pigtail

Ubo-ubax

portail, n.m. - albaab weyn oo ama xaafad ama guri weyn laga soo galo (ganjeelo).

piétaille, n.f. - ciidamada lugta ah.

(Fiigtaal-ka)

Fiige ah.

m.l.kh 1. F. ah: neef tood ama fiige ah oo ay adagtahay in la maalo. 2. F. ah: neef didsan oo aan la qaban karin. la-mid: fiigaal.

m. n., [compound] (adj.): untamed domestic animal; wild

-ka: (magac, lab, keli) neef aan si fudud lagu maali karin oo dadka ka carara. Dh: fiigto.

de: untamed domestic animal; [atr.] wild

lx: fiigtaal

pd: (-ka)

ps: n-m-cmp

key: fiigtaal

/powni teyl/ (n) sayn-fardood u eg (timo inta laysku dabo gadaal loo sii deysto).

Suurad, suurayn

/peyl/ (n) baaldi (siilad). pain/peyn/ (n) xanuun, kaar, laxaw.

n., baaldi, -gi; pail of skin, dandul, -shi, dowlis, -ki, gorof, -ki, wadaan, -ti.

Dabo

/teyl/ (n) 1. sayn (dabo) (n) 2. xarash (lacagta birta ah, dhanka aan madaxa ahayn) (v) 3. daba-galid (daba-raacid).

n., dabo, -adi; tail of goats, dib, -ki; tail of sheep, dhilif, -ki; fat of the sheep, badhi, -dhi; lifting up the tail, qanaan, -ti.

m.l (-llo, m.dh) (muus.) Qalab muusig hawada ku shaqeeya, labada dacal ka furan, leh daloolo sawdkeeda lagu codeeyo oo sida badan ay ciidammadu isticmaalaan, turumbo.

m. n. bugle

-ga: (magac, lab, keli) qalab u samaysan sida buunka oo ciidamadu u isticmaalan siiyaaba kala duwan, marka la afuufo cod dheer ka soo baxo. Dh: turunbo.

de: bugle {Eng}

lx: bigil

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: bigil

n. clan name

name-m arterial; jugular; important

de: clan name

lx: Digil

ps: n0

key: Digil

(Higil-ka)

Muuqaal weyn oo madow oo aan qeexnayn.

m.l (-llo, m.dh) Muuqaal meel fog laga arko oo aan la sixi karin waxa uu yahay.

m.l (-llo, m.dh) Muuqaal meel fog laga arko oo aan la sixi karin waxa uu yahay.

m. n. darkness; dark shape, shadow

-ka: (magac, lab, keli) muuqaal weyn oo meel dheer ka madaw oo dhinaca isku wada haya, laakiin araggiisu aanu si fiican u qeexnayn, sida daruur oo kale. Higil madaw baan meel dheer ka arkaa. Dh: muuqaal, gibil.

higil -ka: (magac, lab, keli) muuqaal madow oo aan aragtidiisu kala qeexnayn.

de: darkness; dark shape, shadow

lx: higil

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: higil

(Itaal-ka)

Xoog; tabar; maaro; taag.

itaal¹: m.l Xoog.

itaal²: m.l (fiisikis) Summad 'I' (jabaq). Dhakhsaha ay tamarta jabaqda ku dhexmarto halbeeg bed ah oo ku ligan foolkabaahidda hirarka jabaqda. Itaalku waxa uu saamiggal quman la yahay laba jibaarka qotonka gariirka hawada. Halbeegga taalka waa desibal. b) eeg itaalka birlabeed. t) eeg itaalka danabka. j) eeg itaalka iftiimeed.

itaal³: f.mg1 (-aalay, -aashay) Tabar leh noqosho.

itaal¹: m.l Xoog.

itaal²: m.l (fiisikis) Summad 'I' (jabaq). Dhakhsaha ay tamarta jabaqda ku dhexmarto halbeeg bed ah oo ku ligan foolkabaahidda hirarka jabaqda. Itaalku waxa uu saamiggal quman la yahay laba jibaarka qotonka gariirka hawada. Halbeegga taalka waa desibal. b) eeg itaalka birlabeed. t) eeg itaalka danabka. j) eeg itaalka iftiimeed.

