niyad
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
niyad
m.dh la-mid: niyo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
niyad
m.dh la-mid: niyo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
niyad
f. n. mind, thought, will; feeling
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
niyad
-da: (n) 1. intention (in-teen-shin); thinking (thing 'king); intent (in tent) ~ niyo, ujeedo. 2. spirit (ispiirit); mood (muudh)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
niyad
-da: (magac, dhedig, keli) rugta dareenka gudaha ee dadka. Dh: qalbi kallaab.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
niyad
bw: Arabic
de: mind, thought, will; feeling
lx: niyad
pd: (-da)
ps: n1-f
see: niyo
key: niyad
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
-iyad
de: -ism [ABSTRACT NOUN] Forms an abstract feminine noun
lx: -iyad
ps: n1-f-abs-suf
xe: Marxism
xv: Maarkisiyad
key: -iyad
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
niyay
(fal) niyadda ku qabo oo rajee. Dh: niyee.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Niyeysasho
(Niyeysasha-da)
Niyada wax ka damcid, wax ka doonid, wax gashad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
cindi
m.l Niyad; qalbi.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
daacad
m.dh Qof niyad samida ama mukhlisnimada uu muujinayo ay ka dhabtahay.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dameeradhaglee
f.mg2 (-leeyay, -leysay) Qof wax uu niyadda ka jecel yahay is diidsiin. la-mid: dameerabilee.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dar
dar¹: m.l (-rar, m.l) 1. Weel ka sameysan bir, qori, harag oo xoolaha biyo loogu shubo. 2. Dhisme dhagax iyo shamiinto ka samaysan oo xoolaha biyo loogu shubo. 3. In xoolo ah oo isku mar ka wada cabta. 4. D. ah: dadkii hore.
dar²: m.dh.fk 1. D.tay, d.taa iyo wixi lamida: awgay, awgaa iyo wixi lamida. 2. D. Alle: Alle dartiis, si niyadsam ah. la-mid: daraad.
dar³: f.g/mg1 (-ray, -rtay) 1. (f.g) Badar, biyo, caano iyo wixi lamida oo meel ku jira weel in yar uga qaadid. 2. (f.g) Middi, waran iyo wixi lamida wax ku mudid. 3. (f.mg) Ka d.: xaal wax ku sugnaayeen si ka xun noqosho. 4. (f.mg) Ku d.: wax, wax kale ku kordhin. 5. (f.mg) Ku d.: nin iyo naag isu guurin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dareen
dareen¹: m.l 1. Garasho ku abuurta niyadda qofka isbeddal nafsadeed. 2. War dhiilo leh. 3. Tuhun; shaki.
dareen²: f.mg1 (-eemay, -eentay; -eemi) 1. Qof, isbeddel nafsaani ah oo ku abuurmay garasho. 2. Wax tuhmid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
dhoollatus
dhoollatus¹: m.l 1. Isu miciyalisashada awrta qooqan. 2. Xoogga cidi leedahay oo la soo bandhigo si cadowga loogu niyad jebiyo. 3. Fulabbajis; bowdaqaawis. 4. la-mid: dhoollatusid.
dhoollatus²: f.mg1 (-say, -stay) 1. Awrta qooqan isu miciyallisasho. 2. Xoogga qolo leedahay muujin, si cadowgu u arko oo u tixgeliyo. 3. Fulabbajin. la-mid: dhoollatuso.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
fahmajab
fahmajab¹: m.l Dareenka ku dhaca qof wax weyn filanaayey oo waayey; niyadjab, qalbijab.
fahmajab²: f.mg1 (-bay, -btay; -jebi) Qof wax uu u hanweynaa waayey raallinnimodarro dareemid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
go'
go'¹: m.l (-'yaal, m.l/dh) 1. Maro aan afka isaga tolnayn oo raggu xirto ama huwado. 2. Gabal; cad.
go'²: f.mg1 (-'ay, -'day) 1. Wax meel ka jarmid. 2. Dhimasho. 3. Wax wada jiray qaar, goonni uga soocmid. 4. U g.: niyadda wada siin. 5. Biyo iyo wixi lamida meel ka dhammmaansho. 5. Caano baqid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gurraysan
f.mg4 (-snaa, -snayd) Ilmo yar wax niyadda laga dilay ahaansho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gurree
f.g2 (-reeyay, -reysay) Ilmo yar niyadda laga dilay ahaansho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
gurro
m.dh Dhibaatada niyadda ka gaarta ilmo ay korisay naag aabbihii qabo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hammi
hammi¹: m.l 1. Murugo iyo walaac ka dhasha arrin murugsan. 2. Niyad, laab. la-mid: qammi.
hammi²: f.mg1/2 (-iyay, -iday/isay; -iyi) 1. Murugo iyo walaac la kulmid. 2. Ku h.: wax had iyo jeer ku fekerid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hawaawi
hawaawi¹: m.l 1. Haynta niyadda lagu hayo wax helitaankooda. 2. la-mid: hawaawiyid.
hawaawi²: f.mg1 (-iyay, -iday; -iyi) Wax si aad ah ugu fekerid.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
himmajab
himmajab¹: m.l Niyadxumo ku dhacda qof wax uu u hanweynyahay waayay. la-mid: himmadjab¹.
himmajab²: f.mg1 (-bay, -btay) Qof wax uu u hanweynyahay waayey niyadxumo dareemid. la-mid: himmadjab².
