ereyga

o,o

Qaamuuska Aasaasi: Ingiriis-Soomaali - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1993]

O,o

DHAN

/ow/ xarafka shan iyo tobnaad ee alifbeetada ingiriisiga.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Gaaggax

DHAABAN
1

(Gaaggax-a)

2

1. (xoolo) kolka inta neefka la lisa hayaa godlado, haddana inta wax qoonsado ama dareemo, godolku ku baabba'o oo caanuhu ka iman waayaan.

3

2. Wax kastoo la rabey in la yiraahdo ama la falo, oo wax la qoonsaday darteed qofka ka iman waaya oo ku baabba'a.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

naytarojiin

DHAABAN

m.dh (-nno, m.dh) 1. (kiimika) Curiyaha ugu horreeya ururka V ee tusaha kalgalka curiyayaasha; curiye elektaroon jiidasho badan,una jira isagoo molikiyuullo laba atamle ah (N )oo neef ah. Naytarojiinta hawada ku jirtaa waa 78 % mug ahaan. Naytarojiin waxa ay samaysaa ogsaydho ay ka mid yihiin laba-naytarojiin hal-ogsaydh. Naytaras ogsaydh (N O) oo ah ogsaydh dhexdhexaad ah; iyo natarojiin laba-ogsaydh (NO) oo soo saarta iskujir ka kooban naytaras asiidh iyo naytarik asiidh marka biyo lagu daro. 2. (kiimika) Neefta ugu badan gibilka, oo mug ahaan buuxisa 78% ee hawada engegan; neeftani kiimika ahaan ma firfircoona, waxay tartaa inay misho ogsajiinta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

ogsajiin

DHAABAN
1

ogsajiin¹: m.dh 1. Curiye kiimikaad oo neef ah, midab dhadhan iyo urna lahayn oo ku jira hawada iyo biyaha muhimna u ah noolaha. 2. Curiyeyaasha biyuhu ka samaysmaan mid ka mid ah. la-mid: ogsijiin, oksijiin.

2

ogsajiin²: m.dh (kiimika) Neef laba atamle ah oo aan ur iyo midab midna lahayn. Curiyaha ugu horreeya ururka VI ee tusaha kalgalka curiyayaasha. Waxa ay ku jirtaa atomosfiyeerka, macdanta badankeeda, iyo dhagaxda. Ogsajiintu waa curiye lama huraan u ah noolaha oo dhan. Ogsajiinta curiyaha ahi waxa ay leedahay laba qaab: molikiyuulka laba atamlaha ah (O) iyo molikiyuulka deganaanshaha yar ee saddex-ogsajiin (Osoon), O. Osoonta waa jinsi ka mid ah jinsiyada ogsajiin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

raybows

DHAABAN

m.l (-syo, m.dh) (kiimika) Monosakaraydh (C H O) oo inta badan aan keligeed laga helin dabeecadda, laakiin muhim ah sida RNA. Waxa laga soo dhiraandhirriyey dhayogsiribows (C H O) oo muhimad la mid ah leh waxyaabaha ay ka koobantahay DNAdu, taas oo qaadda taxanaha hiddaha koromosoomyada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

naytarojiin

DHAABAN

m.dh (-nno, m.dh) 1. (kiim.) Curiyaha ugu horreeya ururka V ee tusaha kalgalka curiyayaasha; curiye elektaroon jiidasho badan,una jira isagoo molikiyuullo laba atamle ah (N )oo neef ah. Naytarojiinta hawada ku jirtaa waa 78 % mug ahaan. Naytarojiin waxa ay samaysaa ogsaydho ay ka mid yihiin laba-naytarojiin hal-ogsaydh. Naytaras ogsaydh (N O) oo ah ogsaydh dhexdhexaad ah; iyo natarojiin laba-ogsaydh (NO) oo soo saarta iskujir ka kooban naytaras asiidh iyo naytarik asiidh marka biyo lagu daro. 2. (kiim.) Neefta ugu badan gibilka, oo mug ahaan buuxisa 78% ee hawada engegan; neeftani kiimika ahaan ma firfircoona, waxay tartaa inay misho ogsajiinta.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

ogsajiin

DHAABAN
1

ogsajiin¹: m.dh 1. Curiye kiimikaad oo neef ah, midab dhadhan iyo urna lahayn oo ku jira hawada iyo biyaha muhimna u ah noolaha. 2. Curiyeyaasha biyuhu ka samaysmaan mid ka mid ah. la-mid: ogsijiin, oksijiin.

