qaarri

-ta: (magac, dhedig, keli) aayar u socosho. Dh: gaargaarin.

-da: (magac, dhedig, keli) tegid caalwaa ah oon lagu faraxsanayn. Dh: tegid, hulluugid.

-ta: (magac, dhedig, keli) qaab caalwaa ah u socosho. Dh: hulluuqid, luudid, tukubid, tegid.

(Jaarrin-ta)

Hadal muran ah ku hadlid.

m.f.dh eeg jaarri².

-ta: (magac, dhedig, keli) muran iyo jikaartan; murmid ama yooyootan.

(Qaafiri-ga)

Baaquli; Maddiibad.

m.l (qaafiri/-iyo, m.dh) Baaquli.

m. n. water jar; bowl

-ga: (n) bowl (bool); used for holding food or liquids ~ xeero, baaquli

-da: (magac, dhedig, keli) weel wax lagu shubto ama lagu rito. Qaafiri maraq ah ayuu dhammeeyey. Dh: madeebad, baaquli, fijaan.

cf: baaquli, maddiibad, qoobad {C}

de: water jar; bowl

lx: qaafiri

pd: (-ga)

ps: n2a-m

key: qaafiri

(fal) qaadhaan ururi. U qaraami inanka haddii uu waayey lacagtii Jaamacadda. Dh: baahee.

-ka: (magac, lab, keli) qof qaraabo ahaan kuu dhaw gaar ahaan dhanka hooyada. Gabadha qaraabo ayaan nahay. Dh: cashiiro, casabo.

(fal) caleen ka dhergi. Dibiga qaraari ha kaa fadhiistee.

(Qararra-da)

Geed geedaha waaweyn kamid ah oo aan qodax lahayn oo mayrax wanaagsan.

m.dh Geed weyn oo aan qodxo lahayn oo leh sal weyn, laamo dhuudhuuban, miro la cuno iyo mayrax wanaagsan. la-mid: qaranrro.

f. n., [collective] large tree species, with edible fruit

-da: (magac, dhedig, keli) geed geedaha waaweyn ka mid ah oo aan qodax lahayn oo maydhax wanaagsan laga diirto. Maydhaxdu sogsog maahee waa qararro. Dh: qararre.

de: large tree sp., with edible fruit

lx: qararro

pd: (/da)

ps: n6-f-col

key: qararro

f.g2 (-iyay, -isay) la-mid: tarrari.

(fal) qarxi oo kala dillaaci. Dh: dillaaci, jeex.

qarrari: (fal) wax la asturayo ama sheeko la dul marmarayo kashif oo runta caddee.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax dillaacin.

(fal) wax kala dillaaci.

(fal) (ka ~) cid kale wax fahansii oo ka dhaadhici. Ardayda cashirka si fiican uga raarrid.

raarrid: (fal) hoos u rid. Dh: dhaadhici.

raarrid-ka: (magac, lab, keli) hoos u dhaadhicin.

raarrid -ka: (magac, lab, keli) fahamsiin iyo ka dhaadhicin. Macallin ba macallinka uu ka raarrid fiican yahay ayaa laga jecel yahay.

(Waarrin-ta)

Socod culus oo lugaha la kala fogeynayo.

m.f.dh eeg waarri.

-ta: (magac, dhedig, keli) waadhwaadhsasho oo socod lugaha la kala fogeeyo socosho. Wiil la guday waarrintaa lagu gartaa. Dh: waarris.

-ka: (magac, lab, keli) eeg waarrin.

1. (Qaar-ka) Wax aan dhammayn oo wax ka maqan yihiin; in; wax; qayb.

2. (Qaar-ta) Ul weyn; siiqe; qadwaan.

qaar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Qayb wax ka mid ah; in, wax, qayb. 2. Jirka nafleyda labadiisa qayb mid ka mid ah. 3. Dhanka dambe. 4. Ardaaga aqalka. 5. Xero yar oo xerada weyn dhexdeeda laga sameeyo oo xoolaha inta caano nuugga ah la geliyo; edeg.

qaar²: m.dh (-ro, m.l) 1. la-mid: qaare. Ul dhumuc weyn leh oo madaxa u buuran oo lagu dagaallamo; huur. 2. Cayaar shaxeed aan la baajin karin kataanteeda. la-mid: qaare

qaar³: f.mg1 (-ray, -rtay) Ubax, caleen iyo wixi lamida dhadid.

m.l (-rar, m.l) 1. Qayb wax ka mid ah; in, wax, qayb. 2. Jirka nafleyda labadiisa qayb mid ka mid ah. 3. Dhanka dambe. 4. Ardaaga aqalka. 5. Xero yar oo xerada weyn dhexdeeda laga sameeyo oo xoolaha inta caano nuugga ah la geliyo; edeg.

m. n. part, portion, section, share

qaar [feminine] n. cudgel, club, bat

-ta: (n) club (kalaab)-, cudgel (kaj'al)-, baton (bataan) ~ bur, qadwaan

qaar -ka: (n) some (sam); part (paart). Ex: qaarka hore; the front part

Parte

Part

Qualche; alcuni

Some

(fal) kala jar oo wax aan dhammayn oo wax ka maqan yihiin ka dhig. Geedka kala qaar.

qaar-ka: (magac, lab, keli) shay nuskii. Inaan weli ku jecelahay waydii dadkaba qaar. Dh: gobol, nus, badh, qayb.

qaar -ta: (magac, dhedig, keli) ul weyn; siiqo dherer iyo dhumuc leh. Waraabaha qaarta la dhac oo yur dheh. Dh: ul, siiqo, gambool.

qaar-ka: (magac, lab, keli) ubax, caleen iyo wixii la mid ah, dhadid.

