nisyaraan

m.f.dh eeg ciryar. la-mid: ciryaraansho, ciryari.

-ta: (magac, dhedig, keli) cuntacunis yaraan; ciryari.

m.l/dh la-mid: nisyaraan.

f.mg4 (-raa, -rayd) Wax baaxaddiisa, laxaadkiisa iyo jimirkiisu yaryahay ahaansho (qof).

1. (Yaraan-ka) Kan aan weyneyn; wiilka yar.

2. (Yaraan-ta) Waxyar ahaan.

yaraan¹: m.l (-nno, m.dh) Carruur hooyo wada dhashay midka ugu dhalasho dambeeya; guradambeys.

yaraan²: m.f.dh eeg yar³. la-mid: yaraansho.

m. n. baby of the family, youngest child

yaraan: [feminine] n., [abstract] smallness, littleness, fewness; youth

-ta: (magac, dhedig, keli) wax kooban ama da'yar ahaan. Biyo yaraan bay beertu u ba'day. Dh: yari, Li: badnaan.

(Cisyaan-ka)

Amar dowladeed ama meel kale oo sare, oo kas iyo bareer loo diido; caasinnimo; fallaagannimo.

m.l 1. Amar dowladeed iyo wax la mid ah si bareer ah loo diido; fallaagannimo. 2. Caasinnimo.

m.l 1. Amar dowladeed iyo wax la mid ah si bareer ah loo diido; fallaagannimo. 2. Caasinnimo.

m. n. defiance, rebellion, revolt, disobedience

-ka: (magac, lab, keli) amar meel sare ka yimaadda oo kas iyo badheedh loo diido. Dh: amardiiddo, caasinnimo.

bw: Arabic

de: defiance, rebellion, revolt, disobedience

lx: cisyaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: cisyaan

m.dh Yaraanta baaxadda, laxaadka iyo jimirka ee qof leeyahay.

f.mg4 (-amaa, -amayd) Qof aan xumaan ama xiqdi u hayn ahaansho. la-mid: niyadsan.

f.mg4 (-amaa, -amayd) Qof aan xumaan ama xiqdi u hayn ahaansho. m.f.dh, niyasamaan. la-mid: niyadsan.

der. [adjective] sincere, having good intentions; in good spirits, in a good mood

-niyadsamaa: (adj) honest (oo-nest); sincere (sin-siyar); good intentions, benevolence

de: sincere, having good intentions; in good spirits, in a good mood

lx: niyasan

pd: (niyasamaa)

ps: adj-der

key: niyasan

name-f most exalted, ruler (Arb)

m.l (-nno, m.l) Libaax badeed madow oo halis ah. la-mid: neberoon.

m. n., [collective] large black shark species, that is very dangerous

-ta: (magac, dhedig, keli) jaad libaaxbadeedka ka mid ah oo aad u weyn oo madaw.

a: neberoon

de: large black shark sp., that is very dangerous

lx: nabaraan

pd: (-ka)

ps: n2-m-col

key: nabaraan

f.mg4 (-naa, -nayd) la-mid: niyasan.

(tilmaame) mid iimaan qaba; kalsooni qaba.

-ta: (magac, dhedig, keli) qurjad xumaan. Dh: sinyaraan, lafyaraan, jidhyaraan, saryaraan.

baryaraan -ta: (magac, dhedig, keli) xoolo yaraan. Dh: saboolnimo. Li: hodannimo.

-ta: (magac, dhedig, keli) u cid kale, war farxadi ka buuxbdo u sheegid. Bishaarayntay roobkiyo, barwaaqaan Bismillaahi sugaynaa.

m.f.dh eeg da'yar². la-mid: da'yaraansho, da'yari, da'yaro.

-ta: (magac, dhedig, keli) cimri kooban oo aan badnayn jirid. Li: da'weynaan.

m.f.dh eeg danyar². la-mid: danyari, danyaro.

-ta: (magac, dhedig, keli) xoolo iyo hanti yaraan. Dh: danleynimo.

m.f.dh eeg dulyar. la-mid: dulyari, dulyaraansho, dulyaro.

-ta: (magac, dhedig, keli) dulqaad yaraan aan gefka la qaadan karin.

-ta: (magac, dhedig, keli) da' yaraan; mid cad-olostost aan weyneyn ahaan. facyaraansho -ha: (magac, lab, keli) qof da' yar ahaansho. Dh: da' yaraan, facyari.

m.l Qof dal mareen ah oo waddooyinka si fiican u kala yaqaan; dalyaqaan.

m. n., [compound] street-wise person, one who knows his way around; judge, wise man

-ka: (magac, lab, keli) qof garanaya wadada iyo hawlaheeda. Dh: dowyaqaan.

de: street-wise person, one who knows his way around; [ext.] judge, wiseman

lx: jidyaqaan

pd: (-ka)

ps: n2-m

key: jidyaqaan

-ta: (magac, dhedig, keli) xaas labaad, saddexaad ama afraad guursasho. Dh: minyarays.

nishaaban¹: f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) Ku n.: qori, fallaar iyo wixi lamida oo wax lagu shiishay noqosho. la-mid: niishaaban¹.

nishaaban²: f.mg4 (-bnaa, -bnayd) Ku n.: qori, fallaar iyo wixi lamida oo wax lagu shiishay ahaansho. la-mid: niishaaban².

m.f.dh eeg qanyar. la-mid: qanyaraansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhuubnaan oo wax jimidh yar ahaan. Gabadhu yaryaraanta way u dhalatay.

yaryaraan-ta: (magac, dhedig, keli) wax da'doodu yar tahay ahaan. Carruurtiisa yaryarnaan ayaan ku ogaa

m.f.dh eeg dhiigyar. la-mid: dhiigyaraansho, dhiigyari, dhiigyaro.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof dhiiggu ka yaryahay ahaan. Dh: dhiigli'i.

m.f.dh eeg nishaaban². la-mid: niishaabnaan, niishaabnaansho, nishaabnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) dhufays daldaloollo lahaan.

