Macnaha iyo Turjumaadda | erey•ga

1

(Nuur-ka)

2

If; iftiin; ilays; kaah.

waa la naqliyay ✓

1

nuur¹: m.l Kaaha ka baxa walax iftiimaysa.

2

nuur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Walax iftiinta kaah bixin.

waa la naqliyay ✓

1

nuur¹: m.l Kaaha ka baxa walax iftiimaysa.

2

nuur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Walax iftiinta kaah bixin. m.f.dh, nuurid.

waa la naqliyay ✓

name: Nur

waa la naqliyay ✓

1

m. n. light

2

nuur v. give light, shine

waa la naqliyay ✓

1

name-m light; to give light, shine. Syn: Nuuro, Nuurre, Nuurto

2

name-m light; flower, blossom

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) light (laayt); shine (shaayn); luminance (luu me-nansi); brightness (baraayt nes); glow (galoo) ~ iftiin

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo wiil waqti iftiin ah dhashay ama reerkuba ku farxay dhalashadiisa.

waa la naqliyay ✓

-ka: (magac, lab, keli) ilays wax iftiimiya. Dh: kaah, iftiin.

waa la naqliyay ✓

name-f shining stone; flower, blossom

waa la naqliyay ✓

magac loo bixiyo gabadh xilli iftiin ah dhalatay ama reerkii ay u dhalatay nuurtay.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax nuur u yeelid.

waa la naqliyay ✓

f.g2 (-iyay, -isay) Wax nuur u yeelid. m.f.dh, nuurin.

waa la naqliyay ✓

v. light up, cause to shine

waa la naqliyay ✓

1

(Nuri) C Endostemon tenuiflorus (Benth) Ashby. Labiatae.

2

C Leucas minimifolia Chiov. Labiatae.

3

S Justicia paolii Fiori Acanthaceae.

waa la naqliyay ✓

-yey / -say: (v) shine (shaayn) on; brighten (baraayt-en); illuminate (i-lu-mineeyt)

waa la naqliyay ✓

1

de: light up, cause to shine

2

lx: nuuri

3

pd: (nuuriyey)

4

ps: v2a=tr

5

key: nuuri

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Nura

waa la naqliyay ✓

name-flight; to give off light, to shine. Syn: Nuur, Nuurre, Nuurto

waa la naqliyay ✓

1

de: Nura

2

lx: Nuuro

3

ps: name-f

4

key: Nuuro

waa la naqliyay ✓

1

nuxur¹: m.l Waxtar gaar ah oo cunnada qaarkeed laga helo; dheef; uraad.

2

nuxur²: m.l (-ryo, m.dh) (taar.) Qaybta asalka u ah iyo tilmaamaha gaarka ah ee lagu yaqaan shay.

waa la naqliyay ✓

1

nuxur¹: m.l Waxtar gaar ah oo cunnada qaarkeed laga helo; dheef; uraad.

2

nuxur²: m.l (-ryo, m.dh) (taar.) Qaybta asalka u ah iyo tilmaamaha gaarka ah ee lagu yaqaan shay.

waa la naqliyay ✓

pr. n., [feminine] Nuhur

waa la naqliyay ✓

1

m. n., [collective] nourishment

2

nuxur m. n. best part of anything; essence; theme

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) essence (e-sansi); substance (sab-istans); heart (haart); gist (jest); core (koor) ~ muhimadda

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) murti iyo ujeeddo Codsi nuxurkiisu cad yahay ayuu soo gortay. Dh: duluc.

2

nuxur -ka: (magac, lab, keli) waxtar gaar ah oo cunnada qaarkeed laga helo. Cunto nuxur leb ayuu na siiyey. Dh: dheef, nafaqo.

waa la naqliyay ✓

1

(Malaa'ig-ta)

2

1. (xagga diinta) Uumanka Ilaahay, saddexda ugu caansan, mid kamid ah oo nuurka iyo iftiinka laga abuuray; (labada kale waa jinniga iyo insiga).

