oodkacnaan

m.l/dh la-mid: oodkacnaan.

-ha: (magac, lab, keli) muqmad ama luqmad ahaansho.

m.f.dh eeg oodan4. la-mid: oodnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) meel dhinac walba ka soo xidhan ahaan.

m.dh la-mid: cukanaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid biyo ka dhergey ahaan; wabaxsanaan.

(Dhacnaan-ta)

Qof la dhacay ama dhacan ahaan.

m.f.dh eeg dhacan³. la-mid: dhacnaansho.

f. n., [abstract] state of having been robbed

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dhacan ahaan. Ninku dhacnaan ayuu ka cabanayaa.

de: state of having been robbed

lx: dhacnaan

pd: (-ta)

ps: n2-f-abs

key: dhacnaan

-ta: (magac, dhedig, keli) qof hadalka odhan kara ahaansho.

(Godlanaan-ta)

Godlanaansho.

m.f.dh eeg godlan. la-mid: godlanaansho.

f. n., [abstract] readiness for milking

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo caano keenay ahaan.

de: readiness for milking (of the udder of a cow)

lx: godlanaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: godlanaan

-ka: (magac, lab, keli) xoolo xeraysan si deyn. Oodkaqaadka aroortii ayaa u fiican xoolaha Dh: foofin, dareerin.

(Oommanaan-ta)

Wax oomman ahaan; harraadnaan.

m.f.dh eeg oomman. la-mid: oommanaansho.

f. n., [abstract] thirst; state of being thirsty

-ta: (magac, dhedig, keli) biyo u baahnaan. Oommanaan ayaan xalay ku seexday. Dh: harraadnaan.

de: thirst; state of being thirsty

lx: oommanaan

pd: (-ta)

ps: n2-f-abs

key: oommanaan

(Qodbanaan-ta)

Wax qodban ahaan.

m.f.dh eeg qodban. la-mid: qodbanaansho.

f. n., [abstract] state of being sewn together ~ joined

-ta: (magac, dhedig, keli) wax xidhan oo qodobkii ku yaal ahaan. Kartoonka ha furinee qodbanaanta ku iibsada. Dh: xidhnaan.

de: state of being sewn together ~ joined

lx: qodbanaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: qodbanaan

m.f.dh eeg sidkan. la-mid: sidkanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) hal ay wadaagaan laba nirgood.

m.f.dh eeg gowracan. la-mid: gowracnaansho.

-ta: (magac, dhedug, keli) neef gowracan ahaan oo biraysnaan.

loodsanaan¹: m.f.dh eeg loodsan². la-mid: loodsanaansho.

loodsanaan²: m.dh (fiisikis) Astaanta walxaha qaarkood u oggolaata in ay ku noqdaan qaabkoodii salka ahaa marka laga qaado xooggii qaabka walaxda dooriyey.

m.dh (fiisikis) Astaanta walxaha qaarkood u oggolaata in ay ku noqdaan qaabkoodii salka ahaa marka laga qaado xooggii qaabka walaxda dooriyey.

Elasticity

m.f.dh eeg moodsan. la-mid: moodsanaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) sida ay tahay maahee si kale moodid oo u haysasho.

(Qaddacnaan-ta)

Wax qaddac ah, ahaan.

m.f.dh eeg qaddacan. la-mid: qaddacnaansho.

f. n. clarity, visibility

-ta: (magac, dhedig, keli) wax muuqda oo cad ahaan.

qaddacnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax qaddac ah ahaan. Qaddacnaanta dhagaxa la cunay oggolow

de: clarity, visibility

lx: qaddacnaan

pd: (-ta)

ps: n-f

key: qaddacnaan

m.dh la-mid: xoodnaan.

Curvature

-ta: (magac, dhedig, keli) soo godnaan; wax soo qoolaaban ahaan. Dhigta iyo qaansada xoodsanaanta waa loogu talo galay.

m.f.dh eeg awooddaran. la-mid: awooddarnaansho, awooddarri, awooddarro.

-ta: (magac, dhedig, keli) itaalxumi; amar la'aan.

awooddarnaan -ta: (magac, dhedig, keli) itaalxumi amar la'aan.

m.f.dh eeg goobaaban. la-mid: goobaabnaansho, koobaabnaan, koobaabnaansho.

m.dh la-mid: koosaarnaan.

m.dh la-mid: goobaabnaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid goobaaban ahaan; goobaabnaan.

m.f.dh eeg koosaaran. la-mid: goosaarnaan, goosaarnaansho, koosaarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax koosaaran ahaan.

m.dh la-mid: qallacnaan.

(Qoolaabnaan-ta)

Wax qoolaaban ahaan.

m.f.dh eeg qoolaaban. la-mid: qoolaabnaansho.

f. n., [abstract] state of being bent, curved ~ bowed

-ta: (magac, dhedig. keli) eeg galloocnaan.

de: state of being bent, curved ~ bowed

lx: qoolaabnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: qoolaabnaan

(Yookaysnaan-ta)

Likaysanaan.

m.f.dh eeg yookaysan. la-mid: yookaysnaansho.

f. n., [abstract] state of sprouting, sticking up

-ta: (magac, dheddig, keli) kor u kuusnaan oo madaxfiiqan lahaan. Riiqa iyo gombiska yookaysnaanta waa loogu tala galay.

