helaa luul.

waa la naqliyay ✓

1

de: mother-of-pearl, oyster

2

initial: s

3

lx: sadaf

4

pd: (-ka)

5

ps: n-m

6

key: sadaf

waa la naqliyay ✓

1

(Xadaf-ka)

2

Goynta erey ama xaraf la gooyo.

waa la naqliyay ✓

1

xadaf¹: m.l (naxwe) Goyn shaqal ka mid ah erey. Tusaale: “garab + o -> garbo”.

2

xadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) Xaraf ama erey ka tegid.

waa la naqliyay ✓

1

xadaf¹: m.l (naxwe) Goyn shaqal ka mid ah erey. Tusaale: 'garab + o -> garbo'.

2

xadaf²: f.g1 (-dfay, -daftay; -dfi) Xaraf ama erey ka tegid. m.f.dh, xadfid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. contraction, elision (of a word); ommission (of a letter) {grammar}; condensation (of a story)

2

xadaf v. omit, contract, elide, condense

waa la naqliyay ✓

1

(fal) goo ama wax ka jar. Su'aalaha soo noqnoqda iska xadaf.

2

xadaf -ka: (magac, lab, keli) goynta weedh erey ama xaraf la gooyo. Tixdii gabayga ahayd wax xadaf ah laguma samayn. Dh: qoyn.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Hadal qadaf ah oo cid lagu yiraahdo.

waa la naqliyay ✓

1

caro¹: m.dh Dareen qofka ku dhasha oo shucuurtiisa kiciya marka xumaan ama qadaf lagu sameeyo.

2

caro²: f.mg3 (-rtay, -ratay) Caro gelid; xanaaqid; camashood.

waa la naqliyay ✓

1

cay¹: m.l Dhareer; calyo.

2

cay²: m.dh 1. la-mid: caay 1. Hadal ama fal qadaf ah oo cid loola jeedo. 2. God, shabaq, siriq ama bir iyo dabin kale oo loo dhigo ugaarta si ay ugu dhacdo. 3. Geedaha beerta laga guro oo inta la aruuriyo la gubo.

3

cay³: f.g1 (caayay, cayday; caayi) Hadal ama fal qadaf ah cid u jeedin. la-mid: caay².

waa la naqliyay ✓

1

guro¹: m.dh 1. Meel godan oo gaadiid raran dushiisa laga sameeyo oo la saaro carruur, maqal iyo wixi lamida. 2. Rako.

2

guro²: f.g/mg3 (-rtay, -ratay) 1. (f.g) Wax meel yaal ka qaadasho. 2. (f.g) Miro geed ka goosasho. 3. (fg.) Cunto iyo wixi lamida weel ka baxsasho. 4. (f.mg) Kala g.: wax lagu tartamayey kala badin waayid. 5. (f.mg) Kala g.: waxyaalo isku dhex jiray kala saarid. 6. (f.mg) Kala g.: col is-hor fadhiya dib u kala qaadasho. 7. (f.mg) La g.: hadallo qadaf ah isdhaafsasho. 8. (f.mg) Dib u g.: si tartiib ah xeeladi ku jirto gadaal ugu noqosho.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg qadaf².

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-feeyay, -feysay) 1. Cid dhaawac aan weynayn gaarsiin. 2. Cid hadal qadaf ah ku dhigid.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) 1. Dhaawac aan weyneyn. 2. Hadal qadaf ah.

waa la naqliyay ✓

m.dh (-ooyin, m.l) Hadal qadaf ah oo cid lagu yiraahdo. Tusaale: Aflaggaaddada ka daa cid aan waxba kaa hallayn!

waa la naqliyay ✓

1

caro¹: m.dh Dareen qofka ku dhasha oo shucuurtiisa kiciya marka xumaan ama qadaf lagu sameeyo.

2

caro²: f.mg3 (-rtay, -ratay) Caro gelid; xanaaqid; camashood. m.f.dh, carasho.

waa la naqliyay ✓

1

cay¹: m.l Dhareer; calyo.

2

cay²: m.dh 1. la-mid: caay 1. Hadal ama fal qadaf ah oo cid loola jeedo. 2. God, shabaq, siriq ama bir iyo dabin kale oo loo dhigo ugaarta si ay ugu dhacdo. 3. Geedaha beerta laga guro oo inta la aruuriyo la gubo.

3

cay³: f.g1 (caayay, cayday; caayi) Hadal ama fal qadaf ah cid u jeedin. la-mid: caay.

waa la naqliyay ✓

1

guro¹: m.dh 1. Meel godan oo gaadiid raran dushiisa laga sameeyo oo la saaro carruur, maqal iyo wixi lamida. 2. Rako.

2

guro²: f.g/mg3 (-rtay, -ratay) 1. (f.g) Wax meel yaal ka qaadasho. 2. (f.g) Miro geed ka goosasho. 3. (fg.) Cunto iyo wixi lamida weel ka baxsasho. 4. (f.mg) Kala g.: wax lagu tartamayey kala badin waayid. 5. (f.mg) Kala g.: waxyaalo isku dhex jiray kala saarid. 6. (f.mg) Kala g.: col is-hor fadhiya dib u kala qaadasho. 7. (f.mg) La g.: hadallo qadaf ah isdhaafsasho. 8. (f.mg) Dib u g.: si tartiib ah xeeladi ku jirto gadaal ugu noqosho. m.f.dh, gurasho.

waa la naqliyay ✓

/slaandar/ (n) 1. qadaf (af- lagaaddo xun oo been ah, oo qof lugu cambaareeyo) been-abuurad (v) 2. af-lagaaddayn (qadfid, caayid) ~ been-abuurasho.

waa la naqliyay ✓

Weerar, qadaf

waa la naqliyay ✓

agg. - gef leh, qadaf leh.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) hadalxumo; afxumo. Dh: qadaf, aflagaaddo, deelqaaf, afxumo.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) wax aan jirin sheeg.