3

2. Heer qaab urursan oo duuban oo aan madax iyo manjo midna ka muuqan, oo xasharaadka kora hayaa maro; wuxuu u dhexeeyaa kolka bahalka ugaxda ka baxo (lullumo, diirdiir, kd.) iyo kolka uu korriimadiisa dhammaysto, oo magac la baxo (balanbaallis, doorshaan, shinni, kaneeco, diqsi, kd.).

waa la naqliyay ✓

1

(Nuurad-da)

2

Dhagax didib ah oo la shiiday oo budo laga dhigay oo wax lagu dhiso laguna caddeeyo; xaraar.

waa la naqliyay ✓

1

(Nuuradayn-ta)

2

Nuurad ku caddayn, marin, ku dhisid.

waa la naqliyay ✓

1

(Nuurid-da)

2

Ifid; iftiimid; ilays yeelasho; kaahid.

waa la naqliyay ✓

1

(Nuurin-ta)

2

Nuur u yeelid; ifin; iftiimin.

waa la naqliyay ✓

1

1. (Xaraar-ka) Dhadhan aan macaaneyn (ama kharaar, qaraar).

2

2. (Xaraar-ta) Dhagax-nuuradeed.

waa la naqliyay ✓

1

cad¹: m.l 1. Midabka caanaha, nuuradda iyo wixi lamida ee soo celiya ilayska qorraxda. 2. Wax bayaan ah oo aan shaki ku jirin.

2

cad²: f.mg4 (-ddaa, -ddayd; -cadcad) 1. Wax cad ahaansho. 2. Wax bayaan ah oo aan shaki ku jirin ahaansho. 3. Waa ka caddahay: waa liitaa.

3

cąd: m.l (-dad, m.l) 1. Gabal hilib ah. 2. C. ah: in maro, dhul, xaashi iyo wixi lamida ah. 3. C. ah: qof gaboobay oo aan waxba qaban karin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-tyo, m.dh) (jooloji) Macdan ku dhow ili-ka-gudubtay oo ka kooban kaarboonayt laba luxdan oo ah kaalshiyam iyo magniisiyam; amase waa dhadhaab sida qaalibka ah loo yaqaan magniisiyam-dhagax nuuradeed oo macdantu tahay qaybta ugu mudan.

waa la naqliyay ✓

m.l (-yo, m.dh) (jooloji) Xabuub khafiif oo dhadhaab lakabeed oo ka dhashay dhoobo, waxa laga yabaa iney ku sameysantey cadaadis culeyska dhadhabaha kor saaran dartood, ama sibidhow (cementation), sida nuuradda.

waa la naqliyay ✓

1

gal¹: m.l (-lal, m.l) 1. Meel godan oo biyo ku jiraan. 2. Warqad adag oo xaashiya lagu kaydiyo; fayl.

2

gal²: m.l/dh (-lal, m.l) 1. Nuur dayaxa isku wareejiya. 2. Buqshad. 3. Shay wax lagu xafido (sida seef, billaawe iyo wixi lamida).

3

gal³: f.g/mg1 (galay, gashay; geli) 1. (f.g) Wax dhexdi ama gudihii gaarid. 2. (f.g) Arrin, hawl iyo wixi lamida wax ka qabasho. 3. (f.mg) Ka g.:god muhiim ah qof uga hor marid (shax). 4. (f.mg) U g.: shisheey isu dhiibid. 5. (f.mg) U g.: cid maqan howl u qabasho. 6. (f.mg) U g.: cid meel ugu gabbasho. 7. (f.mg) Ku g.: Wax laga quustay heliddooda noqosho (baadi).

waa la naqliyay ✓

1

galaal¹: m.dh 1. Diillin cad oo madaxa idaha bartanka kaga tal. 2. Dambas, nuurad iyo wixi lamida oo qof la fooray wejiga laga mariyo.