2

ogsajiin²: m.dh (kiim.) Neef laba atamle ah oo aan ur iyo midab midna lahayn. Curiyaha ugu horreeya ururka VI ee tusaha kalgalka curiyayaasha. Waxa ay ku jirtaa atomosfiyeerka, macdanta badankeeda, iyo dhagaxda. Ogsajiintu waa curiye lama huraan u ah noolaha oo dhan. Ogsajiinta curiyaha ahi waxa ay leedahay laba qaab: molikiyuulka laba atamlaha ah (O) iyo molikiyuulka deganaanshaha yar ee saddex-ogsajiin (Osoon), O. Osoonta waa jinsi ka mid ah jinsiyada ogsajiin.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

raybows

DHAABAN

m.l (-syo, m.dh) (kiim.) Monosakaraydh (C H O) oo inta badan aan keligeed laga helin dabeecadda, laakiin muhim ah sida RNA. Waxa laga soo dhiraandhirriyey dhayogsiribows (C H O) oo muhimad la mid ah leh waxyaabaha ay ka koobantahay DNAdu, taas oo qaadda taxanaha hiddaha koromosoomyada.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

baab

DHAABAN

-ka: n) phase (feeyzf aspect; one of b o or more opposing sets of opinions

waa la naqliyay ✓

Hal-Ururka Erayada Maamulka Xafiisyada, Xisaabaadka Ganacsiga iyo Dhaqaalaha (Soomaali-Talyaani-Ingiriis) - Warshadaha Saabuunta Bayl, Qubeyska iyo Mariska [1979]

GEF IYO/AMA IL-DUUF MOOYAANE

DHAABAN
1

Salvo errori e/o omissioni

2

Save errors and/or omissions

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

biyo

DHAABAN

-ha: (magac, lab, keli) walax dareere ah oo aanu wax ka maarmi karaa dunida aanu jirin, ka kooban labada curiye ee kala ah Haydaroojiin (H) iyo 2 Ogsiijiin (O) oo isu tegay, aan ur, midab iyo dhadhdhan toona lahayn, qaata kolba weelka ay ku jiraan qaabkiisa, waxay ku baylaan 100°, waxayna ku barafoobaan 0°, waxay ka samaysmaan badaha, webiyada, harooyinka waaweyn marka heerkulka cadceeddu ku dhaco ayuu uumi ka baxaa, uumigaas ayaa daruuro isu baddala. kaddibna qabooba kaddibna isu baddala biyo oo ku soo da'a dhulka isaga oo dhibco ah.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

doog

DHAABAN
1

(tilmaame) wax cagaaran oo u eg doogga. Shaati doog ah buu soo gatay. Dh: akhtar.

2

doog -ga: (magac, lab, keli) daaq dhulka ka baxa marka roobku da'o oo xooluhu cunaan. Deegaanta roobkiyo, adaa doogna ka udgoon.

3

doog -ta: (magac, dhedig, keli) kacdoon nabar hore dhacay uu yeesho. Doogtii dakharkaa ku soo laba kaclaysay. Dh: eel, eelo.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

gataatadhac

DHAABAN

-a: (magac, lab, keli) si xun dhicid; hurdo aad loo gam'o oo aan la is kala ogaan. Qaaddiradii baa gataatadhac igu keentay. Dh: suurid.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

halagan

DHAABAN

(fal) dhimo ama le'o oo baabba'.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

madfac

DHAABAN

-a: (magac, lab, keli) hub lagu dagaallamo oo hubka culculus ka mid ah oo meel dheer la iskaga aa'o oo qalab kala geddisan laga gano. Dh: saaruukh. Wa: madaafiic.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

naytarojiin

DHAABAN

-ta: (magac, dhedig, keli) curiyaha ugu horreeya ururka 5aad (V) ee tusaha kalgalka curiyayaasha; curiye elektaroon jiidasho badan,una jira isagoo molikiyuullo laba atamle ah (N Joo neef ah. Naytarojiinta hawada ku jirtaa waa 78 % mug ahaan. Naytarojiin waxa ay samaysaa ogsaydho ay ka mid yihiin laba-naytarojiin hal-ogsaydh. Naytaras ogsaydh (N O) oo ah ogsaydh dhexdhexaad ah; iyo natarojiin laba-ogsaydh (NO) oo soo saarta iskujir ka kooban naytaras asiidh iyo naytarik asiidh marka biyo lagu daro. 2. (kiim.) Neefta ugu badan gibilka, oo mug ahaan buuxisa 78% ee hawada engegan: neeftani kiimika ahaan ma firfircoona, waxay tartaa inay misho ogsajiinta.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

