noocay

(Noolayn-ta)

1. Naf ama nolol ku soo celin.

2. Waxtarid; dhaqaalayn.

3. (soo noolayn) kol labaad noolayn; baqti-afuufid.

m.f.dh eeg noolee. la-mid: noolays.

-ta: (magac, dhedig, keli) tayayn oo waxtar cusub u siyaadin.

(Noolays-ka)

Noolayn.

m.l la-mid: noolayn.

vl. n. act of reviving, keeping alive, resurrecting

name-m reviving, keeping alive, resurrecting, nourisher

magac loo bixiyo wiil la rajaynayo in uu reerkii uu u dhashay barwaaqo iyo nolol wacan u horseedo.

-ka: (magac, lab, keli) qori dab ah oo dambaska la xuluuliyo si hadhaw dab looga shito.

noolays-ta: (magac, dhedig, keli) eeg noolayn.

de: act of reviving, keeping alive, resurrecting

lx: noolays

pd: (-ka)

ps: vn2a-m

key: noolays

(Nooc-a)

Jaad; cayn; namuun.

m.l (-cac, m.l/-cyo, m.dh) Qayb wax ka mid ah oo leh tilmaamo u gaar ah; cayn; namuun.

m.l (-cac, m.l/-cyo, m.dh) Qayb wax ka mid ah oo leh tilmaamo u gaar ah; cayn; namuun.

m. n. type, kind, sort

-a: (n) kind (kaayndhi); sort (soort)-, type (taayp)-, nature (nee jar) ~ jaad, cayn

-a: (magac, lab, keli) wax jaadad badan leh sambal ka mid ah oo waxyaalo ka dhexeeya kuwa kale kaga duwan. Dh: jaad, cayn.

de: type, kind, sort

lx: nooc

pd: (-a Pl: noocac (a), anwaac (da))

ps: n4-m, n2a-m, n8-m

xe: Arabic

xv: jaad

key: nooc

(tilmaame) ah qof ama dad aan caqli lahayn. Nooy baad tihiin aan qalbiga nuurba loo geline.

nooy-ga: (magac, lab, keli) garaadka uu beni'aadanku kaga duwan yahay xayawaanka iyo bahaayinka. Dh: garaad, caqli.

pron. and preposition: to ~ for us ... from (X)

(pronoun) to us; about him, her or them. Ex: nooga sheekee; tell us the story [about him, her or them]

de: to ~ for us ... from (X) = na + u + ka

lx: nooga

ps: pro + prep

xe: Get Abdis car for us (from him).

xv: Cabdi baabuurkiisa nooga soo qaad!

key: nooga

pron. and preposition: to ~ for us ... with (X)

de: to ~ for us ... with (X) = na + u + la

lx: noola

ps: pro + prep

xe: He deliberately wronged us.

xv: Xumaanta wuu noola kacay.

key: noola

m.l Maroodi yar oo caanannuug ah.

(Boosay-ga)

Faras boos ah.

m.l la-mid: boos¹ (5).

m. n., [abstract] tan, off-white, beige color (of a horse)

(tilmaame) midabyada faraska mid ka mid ah. Faras boosay ah ayaa nagu soo baxay. Dh: hoos, boosey.

bw: boos

cf: bood

de: tan, off-white, beige color (of a horse)

lx: boosay

pd: (-ga)

ps: n0-m-abs

key: boosay

-da: (magac, dhedig, keli) ciyaar carruurtu ciyaarto oo dhuumaalaysiga ka mid ah. Kolka la ciyaarayo waxa la isku qaybiyaa labo kooxood oo is le'eg waxana la kala doortaa goobo. Kooxda ciyaarta bilawda ayaa meel qarsoon xarriijimo ku samaysa, kooxda kalina way raadisaa. Hadday hesho oo ay ku guulayso isku tallaab ayay ku dhigtaa waxayna tidhaa waan cunay, oo waxay carruurtu isku daraan sawaxan iyo qaylo ay guusha ku cabbirayaan, hadday waayaanna waxay ku soo laabmaan goobtii ay ciyaartu ka bilaabantay waxayna halkaa ka caddeeyaan guul daradooda ka dibna waxa hogaamisa kooxdii kale oo geysa goobtii ay ku yaaleen astaamuhu ama xarriijimuhu ka dibna waxa la xusliyaa xarriijimihii oo inta xusul ee ay noqdaan ayaa duq noqota.

m.l (-yo, m.dh) Neef caano yar.