2

galaal²: f.g1 (-aalay, -aashay) Qof laga badiyey turub wajiga dambas, nuurad iyo wixi lamida ka marin.

waa la naqliyay ✓

m.l (-xyo, m.dh) 1. Meel hog ah oo dhagaxa laga guro. 2. Meesha dhagaxa lagu gubo si nuurad looga dhigo.

waa la naqliyay ✓

1

indhabbeel¹: m.l Indhaha oo nuurkii aragga ka taga. la-mid: indhabbeelid.

2

indhabbeel²: f.mg1 (-eelay, -eeshay) Indho nuurkii aragga lumin. la-mid: aragbeel².

waa la naqliyay ✓

m.dh 1. Saddexda uun ee caanka ah, kan aan ahayn insiga iyo jinka oo nuurka iyo iftiinka laga abuuray. 2. Heer ka mid ah koritaanka xasharaadka qaarkood oo u dhexeeya heerka diirdiirrada, lullumada iyo wixi lamida iyo heerka ugu dambeeyo ee ay gaaraan. 3. eeg malag¹.

waa la naqliyay ✓

1

malaas¹: m.l Salaaxidda dhoobo, shamiito, nuurad iyo wixi lamida ee derbi lagu sameeynayo la salaaxo.

2

malaas²: m.dh 1. Dhoobo gaar ah oo madaxa la marsado si ay tiinta u caseeyso; xaraar; tarro. 2. Tin aad u jilicsan.

3

malaas³: f.g1 (-say, -stay) Wax, wax kale sida dhoobo iyo wixi lamida si wanaagsan ugu dhoobid.

waa la naqliyay ✓

1

malag¹: m.l (-laa'ig, m.dh) 1. Mid ka mid ah uunka, oo laga abuuray nuur iyo iftiin. 2. Malag loo soo diro nafleyda in uu nafta ka qaado. 3. Dhimasho; wed. la-mid: meleg¹.

2

malag²: f.g1 (-lgay, -lagtay; -lgi) 1. Nafley, nafta ka qaadid. 2. Nafley dhimashadeeda sabab u noqosho. la-mid: meleg².

waa la naqliyay ✓

m.dh (-do, m.l) 1. Cad dhalo ah oo inta dhinac laga mariyo dheeh lacageed iyo wixi lamida layska arko; madarad; beladdaye. 2. (m.w) (do, m.l) Laba dhalo oo si ah loo farsameeyey oo ku dhex jira bir ama caag wareegsan oo indhaha la gashado,si loo saxo indho arag diciif ah leh, ama looga celiyo nuurka xooggan ee qorraxda; okiyaale. la-mid: miraayad, miraayo, muraayo.

waa la naqliyay ✓

1

nuurad¹: m.dh (-do, m.l) Maaddo midab cad leh oo laga helo dhagxaan si gaar ah loo gubay, dhismayaashana lagu dhisaa ama lagu caddeeyaa. la-mid: nuuriyad, nuuriyo.

2

nuurad²: m.dh (kiimika) Kaalsiyam.

waa la naqliyay ✓

m.f.dh eeg nuuradee. la-mid: nuuriyadayn.

waa la naqliyay ✓

f.mg4 (-snaa, -snayd) Guri iyo wixi lamida wax nuurad marsantahay ahaansho. la-mid: nuuriyadaysan.

waa la naqliyay ✓

1

(Nur-ka)

2

1. Afarta xilli oo sanadu u qaybsan tahay (gu, xagaa, dayr, diraac) midkood.

3

2. Xilli roob; doogaad.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Xilli roobku da'o. 2. Daaq waxtar leh.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Xilli roobku da'o. 2. Daaq waxtar leh.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. season

2

nur m. n. rainy season; vegetation, verdure

3

nus num: half

waa la naqliyay ✓

-ka: (n); time of year, especially a rainy time of the year

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) xilli roobaad. Nurka daahayiyo, dabaylaha xilligu, waayuhu dulmiga, dadka maw sinmaan. Dh: doogaad.

2

nur-ka: (magac, lab, keli) tayo; qiimo.

3

nur -ka: (magac, lab, keli) afarta xilli ee sannadku ka kooban yahay midkood.