قِسْمٍ، جُزْء

f.g2 (-iyay, -isay) Wax meel aan laga arki karin gelin.

f.g2 (-iyay, -isay) Wax meel aan laga arki karin gelin. m.f.dh, qarin.

v. hide, conceal

-yey / say: (v) hide (haaydh); conceal (kon-siil); cover up (kavar ap) ~ xasee, dabool

(fal) dadka ka khabbee; meel aan la arkayn geli; ha sheegin. Dh: sheel, khabbee.

de: hide, conceal

lx: qari

pd: (qariyey ~ qarshey)

ps: v2a=tr

key: qari

-ga: (magac, lab, keli) ciidanka qalabka sida. Waxad igu ogaataa, ood ku uurqabawdaa, aarmiga in aan ahay.

aarmi -ga: (magac, lab, keli) qalabka dagaalka ee ciidanku adeegsado. Dh: hub, qalab.

(Aarsi-ga)

Aargudad; aarsad.

m.l la-mid: aarsasho.

m. n. revenge

-ga: (n) retaliation {ritaali-yeeyshin); revenge (ri veenji) ~ aargudasho

-ga: (magac, lab, keli) «ka~ eeg aargoosad.

de: revenge

lx: aarsi

pd: (-ga)

ps: n7-m

key: aarsi

(Baari-ga)

1. Riixidda xooggeeda iyo saamayskeeda; ka goosashada iyo xoogga ka yimaada; qof, wax ku adkayn, inuu yeelo; culays saarid.

2. Wax tartan lagu iibsana hayo, hadba qofka naadadu ku dhacayso, ku dhawaaqidda.

baari¹: m.l 1. Culays, culaab. 2. la-mid: baariyid.

baari²: f.g1/2 (-iyay, -iday/-isay; -iyi) 1. Xoog ku riixid; qof wax ku adkayn; culays saarid. 2. Badeeco beec ka xayirid. 3. Ku b.: wax la naadinaayay qofka qiimaha ugu sarreeya gaara ka iibin.

f.g1/2 (-iyay, -iday/-isay; -iyi) 1. Xoog ku riixid; qof wax ku adkayn; culays saarid. 2. Badeeco beec ka xayirid. 3. Ku b.: wax la naadinaayay qofka qiimaha ugu sarreeya gaara ka iibin. m.f.dh, baariyid.

m. n. pressure, force, stress; bid at an auction

baari v. pressure, put force on

-ga: (n) [Physics] pressure (pareesher) caddaadis

(fal) noqo wax baarixi ah ama baryood ah: noqo wax waqtigii la cuni lahaa ama la iibsan lahaa dhaafay

baari: (fal) madal naado wax lagu gadanayo, qiimo fican oo la gaadhay ku ka sii sarreeya ku eri; sicir barar ku rid. Ninka baayacii danbaa lagu baaryey ee qiimo fiican buu gaadhay.

baari -ga: (magac, lab, keli) saamaynta riixidda xooggeedu leeyahay; miisaanka culayska ee riixideed. Riixidda baarigeedu ma fufuda.

baari -ga: (magac, lab, keli) wax lagu tartamayo iibsigiisa, kolba qofka naadadu ku dhacayso sida xaraashka. Baqashanu waa baariye yaa gadan.

baari: (tilmaame) wax xilligiisii dhaafay. Dh: baarixi, baryood. Li: daray.

-ga: (magac, lab, keli) dhulka qaybta aan biyaha ahayn. Barri iyo badba u maray baadidoonkaaye.

(Caari-da)

(bad; kd.) dib u noqosho; xagga xeebta ka durkid; (ama caarid).

caari¹: m.dh Marka biyaha badda dib berriga uga noqdaan. la-mid: caarid.

caari²: f.mg1/2 (-ryay, -riday/risay; -ryi) Biyaha badda, berriga dib uga noqosho.

f.mg1/2 (-ryay, -riday/risay; -ryi) Biyaha badda, berriga dib uga noqosho. m.f.dh, caaryid.

f. n. low tide, ebb tide

caari v. ebb; recede (of water)

-day / yey: (v) waters ebbing at low tide; ebb (eb); recede (ri-siidh); retrograde (ret-ra-grayd)

caari: -ga: (n) low water; low tide; ebb tide

soo caariyey / soo caarisay: (v) driven ashore by the tide

(fal) «doon», xagga xeebta u durug.

caari: (fal) «bad», xagga xeebta ka durug.

caari -ga: (magac, lab, keli) ka durkidda ay baddu xeebta ka durugto oo ay berriga ka fogaato, Caariga baddu, shan iyo tobanna waa habeen, shan iyo tonbanna waa dharaar. Dh: caaryid.

caari -ga: (magac, lab, keli) xaaxiga badda oo doonida dhanka xeebta u soo riixa; doonida oo uu xaaxigu berriga u soo qaado.

m.l la-mid: carro (2).

-ga: (magac, lab, keli) dhulka ama deegaanka gobol, dala ama qaarad.

m.l Xiddig xiddigaha ka mid ah.

(fal) caanaha ka soo daadi ama ka soo daa halka daloosha ee daarka la dhaho ee ku taalla aagaanka dhiisha. Daari ciirta inay baxday aan fiirinnee.

daari: (fal) caano inyar oo biya ah ku shub oo badhax. Dh: badhax.

daari-ga: (magac, lab, keli) madaha beeraha u dhaxeeya. Daariga beerta reer Cumar xooluhu yeyna soo dhaafin. Dh: xad, soohdin.

f. n. lack of