(fal) goobo ku samee meel ama xaashi. Dh: goobaab, maageer, meegaar.

hoogay!: (ereydhawaaq) lagu dhawaaqo kolka uu qofku dareemo hungoobid iyo dhiillo. Dh: ba'ay! jabay! tolla'ay!

(fal) si aan aad ahayn oo jalleecid ah u eeg. Dh: qoollaali, qooraansi.

/huurey/ (n) baga (erey la yiraahdo kolkii la farxo ama sidii la rabay wax u dhacaan).

(fal) docda hoose xig.

(fal) dhukur oo moolo u yeel; timaha ka wada xiir oo madaxa idiin aan timo lahayn ka dhig. Ka moolay askariga cusub. Dh: dhukuri.

moolay: (fal) geesaha ka daadi. Dibiga geesaha ka moolay dadkuu ku dilayaaye.

1) sorte, 2) qualité.

f.g2 (-ceeyay, -caysay) Wax noocyo kala duwan ka dhigid. la-mid: noocyee.

v. diversify, produce variety in

(fal) eeg noocay.

de: diversify, produce variety in

lx: noocee

pd: (nooceeyey)

ps: v2b=tr

key: noocee

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) Wax noogay ahaansho.

f.mg4 (-gnaa, -gnayd) Wax noogay ahaansho. m.f.dh, noognaan.

(fal) si qoode ah u soco. Qooday oo hadhicdhicin.

(fal) horgabatee; xagga hore ka mar gooray: (fal) mucaanaqee oo salaan laabta la isa saaro salaan. Cidda saxbbada qoray

qooray: (fal) addoon xoree. Haddaad aragro naag la addoonsanayo libso oo qooray Dh: xoree.

(Soocad-ka)

Soocasho.

m.l la-mid: soocasho.

vl. n. act of separating oneself ~ for oneself; choosing

-ka: (magac, lab, keli) eeg soocasho.

soocad -ka: (magac, lab, keli) qof, darti ama naftiisa, wax u soocid; doorasho.

a: soocasho (/da) [vn-f]

de: act of separating oneself ~ for oneself; choosing

initial: s

lx: soocad

pd: (-ka)

ps: vn-m

see: sooco

key: soocad

La soocay.

soocan¹: f.mg1 (-cmay, -cantay; -cmi) Wax la kala soocay noqosho.

soocan²: f.mg4 (-cnaa, -cnayd) Wax la kala soocay ahaansho.

soocan¹: f.mg1 (-cmay, -cantay; -cmi) Wax la kala soocay noqosho. m.f.dh, soocmid.

soocan²: f.mg4 (-cnaa, -cnayd) Wax la kala soocay ahaansho. m.f.dh, soocnaan.

der. [adjective] separate, separated, divided; distinguished

-soocnaa / soocnayd: (adj) pure (piyuurf unmixed (an-mik-sidh); cleansed (kaleenzidh)', separated (sapareeytidh)

(tilmaame) la soocay; la miidhay, sooc ah.

de: separate, separated, divided; distinguished

initial: s

lx: soocan

nt: soocan (soocmay) [v1=inch]

pd: (soocnaa)

ps: adj-der

key: soocan

(fal) soofe mari; afay; soofee.

(fal) xoolo si isdabajoog ah hal dhabbe ugu soco.

(fal) xoolo dhaqo oo faraqabsiin yeelo. Kol haddaad muddakartay reerka u xoolay oo caydha ka saar. Dh: xoolee, dhaq. Li: caydhi.

xoolay: (fal) bar adduun oon xoolo ahayn xoolo u rog. Dahabkan xoolay oo geel iyo adhi ka iibi. Dh: xoolee.

xoolay: (fal) weel dux xoolaad ku shub oo cusaybka ka baabi'i gocoyannimada ka bi'i. Dhillka aad toshay xoolay: Dh: qaabay.