4

nur-ka: (magac, lab, keli) dhib; lur, shiddo.

waa la naqliyay ✓

1

(Uur-ka)

2

1. Nafleyda waaweyn, inta u dhexaysa bogga iyo miskaha iyo labada kelyood; waxaa ku jira beer, beeryaro, calool, xiidmo. ganac, kelyo, kaadihays, kd.

3

2. Cur weyn oo ilmo ku jiraan; (xoolo) rimman.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Inta u dhaxaysa bogga miskaha iyo laba kelliyood waxa ku jira: beerka, caloosha, xiidmaha iyo wixi lamida. 2. Ilma galeenka cunuggu ku jira kolka uu dusha ka muuqdo oo calool weyn u ekaado. 3. Laabta.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Inta u dhaxaysa bogga miskaha iyo laba kelliyood waxa ku jira: beerka, caloosha, xiidmaha iyo wixi lamida. 2. Ilma galeenka cunuggu ku jira kolka uu dusha ka muuqdo oo calool weyn u ekaado. 3. Laabta.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) 1. pregnancy (pareg-nan-si)', gestation (jas-teey-shiri) ~ xaammil. 2. abdomen (aab-do-man), stomach (istoo-mak)

waa la naqliyay ✓

1

Gravidanza

2

Pregnancy

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) ilmaggaleenka dhedigga kolka uu cunug ku jiro.

2

uur-ka: (magac, lab, keli) naflayda waaweyn inta u dhaxaysa miskaha iyo bogga iyo labada keliyood ee ay ku jiraan uurkujirtu sida: beer, beeryaro, ganac, xammayti, kaadihays iyo wixii la mid ah.

3

uur-ka: (magac, lab, keli) garashada iyo maanka qarsoon ee wax lagu kala sooco. Dh: maan, haab.

waa la naqliyay ✓

1

de: pregnancy; [atr.] pregnant; stomach, abdomen, belly; [ext.] internal organs, viscera

2

initial: u

3

lx: uur

4

pd: (-ka Pl: uurar)

5

ps: n4-m

6

xe: She is pregant again.

7

xv: calool; wab

8

key: uur

waa la naqliyay ✓

حمل، حبل

waa la naqliyay ✓

1

(Buur-ka, Buur-ta)

2

Dhul kooban oo kor iyo xagga cirka aad ugu dheeraada oo badanaa madax fiiqan leh.

waa la naqliyay ✓

1

buur¹: m.l/dh (-rar/-ro, m.l) 1. Wax sida dhagax ciid iyo wixi lamida oo inta la is-dul-saaray dhulka ka yare kacsan. 2. Cuf dhul ah oo in door ah ka sarreeyo dhulalka ku wareegsan kana joog dheer gunbur.

2

buur²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax sida ciid, dhagxaan iyo wixi lamida meel tuurid. 2. Afka b.: caro darteed la aamusid (qof).

waa la naqliyay ✓

1

buur¹: m.l/dh (-rar/-ro, m.l) 1. Wax sida dhagax ciid iyo wixi lamida oo inta la is-dul-saaray dhulka ka yare kacsan. 2. Cuf dhul ah oo in door ah ka sarreeyo dhulalka ku wareegsan kana joog dheer gunbur.

2

buur²: f.g1 (-ray, -rtay) 1. Wax sida ciid, dhagxaan iyo wixi lamida meel tuurid. 2. Afka b.: caro darteed la aamusid (qof).

waa la naqliyay ✓

Mountain, Jabel

waa la naqliyay ✓

1

f. n./m: mountain, bare-topped hill

2

buur v. make a mountainous object; enlarge; bundle up

waa la naqliyay ✓

nickname-m fattie

waa la naqliyay ✓

1

-ta: (n) [buuro / buuraha] mountain (maawn tan); hill (hiil)

2

buur -ay/tay: (v) make a large heap; pile up~tuur, dhoob

3

buuraleey ah: (adj) mountainous (maawn-ta-nas)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) intii hore ka weynaysii. Xadhigga ii buur.