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
himmo
m.dh Niyad rabitaan oo wax loo hayo.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hiyi
m.l Laab; kal; qalbi; niyad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
hiyikac
hiyikac¹: m.l Welwel iyo degganaan la'aan ku dhasha qof niyadda laga rabo awgeed. la-mid: hawakac¹, niyadkac¹, niyakac¹.
hiyikac²: f.mg1 (-cay, -cday; -kici) Welwel iyo degganaan la'aan dareemid, wax niyadda laga rabo awgeed. la-mid: hawakac², niyadkac², niyakac².
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
nabiyad
m.dh Saxan weyn; siiniyad.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
nabiyad
-da: (magac, dhedig, keli) saxan weyn; siiniyad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Diyaad
(Diyaad-ka)
Digaag; dooro; luki.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
diyaad
m.l la-mid: digaag.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
diyaad
m. n., [collective] chicken
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
diyaad
-ka: (magac, lab, keli) digaag; luki. Diyaad badan dhaqo.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
diyaad
cf: digaag, dooro, luki
de: chicken
lx: diyaad
pd: (-ka)
ps: n-m-col
key: diyaad
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jisyad
m.dh la-mid: jisyo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
jisyad
f. n. tax (which Muslims collect from non-Muslims)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jisyad
-da: (magac, dhedig, keli) xoolo laga qaado dadka aan Muslinka ahayn oo lagu daranyadhabo laguna difaaco.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
jisyad
a: jisyo (/da) [n6-f]
bw: Arabic
de: tax (which Muslims collect from non-Muslims)
lx: jisyad
pd: (-da)
ps: n1-f
key: jisyad
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
miyaad
question word, vl. pron. are you? / do you? / did you?
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
miyaad
[interrogative word] are you..?, do you or have you..?. Ex: miyaad Cali aragtay? did you see Ali?
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
miyaad
de: are you? / do you? / did you?
lx: miyaad
pd: (maad)
ps: qw + vpro
xe: Do you need anything from the store?
xv: Dukaanka miyaad wax uga baahantahay?
key: miyaad
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
nicmad
m.dh la-mid: nicmo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
nicmad
-da: (magac, dhedig, keli) wanaag oo dhan. Waayadan nicmad ayaa lagu jiraa. Dh: nimcad
Qaamuus Faransiis-Soomaali - Maxamed Cabdi Maxamed [1985]
nigaud
nigaud, adj. - Nacas; qofka qalbi-daciifka ah; qof doqon ah ama maskax xun; Maran ah; Qofka aan sida fiican u fekerin.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
nimcad
m.dh la-mid: nicmo.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
nimcad
-da: (magac, dhedig, keli) barwaaqo is gaadhsiisan iyo caafimaad. Nimcaduba markay naga go'daan garasho oynaaye. Dh: nicmo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
nimrad
f. n. number, numeral figure
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
nimrad
bw: Arabic
de: number, numeral figure
lx: nimrad
pd: (-da)
ps: n1-f
key: nimrad
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
nisyar
f.mg4 (-raa, -rayd) Wax baaxaddiisa, laxaadkiisa iyo jimirkiisu yaryahay ahaansho (qof).
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Niyood
(Niyood-ka)
Niyada oo wax la gashado, wax laga doono; wax laga jeclaysto.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
niyood
m.f.l eeg niyoo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
niyood
m.f.l eeg niyoo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
niyood
m. n. desire
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
niyood
-ay / tay: (v) have an intention; have in mind ~ niyeyso
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
niyood
-ka: (magac, lab, keli) niyadda ku qabasho.
niyood -ka: (magac, lab, keli) «u~ wax wanaagsan cid u niyaysasho.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
niyood
de: desire
lx: niyood
pd: (-ka)
ps: n2a-m
key: niyood
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
siyaad
f.mg1 (siyaaday, siyaadday) Wax xaddigooda kordhid.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
siyaad
f.mg1 (-day, -dday) Wax xaddigooda kordhid. m.f.dh, siyaadid.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
Siyaad
name: Siad
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
siyaad
v. increase, be added to, have a surplus, get overfull
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Siyaad
name-m extra, addition, increase, surplus
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
siyaad
-ay / siyaadday: (v) become greater or larger; increase (in-kiri-is)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
siyaad
(fal) siyaado noqo; bado.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
wicyad
-da: (magac, dhedig keli) eeg wiciyad.