Intensity

m. n., [abstract] strength, might, force, vigor

itaal v. get strong, acquire force

-ka: (n) ability (a-biliti); power (paawar); strength, might, energy, force ~ tabar, quwad

Forza

Strength

-ka: (magac, lab, keli) awoodda ruux wax ku qaban karo. Dh: taag, xoog, tamar, tabar.

itaal -ka: (magac, lab, keli) xaddiga danabka maraya gudbiyaha.

-ka: (magac, lab, keli) gacanta marka lasoo laabo xaggeeda dambe. Dh: xusul, suxul.

name-m germination, sprouting, bud, new growth or prosperity

magac loo bixiyo wiil dhashay xilliga caweyska habeenaad ee la soo jeedo.

-ka: (magac, lab, keli) xilliga waariga ee cashada ka dambeeya illaa habeen badhka. Xalay migilkii ayuu aabbo yimid.

migil -ka: (magac, lab, keli) dib u dhigga lisidda xoolaha oo xilligii habeenka la lisayay dib looga dhigo illaa habeen badhka ku dhawaad. Wax la raajaa rag kuma sama riyuhuna migil kuma sama.

/petal/ (n) ubaxa qaybta sare ee midabka qurxoon.

s.f. - naxariis, raxmad.

s.f. - dhabbe, raad.

pitié, n.f. - u naxdid; u muraagootid wax qof ku dhacay ama arrin xun oo ku timi.

à faire pitié - ka nixid.

/vijal/ (n) feejignaan (digtooni).

/vaytal/ vitally; (adj) 1. aasaasi ah (lagama-maarmaan ah) (adj) 2. firfircoon (nashaad iyo dhaqdhaqaaq leh).

vital, adj. - nololeed; ku xiran oo lagama maarmaan u ah nolosha; nool.

-ka: (magac, lab, keli) meel degel ah oo guudkeeda la degi karo. Wigil bannaan baad dushiisa moodaa.

bétail, n.m. - xoolo (geel, lo', adhi, fardo)

1. (Cigaal-ka) Qoofal gaar ah oo xarrago madaxa loo gashado.

2. (Cigaa-sha) Riddo dheer.

cigaal¹: m.l (-llo m.dh) Xarig dun madow ka samaysan oo cimaamadda madaxa lagula xajiyo.

cigaal²: m.dh Tuuryo meel dheer ku dhacda.

cigaal³: f.mg1 (-aalay, -aashay) Tuuryo meel dheer ku dhicid.

m.l (-llo m.dh) Xarig dun madow ka samaysan oo cimaamadda madaxa lagula xajiyo.

name: Igal

m. n. headband, turban

cigaal v. put a turban on someone

cigaal [feminine] n. long range shot

cigaal v. shoot a long-range shot

name-m headband, turban; long range shot

-ka: (n) a traditionally Arab headdress; turban (toor-ban) for a men only

magac loo baxsho wiil dhashay ka dib kolkii uu walaalkiisii ka horreeyay dhintay. Waxa kale oo loo baxshaa wiil kolkii uu dhashay xayuub cigaal u eg uu madaxa kaga duubnaa.

-ka: (magac, lab, keli) wax lagu beddelay, wax kale oo hore loo waayay ama u lumay. Dh: cige.

cigaal -ka: (magac, lab, keli) xadhig wareegsan oo dun madoobi ku dahaadhan tahay oo cimaamadda madaxa korka laga saaro. Waa xadhig si qurux badan loo farsameeyo oo xarrago darteed madaxa loo gashado.

cigaal -sha: (magac, dhedig, keli) riddo dheer.