o

DHAABAN

(o'): xarafka shan iyo tobnaad ee xuruufta Far Soomaalida oo ah shaqal u qorma: O, o.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

sa'itaan

DHAABAN

-ka: (magac, lab, keli) kicitaan iyo xasildarro daran awgood o oqofka la qaban kari waayo.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

afjuxuunso

DHAABAN
1

de: interrupt, cut s.o. off, not let s.o. speak

2

lx: afjuxuunso

3

pd: (afjuxuunsaday)

4

ps: v3a=

5

key: afjuxuunso

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]

Oo

DHAFANDHAAF
1

1. Erey labo tilmaamood ama labo tixood xiriiriya (sida nin wanaagsan oo deeqsi ah; aqal weyn oo magaalo ku yaal; ama inoo sheega si kolkaas lagu sugan yahay (sida Cali oo buka; lo'dii oo cabtey); ama ulajeeddooyin kale abuura (isu eeg: wiilka kale iyo wiilka oo kale) ~ ee.

2

2. Xarafka o oo dheer; (ō).

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]

oo

DHAFANDHAAF

xi. 1. (naxwe) Xiriiriye loo adeegsado in laysku xiro labo weer tabineed oo abyoon. Tusaale: “Cali waa nin wanaagsan oo deeqsi ah”, “Cali oo Xamar joogay ayaan la kulmay, adoo harsan waayay ma laguu soo harsaday?” 2. (naxwe) Xiriiriye isku xira laba fal oo isku mar la qabtay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]

oo

DHAFANDHAAF

xi. 1. (naxwe) Xiriiriye loo adeegsado in laysku xiro labo weer tabineed oo abyoon. Tusaale: Cali waa nin wanaagsan oo deeqsi ah. Cali oo Xamar joogay ayaan la kulmay, adoo harsan waayay ma laguu soo harsaday? 2. (naxwe) Xiriiriye isku xira laba fal oo isku mar la qabtay.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

oo

DHAFANDHAAF
1

conj. and

2

oo [conjunction] which, that; who; while

3

oo [feminine] n. OO, long O [digraph letter of the Somali alphabet.]

waa la naqliyay ✓

Qaamuus-Yare Soomaali-Faransiis - Kiristoofe Filibeerti [1976]

Oo

DHAFANDHAAF

1) et, 2) ce qui, 3) ce que, 4) alors que.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]

oo

DHAFANDHAAF
1

(conjunction) used to connect words or phrase; and (andh)

2

oo: long vowel of the letter o of the Somali alphabet

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

oo

DHAFANDHAAF
1

(xidhiidhiye) isku xidha laba weedhood oo macnohoodu is uuxiyo. Itixaankii Af Soomaaliga waan galay oo waan ku guulaystay.

2

oo: (xidhiidhiye) xidhiidhiye isku xidha labo fal oo isku mar la qabtay.

3

oo: (ereydhawaaq) oo qayladhaan ah oo inta badan lagu celceliyo gaar ahaan kolka la cabsanayo amat wax laga yaabo ama la cabsado. Dh: uu uu

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]

oo

DHAFANDHAAF

وَ، مَا

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

oho

DHAFANDHAAF

eeg ooha.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

òmo

DHAFANDHAAF

pref. - horkabe tilmaama la mid ahaansho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]

oro

DHAFANDHAAF

imperative v., sg. say!, speak!

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

oro

DHAFANDHAAF

s.m. dahab.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

óró

DHAFANDHAAF

pref. - hor kabe macnihiisu yahay buur.

waa la naqliyay ✓

SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]

oro

DHAFANDHAAF

(fal) dheh; odho.

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]

oro

DHAFANDHAAF
1

de: say!, speak! Rarely used

2

lx: oro

3

pd: (odho)

4

ps: v4a-imp-sg

5

see: dheh {N}

6

key: oro

waa la naqliyay ✓

Qaamuus Talyaani-Soomaali - Cabdalla Cumar Mansuur, Axmed Cabdullaahi A. [1985]

òto

DHAFANDHAAF

pref. - horkabe til maama wax la xiriira dheg.

waa la naqliyay ✓