(fal) kor u jooji oo madax yuuban oo taagan u yeel. Caleentu kuus ha noqotee yookay. Dh: taag. yookee, kuus.

m.dh la-mid: noocayn.

m.l la-mid: noocayn.

nootaayo¹: m.l (-yayaal, m.l/dh) Nin ka shaqaaya xafiiska nootaayada.

nootaayo²: m.dh (-ooyin, m.l) Xafiis awood loo siiyey in uu u sharciyeeyo dadweynaha waxyaabaha ay kala beddelanayaan ama dhaxalka.

m.dh (-ooyin, m.l) Xafiis awood loo siiyey in uu u sharciyeeyo dadweynaha waxyaabaha ay kala beddelanayaan ama dhaxalka.

m. n. notary (public)

nootaayo [feminine] n. notary office, public registry

-nootaayada / ha: (n) notary (now 'tarij, notary public

-da: (magac, dhedig, keli) xafiis qaanuun heshiisyada dadweynaha dhex mara. Heshiiska ahaan shaqdiisu tahay qoridda iyo diiwaangelinta libka quriga waxaan ku kala qoranay nootaayada. Dh: nooteer.

distinguer.

(fal) carruur, aabbohood ka dil; agoon ka dhig. Dh: agoomee.

m.dh Nooc ka mid ah kalluun.

m.dh Nooc ka mid ah kalluun.

(Boodayn-ta)

Bood dhar ku mayrid; aad u caddayn.

m.f.dh eeg boodee. la-mid: boorayn (2).

-ta: (magac, dhedig, keli) dhar maydhid oo aad u caddayn. Boodaynta dharkaa gaari lagu yaqaanaaye.

-ka: (magac, lab, keli) dhar aad u maydhid. Boodayska dharkaa gaari lagu arkoon jireye.

m.f.dh eeg boogee.

-ta: (magac, dhedig, keli) gabadh aroosad ah gudniinkii fircooniga ahaa ka furid. Dh: reerayn. boogayn-ta: (magac, dhedig, keli) meel, nabar boog ah ka dhigid. Xoqiddu qayb libaax ayay ka ciyaartaa boogaynta finanka yaryar. Dh: nabarayn, boogays.

m.f.dh eeg boolee. la-mid: boolo.

-ta: (magac, dhedig, keli) turub afar baadh ah haadka lagu booleeyey magacaabasho.

m.f.dh eeg booree. la-mid: boodayn.

-ta: (magac, dhedig, keli) siigo ku asoorid. Dadka booraynta ka daa. Dh: boodhayn, siigayn. booraysad -ka: (magac, lab, keli) carro si sharcigu dhigay la isku marsho si salaadka loo bannaysto kolka biyo la waayo. Dh: boodhaysad.

m.f.dh eeg bootee. la-mid: bootays.

-ta: (magac, dhedig, keli) hadallada kulul ee dhex mara labada isu cadhaysn. Bootaynta aayara naag walayba buulkaaga tag.

m.l la-mid: bootayn.

(fal) dhoobo mari; dhoobo ku talbiis. Dh dhoobee.

dhoobay -da: (magac, dhedig, keli) meel dhoobo badan oo kolka uu roob da'o mariddeeda lagu rafaado. Baabuurkii meel dhoobey ah ayuu ku banjaray. Dh: dhoobalay.

-ta: (magac, dhedig, keli) doob noqosho; qaangaadhid. Wiilkayga haddeed doobayn waxba ugama hadhin.

-ka: (magac, lab, keli) malab laga keeni jiray meel la yidhaahdo Doocaan oo Yemen ku taal.

m.f.dh eeg doogee.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhul naq helay. doog yeelasho. Buurihii doogayn ayaa ka muuqata.

m.f.dh eeg doomee.

-ta: (magac, dhedig, keli) doomo samayn. Doomaynta waxa laga sameeyaa geed baar la yidhaa.

(Foocaar-ta)

Saddexda xiddigood oo godintu ka kooban tahay middood.

m.dh 1. Saddexda xiddigood oo godintu ka samaysantahay. 2. Meesha doonyaha iyo maraakiibta lagu xiro si aan dabayshu u qaadin.

-ta: (magac, dhedig, keli) saddexda xiddigood ee godinta la yidhaa midkood. Ninka falag yaqaanow, foocaar ka sheekee. Dh: godin.