2

buur-ta: (magac, dhedig, keli) dhul kor iyo xagga cirka u dheeraada, badanaa dhagax badan. Buurta Caarray haddaan u baxo, oon baroor iyo qaylo diro, baahidayda billow ogaa. Dh: haar, qarri.

waa la naqliyay ✓

جبل

waa la naqliyay ✓

1

(Cuur-ka)

2

1. (dad, kd.) koox; horin; xayn.

3

2. Aan teelteel ahayn; cumur;

waa la naqliyay ✓

1

cuur¹: m.l 1. Ciyaarta laylada godadkeeda mid ka mid ah oo bocool, dhagxaan iyo wixi lamida ka buuxaan. 2. C. ah: wax badan meel ku wada urursan.

2

cuur²: f.g1 (-ray, -rtay) Weel aad u buuxin.

waa la naqliyay ✓

m. n., [collective] group; crowd; dense clouds, thick trees, (etc.)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) buur oo qaro u yeel. Cuur xadhiga in uu kaa dhuubane.

2

cuur-ka: (magac, lab, keli) aan teelteel ahayne is haya. Dh: cumudh, jiq, cumur.

3

cuur-ka: (magac, lab, keli) dad ama wax kale oo xoog leh.

4

cuur-ka: (magac, lab, keli) madax geela ama ka badan. Cuur geela nin dhaqdaa cuud haysta.

waa la naqliyay ✓

1

de: group; crowd; dense clouds, thick trees, (etc.)

2

lx: cuur

3

pd: (-ka Pl: cuurar (ka))

4

ps: n4-m-col

5

key: cuur

waa la naqliyay ✓

1

(Duur-ka)

2

1. Geedo badan oo meel ku wada yaal; hawd; jiq; miyi.

3

2. Geed magici.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel geedo badan oo jiq ah leh, oo aan cidi degganayn. 2. D.gal: duudgaloobidda (qof). 3. (-rar, m.l) Nooc cawska ka mid ah oo aad u dhaadheer, oo hawdka ka baxa xooluhuna cunaan.

waa la naqliyay ✓

m.l 1. Meel geedo badan oo jiq ah leh, oo aan cidi degganayn. 2. D.gal: duudgaloobidda (qof). 3. (-rar, m.l) Nooc cawska ka mid ah oo aad u dhaadheer, oo hawdka ka baxa xooluhuna cunaan.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. jungle, woods, forest, wilderness

2

duur m. n. bush plant species

waa la naqliyay ✓

1

(Dur) Al.Som. Schizachyrium kelleri (Hack) Stapf. Gramineae.

2

N Andropogon abyssinicus Fresen. Gramineae.

waa la naqliyay ✓

-ka: (n) bush (bush)-, forest, jungle ~ kayn, baaddiye

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (magac, lab, keli) meel aan la degganayn oo ay ah.

2

duur-ka: (magac, lab, keli) caws dhuudhuuban oo adayg badan leh iyo xubno oo dhaadheer oo burbur u baxa lagana sameeyo aloolka iyo wixii la mid ah. Dad iyo duur ba waxaanad filayn baa kaagaga soo baxa.

waa la naqliyay ✓

1

(Fuur-ka)

2

1. Dibbiridda iyo soo buurashada waxa dhinta.

3

2. Waxa ciir ama dhanaanno lagu daro, oo soo buurta ama kara ama soo fooca.

4

3. Wax duuban ama buuran oo dhulka hoostiisa ama biyaha hoostooda, sida likaha uga soo baxa.

waa la naqliyay ✓

1

fųur¹: m.l 1. Geed gaab aad u baxay oo dhulka qariyey. 2. Wax dhulka ka soo fooca. 3. F. ah: caano dhanaanay oo intii faarka ahayd kor soo martay.

2

fųur²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Dibirid. 2. Dhulka ka soo foocid. 3. Caano dhanaan awgeed faar kor soo marid.

waa la naqliyay ✓

1

fųur¹: m.l 1. Geed gaab aad u baxay oo dhulka qariyey. 2. Wax dhulka ka soo fooca. 3. F. ah: caano dhanaanay oo intii faarka ahayd kor soo martay.