/dhiteyl/ (n) 1. qayb-yar, dhibic-yar (v) 2. faah-faahin.

Gadaaleed

/dhistil/ (v) fiil-tarayn, sifayn.

/inteyl/ (v) u-baahasho, daruuri ka-dhigid. e.g. Writing a dictionary entails a lot of work.

(Gigtir-ka)

Maro ama wax la mid ah oo si wanaagsan loo kala bixiyo, hunbuqada iyo canyayuubka laga bi'iyo.

gigtir¹: m.l la-mid: gigtirid.

gigtir²: f.g1 (-ray, -rtay) Maro iyo wixi lamida si laalaabka loo bi'iyo aad u kala jiidid.

v. lay out, spread, display (cloth, etc.)

-ay I tay: (v) stretch out tightly ~ giiji, giigtir

-ka: (magac, lab, keli) debac ka bi'in; wax adkayn. Dh: gigtirid, gigtiris, giijin. Li: debcin.

de: lay out, spread, display (cloth, etc.)

lx: gigtir

nt: gigtir (ka) [vn-m]

pd: (gigtiray)

ps: v1=

key: gigtir

hiatal, adj. - daloola; banaan.

(Istiil-ka)

Xoog kale ama dadaal kale oo aan la lahayn, iska doon; isdhib; mintid; adkaysi.

istiil¹: m.l Karti iyo dadaal dheeraad ah oo lagu fuliyo hawl qabashadeedu dhib tahay.

istiil²: f.mg1 (-iilay, -iishay) Hawl qabashadeedu dhib tahay karti iyo dadaal dheeraad ah ku fulin.

v. put a brave face on in a situation

istiil m. n. effort, exertion

-ay / istiishay: (v) hold on; persist (peersiist)

-ka: (magac, lab, keli) xoog iyo dedaal dheeraad ah iska raadin. Istiil ha ku dhiman ee naso. Dh: mintid.

m.l la-mid: misaal.

pagaie, n.f. - xeegada doonida lagu wado oo aan ku dhagsanayn hooriga.

/pistal/ (n) bistoolad.

Tamuujad Baastoolad

n., tumujad, -di.

/poortal/ (n) ganjeello (albaab weyn).

/powstal/ (adj) ee boostada (la xiriira hawlaha boostada).

boostad

postal, adj. - la xidhiidha ama ku saabsan boostada

putain, n.f. - dhillo; naagta dhillaysata

/riiteyl/ (n) tafaariiq (beeca tafaariiqda lugu gado).

Macdaarad

Sinyaale

baaq

/signal/ (n) 1. seenyaale (seenyaale bixin) 2. samaafare (nalalka waddada ee baabuurta kala haga) 3. calaamad (astaan).

signal, n.m. - seenyaale

n., baaq, -hi.

m.dh Ku dhawaanshaha nafley halis kaabiga u gaadho.

m.dh Ku dhawaanshaha nafley halis kaabiga u gaadho.

(Tigtig-ga)

Xirmo, tolmo u eg, oo wax ballaaran ama af weyn leh qarkiisa xoog isugu soo uruurisa oo isu keenta oo xirta.

tigtig¹: m.l la-mid: tigtigid.

tigtig²: f.g1 (-gay, -gtay) Wax la tolayo ama la xirayo dhuujin.

v. cinch; lock stitch; tie up tight

-ay / tay: (v) pull tight; make tight or tighter; tighten (taay-ten); draw tight.; stiffen (istifan) ~ tog, giiji

(fal) wax debecsan oo kala soocan kala xidhxidh oo yaanu dhaqdhaqaaqin.

tigtig-ga: (magac, lab, keli) xidhmo tolmo u eg oo wax balaadhan ama af weyn leh qarkiisa xoog isugu soo ururisa oo isu keenta oo xirta

tigtig: (ereycodeed) lagu sifeeyo socod aan dheellitirrayn.