(Bishaarayn-ta)

Bishaaro sheegid.

m.f.dh eeg bishaaree.

-ka: (magac, lab, keli) qof dhirta aad u kala yagaan oo magacdeeda iyo manfacaddeedaba kala yaqaan. Dh: geedayaqaan.

m.f.dh eeg farayar. la-mid: farayaraansho, farayari, farayaro.

m.f.dh eeg fildaran. la-mid: fildarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) camalxumaan iyo dabac'adayg.

m.f.dh eeg hawlyar. la-mid: hawlyaraansho, hawlyari.

-ta: (magac, dhedig, keli) wax dhibyar oo aan hawl badan lahayn. Dh: dhibyraan.

-ka: (n) introduction (intra-dhakshan) ~ isbarid

-ka: (magac, lab, keli) labo qof ama dad aan is aqoon, isu sheegid.

isbaritaan-ka: (magac, lab, keli) wax aad hore u aqoon, macallin la'aan barasho.

m.f.dh eeg jiddaran. la-mid: jiddarnaansho.

m.f.dh eeg kasdaran. la-mid: kasdarnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) qof aan maskax badan lahayn ahaan.

(Khaysaraan-ta)

Geed cawska lagu tiriyo; waa dheer yahay, laamihiisuna waa ulo dheerdheer oo xubno leh oo sida dhuumihii, dhexda ka daloola; waxyaalaha laga waxeeyo lama tirin karo; waxaa kamid ah: maacuunka iyo gurgurka guriga, kuraas, kolayo, dhuumo, dhis wax lagu dhiso, gogol, daahyo, ubaxa iyo laamihiisa curdanka ah oo la cuno...; (ama qaysaraan).

m.dh (-no/-aamo, m.l) Geed alammo leh oo geedka qasabka u eg, ka laamo dhuudhuuban kana baxa webiyada hareerahooda iyo meelaha biyo fariisinnada, lagana sameeyo bakoorado, kuraas, dambiilo iyo wixi lamida.

f. n. bamboo

-ta: (magac, dhedig, keli) geed cawska lagu tiriyo oo leh ulo dhaadheer oo xubno leh oo sida dhuumihii, dhexda ka daloola. Dh: qaysaraan.

a: qaysaraan

bw: Arabic

de: bamboo

lx: khaysaraan

pd: (-ta)

ps: n2c-f, n1-f

key: khaysaraan

-ta: (magac, dhedig,keli) ahaanta wax la liishaamay; nishaabnaan.

m.dh eeg maanyar. la-mid: maanyaraansho, maanyari, maanyaro.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg maangaabnaan

m.f.dh eeg nashiran. la-mid: nashirnaansho.

(Nastahnaan-ta)

Qof nastahan ahaansho.

f. n., [abstract] easy-going attitude

de: easy-going attitude

lx: nastahnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: nastahnaan

m.dh la-mid: ningaxnaan.

-ta: (magac, dhodig, keli) weel afkiisa la ningaxay ahaan.

niishaaban¹: f.mg1 (-bmay, -bantay; -bmi) la-mid: nishaaban¹.

niishaaban²: f.mg4 (-bnaa, -bnayd) la-mid: nishabaan².

m.f.dh eeg ningaxan. la-mid: lingaxnaan, lingaxnaansho, niggaxnaan.

(Nishaabtan-ka)

Nishaab barasho.

nishaabtan¹: m.l 1. la-mid: niishaabtan 1. Tartan dadku ku tartamaan shiishka. 2. la-mid: nishaabtamid.

nishaabtan²: f.mg1 (-amay, -antay; -ami) 1. Shiish ku tartamid. 2. Shiish u tababarasho. la-mid: niishaabtan².

m. n. knowledge of shooting; marksmanship

nishaabtan: v. compete in shooting; practice shooting ~ target practice

-ka: (n) target practice ~ shabbaaxtan

-ka: (magac, lab, keli) toog barasho; shiishtamid.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax niyadjab ku dhacay ahaansho. la-mid: niyadjabsan.

f.mg4 (-naa, -nayd) Wax niyadjab ku dhacay ahaansho. m.f.dh, niyajabsanaan. la-mid: niyadjabsan.

f.mg4 Cid niyakac ku dhacay ahaansho.

m.f.dh eeg niyasan. la-mid: niyadsamaan, niyadsamaansho, niyadsami, niyadsamo.

-ta: (magac, dhedig, keli) mid rajo weyn qaba ahaan.

m.f.dh eeg niyaxun. la-mid: niyadxumaan, niyadxumaansho, niyadxumi, niyadxumo.

-ta: (magac, dhedig, keli) eeg niyadxumaan.

m.f.dh eeg qisaasan. la-mid: qisaasnaansho.

-ta: (magac, dhedig, keli) sinsaaro ku legdid; sinsaarayn; sinsaarays.

[adverbial] [expression] at least

(adj) minimum (minimam); minimal (mini-mal); at least (at liist)

de: at least

initial: u

lx: ugu yaraan

ps: adv-expr

key: ugu_yaraan

(Xisaabnaan-ta)

Wax xisaabsan ahaan; tirsanaan.

m.f.dh eeg xisaaban. la-mid: xisaabnaansho, xisaabsanaan, xisaabsanaansho.

f. n., [abstract] state of being calculated ~ added up

-ta: (magac, dhedig, keli) wax xisaaban ahaan.

de: state of being calculated ~ added up

initial: x

lx: xisaabnaan

pd: (-ta)

ps: n0-f-abs

key: xisaabnaan