2

fųur²: f.mg1 (-ray, -rtay) 1. Dibirid. 2. Dhulka ka soo foocid. 3. Caano dhanaan awgeed faar kor soo marid. m.f.dh, fųurid.

waa la naqliyay ✓

1

m. n. bloated corpse

2

fuur v. be blown up, inflated; swell; rise (of dough, etc.)

waa la naqliyay ✓

-ay / tay: (v) become swollen or inflated; bloat (baloot)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) naqas calooshaada ha buuxi oo fooc.

2

fuur: (fal) wax mar hore naftii ka haadday noqo.

3

fuur-ka: (magac, lab, keli) dibbiraad iyo soo buurnaansho wax dhintay ama baqtiyey. Dh: fooc.

4

fuur -ka: (magac, lab, keli) meel wax lagu moofeeyo. Dh: moofo.

waa la naqliyay ✓

1

(Guur-ka)

2

Nin iyo naag, si sharci ah, laysugu xiro inta laysu mehersho, si ay u wada joogaan oo u wada dhaqmaan oo iyaga iyo carruurta ay dhalaanba qoys u noqdaan oo u wada noolaadaan; aroos; nikaax.

waa la naqliyay ✓

1

guur¹: m.l 1. Xiriir mideynaya nin iyo naag ayadoo wada noolaanshahooda lagu saleynayo heshiis sharciyeysan oo dammaanad u ah xaas inuu unkamo. 2. Meel la degganaa ka tegid (cid, reer, dad).

2

guur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Reer meel uu degganaa ka guurid, ayadoo uu meel kale degayo.

waa la naqliyay ✓

1

guur¹: m.l 1. Xiriir mideynaya nin iyo naag ayadoo wada noolaanshahooda lagu saleynayo heshiis sharciyeysan oo dammaanad u ah xaas inuu unkamo. 2. Meel la degganaa ka tegid (cid, reer, dad).

2

guur²: f.mg1 (-ray, -rtay) Reer meel uu degganaa ka guurid, ayadoo uu meel kale degayo. m.f.dh, guurid.

waa la naqliyay ✓

1

v. move away, migrate; move house, change residence

2

guur m. n. marriage

waa la naqliyay ✓

1

-ka: (n) marriage (maareeyj); wedlock (weed look) ~ guursad

2

guur: -ay / tay: (v) go from one residence or location to another: move (muuv)

waa la naqliyay ✓

1

(fal) geeddi gal; meeshaad degganayd ka tag oo meel kale tag. Halkeed u guurteen? Dh: qayaad, hayaan. Li: deg, nagaw

2

guur: (fal) goor habeen ah soco.

3

guur -ka: (magac, lab, keli) isku xidhanka sharciga ah ee labka iyo dhedigga aadamaha. Li: furriin.

waa la naqliyay ✓

1

(Huur-ka)

2

Meesha dabaysha iyo neecawda ka xiran sida ay noqoto; uumi; cawd; kulayl.

waa la naqliyay ✓

1

huur¹: m.l Kulayl hawo la'aani keentay.

2

huur²: m.l (fiisikis) Xaaladda gibilka marka la eego uumi biyoodka ku jira hawada.

3

huur³: f.mg1 (-ray, -rtay) Nafley kulayl dareemid.

waa la naqliyay ✓

1

huur¹: m.l Kulayl hawo la'aani keentay.

2

huur²: m.l (fiisikis) Xaaladda gibilka marka la eego uumi biyoodka ku jira hawada. m.f.dh, huurid.

3

huur³: f.mg1 (-ray, -rtay) Nafley kulayl dareemid. m.f.dh, huurid.

waa la naqliyay ✓

Humidity

waa la naqliyay ✓

Humidity

waa la naqliyay ✓

1

m. n. uncomfortable heat, high temperature

2

huur: [inchoative] v. become stuffy ~ overheated

waa la naqliyay ✓

1

-ah: (adj) lacking fresh air; stuffy (istaafi)

2

huursan -aa: (adj)

waa la naqliyay ✓