Qaamuuska Magacyada Soomaalida: Soomaali-Ingiriis - Anwar Maxamed Diiriye [2006]
Ziyaad
name-m super abundance
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
banjiyad
m.dh (-do, m.dh) Dhagax dubnadeed oo labada wejiba ku leh, shan dhibcood. la-mid: biishad.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jinniyad
-da: (magac, dhedig, keli) muuqaal soo jiidasho leh oo qofku yeesho. Dh: muuqaal.
jinniyad -da: (magac, dhedig, keli) dhedigga jinka.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Jinsiyad
(Jinsiyad-da)
1. In isku jinsi ah.
2. Hayb; tol.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
jinsiyad
m.dh (-do, m.l) Dhalasho qaran ee cidi leedahay.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
jinsiyad
m.dh (-do, m.l) Dhalasho qaran ee cidi leedahay.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
jinsiyad
f. n. nationality
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
jinsiyad
-da: (n) nationality (nashi naa lati)-jinsiyad siin: (n) naturalization (naajaraa liseeyshin)
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
jinsiyad
-da: (magac, dhedig, keli) dalka aad sharcigiisa sidato ama ku dalmartid.
jinsiyad -da: (magac, dhedig, keli) cidda aad kadhalatay. Dh: hayb. Wa: jinsiyado.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
jinsiyad
de: nationality
lx: jinsiyad
pd: (-da)
ps: n1-f
key: jinsiyad
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
naaliyad
-da: (magac, dhedig, keli) aalad wax lagu eego oo waxa dheer soo dhawaysa. Naaliyadda goortaan dul dhigo tan iyo Nayroobi. Dh: diirad.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
niyadjab
niyadjab¹: m.l la-mid: niyajab¹.
niyadjab²: f.mg1 (-bay, -btay) la-mid: niyajab².
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
niyadjab
m. n., [compound] depression, demoralization, frustration; disappointment
niyadjab: [inchoative] v. be depressed, get demoralized ~ frustrated
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
niyadjab
-ka: (n) disappointment (disa-pooynt-ment); demoralization (dimoor 'ala-zeey-shiri), depression (di-pareeshin); unhappiness ~ niyajab, niyadxumo, qalbijab
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
niyadjab
-ka: (magac, lab, keli) quus iyo qaadanwaa ka yimaad rajo wanaagsan oo lagu hongoobo. Dh: quus.
Qaamuus Soomaali-Carabi oo Kooban - Cabdirisaaq Maxamed Cilmi Ina-Warfaa [2007]
niyadjab
تَثْبيط الْهِمَّة، تَثْبيط
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
niyadkac
niyadkac¹: m.l la-mid: hiyikac¹.
niyadkac²: f.mg1 (-cay, -cday; -kici) la-mid: hiyikac².
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
niyadkac
-a: (n) anxiety (ang 'zaay-a-ti) —niyadkac -ay / day: (v) feel anxious or uneasy
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
niyadsan
f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: niyasan.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
niyadsan
(tilmaame) mid iimaan qaba; kalsooni qaba.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
niyadsmi
m.dh Caloolsami.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
niyadxun
f.mg4 (-umaa,-umayd) la-mid: niyaxun.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Niyeysad
(Niyeysad-ka)
Niyeysasho.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
niyeysad
m.l la-mid: niyeysasho.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
niyeysad
-ka: (magac, lab, keli) eeg niyeyn.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Yaasiin Cismaan Keenadiid [1976]
Noobiyad
(Noobiyad-da)
Munaaradda habeenkii ifta; kuud.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
noobiyad
m.dh Dhismo dheer oo nal iftiima oo midabbo kala duwan leh oo xeebaha iyo jasiiradaha lagu dhiso si maraakiibta, doonyaha iyo wixi lamida uga qiyaas qaataan; munaarad.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
noobiyad
f. n. lighthouse; tower
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
noobiyad
-da: (magac, dhedig, keli) dhis dheer oo habeenkii iftiima oo tilmaan u noqda maraakiibta. Dh: munaarad, minaarad.
Qaamuus Soomaali-Ingiriis - Madiina Cismaan, R Deefid Zork [1993]
noobiyad
bw: Arabic
de: lighthouse; tower
lx: noobiyad
pd: \pd(-da)
ps: n1-f
key: noobiyad
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
nuuriyad
m.dh la-mid: nuurad¹.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
raaniyad
m.dh la-mid: raani.
SOO MAAL: Qaamuus Af Soomaali - Aadan Xasan Aadan [2013]
raaniyad
-da: (magac, dhedig, keli) eeg raani.
Qaamuuska Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2012]
tahniyad
m.dh Hadallo qof wax uu ku farxo helay loo jeediyo; hambalyo.
Qaamuus-Dugsiyeedka Af-Soomaaliga - Cabdalla Cumar Mansuur iyo Anariita Bugliyelli [2022]
tahniyad
m.dh Hadallo qof wax uu ku farxo helay loo jeediyo; hambalyo.
Qaamuuska Afmaal: Soomaali-Ingiriis - Saciid [2013]
tahniyad
f. n. congratulations
Qaamuuska Fiqi: Soomaali-Ingiriis - Cabdiraxmaan C. Xaashi, Cawil Cali Xaashi [1995]
tahniyad
-da: (n) congratulations (kon-garaaju-leey-shinis); good wishes ~ hambalyo