2

been'abuur -ka: (magac, lab, keli) war ama hadal aan jirin oo la been'abuuro. Beenabuur baasna ka daran. Dh: masabid, qadaf, hafar.

waa la naqliyay ✓

1

(fal) tix ku luuqee oo qaad. Laaqi heesta aad jeceshay. Dh: qaad.

2

laaqi-ga: (magac, lab, keli) hadal aan meesha ku habboonayn. Dh: gef, qadaf.

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) mid cadhaysan ahaan; lagu xadgudbay oo qadaf lagu sameeyey ahaan.

waa la naqliyay ✓

-ha: (magac, lab, keli) mid cadhaysan ahaansho; lagu xadgudbay oo qadaf lagu sameeyey ahaansho.

waa la naqliyay ✓

1

bw: Arabic

2

de: insult, s.t. that hurts s.o.'s feelings

3

hm: 1

4

lx: qadaf

5

pd: (-ka)

6

ps: n2a-m

7

key: qadaf_1

waa la naqliyay ✓

1

de: insult, offend

2

hm: 2

3

lx: qadaf

4

pd: (qadfay)

5

ps: v1=tr

6

key: qadaf_2

waa la naqliyay ✓

1

(Dafdaf-ta)

2

Fudayd hadba meel aan laysu dirsan ama aan layska dooneyn lagu dhaco.

waa la naqliyay ✓

m.dh Fal aan deggenaan lahayn ee qof ku kaco.

waa la naqliyay ✓

m.dh Fal aan deggenaan lahayn ee qof ku kaco.

waa la naqliyay ✓

f. n. bluff, imposture; behavior that is out of place

waa la naqliyay ✓

-ta: (n) hyperactivity (haay-per-ak-tiiviti);

waa la naqliyay ✓

-ta: (magac, dhedig, keli) fudayd dartiis hadba meel aan habboonayn faraha la gelid. Cabdi wuu dafdaf badan yahay.

waa la naqliyay ✓

1

de: bluff, imposture; behavior that is out of place

2

lx: dafdaf

3

pd: (-ta)

4

ps: n0-f

5

key: dafdaf

waa la naqliyay ✓

(fal) wax dhulka ku daadsan gurgur. Daldal midhaha daadsan dhulka. Dh: diqdiqay.

waa la naqliyay ✓

1

(Hadaaf-ka)

2

Socod gaabis ah; hudeec.

waa la naqliyay ✓

1

hadaaf¹: m.l 1. Socod tartiib loo socdo. 2. la-mid: hadaafid.

2

hadaaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Socod tartiib ah socosho.

waa la naqliyay ✓

f.mg1 (-fay, -ftay) Socod tartiib ah socosho. m.f.dh, hadaafid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. slow pace

2

hadaaf v. walk slowly, drag along

waa la naqliyay ✓

1

(fal) qaab kala daadsani iyo caajis ka muuqdaan oo kala lulasho ah u soco; si wax indhala' u soco. Wiyil gees leh gaatama biciid gorey hadaafaaya. Dh: hudeec.

2

hadaaf -ka: (magac, lab, keli) socod gaabis ah oo kala daadsanaan iyo daal ku jiraan; socodka qofka indhaha la' ama ilmaha yar ee aan meel uu u socdo garanayn; socod uu weheliyo degenaansho iyo culays. Dh: hudeec.

waa la naqliyay ✓

1

(Hardaf-ka)

2

Orodka fardaha oo saqlaha iyo kacdinka u dhexeeya; gaaddabbuur; qaatimays.

waa la naqliyay ✓

1

hardaf¹: m.l 1. Nooc orodka fardaha ka mid ah. 2. la-mid: hardafid.

2

hardaf²: f.mg1 (-fay, -ftay) Si hardaf ah u ordid.

waa la naqliyay ✓

v. canter, gallop

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) nooc orodka fardaha ka mid ah oo u dhexeeya saqlaha iyo kacdinta. Hardafkaan ku liibaani jiray haawiska u qabannay. Hardafow haddaa heensihii farasku haystaaye. Dh: qaatimays, gaaddabuur.

waa la naqliyay ✓

1

bw: haawis

2

de: canter, gallop

3

lx: hardaf

4

nt: hardaf (ka) [vn-m]

5

pd: (hardafay)

6

ps: v1=intr

7

key: hardaf

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) meel lagu kaydsho waxyaalaha taariikhiga ah ee umadi ku faanto. Dh: miyuusim. Wa: mataaxif

waa la naqliyay ✓

Caucanthus edulis 01

waa la naqliyay ✓

-ay / day: (v) boycott (booy kaat); abstain (abisteeyn); reject (rijakt)

waa la naqliyay ✓

(fal) wax la qaatay noqo; mid wax ut dhiman yihiin oo la qaatay noqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Qadaad-ka)

2

Jeego.

waa la naqliyay ✓

1

qadaad¹: m.l (-dyo, m.dh) Madaxa docdiisa dambe; jeego.

2

qadaad²: f.g1 (-day, -dday) Koor carrabbadeeda isku xirid si aanay u shanqarin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-dyo, m.dh) Madaxa docdiisa dambe; jeego.

waa la naqliyay ✓