(Dabnaan-ta)

Wax daban ahaan.

m.f.dh eeg daban. la-mid: dabnaansho.

f. n., [abstract] state of being hunted ~ trapped

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dabin ku jira ahaan. Dabnaan baannu ku qabannay sagaarada.

dabnaan -ta: (magac, dhedig, keli) neef aayar loo dabray ahaan.

dabnaan -ta: (magac, dhedig, keli) neef neef ku xidhiidhsan ahaan.

dabnaan -ta: (magac, dhedig, keli) timo tidcan ahaan.

de: state of being hunted ~ trapped

lx: dabnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: dabnaan

m.dh la-mid: dednaan.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dedan oo dusha ay wax ka saaran yihiin ahaan. Alaabta dadnaanta u daa yaanay qoyine. Dh: dednaan.

(Dagnaan-ta)

Ahaanta la yahay wax dagan ama wax la yeeli karo.

m.f.dh eeg dagan². la-mid: dagnaansho.

f. n., [abstract] defenselessness

-ta: (n) being a defenseless

Disattesa; trascuratezza

Carelessness

-ta: (magac, dhedig, keli) dayacnaan, warmaqabto cadowgaagu kaa helo. Garbadiiri reer dagan ma waydo. Dh: dayacnaan.

dagnaan-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo iyo wax la mid ah, dayacnaaan.

de: defenselessness

lx: dagnaan

pd: (-ta)

ps: n2-f-abs

key: dagnaan

m.dh la-mid: dihnaan.

(Darnaan-ta)

Darnaansho.

m.f.dh eeg daran³. la-mid: darnaansho, darni, darno, darsanaan, darsanaansho.

f. n. being worse

-ta: (n) harshness (harshnas); extremity (ekis-tirimati) ~ aad u daran

-ta: (magac, dhedig, keli) naxariisdarro iyo adayg.

darnaan -ta: (magac, dhedig, keli) wax sidii hore ka daran ahaan.

de: being worse

lx: darnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f

key: darnaan

(Dhacaan-ka)

Biyabbiyood layiig ah ama jilicsan oo oogada nafleyda (sankunneefle, dhir) ku jira, badanaana meelihii wax ka gaaraan ka yimaada: (ama dheecaan).

dhacaan¹: m.l (-aamo, m.dh) Hoore layiig ah oo ka yimaada nabar ama dhaawac gaaray oogada noole. la-mid: dheecaan¹.

dhacaan²: m.l (baayoloji) Hab hawleed uu qanjir dhiigga ama dhacaanka soohyada wax kala soo baxo oo kaddib u beddel kiimikaad ku sameeyo si uu u soo saaro walax lagu isticmaali karo jirka dheexdiisa ama dibedda looga saarayo.

dhacaan³: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Oogada noole nabar ama dhaawac gaaray awgeed hoore layiig ah ka imaansho. la-mid: dheecaan².

dhacaan¹: m.l (-aamo, m.dh) Hoore layiig ah oo ka yimaada nabar ama dhaawac gaaray oogada noole. la-mid: dheecaan.

dhacaan²: m.l (baay.) Hab hawleed uu qanjir dhiigga ama dhacaanka soohyada wax kala soo baxo oo kaddib u beddel kiimikaad ku sameeyo si uu u soo saaro walax lagu isticmaali karo jirka dheexdiisa ama dibedda looga saarayo.

dhacaan³: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Oogada noole nabar ama dhaawac gaaray awgeed hoore layiig ah ka imaansho. m.f.dh, dhacaamid. la-mid: dheecaan.

m. n., [collective] liquid, fluid, moisture; sap; serum

dhacaan v. secrete sap, enzyme, fluid ~ pus (of a plant, wound, etc.)

-ka: (n) secretion (si-kirii-shiri); sap (saap); fluid (fulu-widh) ~ dheecaan

dhacaan:- dhacaamay / dhacaantay: (v) secrete (se-kiriit); sap (saap); exude (eg-zuudh)

1. Dhadhanka cusbada leh.

2. (Dhanaan-ka) Dhadhanka cusbada.

dhanaan¹: m.l Dhadhan aan macaanayn, kharaarayn, carrabku uusan jeclaysan oo laga helo cusbada, liinta iyo wixi lamida.

dhanaan²: f.mg1 (-aamay, -aantay; -aami) Wax dhadhan cusbo leh noqosho.

dhanaan³: f.mg4 (-naa, -nayd) Wax dhadhan cusbo yeelasho.

m.l Dhadhan aan macaanayn, kharaarayn, carrabku uusan jeclaysan oo laga helo cusbada, liinta iyo wixi lamida.

m. n., [abstract] (adj.): tartness, acrid ~ salty flavor; tart, sour, salty